L021.173大圓滿心性休息大車註釋第九第十品 C3.5S

༈ «དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཐུན་མོང་གི་ལམ་གྱིས་རྒྱུད་སྦྱངས་རྗེས། ཚེ་གཅིག་གིས་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ལམ་དངོས་དགུ་པ་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འབྲེལ་དུ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ལེའུ་ལ་སྤྱི་དོན་གསུམ་སྟེ། ལྟ་བས་གཏན་ལ་དབབ་པ། སྒོམ་པས་ཉམས་སུ་བླང་པ། སྐབས་ཀྱི་དགེ་བ་བསྔོ་བའོ། །སྤྱི་དོན་དང་པོ་ལྟ་བས་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་དགུ་ལས། བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པར་བསླབ་དགོས་པར་གདམས་པ་ནི། »དེ་ལྟར་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་བསྟན་པའི་རྗེས་ལ། འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ། བཤད་པ་ཡང༌། ཚུལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། །གསང་སྔགས་ཕྱི་ནང་བསྐྱེད་རྫོགས་དོན་ལ་འཇུག །བཤད་མ་ཐག་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་བསྟན་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་་ཐེག་པ་ལ་འཇུག་པར་གདམས་པ་ནི་ཐེག་པའི་རིམ་པ་ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

以下是完整的直譯： 如是以共同乘之道凈化心續後，一生中顯現雙運身之實際道第九生圓雙運修習之章有三總義：以見解決定，以修習實踐，迴向此際善業。第一總義以見解決定有九，其中勸誡須學習教法精髓金剛乘： "如是宣說因相乘之後，果密咒乘，解說亦，方式，如是發殊勝菩提心已，入外內生圓密咒義。"以剛剛解說的方式宣說入因相乘之方法后，其後勸誡入果密咒乘，這是爲了確定乘次第之義。

།«མཚན་ཉིད་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་ཚུལ་བཤད་པ་ནི། »ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུའི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཐབས་མང་དཀའ་བ་མེད་ཕྱིར་དང༌། །དོན་གཅིག་ན་ཡང་འཇུག་ཚུལ་མ་རྨོངས་དང༌། །དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོའི་དབང་མཛད་དེ། །བྱ་སྤྱོད་རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་བཞི་བསྟན། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་བློ་དང་བསྟུན་ནས་ཐེག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གསུངས་ཀྱང་བསྡུ་ན་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་གསུངས་ཤིང༌། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལའང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏེ། རྒྱུའི་ཐེག་པ་ནི་དང་པོར་འཇུག་པའི་སྒོར་བསྟན་པ་དང༌། དེའི་འབྲས་བུ་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པར་བསྟན་ཏེ། འཇམ་དཔལ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ལས། ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཐབས་ཚུལ་གྱིས། །འགྲོ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་དབྱེ་ཅན། །ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ངེས་འབྱུང་ནི། །ཐེག་པ་གཅིག་གི་འབྲས་བུར་གནས། །ཞེས་པའི། ཐེག་པ་དེ་ཡང་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ནི། ཐེག་ཆེན་གྱི་གང་ཟག་ཀྱང་རིགས་གཉིས་ཡོད་པས་དེའི་ཐབས་་སམ་ལམ་གཉིས་སུ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་གང་ཟག་འདོད་ཡོན་ལ་གདུང་བ་ཆུང་བའམ། འདོད་ཡོན་སྤངས་ནས་གྲོལ་བར་འདོད་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་་དཔའི་ཐེག་པ་གསུངས་ཤིང༌། འདོད་ཡོན་སྤང་མི་ནུས་པ་རྣམས་ལ་དེའི་ཐབས་གསང་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་མཐོང་ལམ་མ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་དུ་ལམ་ལ་རིགས་དེ་གཉིས་སུ་སྦྱངས་པས། སྐྱེས་དུས་བྱང་སེམས་ཀྱི་ས་ལས་མཐོང་ལམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་ལ། སྔགས་ལས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཅེས་བཏགས་པ་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 解說勝於相乘之方式： "為何如此？"表明勝於因乘，即： "因方法多無艱難故， 義雖一入法不迷惑， 為極利根者所主宰， 示事行瑜伽無上四。" 關於這點，雖然佛陀隨眾生根機宣說不可思議的乘，但總結起來說有三乘。大乘又分為因與果二者。因乘被示為初入之門，其果被示為金剛乘。如《文殊幻網》所言： "種種乘方便法， 具眾生利益分， 三乘決定出離， 安住一乘果中。" 此乘又決定為二：因大乘補特伽羅有二種，故說其方便或道有二。即對於欲塵熱望小或欲舍欲塵而求解脫者，宣說菩薩乘；對於不能捨欲塵者，則說其方便密咒次第。 在未生起見道之前，于道中修習這兩種類別。生起時，在菩薩地中稱為見道無分別智慧，在密續中稱為大手印最勝悉地，即是現證此境界。

།དེ་ཚུན་ཆད་དུ་ལམ་ལ་བསླབ་ཚུལ་སོ་སོར་བསྟན་པས་དུས་རིང་བ་དང་ཉེ་བ་བྱུང་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་ཞེ་སྡང་ལྟ་བུ་སྤོང་དུས་བྱམས་པ་གཅིག་པུ་ལས་ཐབས་ཀྱི་ཆ་གཞན་མེད་པ་དང་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་གདུང་བ་ཆེ་བ་དང༌། དོན་གཅིག་པུ་དེ་ལ་ཐབས་མང་པོ་མེད་པ་འམ། འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པར་དོན་གཅིག་ནའང་སྒྲུབ་ཚུལ་ཟབ་མོ་ལ་རྨོངས་པ་དང༌། དབང་པོ་རྣོན་པོའི་རྟུལ་པོས་ཉམས་སུ་བླང་བའི་ཐབས་སུ་བྱུང་བས། གང་དང་གང་སྒྲུབ་ཀྱང་སྤང་གཉེན་གཉིས་གཉིས་བྱེད་པས། སྤང་བྱའི་ཆ་དེ་ལམ་དུ་མི་འགྲོ་བས་ཕྱེད་ལམ་དུ་མི་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ལམ་དོག་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཉུང་བའོ། །སྔགས་ལས་ཚུལ་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྟེ། དེའང་ཞེ་སྡང་ལྟ་བུ་སྐྱེས་དུས་བྱམས་པའམ་བསྐྱེད་རིམ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་འམ། རྫོགས་རིམ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སམ། ཞེ་སྡང་དེ་ཉིད་ལ་སྦྱངས་པས་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་མང་བ་དང༌། ལུས་ངག་སེམས་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་ཤས་ཆུང་བ་དང༌། དོན་གཅིག་བསྒྲུབ་དུས་དེ་དང་དེའི་ཐབས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པས་ངེས་པར་འགྲུབ་པ་དང༌། དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བྱ་བ་དང༌། སྤྱོད་པ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་དང༌། རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་བཞིར་གསུངས་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་གྱི་སྒྲོན་མ་ལས། དོན་གཅིག་ན་ཡང་མ་རྨོངས་དང༌། །ཐབས་མང་དཀའ་བ་མེད་ཕྱིར་དང༌། །དབང་པོ་རྣོན་པོའི་དབང་བྱས་ནས། །སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་གསུངས་སོ།

以下是完整的漢語直譯： 到那時為止，通過分別教授修習道路的方法，出現了長時間和短時間。在顯教乘中，例如在斷除嗔恨時，只有慈愛一種方法，沒有其他方便的部分，而且有很大的苦行折磨。對於單一的目標，沒有多種方法，或者雖然目標相同，但對深奧的修行方法感到迷惑。這成為鈍根者修習利根者方法的途徑。因此，無論修什麼，都要做兩種對治和所斷，由於所斷的部分不能成為道路，所以一半不能成為道路，因此道路狹窄，成佛的因少。 密乘與此相反。例如，當嗔恨生起時，可以用慈愛、或生起次第如幻觀、或圓滿次第無分別智慧、或通過修習嗔恨本身而轉化為如鏡智慧等多種方法。身語意的苦行較少，在修一個目標時，具有無法想像的相應方法，因此必定能成就。針對極其利根者，宣說了事部、行部、瑜伽部和無上瑜伽部四種續部。 如《三理燈論》中所說： "雖然目標相同但不迷惑， 方法眾多且無艱難， 為利根者而宣說， 密乘殊勝超越他。"

།གདུལ་བྱ་གང་གི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི། དེའང་རྒྱུད་སྡེ་བཞི་པོ་་དེ་དག་གང་གི་ཕྱིར་བསྟན་ཞེ་ན། དུས་དང་མི་རིགས་དབང་པོའི་རིམ་པ་སྟེ། །རྫོགས་ལྡན་སུམ་ལྡན་ཉིས་ལྡན་རྩོད་ལྡན་ དང༌། །བྲམ་ཟེ་རྗེའུ་རིགས་རྒྱལ་རིགས་གདོལ་པའམ་དམངས། །རྟུལ་པཽ་འབྲས་རྣོན་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོ་ལ། ཁྲུས་དང་གཙང་སྦྲ་གཙོར་སྟོན་བྱ་བའི་རྒྱུད། ། ལུས་ངག་བྱ་དང་སེམས་ཀྱི་སྒོམ་པ་ཀུན། །ཆ་མཉམ་སྟོན་པ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་སྡེ་དང༌། །སྒོམ་པ་གཙོར་་སྟོན་ལུས་ངག་སྤྱོད་པ་ཀུན། །གྲོགས་ཙམ་སྟོན་པ་རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་དང་ནི། །སྒོ་གསུམ་བྱ་བྲལ་གཟུང་འཛིན་མི་དམིགས་པར། ། སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་འོད་གསལ་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག །གཙང་སྦྲ་ཆུང་རྣམས་ངོར་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེའང་དུས་ལ་ལྟོས་ན་སྔོན་བསྐལ་པ་རྫོགས་ལྡན་གྱི་དུས་ན་སེམས་ཅན་གང་ལའང་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་རྒྱུ་མེད་པས་སྒྲ་མི་སྙན་པའི་མི་བཞིན་སེམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་དགེ་བས་སྡོམ་པའི་རྟེན་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། ལུས་ངག་གི་གཙང་སྦྲ་དང་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་དོན་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། མི་རིགས་བཞི་ལ་ལྟོས་ནས་བྲམ་ཟེ་ནི་གཙང་སྦྲ་དང་དཀའ་ཐུབ་ཀྱིས་གདུལ་བར་བྱའི། གཞན་ལ་མི་འཇུག་པ་དང། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་རྩོམ་པ་ཆེན་པོ་མི་གོ་བས་ལུས་ངག་གི་བྱ་བྱེད་ཆོས་སུ་མཐོང་ནས་འཇུག་པ་སྟེ། དགོས་པ་གསུམ་ལ་སྟོས་ནས་ཁྲུས་དང་གཙང་སྦྲ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་བྱ་བའི་རྒྱུད་ཨ་མོ་གྷ་པཱ་ཤ་དང༌། རིག་པ་མཆོག་དང༌། ལེགས་པ་གྲུབ་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་གསུམ་སྣང་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的漢語直譯： 對於為誰而宣說的問題，如果問這四種續部是為誰而宣說的，那麼： 根據時代、種姓和根器的次第， 圓滿劫、三分劫、二分劫和爭鬥劫， 婆羅門、吠舍、剎帝利和首陀羅或平民， 鈍根、中根、利根和極利根。 主要教導沐浴和清潔的事業續， 身語行為和心的修行全都 平等教導的行為續部， 主要教導修行，身語行為只是 輔助的瑜伽續，以及 三門離戲，無執著所取能取， 心性光明為最勝苦行， 對於不重視清潔者稱為大瑜伽。 這是說，就時代而言，在過去圓滿劫時，任何眾生都沒有煩惱現行，如同北俱盧洲的人一樣，心的對治善法不成為持戒的依處，因此只有身語的清潔和行為才有意義。 就四種種姓而言，婆羅門應當以清潔和苦行來調伏，不適用于其他種姓。鈍根者不能理解心的大努力，所以將身語的行為視為法而修行。 基於這三種需要，主要教導沐浴和清潔的事業續，如《不空羂索》、《最勝明》、《善成就》、《三界現》等。

།ཡང་སྔོན་རྫོགས་ལྡན་ལས་ཉམས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ལངས་པས་འཁྲིག་པ་དང་རྐུ་བ་བྱུང་སྟེ། ལོངས་སྤྱོད་དང་འོད་མེད་པ་སུམ་ལྡན་གྱི་དུས་ན་ལུས་ངག་གི་འཇུག་པ་བསྡམ་པ་དང༌། གཙང་སྦྲ་ལ་གནས་པ་གཉིས་ཀས་དོན་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། རྗེའུ་རིག་རྣམས་ཀྱང་ཧ་ཅང་གཙང་སྦྲ་མི་ཆེ་བས་ཚུལ་དེ་ལ་མོས་པ་་དང༌། དབང་པོ་འབྲིང་པོས་རྟོགས་སུ་རུང་བ་ལ་དགོངས་ནས་པདྨ་རྩེ་མོ་དང༌། རིགས་གསུམ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་གསུངས་ཏེ། ལུས་ངག་གི་བྱ་བ་དང་སེམས་ཀྱི་སྒོམ་པ་ཆ་མཉམ་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཉིས་ལྡན་གྱི་དུས་ནི་དེ་ལས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པར་གསལ། སེམས་ཀྱི་ཀུན་དུ་་སྤྱོད་པ་ལྷ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་རྒྱ་རིགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་ཤིང་ལྕོགས་པ་དང༌། དབང་པོ་རྣོན་པོས་རྟོགས་སུ་རུང་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སེམས་ཀྱི་སྒོམ་པ་གཙོ་བོ་ལ་ལུས་ངག་གི་སྤྱོད་པ་གྲོགས་ཙམ་དུ་སྟོན་པ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ངན་སོང་སྦྱོང་བ་དང་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་རྩོད་ལྡན་གྱི་དུས་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་པལྟ་བུ་སྙིགས་མ་ལྔ་བདོ་བའི་ཚེ་སེམས་ཀྱི་དགེ་བ་འབའ་ཞིག་གིས་དོན་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། གདོལ་པའམ་་དམངས་རིགས་ནི་གཙང་སྦྲ་མེད་ཅིང་བརྟུལ་ཞུགས་ཆེ་བ་དང༌། དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོས་རྟོགས་པར་བྱ་བས་ན་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་གཟུང་འཛིན་མི་དམིགས་པའི་ངང་ནས་སྤང་བླང་དང༌། དགག་སྒྲུབ་དང༌། རེ་དོག་ལ་སོགས་པ་གཉིས་མེད་དུ་སྤྱོད་ཅིང་སེམས་ཉིད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་ཆེ་བ་རང་ལ་གནས་པས་སངས་རྒྱས་གཞན་ནས་མི་འཚོལ་བའི་ཆོས་ཆེན་པོ་རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་དང༌། བདེ་མཆོག་འཁོར་ལོ་་དང༌། གསང་བ་འདུས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཇི་སྐད་དུ། གསང་བ་གྲུབ་པ་ལས། གདུལ་བྱ་དུས་དང་འདུལ་བྱེད་ཀྱི། །སྐལ་བ་ཅན་རྣམས་དོན་གྱི་ཕྱིར། །གསང་སྔགས་ཚུལ་ཆེན་རྣམ་པ་བཞི། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་སུ་བསྒྲགས་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །«ཀྲཱི་ཡོག་གསུམ་བཤད་པ་ནི། »དེ་དག་གི་རིམ་པ་སོ་སོར་བཤད་པ། དེ་ཡང་བྱ་སྤྱོད་རྣལ་འབྱོར་ཐུབ་པ་རྒྱུད། །ཀྲཱི་ཡ་ཨུ་པ་ཡོ་ག་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的漢語直譯： 再者，從前圓滿劫退化后，煩惱稍微顯現，出現了淫慾和偷盜。在三分劫時期，沒有受用和光明，身語的行為需要約束，同時保持清潔也很重要。吠舍種姓不太重視清潔，所以傾向於這種方式。考慮到中等根器者能夠理解，因此宣說了《蓮花頂》、《三部成就》等行為續，平等地教導身語行為和心的修行。 在二分劫時期，煩惱更加明顯。心的行為如觀想本尊等變得重要，剎帝利種姓喜歡廣大的修行並且有能力實踐。針對利根者能夠理解的情況，宣說了以心的修行為主，身語行為為輔的瑜伽續，如《凈除惡趣》、《金剛界》等。 在爭鬥劫時期，如壽命百歲時，五濁興盛，只有心的善法才有意義。首陀羅或平民種姓不重視清潔但有大苦行。極利根者能夠理解，因此從無執著能取所取的狀態中，超越身語意三門的一切行為，無二地行持斷除、接受、否定、肯定、希望、恐懼等。自心本來是佛，具有偉大性，不用在他處尋找佛陀的大法，即無上瑜伽續，如《幻化網》、《勝樂輪》、《密集》等。 如《秘密成就》中所說： "爲了所化機的時代和 調伏者有緣者的利益， 在世間界宣說了 四種大密咒方式。" 關於解釋三種事業： 分別解釋這些次第。即： 事續、行續、瑜伽續和勝續， 稱為事業、方便和瑜伽。

།དེ་ཡང་ཀྲི་ཡ་སྟེ་བྱ་བ་དང༌། ཨུ་པ་ཡ་སྟེ་སྤྱོད་པ་དང༌། ཡོ་ག་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་དང༌། ཏནྡྲ་སྟེ་རྒྱུད་དུ་གྲགས་པ་དེ་གསུམ་ནི་ཐུབ་པས་གསུངས་པ་ཕྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལྟར་གཙང་སྦྲ་དང་སྡོམས་པའི་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་ཚུལ་མཚུངས་པས་ཐུབ་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །«དེ་དག་གསང་སྔགས་ཕྱིར་པར་བཞག་ཚུལ་ནི། »རྒྱུད་སྡེ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གསང་སྔགས་ཕྱི་སྟེ་ལྷ་རྣམས་ཀྱང༌། ཡབ་ཡུམ་ཟུང་འབྲེལ་བ་སྒོམ་པར་མི་ནུས་ཤིང༌། །ཤ་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔ་སོགས་བསྟེན་མི་བྱེད། །གཙང་སྦྲ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པས་གནས་པ་ཡིན། །དེ་འང་བྱ་བ་དང་སྤྱོད་བའི་རྒྱུད་ནི་སེམས་དཔའ་དང་སེམས་མ། རིག་སྔགས་དང་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་ལྷ་དེ་དག་རྗེ་ཁོལ་དང་སྤུན་གྲོགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་ཀྱི་ཟུང་འབྲེལ་དུ་མ་་ཡིན་ལ། རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གྲུ་ཆད་ལ་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་ལྟར་བསྟན་གྱི་ཟུང་འབྲེལ་དུ་མ་ཡིན་ཞིང༌། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་རིམ་ཅན་དུ་བསྒོམས་པས་བསྐྱེད་རྫོགས་སོ་སོ་བ་ཉིད་དང༌། དམ་རྫས་ཤ་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔ་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་པར་མི་བྱེད། དེ་དག་ལ་བཙོག་པའི་གནས་སུ་འཛིན་པས་གཙང་སྦྲ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབང་ཆེན་རོལ་པའི་རྒྱུད་ལས། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དགྱེས་སྤྲིན་ཡེ་ཤེས་གྲུབ་པའི་དངོས། །ཤ་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔ་དང་བདེ་ཆེན་མཆོག་རོལ་པ། །རྨད་བྱུང་ལ་ཡིན་ཚུལ་འདི་དེ་ལས་གཞན་གྱུར་ཅིང༌། །གཙང་སྦྲས་གདུང་རྣམས་སྐལ་བ་དམན་པས་དེ་ལྟ་མིན། །ཞེས་སོ། །«ནང་རྒྱུད་སྡེ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། »སྔགས་ནང་པ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་རྒྱུད་ལའང་གསུམ་ཡིན་ཏེ། །ཕ་མ་གཉིས་སུ་མེད་པ་བླ་ན་མེད། །བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་མེད་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་སྟེ།། མཧཱ་ཨ་ནུ་ཨ་ཏི་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的漢語直譯： 其中，事業即Kriyā，行為即Upaya，瑜伽即Yoga，續即Tantra。這三種被稱為勝者所說的續，與外顯宗的清潔和持戒行為方式相似，因此稱為勝者續乘。 關於這些被歸類為外密的方式： 這些大續部屬於外密，其中的諸尊也 不能修持父母雙運， 不使用五肉五甘露等， 而是保持清潔行為。 其中，事續和行續中的男性本尊和女性本尊、明咒和陀羅尼本尊以主僕或兄弟朋友的方式安住，而非雙運。瑜伽續中在壇城的四角設定大莊嚴，如同圓滿受用身一樣展示，但不是雙運。通過次第修持方便和智慧，生起次第和圓滿次第是分開的。不使用誓言物品如五肉五甘露等，將這些視為不潔之物，因此保持清潔行為。 如《大自在遊戲續》中說： "方便智慧歡喜云，智慧成就之實相， 五肉五甘露及大樂勝遊戲， 是稀有法，此方式與彼不同， 為清潔所苦惱者福德劣，非如是。" 關於內續部三種的區分： 內密三種的區分是： 無上瑜伽續也有三種， 即父母不二無上續， 主要教導生圓不二， 稱為摩訶、阿努、阿底。

།ལྷ་ཡང་འཁྲིལ་སྦྱོར་དམ་རྫས་ཁྱད་པར་ཅན། །གཙང་བཙོག་གཉིས་མེད་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་ཏུ༌། །དཀྱིལ་་འཁོར་གཅིག་གི་རོལ་པར་སྟོན་པ་ཡིན། །དེ་ལ་དཔལ་གསང་འདུས་པ་དང༌། འཇམ་དཔལ་ཤིན་རྗེའི་གཤེད་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་པའི་རྒྱུད་རྣམས་ནི་མ་ཧཱ་་ཡོ་ག་སྟེ་བསྐྱེད་རིམ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་དང༌། དེའི་རྫོགས་རིམ་ཡང་རླུང་གཙོ་བོར་་སྟོན་པ་ཡིན་ལ། ཡང་དག་དང༌། རྡོ་རྗེ་ཕུར་པ་དང༌། འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་དང༌། ཀྱེ་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་རབ་མའི་རྒྱུད་དེ་ཨ་ནུ་ཡོ་ག་ཞེས་བྱ་་སྟེ། ཤེས་རབ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་ཞིང༌། རྫོགས་རིམ་ཡང་ཁམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཐིག་ལེ་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་བདེ་སྟོང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འདོད་དོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཨ་ཏི་ཡོ་ག་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐབས་ཤེས་རབ་འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་ངོ་བོ་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་གཙོ་བོར་སྟོན་ཞིང༌། རྫོགས་རིམ་ཡང་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ། གསལ་བ། མི་རྟོག་པ་དང༌། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འོད་གསལ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གཙོ་བོར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་གསུམ་ཀའང་རེ་རེ་ཞིང་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་འབྲེལ་པའི་བརྡར་ཡབ་ཡུམ་འཁྲིལ་སྦྱོར་དུ་བསྐྱེད་པ་དང༌། སྤང་བླང་དང༌། དགག་སྒྲུབ་དང༌། གཙང་བཙོགས་ལ་སོགས་པ་བཟང་ངན་བླང་དོར་མེད་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཤ་དང་ཆང་ལ་སོགས་པའི་དམ་རྫས་ལ་རོལ་ཞིང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ཏུ་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་དེ། དཔལ་གསང་བའི་སྙིང་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངེས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ཆེན་པོ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དབྱེར་མེད་ཅེས་སོ།

以下是完整的漢語直譯： 本尊也以交抱姿勢，特殊的誓言物品， 清凈污穢無二，一切等味， 展示為一罈城的遊戲。 其中，《吉祥密集》、《文殊怖畏金剛》等瑜伽續屬於摩訶瑜伽，主要教導生起次第方便分，其圓滿次第也主要教導氣。《勝樂》、《金剛橛》、《勝樂輪》、《喜金剛》等屬於智慧母續，稱為阿努瑜伽，主要教導智慧圓滿次第，圓滿次第也主要以界菩提心明點為主，認為是樂空無分別智慧。不二續如《大幻化網》等稱為阿底瑜伽，主要教導方便智慧不可分離的本質生圓雙運，圓滿次第也主要認為是從脈、氣、明點生起的樂、明、無分別和不可思議光明大智慧。 這三種都以父母交抱的形式生起，作為方便智慧雙運的表徵。爲了表示無有取捨、肯定否定、清凈污穢等善惡取捨的意義，享用肉、酒等誓言物品。認為一切法本來成佛，在一罈城中成佛。如《吉祥秘密心髓如實決定續王大幻化網》中說："一切法本來成佛的本性是一相，故無差別。"

།«དེ་དག་སོ་སོའི་འདོད་ཚུལ་ནི། »རྒྱུད་སྡེ་དེ་དག་གི་འདོད་ཚུལ་ལ། བྱ་བའི་རང་ཉིད་དམན་ལ་ལྷ་ཉིད་མཆོག །རྗེ་ཁོལ་ཚུལ་དུ་བསྒྲུབ་པས་དངོས་གྲུབ་ལེན། །སྤྱོད་པས་རང་དང་ལྷ་གཉིས་མཉམ་པར་བལྟ། །རང་ཉིད་དམ་ཚིག་མདུན་དུ་ཡེ་ཤེས་ལྷ། །གྲོགས་པཽའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་གྲུབ་ལེན་པ་ཡིན། །རྣལ་འབྱོར་དངོས་གཞིར་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ། །སྦྱོར་རྗེས་ལྷ་ནི་དགུག་གཤེགས་གཉིས་སུ་བྱེད། །ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་གཉིས་མེད་དངོས་གྲུབ་ལེན། །དེ་ལ་བྱ་བའི་རྒྱུད་ནི། ལྷ་་ཡེ་ཤེས་པ་རྒྱལ་པོ་ལྟར་བྱས་ཏེ། རང་ཉིད་དམངས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་གྲུབ་ལེན་པར་འདོད་དེ་རིགས་ཐམས་ཅད་པའི་དངོས་གྲུབ་ལེན་པའི་རྒྱུད་ལས། རྗེ་དཔོན་རྒྱལ་པོའི་སྐུར་བསྟས་ལ། །རང་ཉིད་བྲན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས། །སྔགས་སྒྲུབ་དངོས་གྲུབ་སྙིང་པོ་ནི། །བླ་ན་མེད་པའི་མཆོག་ཏུ་བླང༌། །ཞེས་སོ། །སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་ནི། རང་ཉིད་དམ་ཚིག་སེམས་དཔར་བསྐྱེད་པའི་མདུན་དུ། ལྷ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་སྤུན་ནམ་གྲོགས་པོའི་ཚུལ་དུ་མདུན་དུ་བསྐྱེད་ནས་དངོས་གྲུབ་ལེན་ཏེ། རིགས་གསུམ་སྤྱི་རྒྱུད་ལས། སྤུན་ནམ་གྲོགས་ཀྱི་ཚུལ་ཙམ་དུ། །དངོས་གྲུབ་དམ་པ་བླང་བར་བྱ། །ཞེས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་དུ་ནི། བདག་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བསྒོམ་ཏེ། སྦྱོར་བ་ཡེ་ཤེས་པ་དགུག་ཅིང་བསྟིམ་པ་དང་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་རྒྱས་གདབ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་མཆོད་བསྟོད་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པའི་མཐར་ཡང་གཤེགས་སུ་གསོལ་བ་ཡིན་ལ། དངོས་གཞི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དུས་དེར་དངོས་གྲུབ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་འབྱུང་བ་ལས། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་དབྱིངས་དང༌། །བླ་མེད་དངོས་གྲུབ་དམ་པ་བླང༌། །ཞེས་སོ། །དེའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་དང༌། པདྨའི་རིགས་དང༌། རྡོ་རྗེའི་རིགས་གསུམ་སྤྱིའི་སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱས་བྱིན་གྱིས་རློབ་ཅིང༌། དམ་ཚིག་དང༌། ཆོས་དང༌། ལས་དང༌། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཞིས་རྒྱས་འདེབས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的漢語直譯： 關於這些各自的主張： 這些續部的主張是： 事續認為自身低劣而本尊至高， 以主僕方式修持獲得成就。 行續視自身與本尊平等， 自身為誓言尊，面前為智慧尊， 以朋友方式獲得成就。 瑜伽續正行中無二， 加行後行中本尊有迎請送走兩個階段， 如水入水無二獲得成就。 其中，事續認為智慧本尊如同國王，自身如同平民的方式獲得成就。如《一切部族成就續》中說： "主尊示現為王身， 自身以僕從意識， 修咒獲得成就精華， 應取無上之勝果。" 行續中，自身生起為誓言勇士，面前生起智慧勇士本尊，以兄弟或朋友的方式獲得成就。如《三部共續》中說： "僅以兄弟或朋友方式， 應取殊勝成就。" 瑜伽續中，修持自身為本尊瑜伽，加行中迎請智慧尊融入，結四印等，之後供養讚頌唸誦等，最後送走。正行無二時獲得成就。如《金剛出生》中說： "無二法界中， 取無上勝成就。" 此外，以如來部、蓮花部、金剛部三種共同的咒語和手印加持，以誓言印、法印、事業印和大手印四印印持。

།«གོང་མ་གསུམ་གཙོ་བོར་བྱེད་ཚུལ་ནི། »རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལ་ནི། མ་ཧཱས་རླུང་དང་བསྐྱེད་རིམ་ཐབས་གཙོ་ལ། །ཨ་ནུས་ཁམས་དང་རྫོགས་རིམ་ཤེས་རབ་གཙོ། ། ཨ་ཏིས་ཐམས་ཅད་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་གཙོ། །ཀུན་ཀྱང་ཆོས་ཀུན་ཡེ་ནས་མཉམ་པ་ཉིད། །ཡིན་པར་ཤེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉམས་སུ་ལེན། །དེ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་མ་སྐྱེས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གནས་པས་སེམས་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བདག་མེད་པར་ཤེས་ཏེ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ནི། གསང་བ་འདུས་པ་ལས། དངོས་པོ་འདི་རྣམས་མ་སྐྱེས་པས༌། །ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་མེད་པ་་སྟེ། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བདག་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་ཚུལ་འདི་བསྟན་པའོ། །ཞེས་འགྱུར་སྔ་མ་ལས་བཤད་དོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་རྔམ་གློག་ལས། ཨེ་མའོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣལ་པར་སྤངས། །ཆོས་བདག་མེད་པ་མཉམ་ཉིད་པས། །རང་སེམས་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་པ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་་སོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་ནས་ཐབས་ཕའི་རྒྱུད་རྣམས་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཐབས་དང༌། འབྱུང་བ་ལྔའི་རླུང་རྣམ་པར་དག་པ་གསལ་སྟོང་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་མཆོག་དང་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་པ་བྱེད་དོ། །ཤེས་རབ་མའི་རྒྱུད་ལས་ནི་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་སྤྲོས་པ་ཤས་ཆུང་བས་ཁམས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་བྷ་གའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་མཁའ་གསང་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་རིམ་པས་གཞན་ལུས་ཕྱག་རྒྱ་དང་རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་ལ་བརྟེན་ནས་དགའ་བ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་བདེ་བ་ཆེན་པོས་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད་སྡེ་ལས་ནི་དེ་གཉིས་ཀའི་རིམ་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་གཅིག་དང་དུ་མ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་འོད་གསལ་བ་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་བར་བྱེད་དོ། །འོད་གསལ་བ་དེ་ཡང་གསུམ་སྟེ། བདེ་བའི་འོག་གསལ། གསལ་བའི་འོད་གསལ། མི་རྟོག་པའི་འོད་གསལ་ལོ། །དང་པོ་ཁམས་ལས་སུ་རུང་བ་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ། དེ་ལས་མཆོག་མི་འགྱུར་གྱི་བདེ་བ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཁྱབ་པར་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བས་གང་བ་སྐྱེའོ། །དེ་ནི་དབུ་མར་དངས་མ་ཆེན་པོ་བབ་པ་ལས་བྱུང་བའོ།

以下是完整的漢語直譯： 上三者主要修持方式： 大瑜伽續中， 摩訶以氣和生起次第方便為主， 阿努以界和圓滿次第智慧為主， 阿底以一切無二智慧為主。 皆以了知一切法本來平等 的方式修持。 其中，了知一切法本來未生、安住于空性，心性如虛空無我而修持。如《密集》前譯中說： "此等諸事物未生， 無有法與法性， 如虛空無我， 此即菩提之理。" 《幻化雷光》中說： "奇哉！遠離一切事物， 蘊界處及 所取能取皆斷除， 法無我故平等性， 自心本來未生， 即是空性自性。" 如是了知后，方便父續諸續以生起次第壇城為方便，以五大種氣清凈的明空無分別智慧為主，成就殊勝與共同悉地。 智慧母續中生起次第較簡略，以界大樂、字母、秘密壇城，依次由他身手印和自身具方便，通過四喜智慧大樂成就菩提。 不二續部中，較前兩者更殊勝，以一多無別法性光明大智慧為主成就菩提。此光明有三：樂光明、明光明、無分別光明。 首先，從適業界生起三摩地，由此生起遍滿虛空界無漏樂的無變最勝樂。這是由中脈大精華下降而生。

།གསལ་བ་ལ་ཡང་གཉིས་ལས། ནང་དུ་རླུང་ལྔ་སྟོབས་སུ་གྱུར་པས་དངས་གསལ་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་བསམ་གཏན་བཞིའི་རིམ་པ་འཆར་བ་ལྟར། ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་འོད་ལྔ་སྐུ་དང་ཐིག་ལེ་དང་འོད་སྣང་དུ་སྣང་བས་ནམས་མཁའ་ཁྱབ་པར་གནས་ཏེ། འཇམ་དཔལ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ལས། ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ལམ་མེ་བ། །འགྲོ་བའི་མར་མེ་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན། །གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་འོད་གསལ་བ། །ཞེས་དང༌། གཟི་བརྗིད་ཕྲེང་ལྡན་ལྟ་ན་སྡུག། །འོད་བཟང་་འབར་བ་དཔལ་གྱི་བེའུ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །དེའང་རླུང་ལྔའི་དངས་མ་དབུ་མར་ཆུད་པ་ན། སའི་རླུང་གི་དངས་མ་དབུ་མར་ཆུད་པས་ནང་དུ་སེམས་གནས་པ་དང༌། ཕྱིར་འོད་སེར་པོ་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་གསལ་བས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྤྱོད། ང་རྒྱལ་གནས་སུ་དག །ཟད་པར་སའི་ཏིང་ངེ་་འཛིན་ལ་དབང་བསྒྱུར། རིན་པོ་ཆེ་བརྩེགས་པའི་འཇིག་རྟེན་འགྲོ་བའོ། །ཆུའི་རླུང་གི་དངས་མ་དབུ་མར་ཆུད་པས་ནང་དུ་དངས་ལ་རྙཽག་པ་མེད་པའི་སེམས་གསལ། ཕྱིར་འོད་དཀར་པོ་མི་བསྐྱོད་པར་གསལ་བས་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྤྱོད། ཞེ་སྡང་དང་ཟད་པར་ཆུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བསྒྱུར། མངོན་པར་དགའ་བའི་འཇིག་རྟེན་བགྲོད་པའོ། ། མིའི་དངས་མའི་རླུང་དབུ་མར་ཆུད་པས་ནང་དུ་བདེ་དྲོད་སྐྱེ། ཕྱིར་འོད་དམར་པོ་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་གསལ་བས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྤྱོད། འདོད་ཆགས་དག །ཟད་པར་མེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བསྒྱུར། བདེ་བ་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་བགྲོད་པའོ། །རླུང་གི་དངས་མའི་རླུང་དབུ་མར་ཆུད་པས་ནང་དུ་སེམས་ག་ཡོ་བ་དང་མཆེད་པ་འཐོབ། ཕྱིར་འོད་ལྗང་གུ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པར་གསལ་བས་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྤྱོད། ཕྲག་དོན་དགད།ཟད་པར་རླུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བསྒྱུར། ལས་རབ་གྲུབ་པའི་འཇིག་རྟེན་བགྲོད་པའོ།

以下是完整的直譯： 明顯性也有兩種：內在的五風變得強大，產生清凈明亮不動的智慧，如同四禪定的次第顯現。外在的五智慧之五色光以身、明點和光明的形式顯現，遍滿虛空而住。如《文殊幻化網》中所說： "智慧光明閃耀， 眾生之燈智慧燈， 大威嚴光明。" 又說： "威嚴光環具美觀， 妙光燃燒吉祥標。" 當五風的精華進入中脈時： 地風的精華進入中脈，內在心識安住，外在顯現黃色光明，寶生佛清晰可見，體驗平等性智慧。我慢得到凈化，掌控遍一切處地三摩地，前往珍寶堆積世界。 水風的精華進入中脈，內在心識清凈無濁，外在顯現白色光明，不動佛清晰可見，體驗大圓鏡智。嗔恨得到凈化，掌控遍一切處水三摩地，前往極喜世界。 火風的精華進入中脈，內在生起樂暖，外在顯現紅色光明，無量光佛清晰可見，體驗妙觀察智。貪慾得到凈化，掌控遍一切處火三摩地，前往極樂世界。 風的精華進入中脈，內在心識獲得不動和增長，外在顯現綠色光明，不空成就佛清晰可見，體驗成所作智。嫉妒得到凈化，掌控遍一切處風三摩地，前往事業圓滿世界。

།ནམ་མཁའི་རླུང་ནི་དེ་ཐམས་ཅད་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཤིན་ཏུ་དངས་ལ་མི་རྟོག་པས། དེའི་དངས་མ་དབུ་མར་ཆུད་པས་ནང་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང༌། ཕྱིར་འོད་མཐིང་ག་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་གསལ་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྤྱོད། གཏི་མུག་ དག །ཟད་པར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་དབང་བསྒྱུར། འོག་མིན་་སྟུག་པོ་བཀོད་པའམ་མཁའ་སྤྱོད་ཀྱི་ཞིང་བགྲོད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བ་ཆེན་པོ་ལས། དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་སྐལ་ཆེན་པོ། །རླུང་ལྔའི་དངས་མ་སྟོབས་གྱུར་པས། །འོད་ལྔ་ནང་གི་ཡེ་ཤེས་ལྔ། །སྐུ་ལྔ་བགྲོད་པའི་ཞིང་ཁམས་ལྔ། །ཟད་པར་ལྔ་སྩོགས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་དོ། །«ཆོས་ཐམས་ཅད་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རང་བཞིན་དུ་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། »ད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར། བདག་དང་འགྲོ་ཀུན་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པས། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་ཀུན། །དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ཏུ་གསལ་བཏབ་རིམ་གཉིས་བསྒོམ། །དེ་ལ་འདིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་གསུམ་སྟེ། གཞི་རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ལྟ་བས་ཐག་བཅད་པ། ལམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟབ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྒོམ་པས་ཉམས་སུ་བླང་པ། འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དོན་གཉིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བསྟན་པའོ། ། དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། དག་པ་གཞིའི་གནས་ལུགས་དང༌། མ་དག་པ་གཞིའི་འཁྲུལ་ཚུལ་ལོ།

以下是完整的直譯： 空風是一切法的法性，極為清凈無分別。它的精華進入中脈，內在無分別，外在顯現深藍色光明，毗盧遮那佛清晰可見，體驗法界體性智。愚癡得到凈化，掌控遍一切處空界，前往色究竟天或密嚴剎土。 如《大幻化網》所說： "如是瑜伽士大福德， 五風精華成為力， 五光內在五智慧， 五身所行五剎土， 五遍處等皆獲得。" 現在講解如何觀修一切法為壇城本性： 以下闡述一切法作為三種壇城的本性而圓滿成佛的方式： "自己與一切眾生本來成佛， 蘊界處等一切法， 觀想為一罈城修二次第。" 在此，應當了知一切法本來成佛，為三種壇城的本性。這分為三點： 以見解決定基礎自性本然成就的壇城 以修持體驗道甚深三摩地的壇城 闡述果位無上菩提壇城圓滿二利 第一點又分為兩部分：清凈基礎的實相和不清凈基礎的迷亂方式。

།དང་པོ་ནི། གདོད་མའི་སེམས་ཉིད་སྟོང་པ་ཆོས་སྐུའི་སྙིང་པཽ། གསལ་བ་ལོགས་སྐུའི་རང་བཞིན་འཆར་ཚུལ་སྤྲུལ་སྐུའི་འབྱུང་གནས། ནམ་མཁའ་ལྟར་གོ་འབྱེད་པ། ཉི་ཟླ་ལྟར་འོད་གསལ་བ། རིན་པོ་ཆེ་ལྟར་འདོད་དགུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ། སྐུ་ལྔ། གསུང་ལྔ། ཐུགས་ལྔ། ཡོན་ཏན་ལྔ། འཕྲིན་ལས་ལྔ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རང་ཆས་སུ་ཡེ་ནས་ཡོད་པ་ཉིད། གསང་སྙིང་ལས། སྟོང་ཉིད་བདག་མེད་ཡེ་མཁྱེན་རང་རིག་ཐུགས། །དམིགས་བྱ་དམིགས་བྱེད་མེད་པར་དྲན་དབང་བསྒྱུར། །ངོ་མཚར་སྐུ་གསུང་ཡོན་ཏན་ཞིང་ཁམས་ལས། །གཞན་ན་མེད་་དེ་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་ཡིན། །ཞེས་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ལས། ཀྱེ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཉོན་ཅིག །ཀུན་བྱེད་བྱང་ཆུབ་ང་ཡི་རང་བཞིན་ལས། །མ་བཙལ་རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནི། །རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་སྙིང་པོ་སྐུ་གསུམ་སྟེ། །ང་ཡི་རང་བཞིན་མ་བཅོས་ཆོས་སྐུར་གྲུབ། །ང་་ཡི་ངོ་བོ་མ་བཅོལ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས། །ང་ཡི་ཐུགས་རྗེ་མངོན་ཕྱུང་སྤྲུལ་སྐུ་གསུམ། །བཙལ་ནས་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པ་མིན། །མ་བཙལ་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན། ། ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་ཁམས་སམ་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྔར་སྨོས་པ་ཉིད་དེ་ཡོན་ཏན་ལྷུན་གྲུབ་ཆེན་པོར་ཡེ་ནས་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་དག་པ་གཞིའི་འཁྲུལ་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟ་བུའི་ངང་ལས་སྔར་སྨོས་པ་བཞིན་འཁྲུལ་ཏེ། གསང་སྙིང་ལས། ཨེ་མའོ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ལས། །རང་གི་རྣམ་རྟོག་ལས་ཀྱིས་ འཁྲུལ། །སྣ་ཚོགས་ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་དང། །གནས་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ། །བདག་དང་བདག་གིར་སོ་སོར་འཛིན། །ཞེས་པ་དང༌། སྲིད་རྩེའི་ཉེས་དམིགས་བདག་ཏུ་རྟོག་ལས་འཕྲོས། །རྒྱུད་དྲུག་སྐྱེ་འགག་ལུས་དང་ལོགས་སྤྱོད་དང༌། །གནས་དང་སྡུག་བསྔལ་འཁྲུལ་འཁོར་ལ་སོགས་པ། །ལོག་རྟོག་ཉིད་ལས་གཞན་དུ་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 首先，原始心性空性是法身的精髓，明顯性是報身的本性，顯現方式是化身的源泉。如虛空般開闊，如日月般光明，如如意寶般自然成就一切所欲。五身、五語、五意、五功德、五事業等佛陀功德本自具足。 《秘密心髓》中說： "空性無我本智自覺意， 無所緣能緣掌控憶念力， 不可思議身語功德剎土， 除此之外別無他，即是如此。" 《菩提心遍作王》中說： "聽啊，大菩薩！ 從我遍作菩提的自性中， 不求而自然成就的， 是一切佛陀的精髓三身。 我的自性無造作成就法身， 我的本質無造作圓滿報身， 我的大悲顯現三種化身。 這不是尋求而成就的果， 而是本來自然成就的。" 如是義理即是前面所說的界或如來藏，本來安住為大自然成就的功德。 不清凈基礎的迷亂方式是：從如是狀態中迷亂，如前所述。 《秘密心髓》中說： "奇哉！從如來藏中， 因自己的分別念而迷亂。 種種身體、受用、 處所、痛苦等， 執著為我和我所。" 又說： "有頂過患從我執而生， 六道生滅身體受用及， 處所痛苦輪迴等諸法， 除邪分別外別無他物。"

།དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་སོ་སོར་འཁོར་བ་ལས། ཁྱད་པར་དུ་མི་རྣམས་འཁྲུལ་དུས་དང་པོ་མངལ་གནས་འཛིན་པ་ན། ཐོག་མར་མིག་གཉིས་དང་ལྟེ་བའི་རྩ་མདུད་དུ་ཆགས་ཏེ། དེ་ལས་ལུས་རྣམས་བསྐྱེད་པ་དང༌། དངས་མའི་དབང་པོར་གྱུར་པ་ལས། རྩ་གསུམ་ཀ་བའི་ཚུལ་དུ་གནས་པའི་ནང་ན། ཨོ་ཨཱཿཧཱུྃ་གསུམ་ཡི་གེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་གསལ་བ་དེས། ཕྱིར་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་རྟེན་བྱེད། ནང་དུ་་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡག་གཏི་མུག་གསུམ་གྱི་རྟེན་བྱེད། གསང་བར་སྐུ་གསུམ་་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་བྱེད་དོ། ། དེའང་དབུ་མའི་ཡར་སྣ་ཚངས་བུག་མར་སྣ་གསང་གནས་ལ་ཐུག་པའི་གཡས་རོ་མ་དཀར་བ་དང་གཡོན་རྐྱང་མ་དམར་བ་གཉིས་་དབུ་མ་སྔོ་སྐྱའི་གཡས་གཡོན་ནས་ཕན་ཚུན་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་མདུད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་བྱས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་དག་ལ་རྩའི་འཁོར་ལོ་ཡང༌། སྐུ་གསུང་ཐུགས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལྟར་ན་གསུམ་དུ་གནས་ཏེ། ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་རྩ་འདབ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི། མགྲིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྩ་འདབ་བཅུ་དྲུག །སྙིང་ག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྩ་འདབ་བརྒྱད་དུ་གནས་སོ། །སྐུ་བཞི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་སྦྱར་ན། དེའི་སྟེང་དུ་སྤྱི་གཙུག་བདེ་ཆེན་གྱི་འཁོར་ལོ་རྩ་་འདབ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་དོ། །སྐུ་ལྔ་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། དེའི་སྟེང་དུ་གསང་གནས་བདེ་སྐྱོང་གི་འཁོར་ལོ་རྩ་འདབ་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཁམས་དངས་མ་འབབ་པའི་ནུས་ལྡན་དུ་ཡོད་དོ། །འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་རིམ་པ་་དང་སྦྱར་ན། གསང་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་ལོ། མགྲིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་་འཁོར་ལོ། དབུ་མ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོ། གཙུག་ཏོར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་འཁོར་ལོ། སྙིང་ག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ།

以下是完整的直譯： 這樣，從六道眾生各自輪迴中，特別是人類在迷惑之初入胎時，首先在兩眼和臍輪處形成脈結，由此產生身體，併成為清凈的根門。在三脈如柱子般存在的內部，（ཨོ་ཨཱཿཧཱུྃ，oṃ āḥ hūṃ，ॐ आः हूँ，嗡阿吽，om ah hum）三字以文字形態明顯呈現。外在支援身語意三者，內在支援貪嗔癡三者，秘密支援三身三智。 其中，中脈上端至梵穴，下端至密處，右側白色羅脈和左側紅色拉脈從藍灰色中脈兩側互相纏繞成二十一個結而存在。在這些脈上，脈輪也按照身語意大樂的方式存在三個：臍輪化身輪有六十四脈瓣，喉輪報身輪有十六脈瓣，心輪法輪有八脈瓣。 如果與四身智慧次第相配，在其上還有頂輪大樂輪，有三十二脈瓣。如果按五身任運成就來說，在其下還有密處持樂輪，有七十二脈瓣，具有精華下降的能力。 如果與六輪次第相配，則有：密處智慧輪、喉部受用輪、中脈大樂輪、頂髻虛空界輪、心間法輪。

ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་སྟེ་དྲུག་ཏུ་ཡོད་ལ། སྒྱུ་འཕྲུལ་བ་ལྟར་ན་མ་དག་པ་རིག་དྲུག་གི་ས་བོན་དྲུག་སྦྱང་གཞིར་གནས་པ་ལ། སྦྱོང་བྱེད་ཐུབ་པ་དྲུག་དང༌། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་གྱིས་སྦྱངས་པས་ཡེ་ཤེས་ལྔ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་དྲུག་འཐོབ། འཁོར་ལོ་རེ་དང་དེའི་བར་རེ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་སུ་རླུང་་དག་པས་ས་བཅུ་གཉིས་རྫོགས་པའི་མཐར་བཅུ་གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ས་རྫཽགས་པར་འདོད་ཅིང༌། དུས་འཁོར་བས་འཁོར་ལོ་དྲུག་དང༌། བར་དྲུག་་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ལ་རླུང་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་དང༌། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་ཅིང༌། ཐིག་ལེ་མི་འཕོ་བའི་དབང་གིས་ཡར་བཟློག་དུས། གསང་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ལོག་པས་ས་དང་པོའི་རྟགས་སྐྱེ། རླུང་འཕོ་བ་གཅིག་འགག །རྟེན་འབྲེལ་གཅིག་ འདག །དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བར་དུ་ས་བཅུ་གཉིས་བགྲོད། རླུང་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་འགག །རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་འདག །ཐིག་ལེ་ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་ཕྱིན་པས་སངས་རྒྱ་བར་འདོད་དོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཡང་འཁོར་ལོ་གཉིས་ཏེ། སྙིང་ག་ཞི་བའི་འཁོར་ལོ་དང༌། སྤྱི་གཙུག་ཁྲོ་བོའི་འཁོར་ལོའོ། འདི་དག་ན་རྩ་འདབ་ཀྱང་རགས་པ་ལྷའི་གྲངས་དང་མཉམ་ལ། ཕྲ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡོད་དོ། །དེའང་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྔ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དེ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་གོ །སྒྱུའཕྲུལ་ཆེན་མོ་ལས་རོ་མ་བརྐྱང་མ་ཀུན་་འདར་མ། །འཁོར་ལོ་སོ་སོའི་དཀྱིལ་དག་ན། །ཀ་བའི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་ལ། །ཡལ་གའི་འདབ་མ་གྲངས་ལས་འདས། ཁམས་དང་རླུང་ནི་འབབ་པ་ཡི། །ཡེ་ཤེས་རྩ་ནི་སྟོང་ཕྲག་གཅིག །བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསྒྲེས་པ་ཡིས། །ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་རླུང། །འགྱུ་བ་ཆེན་མོར་འདོད་པ་སྟེ། །གཞན་ནི་བཞི་སྟོང་བརྒྱད་ཁྲིའོ། ཞེས་པ་དང༌། འབུམ་ལྔ་ལས། ཉེ་བའི་རྩ་རྣམས་དུ་མ་སྟེ། །དེ་ལས་ལུས་ནི་བཀང་ནས་གནས། །དེ་རྣམས་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་ གཉིས། །ལུས་ལ་དེ་ཉིད་ལྷ་མོ་རྣམས། །ཞེས་དང༌། གཞན་ཡང༌། སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི། །རྩ་རྣམས་ཀྱི་ནི་རིགས་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 臍輪化身輪，共有六個。按照幻化觀點，作為凈化基礎存在著六道不凈種子，通過六佛和六波羅蜜多的自性來凈化，從而獲得五智和不可思議智慧共六種。每個輪及其間隔共十二處，氣脈清凈后圓滿十二地，最後認為圓滿第十三大智慧地。 時輪派認為六輪和六間隔共十二處有十二氣移動和十二緣起。由於明點不動的力量，當逆轉時，返回密處智慧輪時產生初地的徵兆，一個氣移動停止，一個緣起清凈。如此直到虛空界輪，經過十二地，十二氣移動停止，十二緣起清凈。認為明點到達虛空界時成佛。 根據《幻化根本續》，也有兩輪：心間寂靜輪和頂髻忿怒輪。這些輪中粗大的脈瓣數量與本尊數量相等，細微的則不可思議。其中有四十二和五十八，共一百。 《大幻化》中說："羅脈、拉脈和遍動脈，在各輪的中央，如柱子般存在，枝葉數量無法計數。流動精氣和氣的智慧脈有一千七十二條，二萬一千六百種氣被認為是大動，其他則有八萬四千。" 《五十萬續》中說："眾多近脈充滿身體而存在。這些有七萬二千，即身中的本尊女神們。" 另外還說："解說七萬二千種脈的類別。"

།དེའང་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་ལ་རླུང་ཉི་ཁྲི་ཆིག་་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་རྒྱུ་བ་ཡིན་ལ། འགྱུར་བ་ཆུང་བ་ནི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ། ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་ཁྲྀ་བཞི་སྟོང་གི་རིམ་པ་དང་གྲངས་མཉམ་པས་དེ་དག་གི་རྟ་བྱེད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་ནམ་རྒྱུ་བ་ན་དེ་དང་མཉམ་དུ་རྒྱུ་བར་འདོད་དོ། །རང་བཞིན་དུ་ཕོ་རླུང་གྱེན་རྒྱུ་སྟོད་ན་གནས་པ་དང༌། མོ་རླུང་ཐུར་སེལ་སྨད་ན་གནས་པ་དང༌། མ་ནིང་གི་རླུང་མཉམ་གནས་བར་ན་གནས་པ་གསུམ་བཤད་་དོ། །རྩ་བའི་རླུང་ནི། སྲོག་འཛིན༌། མེ་མཉམ། ཁྱབ་བྱེད། གྱེན་རྒྱུ། ཐུར་སེལ་ལྔར་གྲགས་སོ། །བྱེད་ལས་ཀྱང༌། སྲོག་གནས་པ་དང༌། དྲོད་འབེབས་པ་དང༌། ལུས་གནས་པ་དང༌། དབུགས་དབྱུང་རྔུབ་དང༌། འགྲོ་འདུག་ཟག་པ་འདོར་པ་དང་བཅས་བའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །འདི་དག་ནི་ཐུན་མོང་དུ་གྲགས་པ་སྟེ་ཕྱིའི་རླུང་ལྔའོ། ནང་གི་རླུང་ལྔ་ནི་འབྱུང་བ་ལྔའི་རླུང་ལྔ་་སྟེ། ས་རླུང་སེར་པོ༌། མེ་རླུང་དམར་པོ། ཆུ་རླུང་དཀར་པོ། རླུང་གི་རླུང་ལྗང་གུ །ནམ་མཁའི་རླུང་མཐིང་གའོ། །བྱེད་ལས་ནི་ནང་གི་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་གནས་པའི་རྟེན་བྱེད། མ་དག་དུག་ལྔ་དང་དག་པ་ཡེ་ཤེས་ལྔ་མཆེད་པའི་གཞི་བྱེད་དོ། །གསང་བའི་རླུང་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལ་གྲགས་པས་རག་པར་མེད་དོ། ། ཁམས་དངས་མ་ཆེན་པོ་ཡང་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་གཉིས་ཏེ། རོ་བརྐྱང་གཉིས་ནས་འཁོར་ལོ་སོ་སོའི་རྩ་འདབ་ན་གནས་སོ། །བུད་མེད་ལ་ནི་གཡས་གཡོན་གོ་བཟློག་པས་གནས་པར་བཤད་དོ། ཁྱད་པར་དུ་ཟླ་བ་རོ་མ་ནས་ཡར་སྣ་སྤྱི་གཙུག་གི་ཧཾ་ལས་འབབ་ཅིང༌། ཉི་མ་བརྐྱང་མའི་མར་སྣ་གསང་གནས་ཀྱི་ཨ་ལས་འབབ་པའོ། །སྐྱེས་པའི་བརྐྱང་མ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་རོ་མའི་མར་སྣ་མདུད་པར་གྱུར་པས་ཁམས་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་མི་འཛག་པར་བཤད་དོ།

以下是完整的直譯： 一晝夜中有二萬一千六百種氣流動。小的變化即分別妄念，與八萬四千煩惱的次第和數量相等，作為這些的載體，認為煩惱何時流動，它就與之同時流動。 自然狀態下，解釋有三種：上升的陽氣居於上部，下行的陰氣居於下部，中性的平衡氣居於中部。 根本氣有五種：持命氣、平等氣、遍行氣、上行氣、下行氣。 其作用是：維持生命、產生體溫、維持身體、呼吸、行走坐立和排泄等功能。這些是共同所知的外五氣。 內五氣是五大的五氣：黃色地氣、紅色火氣、白色水氣、綠色風氣、靛青色空氣。 其作用是：作為內在蘊、界和處的依持，作為不凈五毒和清凈五智生起的基礎。 秘密氣即五智所知，故無固定形態。 大精華也有白紅兩種，分別存在於羅脈和拉脈各輪的脈瓣中。據說在女性中左右相反。 特別是，月亮從右脈上端頂髻的（ཧཾ，haṃ，हं，吽，hang）字流下，太陽從左脈下端密處的（ཨ，a，अ，阿，ah）字流下。 據說男性左脈和女性右脈的下端成結，使白紅二精不漏失。

།རྩ་མདུད་རྣམས་གྲོལ་བ་ལས་ས་དང་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པར་འདོད་དེ། དབུ་མའི་མདུད་པ་གཉིས་གཉིས་གྲོལ་དུས་ས་བཅུའི་ས་རེ་རེ་རྫོགས་ཤིང༌། དེའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པ་ཡང་ཁམས་དངས་མ་རེ་་དང་རླུང་དངས་མ་རེ་དེར་ཆུད་པའི་མཐོང་སྣང་དུ་འདོད་དེ། དཔེར་ན་རྩ་མདུད་དང་པོ་གཉིས་གྲོལ། དངས་མ་གཉིས་དབུ་མར་ཆུད། ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་ཆེན་བཞིའི་མདུད་པ་གྲོལ་བ་ལས་ས་དང་པོའི་ཡོན་ཏན་འཆར་བ་ལྟ་བུའི་འཁོར་ལོ་བཞིའི་མདུད་པ་གྲོལ་བ་ལས་སྐུ་བཞི་ཐོབ་ཅིང་ཡེ་ཤེས་བཞི་མངོན་དུ་བྱེད་པར་འདོད་དོ། །ད་ལྟ་རྩ་མདུད་ཕལ་ན་དངས་ན་དཀར་དམར་གཉིས་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོའི་ཚུལ་དུ་འཁྲིལ་སྦྱོར་དུ་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་རྩ་ཡུར་བ་ལྟ་བུ་ལ་ཁམས་ཆུ་ལྟ་བུ་དེ་རླུང་ཤུགས་ལྟ་བུས་བསྐྱོད་ནས་འགྲོ་འོང་དུ་གནས་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའོ། ཁྱད་པར་དུ་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོའི་ལུགས་ལ་སྙིང་ཁོང་སྟོང་གི་དཀྱིལ་ན་རྩའི་དངས་མ་རྩ་ཕྲན་རྒྱུས་པ་བལྡད་པ་འདྲ་བ་བརྒྱད་ལས། གསུམ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྩ། གཅིག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ། གསུམ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྩ། གཅིག་ཡོན་ཏན་གྱི་རྩ་སྟེ། བི་མ་ལའི་གསང་ཐིག་ལས། གང་ལ་ཡོད་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་ཤེས། ། ཞེས་པ་དང༌། དེའི་འགྲེལ་པར། གང་ལ་ཡོད་ན། སྙིང་ཁོང་སྟོང་གི་དཀྱིལ་ན་རྩའི་དངས་མ་རྩ་ཕྲན་རྒྱུས་པ་བལྡད་པ་འདྲ་བ་བརྒྱད་ཡོད་པ་ལས། གསུམ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྩ། གཅིག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ། གསུམ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྩ། གཅིག་ཡོན་ཏན་གྱི་རྩ། དེ་ལྟར་བརྒྱད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་དབུས་ཀྱི་གསུམ་ནི་སྐུ་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཉིད་མི་འགྱུར་བའི་རྟེན་ནོ། །མདུན་ན་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་ལས་ཡེ་ཤེས་བཞིའི་རྟེན་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱབ་་དང་ལྷོ་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་རྩ་ཞིང་ཁམས་དང་གཞལ་ཡས་ཁང་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་འཆར་བའི་རྟེན་བྱེད་པའོ། །གཡོན་ན་དུག་གསུམ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྩས་ཁམས་གསུམ་རང་མཚན་གྱི་འཁྲུལ་སྣང་བསྐྱེད་པའོ།

這是完整的直譯： 認為通過解開脈結，圓滿地和道的功德。當中脈的兩個結一一解開時，十地的每一地都圓滿，並認為獲得其功德也是在每一個精華界和精華風進入其中的顯現。例如，當第一個兩個脈結解開，兩個精華進入中脈，臍輪化身輪的四大脈結解開，從而顯現第一地的功德。類似地，認為通過解開四輪的結，獲得四身並現前四智慧。現在，如果打開大多數脈結，白紅二精華以勇士和勇母的方式交纏在一起。這樣，脈像水渠，界如水，被如風力的氣推動來回流動，這就是金剛身，成為大智慧的所依。特別是在大幻化的傳統中，在心腔中央有八條像細小神經一樣的精華脈，其中三條是法性脈，一條是智慧脈，三條是自續脈，一條是功德脈。如（藏文：བི་མ་ལ，梵文擬音：Vimala，梵文天城體：विमल，漢語字面意義：無垢，漢語擬音：毗瑪拉）的密要中說："應知存在於何處有八種。"其註釋中說："存在於何處？在心腔中央有八條像細小神經一樣的精華脈，其中三條是法性脈，一條是智慧脈，三條是自續脈，一條是功德脈。應當如此了知八種。"其中，中央的三條是三身不變的法性所依。前面的映象智慧脈是四智慧的所依，後面和南邊的功德脈是剎土和宮殿等顯現的所依。左邊的三毒自續脈產生三界自相的迷亂顯現。

།དེའང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྩའི་སྦུབས་ན་འོད་སེར་པོ་ཟླུམ་པོའི་ཁྲོད་ན། སྦྱངས་གཞིའི་ཡི་གེ་སུ་དང་ཏྲི་སྟེ་ལྷ་མིན་དང་བྱོལ་སོང་གི་ས་བོན་དང༌། སྦྱོང་བྱེད་ཨོཾ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྙིང་པོའོ། །ཡི་གེའི་རང་འོད་ཟ་འོག་གི་གུར་ཁང་འདྲའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་མཐིང་ག་གྲུ་བཞིའི་སྦུབས་ན་སྦྱོང་བྱེད་ཧཱུྃ་དང༌། སྦྱང་གཞིའི་ལྷ་མིའི་ས་བོན་ཨ་དང་ནྲྀ་སྟེ། དཀར་དམར་མཐིང་གའི་འོད་ཅན་ནོ། །རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྩ་ཟླ་གམ་དམར་པོའི་སྦུབས་ན། སྦྱོང་བྱེད་ཨཱཿ་དང༌། སྦྱང་གཞི་དམྱལ་བ་དང་ཡི་དྭགས་ཀྱི་ས་བོན་པྲེ་དང་དུའོ། །དེའང་མ་དག་པའི་དུས་ན་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་བྱས་པའི་བག་ཆགས་གང་ཡིན་ཡི་གེ་དྲུག་པོའི་སྟེང་དུ་སོག་སྟེ། ཞེ་སྡང་གིས་ལས་བྱས་པའི་འཁོར་ཁོང་ཁྲོ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེའི་སྟེང་དུ་སོག་གོ །འདོད་ཆགས་པྲེ། ང་རྒྱལ་ཨ་དང་ནྲྀ། ཕྲག་དོག་སུ། གཏི་མུག་ཏྲིའི་སྟེང་དུ་སོག་གོ ། རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་རྩལ་དགེ་བ་རྣམས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་སྟེང་དུ་སོག་གོ །དེའང་སྐུ་དང་འབྲེལ་པ་ལྷ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཨོཾ། སྔགས་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་ཨཱཿ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཧཱུྃ་གི་སྟེང་དུ་བཞག་པས་སྦྱང་གཞིའི་ཡི་གེ་དང་དེའི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་དག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང༌། དེ་ཉིད་ལས། གང་ལ་ཅི་འདྲ་དེ་ཉིད་བསྲེས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྩ་ལ་འོད་་སེར་པོ་ཞིག་གནས། ཅི་འདྲ་ན་དབྱིབས་ཟླུམ་པོ། ཚུལ་དངུལ་ཆུ་བཞུན་མ་ལ་ཞུན་མར་གྱི་ཟོལ་ཡོད་པ་དང་འདྲའོ། །སྙིང་པོ་ཨོཾ། ས་བོན་ནི་སུ་དང་ཏྲི། དེ་གསུམ་གྱི་ཁ་དོག་ནི་ཟ་འོག་གི་གུར་ཕུབ་པ་འདྲའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་ལ་འོད་མཐིང་ག་ཞིག་གནས་སོ། །ཅི་འདྲ་ན་དབྱིབས་གྲུབ་བཞི། ཞགས་པ་ཐོགས་པའམ་སྦྲུལ་འཁྱིལ་བ་འདྲའོ། །ཚུལ་ལེབ་རྒན་ལྕེའུ་ལ་ཤེལ་གོང་བརྒྱུས་པ་འདྲའོ། །སྙིང་པོ་ནི་ཧཱུྃ། ས་བོན་ནི་ཨ་དང་ནྲྀའོ། །རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྩ་ལ་འོད་དམར་པོ་ཞིག་གནས་སོ།

這是完整的直譯： 法性脈的管中有黃色圓形光芒，其中有待凈化的種子字（藏文：སུ，梵文擬音：su，梵文天城體：सु，漢語字面意義：善，漢語擬音：蘇）和（藏文：ཏྲི，梵文擬音：tri，梵文天城體：त्रि，漢語字面意義：三，漢語擬音：帝日），即非天和畜生的種子，以及凈化者（藏文：ཨོཾ，梵文擬音：oṃ，梵文天城體：ओं，漢語字面意義：唵，漢語擬音：嗡），即身和智慧的精髓。字的自光如彩虹帳幕。智慧脈藍色方形管中有凈化者（藏文：ཧཱུྃ，梵文擬音：hūṃ，梵文天城體：हूं，漢語字面意義：吽，漢語擬音：吽），和待凈化的天人種子（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）和（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日），具有白紅藍光。自續脈紅色新月形管中有凈化者（藏文：ཨཱཿ，梵文擬音：āḥ，梵文天城體：आः，漢語字面意義：啊，漢語擬音：阿）和待凈化的地獄和餓鬼種子（藏文：པྲེ，梵文擬音：pre，梵文天城體：प्रे，漢語字面意義：鬼，漢語擬音：貝）和（藏文：དུ，梵文擬音：du，梵文天城體：दु，漢語字面意義：惡，漢語擬音：杜）。 在未凈化時，業和煩惱造成的習氣積聚在這六個字上。由嗔怒造成的業及其眷屬憤怒等積聚在其上。貪慾積聚在（藏文：པྲེ，梵文擬音：pre，梵文天城體：प्रे，漢語字面意義：鬼，漢語擬音：貝）上，傲慢積聚在（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）和（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日）上，嫉妒積聚在（藏文：སུ，梵文擬音：su，梵文天城體：सु，漢語字面意義：善，漢語擬音：蘇）上，愚癡積聚在（藏文：ཏྲི，梵文擬音：tri，梵文天城體：त्रि，漢語字面意義：三，漢語擬音：帝日）上。 在證悟時，智慧的自在力所生的善業積聚在身語意的三字上。與身相關的如修deity等積聚在（藏文：ཨོཾ，梵文擬音：oṃ，梵文天城體：ओं，漢語字面意義：唵，漢語擬音：嗡）上，誦咒等積聚在（藏文：ཨཱཿ，梵文擬音：āḥ，梵文天城體：आः，漢語字面意義：啊，漢語擬音：阿）上，修無分別等積聚在（藏文：ཧཱུྃ，梵文擬音：hūṃ，梵文天城體：हूं，漢語字面意義：吽，漢語擬音：吽）上，從而凈化待凈化的字及其上的所有習氣。 同樣，該論中說："如何存在於何處，如是融合。"這是說，法性脈中存在黃色光。形狀如何？圓形。形態如水銀中混有熔化的酥油。心要是（藏文：ཨོཾ，梵文擬音：oṃ，梵文天城體：ओं，漢語字面意義：唵，漢語擬音：嗡），種子是（藏文：སུ，梵文擬音：su，梵文天城體：सु，漢語字面意義：善，漢語擬音：蘇）和（藏文：ཏྲི，梵文擬音：tri，梵文天城體：त्रि，漢語字面意義：三，漢語擬音：帝日）。這三者的顏色如彩虹帳幕。智慧脈中存在藍色光。形狀如何？方形。如持套索或盤繞的蛇。形態如老年人舌上穿著水晶珠。心要是（藏文：ཧཱུྃ，梵文擬音：hūṃ，梵文天城體：हूं，漢語字面意義：吽，漢語擬音：吽），種子是（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）和（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日）。自續脈中存在紅色光。

།ཅི་འདྲ་ན་དབྱིབས་ཟླ་གམ་དམར་པོ། ཚུལ་སོ་གའི་ཆུ་ལ་སྨིག་རྒྱུའམ། རྩ་སྐྱའི་ཁ་ན་ཟིལ་བ་ཆགས་པ་འདྲ། ཁ་་དོག་ཟངས་བཞུན་མ་ལ་ར་གན་གྱི་རྩི་སོང་བ་དང་འདྲ་ལོ། །སྙིང་པོ་ཨཱཿའོ། །ས་བོན་ནི་པྲེ་དང་དུའོ། །དེ་ཡང་མ་རྟོགས་བའི་དུས་ན་འཁོར་བའི་རྒྱུ་སྟེ་ཨ་ནྲྀ་ལ་སོགས་པའོ། །རྟོགས་པའི་དུས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཨོཾ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་གཉིས་འདྲེས་ཏེ་བྱང་སེམས་ལ་གནས་པའི་ཚུལ་གོང་དང་འདྲ་བས་བསྲེས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་རྩ་ཚན་པ་བཞི་ལ་རྣམ་ཤེས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡང༌། དེཉིད་ལས། རྣམ་བཞི་བྱེ་བྲག་དྲུག་ལས་བརྒྱད་དཀྱིལ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཉིད་དང༌། ཡེ་ཤེས་དང༌། རང་རྒྱུད་དང༌། ཡོན་ཏན་གྱི་རྩ་དང་བཞིའོ། །བྱེ་བྲག་ནི་འོད་སེར་པོ་ལ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་གནས་སོ། ། འོད་མཐིང་ག་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གནས་སོ། །འོད་དམར་པོ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་གནས་སོ། །འོད་དམར་ནག་ལ་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་གནས་སོ། །འོད་སེར་པོའི་རྩའི་དངས་མ་དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་འདྲ་བ་ལ་རྒྱུའོ། །འོད་མཐིང་ག་དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་ལ་རྒྱུའོ། །འོད་དམར་པོ་ཁྲག་གི་དངས་མ་ལ་རྒྱུའོ། །འོད་དམར་ནག་སྒོ་ལྔའི་རྩའི་དངས་མ་ལ་རྒྱུའོ། །འོད་སེར་པོའི་འགྲམ་ན་ཨོཾ་དང་སུ་ཏྲི་གཉིས་གནས་སོ། །འོད་མཐིང་གའི་སྒབ་ན་ཧཱུྃ་དང་ཨ་ནྲྀ་གཉིས་གནས་སོ། ། འོད་དམར་པོའི་སྒབ་ན་ཨཱཿདང་པྲེ་དུ་གཉིས་གནས་སོ། །འོད་དམར་ནག་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེ་ལ་ཨ་ནྲྀ་གཉིས་དབུགས་ཀྱི་སྙིགས་མ་ལ་རྒྱུའོ། །སུ་ཏྲི་གཉིས་རྩའི་སྙིགས་མ་ལ་རྒྱུའོ། །པྲེ་དུ་གཉིས་ཁྲག་གི་སྙིགས་མ་ལ་རྒྱུའོ། །དེ་ཡང་ལྷ་དང་མི་གཉིས་སུ་སྐྱེ་བའི་ཁ་ཟིན་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བྱས་ནས་ས་བོན་ཨ་དང་ནྲྀ་ལ་སོག་གོ །བྱོལ་སོང་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཁ་ཟིན་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བྱས་ནས་ས་བོན་སུ་དང་ཏྲི་ལ་སོག་གོ ། ཡི་དྭགས་དང་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བའི་ཁ་ཟིན་ནི་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱིས་བྱས་ནས་ས་བོན་པྲེ་དང་དུ་ལ་སོག་གོ །འདི་ལྟར་གནས་པ་དེ་ནི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་རང་རྒྱུད་དུ་གནས་སོ་ཞེས་སོ།

這是完整的直譯： 形狀如何？紅色新月形。形態如夏季水中的蜃景，或如蘆葦葉上凝結的露珠。顏色如熔化的銅上塗抹黃銅粉。心要是（藏文：ཨཱཿ，梵文擬音：āḥ，梵文天城體：आः，漢語字面意義：啊，漢語擬音：阿）。種子是（藏文：པྲེ，梵文擬音：pre，梵文天城體：प्रे，漢語字面意義：鬼，漢語擬音：貝）和（藏文：དུ，梵文擬音：du，梵文天城體：दु，漢語字面意義：惡，漢語擬音：杜）。 未證悟時，這是輪迴的因，即（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）和（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日）等。證悟時，這是智慧，即（藏文：ཨོཾ，梵文擬音：oṃ，梵文天城體：ओं，漢語字面意義：唵，漢語擬音：嗡）等。這兩者融合，如菩提心存在的方式，如前所述，故說"如是融合"。 如是，四種脈中識的存在方式，同論中說："四種分為六種，八者居中。"即法性、智慧、自續和功德四脈。分別是：黃光中存在阿賴耶識。藍光中存在意識。紅光中存在染污意。紅黑光中存在五門識。黃光脈的精華如白絲線般執行。藍光在氣的精華中執行。紅光在血的精華中執行。紅黑光在五門脈的精華中執行。 黃光旁有（藏文：ཨོཾ，梵文擬音：oṃ，梵文天城體：ओं，漢語字面意義：唵，漢語擬音：嗡）和（藏文：སུ，梵文擬音：su，梵文天城體：सु，漢語字面意義：善，漢語擬音：蘇）（藏文：ཏྲི，梵文擬音：tri，梵文天城體：त्रि，漢語字面意義：三，漢語擬音：帝日）二者。藍光內有（藏文：ཧཱུྃ，梵文擬音：hūṃ，梵文天城體：हूं，漢語字面意義：吽，漢語擬音：吽）和（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日）二者。紅光內有（藏文：ཨཱཿ，梵文擬音：āḥ，梵文天城體：आः，漢語字面意義：啊，漢語擬音：阿）和（藏文：པྲེ，梵文擬音：pre，梵文天城體：प्रे，漢語字面意義：鬼，漢語擬音：貝）（藏文：དུ，梵文擬音：du，梵文天城體：दु，漢語字面意義：惡，漢語擬音：杜）二者。紅黑光是這些的過失和功德。 其中，（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日）二者在氣的濁分中執行。（藏文：སུ，梵文擬音：su，梵文天城體：सु，漢語字面意義：善，漢語擬音：蘇）（藏文：ཏྲི，梵文擬音：tri，梵文天城體：त्रि，漢語字面意義：三，漢語擬音：帝日）二者在脈的濁分中執行。（藏文：པྲེ，梵文擬音：pre，梵文天城體：प्रे，漢語字面意義：鬼，漢語擬音：貝）（藏文：དུ，梵文擬音：du，梵文天城體：दु，漢語字面意義：惡，漢語擬音：杜）二者在血的濁分中執行。 此外，轉生為天人的傾向由意識造成，積聚在種子（藏文：ཨ，梵文擬音：a，梵文天城體：अ，漢語字面意義：阿，漢語擬音：阿）和（藏文：ནྲྀ，梵文擬音：nṛ，梵文天城體：नृ，漢語字面意義：人，漢語擬音：納日）上。轉生為畜生和非天的傾向由阿賴耶識造成，積聚在種子（藏文：སུ，梵文擬音：su，梵文天城體：सु，漢語字面意義：善，漢語擬音：蘇）和（藏文：ཏྲི，梵文擬音：tri，梵文天城體：त्रि，漢語字面意義：三，漢語擬音：帝日）上。轉生為餓鬼和地獄的傾向由五門識和染污意造成，積聚在種子（藏文：པྲེ，梵文擬音：pre，梵文天城體：प्रे，漢語字面意義：鬼，漢語擬音：貝）和（藏文：དུ，梵文擬音：du，梵文天城體：दु，漢語字面意義：惡，漢語擬音：杜）上。 如是存在的方式，是六道一切眾生的自續。

།དེ་ལྟར་སྙིང་གའི་རྩ་བརྒྱད་པོའི་དབུས་ན་རྩའི་དངས་མ་དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་འདྲ་བ་ལ་སྦོམ་ཕྲ་རྟ་རྔ་བཅུར་གཤགས་པ་ཙམ་གྱི་ནང་ན། ཁྲག་གི་དངས་མ་དང་་དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་འདྲེས་པ་ལ་འོད་ཁ་དོག་ལྔ་ལྡན་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ལ་སེམས་ཉིད་འོད་གསལ་བའི་ཆོས་སྐུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞུགས་ཏེ། མཚན་བརྗོད་ལས། འོད་བཟང་འབར་བ་དཔལ་གྱི་བེའུ། །ཞེས་པའོ། །སྙིང་ག་ཆོས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་འོག་མིན་གྱི་ཞིང་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དུས་རྟག་པ་རྒྱུན་གྱི་ཁོར་མོར་བཞུགས་པ་ཞེས་སོ། །དེ་ཡང༌། བརྟག་གཉིས་ལས། ལུས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་གནས། །རྟོག་པ་་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་སྤངས། །དངོས་པོ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་པོ། །ལུས་གནས་ལུས་ལས་མ་སྐྱེས་པའོ། །ཞེས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཆེན་པོའང་དེ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་བླ་ལས། རྫོགས་སངས་སྐུ་ནི་འཕྲཽ་ཕྱིར་དང༌། །དེ་བཞིན་ཉིད་དབྱེར་མེད་ཕྱིར་དང༌། །རིགས་ཡོད་ཕྱིར་ན་ལུས་ཅན་ཀུན། །རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ཅན། །ཞེས་པ་དང༌། དོ་ཧ་མཛོད་ལས། གང་ཞིག་གང་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི། །དེ་ནི་དེ་རུ་མཐོང་བར་མ་གྱུར་ཏེ། །མཁས་པ་ཐམས་ཅད་བསྟན་བཅོས་འཆད་པ་ཡིས། །ལུས་ལ་སངས་རྒྱས་ཡོད་པ་མ་རྟོགས་སོ། །ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །འདི་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རླུང་སེམས་ཀྱི་དངས་མ་ཐམས་ཅད་དེར་འདུས་པའི་ཚེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཞིང་སྣང་ལྷུན་གྲུབ་འོད་ཀྱི་ཁང་པ་བར་དོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་འཆར་བ་སྟེ། འོག་མིན་གྱི་ཞིང་རྣམ་དག་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡིན་པས་ན། རྣལ་་འབྱོར་པས་འབད་པ་ན་རླུང་སེམས་ཀྱི་དངས་མ་ཐམས་ཅད་དེར་རྫོགས་ནས་སྣང་ཆ་འོད་ལྔ་དང་སྟོང་ཆ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རོ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པས། ལམ་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་ཏེ་སྐུ་གཉིས་མངོན་དུ་གྱུར་པས་འོག་མིན་དུ་སངས་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའང་དབུ་མའི་ནང་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་རྩ་ཡོད་པར་བཤད་པ་དེ་དང་གཅིག་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཉིད་འོད་གསལ་བའི་རྟེན་ཡིན་པར་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ།

這是完整的直譯： 如是，在心間八脈的中央，有脈的精華如白絲線般，粗細如馬尾毛十分之一。其中，血的精華和氣的精華相混，有極其微細的五色光，心性光明法身菩提心安住其中。如《讚歎名號經》所說："光明熾盛吉祥相。" 心間法界宮殿無上剎土中，薄伽梵五部佛普賢常時恒常安住。又如《二諦論》所說："身中安住大智慧，遠離一切諸分別，遍及一切諸事物，住身不從身中生。" 這也是如來藏大essence，如《寶性論》所說："圓滿佛身普照故，如是性無差別故，具有種性之緣故，一切眾生常有佛性。" 如《道歌寶藏》所言："彼等住于彼處時，彼處未見彼等相。諸智者說諸論典，未悟身中有佛陀。"此即其義。 這稱為智慧脈。當氣心的一切精華匯聚於此時，涅槃剎土顯現，自成光明宮殿，中陰智慧燈出現。這就是所謂的色究竟凈土密嚴剎土。因此，瑜伽士勤修時，氣心的一切精華在此圓滿，顯相五色光與空性法身融為一味。圓滿二資糧道，證得二身，稱為在色究竟成佛。 此外，所說中脈內有智慧光脈，與此相同。因為都是心性光明的所依，故為一體。

།འོ་ན་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་ཞེ་ན། དབུ་མ་ནས་སྙིང་དབུས་སུ་འོད་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྟ་རྔ་བཅུར་གཤག་ཙམ་ཟང་ཐལ་ལེ་ཡོད་པར་འབྲེལ་ཏེ་རྟེན་བྱས་པ་ཡིན་ན། སླཽབ་དཔོན་ཁ་ཅིག་དབུ་མ་ཡང་དག་དེ་ཉིད་ཡིན་པས། རྩ་གསུམ་དབུ་མའི་ནང་དང་འབྲེལ་མི་དགོས་སོ་ཞེས་ཀྱང་འཆད་ དོ། །འོན་ཀྱང་རླུང་ཐམས་ཅད་དབུ་མར་འཇུག་ལ། དབུ་མའི་རླུང་གི་དངས་མ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་དེར་འཇུག་དགོས་པས་འབྲེལ་བར་འཐད་ཅིང༌། འཆི་དུས་དངས་མ་དང་རླུང་ཐམས་ཅད་དབུ་མར་འདུ། དབུ་མའི་རླུང་དང་དངས་མའི་ཤིན་ཏུ་དངས་མ་དེར་འདུས་པ་ལས་འོད་གསལ་འཆར་བར་འདོད་དེ། སྟོང་པའི་འོད་གསལ་སྣང་བ། མཆེད་པ། ཐོབ་པ། ཉེ་བར་ཐོབ་པ་བཞི་རིམ་པས་ཤར་ཞིང་ནུབ་ནས་སྣང་བའི་འོད་གསལ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་ཞིང་སྣང་གིས་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པར་འཆར་ཞིང༌། རིགས་ལྔའི་སྐུ་དང་ཞིང་ཁམས་བསམ་གཏན་གྱི་ཞག་ལྔར་འཆར་བར་གསུངས་པ་རྣམས་དེའི་གནད་ཀྱིས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གནད་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་གསང་བའི་གསང་ཆེན་དམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བུའི་རྩ་ནང་གི་ཁྲག་དབུགས་དངས་མའི་འོད་ལྔའི་ཀློང་ན་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཡང། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་སྦུ་གུའི་ནང་དུ་ནོར་བུ་ཀེ་ཀེ་རུ་བཅུག་པ་ལྟར་དངས་ལ་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ། གསང་ཐིག་གི་འགྲེལ་བ་ལས། བརྒྱད་དཀྱིལ་ན་ཞེས་པ། དེ་ལྟར་རྩའི་དངས་མ་རྩ་ཕྲན་རྒྱུས་པ་བལྡད་པ་འདྲ་བ་བརྒྱད་ཡོད་པ་ལ་བྱའོ། །དེའི་དབྱིབས་བ་ཐག་ཁུག་པ་བཞིན་དུ་འདུག་པ་ལ་བརྒྱད་ཅེས་ བྱའོ། །དེ་ལྟར་བརྒྱད་ཀྱི་མདོ་དང་མའི་ཡང་རྩའི་དངས་མ་དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་འདྲ་བ་ལ་དབྱིབས་བ་ཐག་ཁུག་པ་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་ལ། དེའི་ཕྲ་སྦོམ་ནི་རྟ་རྔ་བཅུ་ཚལ་ཙམ་གྱིས་བཟུང་ལ། དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་འདྲ་བ་དེ་ལ་ཁྲག་གི་དངས་མ་མཚལ་ལྕོག་ལ་མའི་དངས་མ་་འདྲ་བ་ཞིག་རྒྱུའོ། །དེ་ལ་དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་གསེར་ས་ལེ་སྦྲམ་ས་འོག་ན་གནས་པའི་རླངས་པ་ཙམ་རྒྱུའོ། །དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་དེ་ལ་འོད་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་ཞིག་གནས་སོ། །འོད་དེའི་ནང་ལ་དཀྱིལ་ཞེས་བྱའོ། །ན་ཞེས་པ་བཞུགས་པའི་དོན་ཏེ། འོད་དེའི་དཀྱིལ་ན་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞུགས་སོ།

這是完整的直譯： 那麼，如何相連呢？中脈與心中央有極細的光道，如馬尾毛十分之一般通透，作為所依而相連。有些上師認為，中脈即是真實本身，因此三脈無需與中脈內部相連。 然而，所有氣都進入中脈，中脈氣的精華必須進入那智慧脈，因此相連是合理的。臨終時，一切精華和氣都彙集于中脈，中脈的氣和精華的極精華彙集於此，由此顯現光明。 認為空性光明的顯、增、得、近得四相依次顯現后消失，然後顯相光明五智的剎土遍滿虛空。所說五部佛身和剎土在禪定五日中顯現，都是由此要訣而生。因此，這是極為秘密的大秘密聖法。 如是，脈內血氣精華五色光中安住的菩提心，譬如金管中放入珍寶般清澈明亮。 如《密點疏》所言："八中央"指脈的精華有八個如筋脈般的細支，其形如繩結，故稱為八。八脈的交匯處有如白絲線般的脈精華，形如繩結，其粗細如馬尾毛十分之一。在那如白絲線般的脈中，流動著如硃砂般的血精華，其中又有如地下金沙般的氣精華。在那氣精華中存在著各種顏色的光。"中"即安住之意，在那光的中央安住著大明點菩提心。

།དེའི་དཔེ་ཅི་འདྲ་ན། གསེར་ཞུན་མའི་སྦུ་གུའི་ནང་དུ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་ཟེའུ་ཀ་བཅུགས་པའམ། རིན་པཽ་ཆེ་ཀེ་ཀེ་རུ་གདང་ལ་གཏམས་པ་འདྲ་ལ། ཁ་དོག་ཉི་མ་ཤར་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདྲ་བར་བཞུགས་སོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྙིང་པོ་དོན་དམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས། དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཉིད་འོད་གསལ་བ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་ལ། འཁོར་བར་འཁྱམས་ཀྱང་སེམས་དེ་ལ་གཡོ་བའམ། ཉམས་པའམ། དམན་པར་གྱུར་པ་མེད་ཅིང༌། སངས་རྒྱས་པས་ཀྱང་སྔོན་བས་བཟང་དུ་སོང་བ་མེད་དེ། རྒྱུད་བླ་ལས། ཇི་ལྟར་སྔར་བཞིན་ཕྱིས་དེ་བཞིན། །འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའང་རྔམ་གློག་ལས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱིས་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱས་པར་ཁྱབ་པ་ནི་ཏིལ་འབྲུ་ལ་མར་གྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་ཡང་འདི་གསུངས་སོ། །ཨེ་མའོ་ཡེ་ནས་རྣམ་དག་ཆོས། །སྣ་ཚོགས་སྣང་ཡང་རྟོག་པར་གསང༌། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་བརྗོད་དུ་མེད། ། སྣོད་མ་ཡིན་ལ་བསྟན་པར་དཀའོ། །ཨེ་མའོ། །སྲིད་གསུམ་ཡེ་ནས་དག་པའི་རང་བཞིན་ལ། །བདག་ཏུ་རྟོག་པའི་སྲིད་རྩའི་ཉེས་དམིགས་ཀྱིས། །ཡུན་རིང་དུས་ནས་འཁྱམས་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས། །མི་མཐུན་བདེ་སྡུག་གནས་རྣམས་སོ་སོར་བཟུང། །ལོག་རྟོག་ནོར་བའི་དབང་གིས་ཀུན་བརྟགས་ཀྱང༌། །རང་བཞིན་ཉིད་ལས་ཉམས་པ་རྡུལ་ཙམ་མེད། །ཨེ་མའོ། །ཡུན་རིང་དུས་ནས་རྨོངས་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས། །ཡེ་ནས་དོན་གྱི་་སངས་རྒྱས་ཡིན་མོད་ཀྱང༌། །རྨོངས་པའི་དབང་གིས་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་འཁྱམས། །ལོག་རྟོག་ཉིད་ནས་དངོས་མེད་བྱང་ཆུབ་སེམས། །འཁྲུལ་འཁོར་ཉིད་ཀྱང་མི་ཟད་རྒྱན་དུ་ཆེ། །སྙིགས་མ་ལྔ་ཉིད་བདེ་ལྡན་གནས་སུ་གསལ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པའི་སྐུ། །སྲིད་རྩའི་ཉེས་དམིགས་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་གསལ། །ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་ཡབ་ཡུམ་ངང་་དུ་གསལ། །ཞེས་གསུངས་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་གནས་སོ་ཞེས་སོ།

這是完整的直譯： 其比喻如何？如在純金管中放入寶珠的莖，或如寶石柯柯如嵌入橫樑，其色如初升太陽的光輪般安住。這是法界精華，勝義諦和世俗諦的因，故說"向彼頂禮"。 如是心性光明遍及一切，故一切眾生本來成佛。雖然流轉輪迴，此心也無動搖、退失或低劣，成佛后也無比從前更好。如《寶性論》所說："如前後亦然，無變化法性。" 又如《電光》所說："菩提心之云遍滿一切，如芝麻中充滿油。"又說："奇哉！本來清凈法，雖現種種密執著，自性不可言，難示非法器。奇哉！三有本凈自性中，我執有根過患故，長久流轉諸眾生，執著苦樂諸境界。雖因邪見妄分別，自性絲毫無退失。奇哉！長久迷惑眾生雖本為實義佛陀，因迷力故輪迴中流轉。邪見本無實菩提心，幻相即是無盡莊嚴。五濁顯為極樂剎土，五蘊即是圓滿報身。有根過患明菩提心要，內外器情明父母體性。" 因此說一切法安住于菩提心。

།དེ་ལྟར་མ་དག་པ་སེམས་ཅན་གྱི་འཁྲུལ་ཚུལ་བསྟན་ཟིན་ ཏོ། །ད་ནི་དེ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར་མ་དག་པ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡབ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཞིང༌། འབྱུང་བ་ལྔ་ཡུམ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ལ། རྟོག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སངས་རྒྱས་པས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་དེ། གསངསྙིང་ལས། ཨེ་མའོ། །རྡོ་རྗེ་ཕུང་པོའི་ཡན་ལག་ནི། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལྔ་རུ་གྲགས། །སྐྱེ་མཆེད་ཁམས་རྣམས་མང་པོ་ཀུན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད། །ས་ཆུ་སྤྱན་དང་མཱ་མ་ཀཱི། །མེ་རླུང་གོས་དཀར་སྒྲོལ་མ་སྟེ། །ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ། ། སྲིད་གསུམ་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཞིང༌། །ཐམས་ཅད་མ་ལུས་ཆོས་སོ་ཅོག ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ལས་གཞན་མ་ཡིན། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་ཆོས། ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་མི་བརྙེས་སོ། །ཞེས་སོ། ཁྱད་པར་དུ་སེམས་ཉིད་འོད་གསལ་བ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར། ཀུན་བྱེད་ལས། སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཡི་སངས་རྒྱས་ནི། །ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོས་སྔར་ཡང་ལུང་མ་བསྟན། །ཕྱིས་ནས་མི་སྟོན་ད་ལྟ་སྟོན་མི་མཛད། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་སེམས་སུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པ་དང༌། གསང་བ་འདུས་པ་ལས། རིན་ཆེན་སེམས་ལས་ཕྱིར་གྱུར་པའི། ། སངས་རྒྱས་མེད་ཅིང་སེམས་ཅན་མེད། །ཅེས་པ་དང། ཡེ་ཤེས་གྲུབ་པ་ལས། སེམས་ཀྱི་་དམ་པ་འོད་གསལ་བ། །ཀུན་ཏུ་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་ཏེ། །སུས་ཀྱང་མ་བྱས་རང་བྱུང་བ། །ཡེ་ཉིད་ནས་ནི་གནས་པ་འོ། །ཞེས་སོ།

這是完整的直譯： 如是已說明不凈眾生的迷亂方式。現在說明一切本來成佛： 如是，看似不凈的五蘊本為五父佛的自性而成佛，五大元素本為五母佛的自性而成佛，一切分別念本為菩薩壇城而成佛，因此除佛性外無有絲毫他法。如《密藏》所說： "奇哉！金剛蘊支分，稱為五圓滿佛，諸多處界等，即菩薩壇城。地水眼母瑪瑪吉，火風白衣度母尊，虛空界自在佛母，三有本來成佛境，一切無餘諸法等，無非即是佛自身。除佛自身外他法，佛陀自身不能得。" 特別是心性光明即是佛，如《遍作王經》所說： "除心之外的佛陀，遍作王前未授記，后亦不示現在不說，故當了知佛即心。" 又如《密集》所言： "離開珍寶心之外，無有佛陀亦無眾生。" 又如《智慧成就》所說： "心之勝義光明性，一切本初之佛陀，無人所作自然生，本來如是而安住。"

།མདོར་ན་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར། གྲགས་པ་ཐམས་ཅད་གསུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར། དྲན་རིགས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་གསུམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང༌། ཀུན་བྱེད་ལས། ཀྱེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ཡིས། །སྙིང་པོ་སྐུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་བཀོད་པ་ནི། །ཇི་ལྟར་སྣང་ཞིང་གནས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀུན། ། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་དབྱིངས་ངང་ལ་བཀོད། །ཇི་ལྟར་གྲགས་ཤིང་གནས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །སྐྱེ་མེད་དབྱིངས་ལ་ཚིག་གིས་གསུང་དུ་བཀོད། །སྙིང་པོ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་གསུང་ལ་འདུས། །དེ་་ཡང་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོས་བཀོད་པ་ཡིན། །ཀྱེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ཡིས། །སྙིངཔོ་རིག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཀོད་པ་ནི། །ཇི་ལྟར་དྲན་རིག་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན། །མ་སྐྱེས་ཀུན་བྱེད་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་རིག །ཀུན་བྱེད་ང་ཡི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཉིད་ནི། །མ་བཅོས་རྣལ་དུ་བཞག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ། །མ་བཀོད་དུས་གཅིག་རྫོགས་པའི་དོན་རྟོགས་པས། །ལྷུན་གྲུབ་སྙིང་པོའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་བྱེད། །ཅེས་སོ། ། དེའང་སྣ་ཚོགས་་སུ་སྣང་བ་ཉིད་ནི་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་མེད་པས་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞི་དོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་དང་བྲལ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ།

這是完整的直譯： 總之，應知一切顯現為身壇城，一切聲音為語壇城，一切念知為意壇城，這三者如《遍作》所說： "啊！諸師之師遍作王，心要身之壇城安布：一切顯現安住法，安布無生法界中。一切聲音安住法，無生界中語言布，心要不可言語中。此亦遍作王所布。啊！諸師之師遍作王，心要覺性壇城布：一切念知分別等，了知無生遍作義。遍作我之身語意，無造自然安住三壇城，未布一時圓滿義了悟，任運心要義中入。" 此外，顯現種種即是生起，無自性即是圓滿。應知基礎實相壇城離能生所生。

།དཀྱིལ་འཁོར་དེའི་རང་བཞིན་ཡང༌། དེ་ཉིད་ལས། ཀྱེ་ཀུན་བྱེད་ང་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་པ་ནི། །རང་ལས་བྱུང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པའི་ལུང༌། །མ་ལུས་སྙིང་པོར་རྫོགས་པས་སྐྱེ་འབྲི་མེད། །མ་བསྐྱེད་དུས་གཅིག་རྫོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྟོགས། །ཀྱེ་དཀྱིལ་ནི་མ་ནོར་དོན་གྱི་སྙིང་པོ་ལ། །འཁོར་ནི་འཁོར་འདས་བདེ་ཆེན་རྫོགས་པར་ལྡན། །དེ་ནི་དཀྱིལ་་འཁོར་སྙིང་པོ་ཀུན་གྱི་རྩ། །དཀྱིལ་འཁོར་མ་ལུས་འདི་ལ་འདུས་པར་རྟོགས། །ཀྱེ་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ང་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི། །མ་ལུས་སྙིང་པོར་རྫོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། །གང་གིས་དེ་དག་རྫོགས་པར་གང་རྟོགས་པ། །དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་དུ་མེད་པའི་དོན་ལ་མཁས། །ཀྱེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ངས། །སྐྱེ་མེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས། །འགྲོ་དང་འོང་མེད་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གདལ། །རྟོགས་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་དོན་ལ་འཇུག །དེ་ཕྱིར་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང༌། །སྒྲ་ལ་མ་གནས་དོན་ཉིད་རྟོགས་པར་གྱིས། །གང་གིས་དེ་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེས་མ་ཐག །ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོའི་དོན་ལ་དབང་འབྱོར་འགྱུར། ། ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་སྣང་ཚོད་པའི་ངོས་ནས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལྷའི་རང་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་པས་བཟང་ངན་དང་བླང་དོར་མེད་ལ། དེ་དག་ནི་་སྟོང་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་གཞི་རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་ནི་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཤེས་པས་ཅི་སྣང་ཡེ་ཤེས་སུ་སྐྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། གསང་སྙིང་ལས། རྫོགས་ཆེན་རྟོགས་པའི་རྣལ་་འབྱོར་པས། །ཀུན་འབྱུང་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོར་སྤྱོད། །ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་དང་པོ་ལྟ་བས་གཏན་ལ་དབབ་པ་བརྟན་ཟིན་ཏོ།

這是完整的直譯： 此壇城的自性，如同經中所說： "啊！遍作我之壇城示：自生壇城圓滿教，無餘圓滿心要無增減，未生一時圓滿壇城悟。啊！壇為不錯義之心要，城為輪涅大樂圓滿具。此為壇城心要一切本，悟此壇城無餘皆攝入。啊！遍作王我之壇城，無餘心要圓滿壇城也，誰能圓滿了悟彼，通達壇城無生義。啊！諸師之師遍作王我，以無生菩提心壇城，無來無去遍及一切處，了悟則入無生義。是故金剛勇士汝，勿住于聲悟實義。誰於此中生了悟，即得遍作王義自在。" 如是，從表面上看，一切蘊界處等皆為佛性，故無善惡取捨。從空性法性角度，離有無戲論，即是基礎自性任運成就的大壇城。如是了悟，則知一切顯現世間、輪迴涅槃諸法皆為壇城，故能將一切顯現攝持為智慧。如《密藏》所說： "大圓滿見瑜伽士，行於遍生大壇城。" 以上已穩固建立初始見解的確定。

།«སྤྱྀ་དོན་གཉིས་པ་སྒོམ་པས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་སྨིན་གྲོལ་སྤྱོད་པ་དང་བཅས་པ་བཤད་པའི། བསྐྱེད་རིམ་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་མདོར་བསྟན་པ་ལ་ལྔ་ལས། སྒོང་སྐྱེས་ཀྱི་ཚུལ་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནི། »གཉིས་པ་སྒོམ་པས་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ། གཞི་སྨིན་བྱེད་དབང་གི་རིམ་པ་དང༌། ལམ་གྲོལ་བྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་རིམ་པ་དང༌། དེའི་གྲོགས་སྤྱོད་པ་དང་དམ་ཚིག་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་གསུམ་ལས། རེ་ཞིག་བསྐྱེད་རིམ་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་བཤད་པ། དེ་ཡང་སྐྱེ་བཞིའི་རིམ་པས་བསྒོམ་ཚུལ་བཞི། སྒོང་སྐྱེས་བག་ཆགས་སྦྱང་ཕྱིར་སྔོན་འགྲོའི་ཚེ། །སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་བསྐྱེད་རིམ་མདོར་བསྡུས་ནས། །བསོད་ནམས་ཞིང་རབ་སྤྱན་དྲངས་མཆོད་པའི་མཐར། །རང་བཞིན་མེད་བསྒོམ་ཚོགས་གཉིས་སྔོན་སོང་ནས། ། གདོད་ཀྱིས་བསྐྱེད་རྫོགས་རྒྱས་པར་བསྒོམ་པ་ནི། །ཐོག་མར་སྒོ་ང་དེ་ལས་བྱ་སྐྱེ་བཞིན། །མདོར་བསྡུས་རྒྱས་པའི་བསྐྱེད་རྫོགས་རིམ་པས་བསྒོམ། །དེ་ལ་གསང་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ལྷའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཇི་སྙེད་བསྒོམ་པ་དེ་དག་སྐྱེ་གནས་བཞིའི་བག་ཆགས་སྦྱོང་བ་དང་བསྟུན་ནས་བཞིར་གསུངས་ཏེ། སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ལས། སྐྱེ་གནས་བཞི་པོ་་དག་བྱའི་ཕྱིར། །བསྐྱེད་པའང་དེ་བཞིན་རྣམས་པ་བཞི། །སྤྲོས་ཅན་སྤྲོས་་དང་སྤྲོས་པ་མེད། །ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་བཞི་ འོ། །ཞེས་པའི་ཚུལ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་བི་མ་ལས་གསལ་བར་ཕྱེ་བ་ལྟར་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་བ་རྣམས་ནི་ལན་གཉིས་སྐྱེ་བ་ལྟར། སྤྲོས་པ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་་འཛིན་བསྒོམ་པ་གང་གི་ཚེ། ཐོག་མར་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། རང་ཉིད་སྐད་ཅིག་གིས་གཙོ་བོ་ཡབ་ཡུམ་དུ་གསལ་གདབ་པ་རྣམས་བྱས་ལ། མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། དེ་ལ་མཆོད་པ་དང༌། བསྟོད་པ་དང༌། སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང༌། ཡི་རང་བ་དང༌། འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་བ་དང༌། འདོད་པའི་དོན་ལ་གསོལ་བ་གདབ་པ་དང༌། བསོད་ནམས་བསྔོ་བ་རྣམས་བྱས་ལ། བཛྲ་མུཿས་གཤེགས་སུ་གསོལ་བའམ། མི་དམིགས་པར་བསྒོམ་བའི་ངང་ལ་དར་ཅིག་མཉམ་པར་གཞག་པ་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པ་སྟེ་མདོར་བསྡུས་པའོ།

這是完整的直譯： 第二、修習實踐成熟解脫及行為的解釋。簡要闡述生起次第修習方法有五，其中卵生方式的修習是： 第二、修習實踐分為三部分：基礎成熟灌頂次第、道解脫生起圓滿次第、及其助伴行為與廣說誓言。首先解釋生起次第的修習方法。 以四生次第修習的四種方法： 為凈化卵生習氣，作為前行時， 歸依發心簡略修生起次第， 迎請最勝福田後作供養， 修無自性后積累二資糧， 然後廣修生起圓滿次第。 首先如鳥從蛋中生出， 依次修習簡略廣大生圓次第。 關於密咒第一階段生起天尊三摩地的修習，為對應凈化四種生處的習氣而說有四種。如《幻化網》所言： "為凈化四種生處， 生起亦同分四種， 有相、少相及無相， 極無相為四種也。" 依大阿阇黎毗摩羅所明確區分的方式來解釋： 如卵生者二次出生，修習廣大有相三摩地時，首先應當歸依、發心，並在剎那間觀想自身為主尊父母。在前方虛空中迎請天尊壇城，對其作供養、讚頌、懺悔、隨喜、請轉法輪、祈願所欲、迴向功德。然後以"（བཛྲ་མུཿ，vajra muh，वज्र मुः，金剛離，班匝木）"送走，或住于無緣觀想中短暫入定。這是積累福慧資糧的簡略方式。

།དེ་ནས་སྟོང་པའི་ངང་ལས་ལྷ་སོ་སོའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས་པར་བསྒོམ་པ་ནི་རྒྱས་པའོ། །«མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་ཚུལ་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནི། དེ་ལས་ཅུང་ཟད་སྤྲོས་པ་ཆུང་བ། »མངལ་སྐྱེས་བག་ཆགས་སྦྱང་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི། །སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་སྟོང་ལས་ས་བོན་དང༌། །ཕྱག་མཚན་ལས་ནི་སྐུ་དང་འོད་ཟེར་སོགས། །རིམ་གྱིས་རྒྱས་པར་བསྒོམ་གྱི་སྔར་བཞིན་དུ། །མདོར་བསྡུས་སྔོན་དུ་མི་འགྲོའི་བསྐྱེད་རྫོགས་ནི། །ཇི་ལྟར་རླུང་སེམས་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་ལས། །མེར་ནུར་ལྟར་དང་མཁྲང་གྱུར་ལ་སོགས་ནས། །ལུས་ཡོངས་རྫོགས་ཏེ་བཙའ་བའི་བར་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མངལ་ལས་སྐྱེ་བ་དག་རིམ་གྱིས་ལུས་རྫོགས་པས་སྐྱེ་བ་ལྟར། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དེ་ཡང་དང་པོ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་སེམས་བསྐྱེད་ནས། སྭ་བྷཱ་ཝས་སྟོང་པའི་ངང་ལས་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་འདུས་པར་རྣམ་ཤེས་ཞུགས་པ་ལྟར། ལྷའི་ས་བོན་ཧཱུྃ་ལྟ་བུ་དང༌། མེར་མེར་པོ་དང་ནུར་ནུར་པོ་ལྟར་ཧཱུྃ་ལས་རྡོ་རྗེ་དང༌། ལྟར་ལྟར་པོ་དང་མཁྲང་གྱུར་ལྟར་རྡོ་རྗེ་ལས་སྐུ་དེའི་རྒྱུ་འོད་ལྔའི་གོང་བུ་དང༌། ཁྱབ་འཇུག་ཉ་དང་རུས་སྦལ་ནས་ལུས་བྱིན་རྫོགས་པ་ལྟར་འོད་ལས་སྐུར་གྱུར་པ་ནས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་རྫོགས་པར་བསྒོམ་པའོ། ཁ་ཅིག་ནི་ས་བོན་ལས་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་དང༌། ཕྱག་མཚན་ལས་སྐུར་བཞེངས་པར་འདོད་དེ། དེའང་བསྐྱེད་རིམ་མདོར་བསྡུས་པ་དང༌། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་མཆོད་པ་རྣམས་བོར་བས་སྤྲོས་པ་ཆུང་བ་ཡིན་ནོ། ། «དྲོད་གཤེར་སྐྱེས་ཀྱི་ཚུལ་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནི། »ཡང༌། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་བག་ཆགས་སྦྱང་བའི་ཕྱིར། །སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་སྟོང་ལས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི། །མཚན་ཙམ་བརྗོད་ལས་ལྷར་གསལ་བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམ། །ཇི་ལྟར་དྲོད་གཤེར་འདུས་ལས་གྲུབ་པའི་ལུས། །ཤིན་ཏུ་འགྲུབ་པར་སླ་བས་བཙའ་བ་བཞིན། །ས་བོན་ཕྱག་མཚན་སྤྲོས་པ་དགོས་པ་མེད། །འདི་ལྟར་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་འགྲུབ་པར་སླ་བ་ལྟར། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་སེམས་བསྐྱེད་ལ། སྟོང་པའི་ངང་ལས་ལྷའི་མཚན་ཙམ་བརྗོད་པའམ་དྲན་པ་ལས་བསྐྱེད་པའོ། །དེའང་ས་བོན་ནས་སྐུའི་བར་གྱི་སྤྲོས་པ་རྣམ་དོར་བ་ཡིན་ནོ།

這是完整的直譯： 然後從空性中廣泛觀想各尊壇城，這是廣大修法。 如胎生方式的修習，比前者稍微簡略： 為凈化胎生習氣而教導： 歸依發心后從空性中種子， 法器生起身相及光芒等， 次第廣大修習如前述， 生圓次第不先修簡略。 如同風心明點白紅中， 從糊狀到堅實等階段， 直至身體完整出生般。 如此，胎生者逐漸完成身體而出生，生起次第也是如此。首先歸依發心，然後以"（སྭ་བྷཱ་ཝ，svabhāva，स्वभाव，自性，娑哇哈瓦）"入空性中，如同白紅明點結合而意識進入，觀想天尊種子字如"（ཧཱུྃ，hūṃ，हूं，吽，吽）"。如同糊狀階段，從"吽"字生出金剛杵；如同凝固階段，從金剛杵生出尊身的因——五色光團；如同毗濕奴魚和龜的化身直至身體完全形成，從光芒變成身相，如此完整修習生起次第。 有些人認為應從種子字生出光團，從法器生起身相。這種方法省略了簡略的生起次第和供養福田，因此更為簡略。 如濕生方式的修習： 為凈化濕生習氣， 歸依發心后從空性中， 僅誦天尊名號即觀想成尊，修習生圓次第。 如同濕熱和合而成身， 極易形成故如此出生。 無需種子法器等繁複。 如此，濕生者易於形成，故在歸依發心后，從空性中僅誦或憶念天尊名號而生起。這種方法捨棄了從種子字到身相之間的繁複過程。

།«བརྫུས་སྐྱེས་ཀྱི་ཚུལ་ལྟར་བསྒོམ་པ་ནི། »ཡང༌། བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བའི་བག་ཆགས་སྦྱང་བའི་ ཕྱིར། །སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་ཝལ་གྱིས་བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམ། །ཇི་ལྟར་བརྫུས་སྐྱེས་སྐད་ཅིག་སྣང་བ་བཞིན། །མིང་ལས་རིམ་གྱིས་བསྐྱེས་རྫོགས་བསྒོམ་མི་དགོས། །ཇི་ལྟར་བརྫུས་སྐྱེས་སྐད་ཅིག་སྣང་བ་བཞིན། །མིང་ལས་རིམ་གྱིས་བསྐྱེས་རྫོགས་བསྒོམ་མི་དགོས། །འདི་ལྟར་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་སྐད་ཅིག་གིས་འགྲུབ་པ་ལྟར། ལྷ་ཡང་དྲན་རྫོགས་སུ་ཝལ་གྱིས་སྒོམ་གྱི་མིང་ལས་ལྷར་བསྐྱེད་པ་ཙམ་གྱི་སྤྲོས་པ་བསྒོམ་མི་དགོས། །«གཙོ་བོར་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། »ཡང༌། དེ་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ་རྣམ་པ་བཞི་ཉིད་ཀྱང༌། །གཙོ་བོར་སྐྱེ་བ་གང་བསྡུས་དེས་བསྒོམ་ལ། །བག་ཆགས་སྦྱང་ཕྱིར་ཀུན་གྱིས་དེ་གཞིན་བསྒོམ། ཁྱད་པར་ལས་དང་པོ་ཡིས་སྒོང་སྐྱེས་བཞིན། །ཅུང་ཟད་བརྟན་པས་མངལ་སྐྱེས་བཞིན་བསྒོམ་ལ། །བརྟན་པ་ཆེ་བས་དྲོད་གཤེར་སྐྱེས་བཞིན་ བསྒོམ། །ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཡང་དག་བརྟན་པ་ཡིས། །བརྫུས་སྐྱེས་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་དཀྲོངས་བསྐྱེད་བྱ། །འདི་ལྟར་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྒོམ་ཚུལ་ཀུན་ལ་བསླབ་ཅིང༌། མངལ་སྐྱེས་བཞིན་ཙོ་ཆེར་བྱས་ལ། ལས་དང་པོ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་བསྒོམ་ཞིང༌། སྐྱེ་བ་གང་བསྡུས་དེས་དེའི་བསྒོམ་ཚུལ་ལ་བསླབ་བོ། ། གཞན་ཡང་བསྐྱེད་རིམ་མང་དུ་བསྒཽམ་ནས་རྫོགས་རིམ་ལ་གཙོ་བོར་སློབ་པས། རྫོགས་རིམ་དང་པོ་དང༌། གཉིས་པ་དང༌། གསུམ་པ་དང༌། བཞི་པར་གོམས་པ་བཞི་ལ་སྒོམ་ཚུལ་དེ་ཉིད་རིམ་པ་བཞིན་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་བྱའོ།

這是完整的直譯： 如化生方式的修習： 為凈化化生習氣， 剎那間頓時修習生圓次第。 如同化生瞬間顯現般， 無需從名號逐步修生圓。 如此，化生者瞬間形成，天尊也應頓時圓滿觀想，無需從名號生起天尊這樣的繁複過程。 主要修習方法： 如是四種修習方式， 主要依所攝生處而修習， 為凈習氣皆應如是修。 特別是初學者如卵生修， 稍有穩定如胎生修習， 較為穩定如濕生修習， 極為熟練真正穩定者， 如化生般剎那頓時生起。 如此，人們應學習所有修習方法，以胎生方式為主。初學者等應逐步修習，依照所攝生處學習相應的修習方法。 此外，多修生起次第後主要學習圓滿次第，在圓滿次第的第一、第二、第三、第四階段熟練時，應依次以這四種修習方法作為前行。

།«རྫོགས་རིམ་ལ་འཇུག་ཚུལ་ལ་བཞི་ལས། སྣང་བཅས་སྣང་མེད་ཀྱི་ཚུལ་ནི། »ད་ནི་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། རྫོགས་རིམ་དེ་ཡང་སྣང་བཅས་སྣང་མེད་དེ། །བསྐྱེད་རིམ་བསྡུས་ནས་མཁའ་ལ་སྤྲིན་དེངས་བཞིན། །མི་དམིགས་ངང་དུ་འཇོག་པ་སྣང་བ་མེད། །བསྐྱེད་རིམ་དེ་ཉིད་རྫོགས་པར་ཤེས་བྱ་སྟེ། །སྣང་དུས་ཉིད་ནས་རང་བཞིན་སྤྲོས་དང་བྲལ། །མ་ཡེངས་བསྒོམ་པ་སྣང་བཅས་རིམ་པ་བཞིན། །ལས་དང་པོ་ཡིས་བསྐྱེད་རིམ་ཞེན་པ་དགག །སྣང་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད། །བརྟན་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྫོགས་རིམ་ཞེན་པ་དགག །སྟོང་ལ་མཚན་མར་ཞེན་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད། །འདི་ལྟར་རིམ་གྱིས་བསྡུས་ནས་ནཱ་ད་དང་བིན་དྷུ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་སྲོག་གི་ཡི་གེ་རྟ་རྔ་བརྒྱར་གཤགས་པ་ཙམ་ལ་བསྡུ། དེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པའི་ངང་ལ་འཇོག་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པའི་རྫོགས་རིམ་ལས་དང་པོ་པ་དག་གིས་བསྒོམ་པ་སྟེ། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དངོས་པོ་རང་མཚན་དུ་ ཞེན་པའི་རྟོག་པ་འཇོམས་སོ། །བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ངང་ལས་སེམས་མ་ཡེངས་པར་སྤྲོ་བསྡུ་མེད་པར་བཞག་པས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འཆར་བ་ནི་ སྣང་བ་དང་བཅས་པའི་རྫོགས་རིམ་སྟེ། ཅུང་ཟད་གོམས་པ་བརྟན་པ་རྣམས་ ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་ཞིང༌། སྟོང་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་དོ། །«བསྐྱེད་རྫོགས་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་འཆར་ཚུལ་ནི། »དེ་ལྟར་བསྒོམ་པའི། ཕྱི་ནས་གང་སྣང་བསྐྱེད་རིམ་ཐབས་ཉིད་ལ། །འཛིན་མེད་ཤེས་པ་རྫོགས་རིམ་ཤེས་རབ་ཉིད། ། དུས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་འཆར། །དེ་ཡང་སྔ་མ་ལྟར་གོམས་པ་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པས་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་སྟོང་གྲག་སྟོང་རིག་སྟོང་གི་ཆོས་ཉིད་བདེན་མེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་་དང༌། ངང་གིས་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་དབྱེར་མེད་པ་འཆར་བ་ནི་རང་བཞིན་དག་པའི་རྫོགས་རིམ་མོ། །གཞན་ཡང་གཞུང་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་རྒྱུད་སྡེ་སོ་སོའི་རྫོགས་རིམ་དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པར་བསྟན་པ་ནི་སྤྱིའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ།

這是完整的直譯： 關於進入圓滿次第的方法有四種，其中有相無相的方式是： 現在應進入圓滿次第。圓滿次第分為有相和無相： 收攝生起次第如空中雲散， 安住無緣狀態即為無相。 應知生起次第即為圓滿， 顯現之時自性離戲論， 專注修習即為有相次第。 初學者應遣除對生起次第的執著， 對治執著顯現為實有的傾向。 穩定者應遣除對圓滿次第的執著， 對治執著空性為相的傾向。 如此逐步收攝，最後收攝到極細微的生命種子字（ནཱ་ད，nāda，नाद，聲音，納達）和（བིན་དྷུ，bindu，बिन्दु，點，賓杜），如同馬尾毛的百分之一細微。將其融入法界中安住，這是無相的圓滿次第，由初學者修習，用以摧毀執著生起次第為實有自相的分別念。 從生起次第的狀態中，心不散亂，無有收放地安住，由此生起樂明無分別智慧，這是有相的圓滿次第。這是稍有穩定修習者的行境，用以對治執著空性為一邊的傾向。 生起圓滿無二顯現的方式是： 如是修習后， 一切顯現即生起次第方便， 無執了知即圓滿次第智慧， 任何時候都無二無別顯現。 這是如前所述，通過極其穩定的修習，在一切行為中自然顯現顯空、聲空、覺空的法性無實智慧，以及自然無分別的止觀不二，這就是自性清凈的圓滿次第。 此外，在各自論典的相關章節中，依據各自續部所宣說的類似圓滿次第，是從總體角度而言的。

།རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་གཞུང་འགའ་ཞིག་ལས། བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པ། སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེའི་རིམ་པ། ནོར་བུ་འགེངས་པའི་རིམ་པ། ཛ་ལན་དྷ་རའི་རིམ་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རིམ་པ་དང་ལྔར་གསུངས་ཏེ། དེའང་དང་པོར་ཞི་གནས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་རིམ་བསྒོམས་པའི་སྙིང་ནང་དུ་ཐིག་ལེ་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་ལ་དམིགས་ནས། རླུང་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་འབྱུང་བ་ལྔའི་ཁ་དོག་གི་དུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་མཐུན་པར་བསྒོམས་ལ་ནད་གདོན་སྡིག་སྒྲིབ་ཐམས་ཅད་ཕྱིར་བསང༌། ནང་དུ་འཇུག་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་དངོས་གྲུབ་དང་མཉམ་དུ་སྙིང་གའི་འོད་ལ་སེམས་འཛིན་པ་སྟེ། མྱུར་དུ་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་གྲུབ་པས་ཐུན་མོང་དང་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་འགྲུབ་པ་ནི། རིམ་ལྔ་ལས། རྟག་ཏུ་སྙིང་ལ་གནས་པ་ཡི། །ཐིག་ལེ་གཅིག་ལ་འགྱུར་བ་མེད། །དེ་སྒོམ་བྱེད་པའི་སྐྱེ་བོ་ལ། །ངེས་པར་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ཐིག་ལེ་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེའི་རིམ་པ་ནི། རླུང་ཁ་སྦྱར་ཏེ་འཁོར་ལོ་ལྔའི་དབུས་སུ་རིགས་ལྔའི་ཕྱག་མཚན་བསྒོམ་སྟེ། སྤྱི་བོར་འཁོར་ལོ། མགྲིན་པར་རིན་པོ་ཆེ། སྙིང་གར་རྡོ་རྗེ། ལྟེ་བར་པདྨ། གསང་བར་རལ་གྲི་བསྒོམས་ལ་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་རིགས་ལྔ་རང་རང་གི་ཕྱག་མཚན་ལ་ཐིམ་པར་སེམས་བཟུང་ལ་བསྒོམས་པས་ཞི་གནས་སྐྱེའོ། ། ནོར་བུ་འགེངས་པའི་རིམ་པ་ནི། ལྷན་ཅིག་རོལ་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོས་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ནང་ནས་དགའ་བ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ངོས་འཛིན་པ་་ཡིན་ནོ། །ཛ་ལན་དྷ་རའི་རིམ་པ་ནི། རིགས་ལྔའི་ཕྱག་མཚན་སྐུར་གྱུར་པ་་ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྦྱོར་མཚམས་ནས་བདུད་རྩི་བབ་པས་ལུས་ཁེངས་པར་བསྒོམ་ལ། གཏུམ་མོའི་མེས་ཧཾ་བསྲེགས་པའི་བདེ་བ་ལ་སེམས་འཛིན་སྟེ། གཏུམ་མོའི་ཡེ་ཤེས་མེ་འོད་ཀྱིས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཁམས་བསྲེགས་ཏེ། །ཞེས་་དང༌། མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ལས། གཏུམ་མོ་ལྟེ་བར་སྦར་བ་ཡིས། །ཚིགས་ཐམས་ཅད་ནི་བསྲེག་པ་སྟེ། །མིག་ལ་སོགས་པ་བསྲེགས་ནས་ནི། །བསྲེགས་པས་རྐིན་ལས་ཐིག་ལེ་འཛག །འགྲོ་འོ་དེ་ནི་མཚམས་ཀུན་ཏུ། །བང་སྣལ་སྐུད་པའི་དྲ་བ་ འོ།

這是完整的直譯： 某些大瑜伽續中說有五種次第：自加持次第、種種金剛次第、寶珠充滿次第、遮蘭陀羅次第和不可思議次第。 首先，為生起止觀而修生起次第，觀想心中有光明明點。隨著外出的氣息與五大元素的顏色相應，觀想凈除一切病魔罪障。當氣息入內時，與佛等功德成就一起，心專注於心間的光明。迅速成就樂明無分別智慧，獲得共同和殊勝成就。如《五次第論》所說："常住心中的，不變一明點。修習此法者，必定生智慧。"明點如前所述。 種種金剛次第是：合氣於五輪中心觀想五部族手印。頭頂觀輪，喉間觀寶，心間觀金剛，臍間觀蓮花，密處觀劍。觀想十方諸佛等五部族各自融入相應手印中。如此修習能生起止觀。 寶珠充滿次第是：以雙運大樂在四輪中生起四喜智慧，並認知智慧。 遮蘭陀羅次第是：觀想五部族手印成為身，從父母交合處流下甘露充滿全身。以拙火焚燒（ཧཾ，haṃ，हं，吽，杭）字，心專注于由此產生的樂受。如雲："以拙火智慧火光，焚燒如來界。"《空行海》中說："拙火點燃臍輪，焚燒一切關節。焚燒眼等諸根，焚燒后從頂流下明點。遍佈全身，如經線交織。"

།འབིགས་ཤིང་འགྲོ་བས་རོ་མྱངས་ཏེ། །སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ ལའོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེས་ཟུང་འཇུག་གི་རྟོག་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་འཕེལ་བ་ཡིན་ནོ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རིམ་པ་ནི། སྙིང་གའི་འོད་ཀྱི་གོང་བུའི་དབུས་སུ་ཧཱུྃ་ལ་སོགས་པ་ལྷ་སོ་སོའི་་ས་བོན་བསམས་པ་ལས་འོད་འཕྲོས་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕོག་སངས་རྒྱས་དང་སེམས་ཅན་བརྟན་གཡོའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་འོད་དུ་ཞུ་བ་སྙིང་གའི་འོད་ལ་ཐིམ། ལུས་དང་འོད་ཀྱང་ཧཱུྃ་ཡིན་ན་ཞབས་ཀྱུ། དེ་ཡང་ཁོག་པ། ཁོག་པ་མགོ་བོ། མགོ་བོར་ཟླ་ཚེས། ཟླ་ཚེས་ཐིག་ལེ། ཐིག་ལེ་ནཱ་ད་སྟེ་བིནྡྷུའི་དབྱིངས་མི་དམིགས་པ་ནམ་མཁའི་ངང་ལ་གཞག་གོ །འཕྲོ་ན་སྟོང་པ་ནས། སྔ་མ་བཞིན་གཅིག་ལས་གཅིག་མཆེད་དུ་བསྒོམ་ཞིང་ཡང་ཐིམ་པར་བསྒོམ་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དོན་ལྷག་མཐོང་དང་ཞི་གནས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཐོབ་ནས་འཚང་རྒྱའོ། །འདི་དག་ལས་དང་པོ་པས་རིམ་གྱིས་བསླབ་པ་དང༌། སྦྱངས་པ་བྱས་པས་གང་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་སླ་བ་དེ་ནས་བསླབ་པར་གསུངས་པས་གོ་རིམས་ཁོ་ནའི་ངེས་པ་ནི་མེད་དོ། ། «བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམས་པའི་བྱེད་པ་ནི། »དེ་ལྟར་བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམས་པའི་ཚུལ་དེས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། བསྐྱེད་རིམ་སྣང་འདིའི་བདེན་ཞེན་འགོག་པ་སྟེ། །རྫོགས་རིམ་སྒྱུ་མར་ཞེན་པའི་རྟོག་པ་སྤོང༌། །གང་ལ་སྣང་སྟོང་བདེན་ཞེན་མེད་པ་ན། ། བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་མེད་རང་བཞིན་དག་པ་ཡིན། །དེ་ལ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པས་ཕྱི་སྣོད་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་བསྒོམས་པས་ས་རྡོ་རང་མཚན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་མལ་གྱི་ཡུལ་སྣང་་དུ་འཛིན་པ་སྤོང༌། སེམས་ཅན་ལྷ་དང་ལྷ་མོར་བསྒོམས་པས་སེམས་ཅན་རང་མཚན་པའི་བདེན་ཞེན་དང་ཆགས་སྡང་སྤོང༌། རང་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལྷར་གསལ་བས་ཡེ་ནས་དེ་ཡིན་པ་གསལ་ཐེབས་པས་གཟུགས་སྐུའི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བ་དང༌། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པ་དང༌། ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དགོས་པ་དུ་མ་ཡོད་དོ།

這是完整的直譯： "穿透而行嘗其味，遍佈七萬二千處。"由此增長雙運分別念和禪定。 不可思議次第是：觀想心間光明團中有（ཧཱུྃ，hūṃ，हूं，吽，吽）等各尊種子字，從中放光照及輪迴涅槃一切，使諸佛眾生、靜態動態界皆融為光明，融入心間光明。身體和光明也成為吽字，然後變為鉤形，鉤形變為圓腹，圓腹變為頭部，頭部變為月牙，月牙變為明點，明點變為（ནཱ་ད，nāda，नाद，聲音，納達），即（བིནྡྷུ，bindu，बिन्दु，點，賓杜）的境界，安住于無緣虛空狀態。若心散亂，則從空性開始，如前一樣逐一觀想，再次融入。這是修習法性不可思議義，獲得觀慧與止觀雙運后成佛。 對於這些，初學者應逐步學習，經過修習后，從易於生起的開始學習。因此，並非必須嚴格按此順序。 關於修習生起次第和圓滿次第的作用： 如此修習生起圓滿次第有何作用？ 生起次第遮止對此顯現的實執， 圓滿次第斷除執著幻化的分別。 于顯空無有實執時， 生起圓滿無二即自性清凈。 其中，生起次第通過觀想外器世界為壇城，遣除執著普通境相為實有自相等；觀想眾生為男女本尊，遣除執著眾生為實有自相及貪嗔；觀想自身蘊界處為本尊，明瞭本來如此，從而凈除色身障礙，圓滿福德資糧，生起止觀禪定等諸多利益。

།དེའང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ལ་སོགས་པ་སྔགས་ཕྱི་པ་གསུམ་ལ། བསྐྱེད་རིམ་ཕྱག་རྒྱ་བཞིས་རྒྱས་གདབ་པ་དང༌། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་དང༌། སྒྱུ་མ་ལྟར་བུ་བསྒོམས་པ་དང༌། ཐུན་རྗེས་བསྡུ་བ་རྣམས་འབྱུང་གི །ཟབ་པའི་རིམ་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་མེད་དོ། །བླ་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གསུངས་སོ། །རྫོགས་པའི་རིམ་པ་བསྒོམས་པས་ནི་སྔར་བསྐྱེད་རིམ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྒོམས་པའི་ཞེན་པ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པའང་སྤོང་ཞིང༌། འདི་དང་འདིའོ་ཞེས་པའི་དམིགས་བསམ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་ཆོས་སྐུའི་སྒྲིབ་པ་དག་ནས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཏིང་ངེ་་འཛིན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེའང་རྫོགས་རིམ་གྱི་ངོ་བོ་ནི་དམིགས་པ་འགའ་ཞིག་གི་སྟེང་དུ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཞག་པས་བདེ་གསལ་མི་རྟོགས་པའི་ངང་ལ་གནས་ཏེ་གཉུག་མ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དོན་རྟོགས་པ་ལ་སྦྱོར་བའོ། །དེའང་གཤིས་ཀྱི་ཡིན་ཚུན་ལ། གཞི་གདོད་མའི་ཡིན་ལུགས། རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན། སེམས་ཉིད་དོན་གྱི་ངོ་བོ་རྣམ་ཤེས་ནས་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེའང་རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་དང༌། གཞན་ལུས་རིག་མ་ལ་བརྟེན་པ་གཉིས་སོ། །རང་ལུས་ནི་གཏུམ་མོ་དང༌། སྒྱུ་ལུས་དང༌། རྨི་ལམ་དང༌། འོད་གསལ་དང༌། བར་དོ་དང༌། འཕོ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རྩོལ་ཐབས་གཞན་ལ་རག་མ་ལུས་པར་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པའི་རྫོགས་རིམ་རྣམས་སོ། །གཞན་ལུས་ནི། རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གནད་དུ་སོང་བའི་རྣལ་འབྱོར་པས་བདེ་བ་ལམ་དུ་བྱེད་པའོ། །དགོས་པ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ཞེན་པ་སྤངས་པས་ལྷ་ཆོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དང༌། ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་སྐྱེ་བ་དང་ཐམས་ཅད་ལམ་དུ་འགྲོ་བས་ཅིར་སྣང་ཆོས་ཉིད་དུ་འཆར་བ་དང། རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པས་གནས་ལུགས་ཀྱི་ཕུ་ཐག་འཁྲས་པ་ལ་སོགས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་དོ།

這是完整的直譯： 在瑜伽續等外三續中，有以四印印持生起次第、修四念住、修如幻觀、收攝後行等，但沒有甚深的大次第。無上續中則說有不可思議的方便和智慧。 修習圓滿次第能斷除之前對生起次第和一切法如幻觀的微細執著，遠離一切"這是這個"的所緣分別，從而凈除法身障礙，圓滿不可思議的禪定智慧資糧。 圓滿次第的本質是：將心一境專注于某一所緣，安住於樂明無分別狀態，契入本來大手印的意義。 就本性而言，從本初的基礎狀態、金剛身的自性、心性的實相等方面修習。這又分為依自身方便和依他身明妃兩種。 自身包括拙火、幻身、夢瑜伽、光明、中陰、遷識等，不依賴他人，僅憑自心努力成就菩提的圓滿次第。 他身是指通達脈氣明點要訣的瑜伽士以樂作為道。 其目的是：斷除對生起次第的執著，了悟本尊即法性；以殊勝方便生起樂明無分別；一切成為道，使一切顯現皆現為法性；證悟本來俱生智慧，通達實相等無量利益。

།«སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉེ་ལམ་དུ་བསྟན་པ་ནི། »ཚུལ། འདི་ནི་མཐར་ཐུག་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་སྟེ། ། དབང་པོ་རྣོན་པོ་ཚེ་འདིར་རྫོགས་སངས་རྒྱ། །དེ་རྗེས་གདུལ་བྱའི་འཇིག་རྟེན་གང་ཡོད་དེར། །སངས་རྒྱས་མཛད་པ་སྣ་ཚོགས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །འདི་ནི་གྲངས་མེད་རྡོ་རྗེ་འཆང་རྣམས་ཀྱི། །ཉེ་ལམ་སྦས་པ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་སྟེ། །སྐལ་བཟང་ཚེ་འདིར་གྲོལ་འདོད་རྣམས་ཀྱིས་བསྟེན། །དེ་ལྟ་བུའི་ལམ་ནི་དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོ་ཚེ་འདིར་གྲོལ་བས། དེ་ནས་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ཆེན་པོ་གདུལ་བྱ་གང་ན་ཡོད་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། རྡོ་རྗེ་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས། བླ་མེད་སྔགས་ཀྱི་་དངོས་གྲུབ་གང༌། །ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པས་གང་བསྒྲུབ་པ། །ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་་སངས་རྒྱས་ཏེ། །གདུལ་བྱའི་ཞིང་དུ་མཛད་པ་སྟོན། །གྲངས་མེད་རྡོ་རྗེ་་འཆང་རྣམས་ཀྱི། །ཟབ་མོའི་ཉེ་ལམ་མཐར་ཐུག་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལམ་ནི་སྐལ་བཟང་ཐར་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟེན་ནས་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོས་འབད་པར་རིགས་སོ། །«གཞི་སྨིན་བྱེད་དབང་གི་རིམ་པ་བསྟན་པ་ལ་གསུམ་ལས། སྤྱི་རང་རང་གི་གཞུང་ལྟར་བླང་བ་ནི། »ད་ནི་གཞི་སྨིན་བྱེད་དབང་གི་རིམ་པ་བསྟན་པ་ནི། སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ། དེ་ཡང་གང་མོས་རྒྱུད་སྡེའི་རིམ་པ་ལ། །བརྟེན་ནས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །ཐོག་མར་རིགས་གཏད་རྗེས་གནང་དབང་ལ་སོགས། །རང་རང་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་ལུང་མནོས་ཏེ། །རང་གི་སེམས་འདི་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ། །དེའང་ཨ་བྷིཥིཉྩའི་སྒྲ་ལས་དྲི་མ་བཀྲུ་བ་དང་ནུས་པ་འཇོག་པས་དབང་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། སློབ་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་དྲི་མ་དག་པར་བྱེད་ཅིང་མ་འོངས་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང་གནས་སྐབས་སོ་སོའི་ལམ་བསྒོམ་པའི་ནུས་པ་ལ་དབང་པར་བྱེད་པ་་ཡིན་ནོ། ། དེའང་རྒྱུད་སྡེ་སོ་སོ་ནས་བྱུང་བའི་རིགས་གཏད་པའི་ཆོ་ག་དང༌། རྗེས་སུ་གནང་བ་དང༌། དབང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རིམ་པ་ཐོབ་པར་བྱས་ནས་དེའི་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།

這是完整的直譯： 關於示為成佛近道的方式： 這是究竟金剛乘， 利根者今產生正覺。 此後于所化世界， 種種佛行自然成就。 這是無數金剛持， 極深秘密近道法， 善緣欲今生解脫者當依止。 如此之道，極利根者今生解脫，不久即能在所化眾生的世界中自然成就佛陀的大事業。如《金剛秘密續》所說： "無上密咒之成就， 以極精進而修持， 即產生佛而示現， 所化剎土中事業。 無數金剛持諸尊， 甚深究竟近道法。" 具善緣欲求解脫者，應當依止如此之道並精進努力。 現在講解基礎成熟之灌頂次第，首先是依各自教典而受： 密乘中，隨喜各續部次第， 依此修持圓滿菩提。 首先受持種姓灌、允許、灌頂等， 依各自教典所說傳承， 使自心完全成熟。 （ཨ་བྷི་ཥིཉྩ，abhiṣiñca，अभिषिञ्च，灌注，阿毗詵佳）一詞有洗滌污垢和賦予能力之意，故稱為灌頂。它能凈化弟子相續中的垢染，並賦予未來成就佛果菩提及修持各階段道路的能力。 應當如各續部所說，依次獲得種姓灌頂儀軌、允許和灌頂等，然後開始實踐其義。

། དེའང་ཀྲཱི་ཡའི་རྒྱུད་ལས་རིགས་གཏད་པ་དང། རྗེས་སུ་གནང་བ་དང་མཎྜལ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་བུམ་པའི་ཆུས་དབང་བསྐུར། སྔགས་ཀྱི་རྗེས་གནང་སྦྱིན་པ་ཙམ་གྱིས་ལྷ་བསྒོམ་པའི་སྣོད་དུ་རུང་པར་གསུངས་ལ། སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་ནས་རིག་པའི་དབང་ལྔ་རྡོ་རྗེ་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་དབང་དང་དྲུག་བསྐུར་བས་སྣོད་དུ་རུང་བར་བཤད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ནས་རིག་པའི་དབང་ལྔས་ཐོག་དྲངས་སློབ་མའི་དབང་དང་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་དབང་རྫོགས་པར་བསྐུར་བས་སྣོད་དུ་རུང་བར་བཤད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་ནས་བུམ་དབང་ལ་སོགས་པ་བཞི་ཀ་བསྐུར་བས་ལམ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་མ་ལུས་པ་བསྒོམ་པའི་སྣོད་དུ་རུང་བར་བཤད་དོ། །དེའང་རྡུལ་ཚོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རམ། རས་བྲིས་སམ། མེ་ཏོག་གི་ཚོམ་བུའམ། ལུས་ཀྱི་་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་བསྐུར་བ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་དམན་པས་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར། འབྲིང་མེ་ཏོག་གི་ཚོམ་བུའམ་ལྷའི་ཕྱག་མཚན་ལ་སོགས་པ་དམིགས་རྟེན་ཅུང་ཟད་ཙམ་དང། རབ་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་བླ་མའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་བརྟེན་ནས་བསྐུར་བའི་ཚུལ་གསུང་ཏེ། དྲིལ་བུ་པས། བཅོས་མ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང༌། །དེ་ནི་གདུལ་བྱའི་དབང་ལས་འདོད། །འགྲོ་བ་འདི་དག་རང་བཞིན་གྱིས། །གྲུབ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གཉིས་མེད་པའོ། །ཞེས་པའི་ཚུལ་ལྟ་བུའོ།

以下是完整的直譯： 此外，根據事續所說，僅依靠種姓授予、隨許和曼荼羅，以寶瓶水灌頂，僅給予咒語的隨許，即可成為修習本尊的合適器皿。根據行續所說，授予五種智慧灌頂和金剛律儀灌頂這六種灌頂，即可成為合適器皿。根據瑜伽續所說，以五種智慧灌頂為首，完整授予弟子灌頂和金剛阿阇黎灌頂，即可成為合適器皿。根據無上瑜伽續所說，授予寶瓶灌頂等四種灌頂，即可成為修習生起次第和圓滿次第全部內容的合適器皿。 這些灌頂是依靠粉末曼荼羅、布畫曼荼羅、花曼荼羅或身曼荼羅來授予的。根據所說，根器低劣者依靠影像曼荼羅，中等者依靠花曼荼羅或本尊手印等少許觀想所依，上等者依靠身曼荼羅，即依靠上師的身語意來授予灌頂。 如帝洛巴所說："兩種人造（曼荼羅）的本質，是根據所化眾生的根器而定。這些眾生本性上是無二的成就曼荼羅。"就是這樣的道理。

།«བླ་ན་མེད་པའི་དབང་བཞི་རྫོགས་སུ་ལེན་ཚུལ་ནི།« »ཚུལ་དེ་དག་ལས། ཁྱད་པར་མཆོག་གསང་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་ལམ། །སྨིན་བྱེད་དབང་བཞི་གྲོལ་བྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས་ཏེ། ། བུམ་དབང་ལུས་དང་གསང་བས་ངག་དང་ནི། །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཡིད་དང་ཚིག་དབང་གིས། །བག་ཆགས་མཐའ་དག་སྦྱོང་ཞིང་དངོས་གྲུབ་སྟེར། །དང་པོ་གསུམ་གྱིས་བསོད་ནམས་ཚོགས་རྫོགས་ལ། །བཞི་པས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་རྫོགས་དེ་བཞིན་དུ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་ཀུན་སྦྱོང། །དེ་ཕྱིར་སྨིན་བྱེད་དབང་བཞི་ཐོབ་པ་ཡིས། །གྲོལ་བྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས་དོན་ལ་བསླབ་པར་བྱ། །དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་གཞུང་ལས་དབང་བཞིར་གྲགས་པ་དག་ལས། བུམ་དབང་གིས་ལུས་ཀྱི་དྲི་མ་སྦྱོང༌། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་བསྒོམ་ལ་དབང༌། གསང་བས་ངག་གི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང༌། གཏུམ་མོ་ཙཎྜ་ལཱི་བསྒོམ་པ་ལ་དབང། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང༌། བདེ་་སྟོང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྒོམ་པ་ལ་དབང། ཚིག་དབང་རིན་པོ་ཆེས་དྲི་མ་མཐའ་དག་སྦྱོང༌། གནས་ལུགས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པ་ལ་དབང་ངོ༌། །དེའང་དང་པོ་གསུམ་གྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་འདག །བཞི་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་འདག །ས་ལམ་གྱི་དག་པ་དང་སྦྱར་ན། བུམ་དབང་གིས་ཚོགས་ལམ། གསང་དབང་གིས་སྦྱོར་ལམ། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་ལམ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དོན་གྱི་དབང་གིས་སྒོམ་ལམ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ ནོ། །དེ་ལྟར་དབང་བཞི་རྫོགས་པས་སྨིན་པར་བྱས་ཏེ། བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་བསྒོམ་པས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 無上四灌頂的完整接受方法是： 在這些方法中，殊勝秘密大瑜伽道， 四種成熟灌頂和解脫的生圓次第。 寶瓶灌頂凈化身，秘密灌頂凈化語， 智慧智灌頂凈化意，詞灌頂凈化一切習氣並賜予悉地。 前三者圓滿福德資糧， 第四者圓滿智慧資糧，同樣地， 凈化一切煩惱障和所知障。 因此，獲得四種成熟灌頂后， 應當修學解脫的生圓次第之義。 關於大瑜伽續中所說的四種灌頂：寶瓶灌頂凈化身的垢染，授權修習生起次第；秘密灌頂凈化語的障礙，授權修習拙火（藏文：གཏུམ་མོ，梵文擬音：caṇḍālī，梵文天城體：चण्डाली，漢語字面意義：烈焰，漢語擬音：燈莫）；智慧智灌頂凈化意的障礙，授權修習樂空無分別智慧；珍貴的詞灌頂凈化一切垢染，授權修習實相大手印。 其中，前三者圓滿福德資糧，凈除煩惱障；第四者圓滿智慧資糧，凈除所知障。若與地道的清凈相對應：寶瓶灌頂對應資糧道，秘密灌頂對應加行道，智慧智灌頂對應見道，大手印實義灌頂圓滿修道。 如此，通過完整的四種灌頂使之成熟，然後通過修習生起次第和圓滿次第二者而得解脫。

།«ཐེག་པ་ཀུན་གྱི་རྩེ་མོར་བསྟན་པ་ནི། »དེ་ལྟར་གསང་སྔགས་སྤྱིའི་རིམ་པ་བསྟན་ནས། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ཆེན་པོ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད་སྡེ་ཀུན་གྱི་རྩེ་མོར་གྱུར་པ་ལ་་འཇུག་པའི་སྐབས། འདིར་ནི་དབང་རྫཽགས་དམ་ཚིག་ལྡན་པ་ཡིས། ། གཉིས་མེད་ཨ་ཏིའི་དགོངས་པར་འཇུག་འདོད་པས། །ཅེས་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་དབང་གི་རིམ་པ་ནི། དམན་པ་རྣམས་རྡུལ་ཚོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་་དང༌། མཆོག་རྣམས་འཇུག་པ་ལ་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་་དུ་འཇུག་པར་གསུངས་པས་ན། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཀྱི་ལུས་དཀྱིལ་དང། རྡུལ་ཚོན་རིག་ལྔའི་རིམ་པ་ཉིད། གསང་སྙིང་ལས། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི། །སྟངས་དཔྱལ་གཉིས་སམ་ཡང་ན་ལྔ། །བྱས་ཏེ་དད་ལྡན་རབ་ཞུགས་ན། །འདོད་པ་ཡིད་འོང་མཉམ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཕན་པའི་དབང་བཅུ་དང༌། ནུས་པའི་་དབང་ལྔ་རྫོགས་པར་བྱའོ། །དང་པོ་བཅུ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། དབུ་རྒྱན་ཅོད་པན་ཕྲེང་བ་དང༌། །གོ་ཆ་རྒྱལ་མཚན་ཕྱག་རྒྱ་དང༌། ། གདུགས་དང་བུམ་པ་བཟའ་བཏུང་དང། །སྙིང་པོ་ལྔ་ཡིས་དབང་བསྐུར་ན། ། ཞེས་སོ༌། །གཉིས་པ་ལྔ་ནི། ཉན་པ་སློབ་མའི་དབང༌། འཆད་པ་སློབ་དཔོན་གྱི་དབང༌། གཞན་དོན་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་དབང༌། རྡོ་རྗེ་རྒྱས་པོ་བཀའ་རབ་འབྱམས་ཀྱི་དབང༌། གསང་བ་མཆོག་གི་དབང་དང་ལྔའོ། །དབང་བཅོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཀྱང་དབང་བཞིའི་དབྱེ་བ་སྟེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་ནི་བུམ་པའི་བྱེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བུམ་པའི་དབང་ཡིན་ལ། གསང་དབང་ལས་གསང་བ་དང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་འབྱུང་ཞིང༌། ཚིག་དབང་ནི་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ་བཀའ་རབ་འབྱམས་ཀྱིས་བསྟན་ནས། འཆད་པ་དང་ཕྲིན་ལས་གཉིས་དེའི་བྱེད་ལས་ཀྱི་དབང་དང། ཉན་པ་ནི་གོང་དུ་སྤེལ་བའི་ཐབས་ཡིན་པས་དེར་བསྡུ་བ་ཡིན་ནོ། ། གཞན་དག་ནི་འདི་དག་སྡུད་ཚུལ་ཐ་དད་པ་གཞན་བྱེད་པའང་དོན་ལ་འབབ་པར་མ་མཐོང་བས་འདིར་མི་སྤྲོའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དབང་རྫོགས་པའམ། ཡང་ན་བླ་མེད་ཀྱི་དབང་དེ་དང་འདྲ་བ་གཞན་ཐོབ་ནའང་འདིའི་ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་སྐལ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 作為一切乘頂峰的教授： 如此闡述了密咒總的次第后，特別是進入大幻化網無二續部一切頂峰的時機，此處說道："在此，具足圓滿灌頂和誓言者，欲入無二阿底的密意。" 其中，首先灌頂的次第是：對於下等根器者，入粉末曼荼羅；對於上等根器者，入金剛阿阇黎身曼荼羅。因此，大樂曼荼羅父母二尊的身曼荼羅和五色粉末曼荼羅，如《秘密心髓》中所說："大樂曼荼羅，二或五種姿勢，具信者若入，慾望悅意將平等。" 此外，應圓滿十種有益灌頂和五種力量灌頂。首先十種是：同一經典中說："頭冠、冕冠、花鬘、甲冑、勝幢、手印、傘蓋、寶瓶、飲食和五種精華灌頂。" 其次五種是：聽聞弟子灌頂、講說上師灌頂、利他事業灌頂、金剛廣大教法灌頂和最勝秘密灌頂。 這十五種灌頂也是四灌頂的分類：前十種以寶瓶儀式為先導，故屬寶瓶灌頂；秘密灌頂中產生秘密灌頂和智慧智灌頂；詞灌頂由金剛王廣大教法示現，講說和事業二者是其作用的灌頂，聽聞是向上提升的方法，故歸入其中。 其他人對這些歸類方式有不同說法，但未見其合理，此處不贅述。 如此圓滿灌頂，或獲得類似的無上灌頂，即有資格修習此道。

།«གྲོགས་་སྤྱོད་པ་དང་དམ་ཚིག་གི་རིམ་པ་འཕྲོས་དོན་དུ་བཤད་པ་ནི།» ད་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་དམ་ཚིག་གཉིས་ལས། དང་པོ་དབང་དང་འབྲེལ་བས་་དམ་ཚིག་ཐོག་མར་བཤད་དེ། དེའང་དམ་ཚིག་གི་ངོ་བོ་ནི། སྔགས་ལ་ཞུགས་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་བཟང་པོ་མི་ཉམས་པར་བསྲུང་བའི་ལྷག་བསམ་ཁྱད་པར་ཅན་ནོ། །དབྱེ་ན་རྩ་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་གོ །དང་པོ་ལ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་གསུམ་སྟེ། དེའང་ལུས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ཏུ་ལྷའི་སྐུར་བསྒོམ་ཞིང་ལུས་ཀྱི་མི་དགེ་བ་སྲོག་གཅོད་མ་བྱིན་ལེན་མི་ཚངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་ཆ་དང་བཅས་པ་སྡོམ་པའོ། །ངག་གི་དམ་ཚིག་ཏུ། སྔགས་བཟླས་ཤིང་ངག་གི་མི་དགེ་བ་བཞི་ཆ་དང་བཅས་པ་ལས་བཟློག་པའོ། །ཡིད་ཀྱི་དམ་ཚིག་ཏུ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟབ་མོ་བསྒོམ་ཞིང་ཡིད་ཀྱི་མི་དགེ་བ་གསུམ་ཆ་དང་བཅས་པ་ལས་བཟློག་པའོ། ། མདོར་ན་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་་ཐ་མལ་པའི་རྣམ་པར་ལུས་ན་དམ་ཚིག་ཉམས་པས་ཡང་དག་པ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིམ་པ་ལས་མ་འགལ་བར་བྱའོ། །འདི་དག་ཅུང་ཟད་རྒྱས་པར་དབྱེ་ན། དམ་ཚིག་རྣམ་པར་བཀོད་པ་སྡོམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་འཁོར་ལོ་ལས། འགྲོ་བའི་སྨིན་སོ་གསུམ་དག་ལས། །སྔགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་གསུམ་དུ་བཤད། །དེ་ལ་ཁྱད་པར་ངེས་ཕྱེ་བ། །སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་དག་ལས། །རེ་རེ་ལ་ཡང་དགུ་དགུ་སྟེ། །འཇུག་དང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པས་ཤེས། །ཞེས་སོ། །དེའང་འགྲོ་བ་རྣམས་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་སུ་གནས་པས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ཀྱང་ཡོད་དེ་དེ་ཉིད་མ་ཉམས་པ་ལས་དངོས་གྲུབ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བསྲུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དོ།

以下是完整的直譯： 現在附帶解釋道友行為和誓言的次第： 現在關於密咒的行為和誓言兩者，首先由於與灌頂相關，先解釋誓言。誓言的本質是：入密咒者不損壞善行持，守護的殊勝增上意樂。 分類有根本誓言和支分誓言。首先，根本誓言有身語意三種誓言：身誓言是觀想本尊身相，並戒除殺生、偷盜、邪淫等身體不善業及其支分。語誓言是誦咒，並遠離四種語不善業及其支分。意誓言是修習甚深三摩地，並遠離三種意不善業及其支分。 簡言之，若身語意三者保持凡俗形態，則破壞誓言，因此不應違背真實的身語意次第。 若稍加詳細分類，《誓言安立入律儀輪》中說："從眾生三成熟門，說密咒三種誓言。其中明確區分，從身語意各自，又各分九種，以入門和作業形式了知。" 這是因為眾生本來安住佛性，故有身語意誓言，由於不損壞這些誓言而生起悉地，因此應當守護。

།དེའང་ལུས་ཀྱིས་བསྲུང་བར་བྱ་བ་སྐུའི་དམ་ཚིག་ལའང་ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ཕྱིའི་ཕྱི་ནི། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤོང་བ་དང༌། ཕྱིའི་ནང་དུ་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤོང་བ་དང༌། ཕྱིའི་གསང་བར་སྲོད་གཅོད་པ་སྤོང་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ཁང་བུ་བརྩེགས་པའི་རྒྱུད་ལས། སྐུ་ཡི་ཕྱི་ཡི་དམ་ཚིག་ལ། །རྣམ་པ་གསུམ་དུ་རབ་ཕྱེ་སྟེ། །མ་བྱིན་བླངས་པས་ཕྱི་ཡི་ ཡང༌། །སྐུ་ཡི་དམ་ཚིག་ཉམས་པར་འགྱུར། །དེ་ཡི་རྟགས་སུ་ཡན་ལག་ནད། །མི་བཟད་སྣ་ཚོགས་ལུས་ལ་འབྱུང༌། །མི་ཚངས་སྤྱད་པ་ནང་ཡིན་ཏེ། །རྟགས་སུ་དབང་པོའི་ནད་རྣམས་སོ། །སྲོག་བཅད་པ་ནི་གསང་བ་སྟེ། །དེ་ཡི་རྟགས་སུ་དོན་སྣོད་ནང༌། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་མྱོང་བ་འོ། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་བསྐང་བའི་ཐབས་ཀྱང༌། དམ་ཚིག་མཆོག་གི་རྒྱུད་ལས། རྟགས་དང་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །ཕྱི་ཡི་ཕྱི་ལ་ལྡེར་ཚོས་་དང༌། །རི་མོའི་ལས་ནི་ལན་བདུན་གྱིས༌། །དེ་ཡི་སྡིག་པ་ལས་གྲོལ་བའོ། །ཞེས་པས། སྔགས་ཕྱིའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ལྡེར་ཚོས་དང་རི་མོ་བདུན་བྱས་པས་སྐོངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཕྱི་ཡི་ནང་ལ་ལུགས་སྐུ་བདུན། །རབ་ཏུ་གནས་པ་རྩོལ་བས་བཞེངས། །བླ་མ་མཆོག་ལ་དབུས་བར་ བྱ། །ཞེས་པས་སྔགས་ནང་གི་ལྷའི་སྐུ་ལུགས་མ་བདུན་བྱས་ཏེ་བླ་མ་ལ་དབུལ་ལོ། །ཡང༌། དེ་ཉིད་ལས༌། ཕྱི་ཡི་གསང་བའི་རྟགས་བྱུང་ན། །རྡོ་རྗེ་དང་ནི་དྲིལ་བུ་ཉིད། །དགུ་འམ་བཅུ་གཅིག་བླ་མ་ལའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། སྐུའི་ནང་གི་ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་ནི། གསེར་གྱི་ཁང་བུ་བརྩེགས་པའི་རྒྱུད་ལས། ནང་གི་ཕྱི་ནི་སྤུན་དང་ཡང༌། །གང་གི་ཕ་དང་མ་ཉིད་དང༌། །རང་གི་ལུས་ལ་མི་སྨད་ དོ། །ནང་གི་ནང་ཉིད་སྤྱིར་ན་ཡང༌། །ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་ཆོས་རྣམས་ལ། ། འཇུག་པར་འདོད་དང་ཞུགས་པ་དང༌། །ཞུགས་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པའི་ལུས། ། སྨད་ཅིང་མཐོ་བརྩམས་རྒྱན་སྨད་ན། །སངས་རྒྱ་སྐུ་ནི་བརྒྱ་ཕྲག་་བླུས། །ནང་གི་གསང་བ་རང་གི་ལུས། །ལྷ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །སྨན་དང་ཟས་ལ་དུག་འདྲེས་ཟོས། །གལ་ཏེ་ཚོན་གྱིས་བཏབ་ན་ཡང། །ཟག་པའི་ལམ་མེད་ལུས་བརྒྱ་བླངས། །དེ་འོག་ཚ་བའི་དམྱལ་བ་མྱོང། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 關於身體應守護的身誓言，也有外、內、密三種： 首先，外的外是戒除不與取；外的內是戒除不凈行；外的密是戒除殺生。《金剛心樓閣續》中說："身外誓言分三種，不與取為外，破壞身誓言。其徵兆為肢體生各種難忍疾病。不凈行為內，徵兆為諸根疾病。殺生為密，其徵兆為瑜伽士內臟感受。" 關於彌補這些的方法，《最勝誓言續》中說："具相瑜伽士，外之外以塗色和繪畫七次，從其罪業解脫。"這表示通過七次繪製外部本尊的塗色和影象來彌補。 又說："外之內七尊像，精進安置供養，以上師為中心。"這表示製作七尊內部本尊像供養上師。 又說："若出現外密徵兆，九或十一金剛鈴，供養上師。" 身內的外、內、密三種，《金樓閣續》中說："內之外不誹謗兄弟、父母和自身。內之內普遍對大小乘法，欲入、已入、入后持形象之身，若誹謗、輕視、貶低裝飾，當供養百尊佛身。內密自身為本尊壇城，若食用混毒藥食，或被武器所傷，將無漏取百身，之後經歷熱地獄。"

།དེ་དག་བསྐང་བ་ཡང་འགྱོད་པས་བཤགས་བར་བྱའོ། །སྐུའི་གསང་བའི་གསུམ་ནི། དཔལ་ཉི་ཟླ་བརྩེགས་པའི་རྒྱུད་ལས། རྡོ་རྗེ་སྤུ་ནམ་སྲིང་མོ་ཡི། །ལུས་ཀྱི་རྒྱན་ལ་དཔྱས་པ་དང༌། །མཐོ་བཙམས་ལག་གིས་བརྡེག་པའི་ཚུལ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་བྱེད་བཅུག་ན། །འདི་ཡང་མནར་མེད་རྒྱུར་འཕེལ་འགྱུར། །ནང་གི་ཤིན་ཏུ་འདྲེས་པའི་མཆེད། །ཀུ་རེ་རྩེད་མོའི་ཚུལ་ཙམ་དུའང༌། །བརྡེག་གམ་བརྡེག་པར་བརྩམས་པ་འམ། །རྨི་ལམ་ན་ཡང་ཡུམ་ལ་གཙེས། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་མ་བཤགས་ ན། །འདི་ཡང་སྔར་དང་སྡིག་མཉམ་མོ། །གསང་བའི་གསང་བ་བླ་མ་ཡི། །སྐུ་ཡི་གྲིབ་མར་མི་འགོང་ལ། །བླ་མའི་སྤྱན་ལམ་དག་ཏུ་ཡང༌། །མཚོན་ཆ་གཟུང་བར་མི་བྱ་འོ། །རྐང་ལག་བརྐྱང་དང་ཉལ་མི་བྱ། །སྐྱིལ་དཀྲུང་འདུག་དང་རྒྱབ་མི་བསྟན། །ལྷམ་དང་སྟན་དང་བཞོན་པ་དང༌། །གདུགས་སོགས་སྒེག་པའི་རྒྱན་རྣམས་སྤང༌། །བླ་མའི་གཟིམས་ཁང་དག་ལ་ཡང༌། །ལག་པས་མཚོན་ནམ་རྡོ་དག་གིས། །བཙམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལས་ནི་་འབུམ་གྱུར་དུ། །བླ་མའི་གནས་ཁང་བཤིག་པ་དང༌། །སྐུ་ལ་བཙམས་ཤིང་སྡིག་བྱས་པ། །འདི་ཡི་སྡིག་པ་ཕ་མཐའ་ཡས། །གལ་ཏེ་བླ་མར་བག་མེད་པས། །མ་དཔྱད་བསྡོངས་ནའང་ཕ་མཐའ་ཡས། །མཆོག་ཏུ་སྐུ་ལ་བརྙས་བྱས་ན། །འདི་ཡི་རྣམ་སྨིན་བརྫོད་མི་ལང༌། །ཞེས་སོ། །དེའང་་བླ་མའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་པའི་སྡིག་པ་ནི་གཞན་ལས་འབུམ་འགྱུར་གྱིས་ལྕི་བས། བཞུགས་ན་དེ་ཉིད་ལ་ཉིན་ཞག་གིས་བར་མ་ཆོད་པར་བཤགས། མི་བཞུགས་ཀྱང་དེའི་སྐུ་འབག་ལ་སོགས་པའི་དྲུང་དུ་བཤགས་སོ།

以下是完整的直譯： 對這些的彌補也應以懺悔來懺悔。 身密的三種，《吉祥日月樓閣續》中說： "金剛姐妹身飾，輕視或高舉手打，若令他人為之，此亦增長無間獄因。內極親密道友，即使以玩笑方式，打或欲打，或夢中傷母，若不立即懺悔，此罪同前。密中之密，不跨越上師身影，上師面前不持武器。不伸展手腳臥睡，不結跏趺坐及背向。捨棄鞋、墊、坐騎、傘等驕慢裝飾。上師寢室，不可用手、武器或石頭攻擊。較此百萬倍重的是，摧毀上師住處，攻擊身體造罪，此罪無量。若對上師不慎重，未觀察而親近，亦無量。極度輕視身體，其果報難以言盡。" 依靠上師方面的罪過比其他罪過重百萬倍，若上師在世，應在一日夜內不間斷地向上師本人懺悔。若上師已不在世，也應在上師畫像等前懺悔。

།གསུང་གི་དམ་ཚིག་ཀྱང་ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ཕྱིའི་ཕྱི་ནི། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྤོང་པ་སྟེ། འཁོར་ལོ་རྣམ་པར་བརྩེགས་བའི་རྒྱུད་ལས༌། སྔགས་ཀྱི་མོས་པ་སྤྱོད་པ་ཡིས། །འགྲོ་བ་ཕལ་པ་དག་ལ་ཡང༌། །བརྫུན་པའི་ཚིག་ནི་རང་འདོད་ཀྱིས། །སྨྲ་ལ་རྟག་ཏུ་དགའ་བ་ལ། །སྔགས་བཟླས་ནུས་པ་མི་འབྱུང་ཞིང༌། །གཞན་ལ་སྨྲས་པ་བཙུན་པ་མིན། །རང་གི་ངག་ཉིད་ཉམས་པ་ཡིས། །འགྲོ་བ་གཞན་གྱི་ལྕེ་འབབ་འགྱུར༌། །མ་འོང་དུས་ན་སྨེ་ཤའི་ལུས། །བྱང་གི་ཕྱོགས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར། །དེ་འོག་ངན་སོང་སྡུག་བསྔལ་་ཡང༌། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་བར་འགྱུར༌། ཞེས་སོ། ཕྱིའི་ནང་དུ་ཕྲ་མ་མི་སྨྲ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། སྔགས་ལ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་གང༌། །གཞན་གཉིས་དབྱེར་འཇུག་ཕྲ་མ་སྨྲ། ། ཆོས་སྨྲས་འཁོར་རྣམས་མི་འདུ་དང༌། །ཅི་བྱས་ལོག་པར་འགྱུར་བ་དང༌། །མ་དཔྱད་པ་རྣམས་དགྲར་འགྱུར་དང༌། །ལུས་ལ་མཚོན་གྱིས་འདེབས་པ་དང༌། །ཤི་འཕོས་ནས་ནི་སྡེར་ཅན་ལུས། །དེ་ནས་ངན་སོང་རིམ་གྱིས་མྱོང༌། །ཞེས་སོ། ། ཕྱིའི་གསང་བར་གཞན་གྱི་ཞེར་འདེབས་པའི་ཚིག་མི་སྨྲ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། རྟག་ཏུ་ཞེ་གཅོད་ཚིག་སྨྲ་བ། །སྔ་མའི་ལས་དང་ཕྱི་མའི་རྟགས། །འགྲོ་བ་བྱམས་བྲལ་བཤེས་ཀྱང་སྡང། །ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་འཆོལ་བར་འགྱུར། །ཤི་འཕོས་རབ་ཏུ་དྲེགས་པའི་ལུས། །དེ་ནས་ངན་སོང་གསུམ་དུ་འཁོར། །ཞེས་སོ༌། །གསུང་གི་ནང་གི་གསུམ་ནི། ཆོས་སྨྲ་བ་ལ་སྨད་ན་ཕྱི། །སྒྲུབ་པ་ལ་སྨད་པ་ནང༌། བསྒོམ་པ་ལ་སྨད་པ་གསང་བ་སྟེ། དམ་ཚིག་རྣམ་པར་བཀོད་པའི་རྒྱུད་ལས། སྔགས་པ་སྡོམ་ལ་གནས་པ་ཡིས། །ཆོས་སྨྲ་རྣམས་དང་ཆོས་སྒྲུབ་དང༌། །ཆོས་ནི་བསྒོམ་པའི་གང་ཟག་ལ། །སྒྲོ་ཞིང་སྐུར་པ་བཏབ་པ་་དང༌། །གཤེ་ཞིང་སྨོད་བའི་ཚིག་སྨྲས་ན། །གཞན་གྱི་མོས་པ་ཉམས་པ་དང། །རང་གི་བདོག་པ་ཉམས་པ་དང༌། ། རང་གི་ཆོས་རྣམས་བརྗེད་ངེས་ཏེ། །ཡིད་དཔྱཽད་འདྲ་མིན་འཆོལ་བར་འགྱུར། ། ངན་སོང་སྡུག་བསྔལ་ཚད་མེད་མྱོང༌། །ཞེས་སོ༌། །གསང་བའི་ཕྱི་རྡོ་རྗེའི་སྤུན་སྲིང་སྨད་ཅིང་གཤེ་སྐུར་བཏབ་པའོ། །ནང་ནི་བླ་མའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཉེ་འཁོར་སུན་འབྱིན་པའི་ཚིག་སྨྲ་བའོ།

以下是完整的直譯： 語誓言也有外、內、密三種： 首先，外之外是戒除妄語。《輪王樓閣續》中說："密咒行者對凡夫，自願常樂說妄語，咒語誦持無效力，對他所說不可信。因自語業已失壞，他人之舌將降臨。未來將受癩子身，于北方感受。之後亦將經歷，種種惡趣苦。" 外之內是不說離間語。同續中說："入密咒之人，若說離間語離間他二人。說法眷屬不聚集，所作皆成顛倒，未觀察者成敵人，身體遭受武器傷。死後獲得爪牙身，之後次第經惡趣。" 外之密是不說誹謗他人的話。同續中說："常說傷害語，前業與后相，眾生離慈愛親友亦憎，法語也將錯亂。死後獲得極傲慢身，之後輪迴三惡趣。" 語內的三種是：誹謗說法者為外，誹謗修行者為內，誹謗禪修者為密。《誓言莊嚴續》中說："密咒持戒者，對說法、修法、禪修者，若誣衊誹謗，罵辱誹謗語，則他人信心失，自身財產損，自身法必忘，心思雜亂無章，無量惡趣苦。" 密之外是誹謗辱罵金剛兄弟姐妹。內是說誹謗上師佛母和眷屬的話。

།གསང་བ་བླ་མ་ལ་སྨོད་པ་སྟེ། །ཕྱག་རྒྱ་གཉིས་སྦྱོར་གྱི་རྒྱུད་ལས། །རྡོ་རྗེའི་མཆེད་དང་ལྕམ་དྲལ་ལ། །ཚིག་གིས་སྨྲས་དང་ངག་བཅག་ན། །བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་བྱེ་བར་ནི། ཁྱད་པར་ངན་སོང་གསུམ་པོ་ཡི། ། སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་དྲག་པོ་ཉིད། །གང་ཟག་དེ་ཡི་མྱོང་བར་འགྱུར། །སྔ་མར་བྱས་དང་ད་ལྟའི་རྟགས། །རིམ་པར་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ནི། །སྔ་མར་བྱས་པས་ཚེ་འདི་ལ། །བར་ནས་ཐ་མར་མྱོང་བ་ལ། །ཡང་སྔ་ཚེ་སྟོད་ལ་བྱས་ཏེ། །སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་མྱོང་པར་འགྱུར། །འདི་ལ་བྱས་པའི་ལས་མཐའ་ནི། །ཚེ་་འདིའི་ཞབས་ལ་ངག་གི་ལས། །འཁོར་དང་གཞན་གྱིས་ལྕེ་འབབ་དང༌། །གློ་བུར་དག་ཏུ་སྨྲ་རྒྱུན་འགག །བླ་མའི་བུ་དང་ཆུང་མ་དང༌། །གང་དག་ཉེར་གནས་དག་ཀྱང་ རུང༌། །བཀའ་ལས་འདས་ཤིང་ངག་བཅག་ན། །སྔ་མ་ལས་ནི་ཉིས་འགྱུར་རོ། ། ཡང་ན་བླ་མའི་བྱེ་བྲག་གིས། །རྩ་བ་དང་ནི་་ཡན་ལག་གི །ངག་འདས་ངག་ཏུ་སྨྲས་པ་དང༌། །སྒྲོ་སྐུར་འདོད་ཚིག་སྨྲས་བྱས་ན། །སྔ་མ་ལས་ནི་སྟོང་ཕྲག་ འགྱུར། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་བཟད་པ། །རིམ་པས་བླ་མའི་ཁྱད་ཀྱིས་ཡང༌། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་མྱོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་་སོ། ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ལའང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ཕྱིའི་ཕྱི་ནི་གནོད་སེམས་སྤོང་བ་སྟེ། སྙིང་པོའི་དོན་རྣམ་པར་ལེན་པའི་རྒྱུད་ལས། གང་དག་སྔགས་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །སེམས་ཅན་གཞན་ནམ་རང་ཡང་རུང༌། །གནོད་པར་བྱ་བའི་ལས་འཆང་ན། །འདི་ནི་ཤུ་བ་ཅན་གྱི་ལུས། །གྲང་བའི་རེག་པར་ལྡན་པ་ཡི། །ལུས་ནི་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་བླངས་ནས། །གྲང་བའི་དམྱལ་བར་ངེས་པར་སྐྱེ། །ཞེས་སོ། །ནང་དུ་བརྣབ་སེམས་དང་གནོད་སེམས་སྤོང་པ་སྟེ། ། གནམ་ལྕགས་མེ་ལྟར་འབར་བའི་རྒྱུད་ལས། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཕལ་པ་ལ། ། ཡུལ་གྱུར་གནོད་པའི་སེམས་སྐྱེས་ན། །འགྲོ་བ་ཐུན་མོངས་ལུས་ཅན་ནི། ། བརྒྱ་ཕྲག་གསུམ་གྱི་སྲོག་བཅད་པ། །འདི་ཡི་སྡིག་པའི་ཆ་་དང་མཉམ། །གལ་ཏེ་བསྟན་པའི་རྟགས་འཛིན་པའི། །གཟུགས་ཅན་རྣམས་ལ་ལོག་འགྱུར་རོ། ། སྔགས་ལ་ཞུགས་པས་བརྒྱ་ཕྲག་འགྱུར། །རྡོ་རྗེའི་སྤུན་སྲིང་བདུན་ཕྲག་གོ ། བརྒྱད་པའི་བླ་མ་བརྒྱ་ཕྲག་གོ །རྩ་བའི་བླ་མ་འབུམ་ཕྲག་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 密為誹謗上師。《雙運手印續》中說："對金剛兄弟姐妹，若以語言誹謗或違背誓言，百千萬劫中，將經歷三惡趣，難忍劇烈痛苦。前世所作與今相，將依次感受。前世所作今世中，中間或最後感受。或前世初所作，一出生即感受。此生所作業果，今生末語業，眷屬他人舌降臨，突然語言中斷。上師之子及妻子，或任何近侍，若違背教言違誓言，較前加倍。或因上師差別，根本與支分，違背誓言或誹謗，或說誣衊欲語，較前千倍。難忍果報，隨上師差別，立即感受。" 意誓言也有三種：首先，外之外是斷除害心。《攝取心要義續》中說："若有密咒金剛持，對他眾生或自身，懷有傷害之心，此將獲得疥癬身，具寒冷觸感之身，五千次後，必生寒冰地獄。" 內為斷除貪心和害心。《如天鐵燃燒續》中說："若對凡夫眾生，生起傷害之心，等同殺害三百，共同眾生之罪。若對持教相者，邪見則百倍。入密咒者七倍。金剛兄弟姐妹七倍。第八上師百倍。根本上師十萬倍。"

། གསང་བར་རང་གཞན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ལོག་ལྟ་སྐྱེས་པ་སྟེ། བཀོད་པ་ཆེན་པོ་ལས། རང་ངམ་གཞན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཡི། །ཆོས་ལ་སྨོད་པ་ལོག་པའི་ལམ། །རྩ་བའི་དམ་ཚིག་ལས་འདས་ན། །ས་སྤྱོད་མེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་ལ། །ཡུན་རིང་བར་དུ་གནས་པར་་འགྱུར། །རང་གི་གྲུབ་མཐར་ལོག་ལྟ་སྐྱེས། །དམྱལ་བ་ཉིད་ལས་ཐར་སྐབས་མེད། །ཅེས་སོ། །ཐུགས་ཀྱི་ནང་གི་གསུམ་ལ། ཕྱི་སྤྱོད་པ། ནང་སྒོམ་པ། གསང་བ་ལྟ་བ་ལོག་པ་སྤོང་པ་སྟེ། ཤེལ་གྱི་ཁང་བུ་བརྩེགས་པའི་རྒྱུད་ལས། ལྟ་དང་སྒོམ་དང་སྤྱོད་པ་ལོག །འདི་ནི་ལམ་ལོག་ཆེན་པོ་་སྟེ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གང༌། །འདི་ཡི་སེམས་ལ་སྨིན་པར་ངེས། །ཞེས་སོ། །གསང་བའི་གསུམ་ལ། ཕྱི་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པ་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པ། ནང་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པ། གསང་བ་བླ་མ་དང་རྡོ་རྗེའི་སྤུན་སྲིང་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པ་སྟེ། པདྨ་ཀློང་ཡངས་ལས། སུ་ཡི་ཡིད་ཀྱི་ལས་འཁྱིལ་ཏེ། །ཡིད་ལ་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ། ། ཡིད་ལ་མ་བྱས་ཉམས་པ་དང། །འདས་དང་ཞིག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ། །མནར་མེད་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་འོ། །ཞེས་སོ། །འདི་དག་ཀྱང་རང་རང་གི་ཆ་ཉམས་པ་བསྐང་ཞིང༌། བཤག །ས་པ་ལ་འབད་དོ། །རྩ་བའི་དམ་ཚིག་བསྟན་ཟིན་ཏོ། ། གཉིས་པ་ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་ལྔ་ཚན་ལྔ་ལས། དང་པོ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པས། ཕུང་པོ་ལྔ་ཡབ་ལྔ། འབྱུང་བ་ལྔ་ཡུམ་ལྔ། རྣམ་ཤེས་ལྔ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ། ཡུལ་ལྔ་སེམས་མ་ལྔ། རྟོག་ཚོགས་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྔར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དམ་ཚིག་གསུམ་བཀོད་ལས། དང་པོ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་ནི། ཕུང་པོ་ལྔ་དང་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་ལྔ། །རྣམ་ཤེས་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས། །ལྷ་དང་དཀྱིལ་འཁོར་རང་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པ་ལྟར་ཀུན་བྱེད་ལས་ཀྱང་བཤད་དོ།

以下是完整的直譯： 密為對自他宗派生起邪見。《大莊嚴續》中說："對自或他宗派，法生誹謗邪道，若違根本誓言，將長久住于，地行火之痛苦。對自宗派生邪見，無從脫離地獄。" 意內的三種：外為行為，內為禪修，密為斷除邪見。《水晶樓閣續》中說："見修行邪謬，此乃大邪道，一切眾生苦，必定熟於此心。" 密的三種：外為未作意見修行，內為未作意本尊，密為未作意上師和金剛兄弟姐妹。《蓮花廣闊續》中說："誰的意業纏繞，對應作意之法，未作意而失壞，違背破壞業果，將感無間地獄苦。" 這些也應努力補足各自失壞之處並懺悔。根本誓言已說完畢。 第二，支分誓言有五組五種。首先，應知的五種誓言是：一切法本來成佛，五蘊為五父，五大為五母，五識為五菩薩，五境為五空行母，五種分別為五曼荼羅。《三誓言莊嚴續》中說："首先應知的誓言是，五蘊與五大種，五識五根五境等，應知為天與曼荼羅自性。"《遍作續》中也如是說。

། གཉིས་པ་སྤྱད་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ནི། དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་སྟེ་ཐབས་ལ་མ་མཁས་པས་གཞན་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཚེ། སྲོག་གཅོད་པ། མ་བྱིན་པར་བླང་པ། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། སྤྱད་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་རྣམ་ལྔ་ནི། །ཏ་ན་ག་ཎ་མ་བྱིན་ལེན་པ་དང༌། །མི་ཚངས་སྤྱོད་དང་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང༌། །རྣམ་པ་ལྔ་ནི་ཐབས་མཁས་སྤྱོད་བྱེད་པ། །མ་སྤྱད་ཉམས་མཐོང་རྟོག་དང་བཅས་ནས་སྤྱོད། །ཅེས་སོ། །དེའང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལས་ཀྱང༌། ཐབས་ཆེན་རྣམས་དང་ལྡན་པ་ལ། །ཉོན་མོངས་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་དང་ཚུལ་མཐུན་པས། རང་དོན་གྱི་འཁྲིས་མེད་པས། གཞན་དོན་དུ་གནང་བའི་སྐབས་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་་དང་དུ་བླང་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ནི། དྲི་ཆེན། དྲི་ཆུ། རཀྟ། བྱང་སེམས་དཀར་པོ། ཤ་ཆེན་གྱི་དངས་མ་ལྔ་སྟེ། སྔ་མ་ལས། དང་དུ་བླང་བའི་དམ་ཚིག་རྣམ་ལྔ་ནི། །དྲི་ཆེན་དྲི་ཆུ་ལ་སོགས་དམ་རྫས་ལྔ། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཡོན་ཏན་ཡང༌། མཁས་འགྲོ་མ་རྡོ་རྗེ་གུར་ལས། མི་བསྐྱོད་བསྟེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ། །ནད་ཀུན་རྣམ་པར་སྤོང་བར་འགྱུར། །རྟག་པ་ཡིས་ནི་མདངས་ཆེན་འགྱུར། །རྡོ་རྗེ་ཉི་མ་རྒས་པ་མེད། །རྡོ་རྗེ་ཆོས་ནི་བསྟེན་པ་ཡིས། །བུད་མེད་ཀུན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དོ། །སྲོག་ཆགས་ལུས་འབྱུང་རྡོ་རྗེ་དག །དོན་ཡོད་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་སྟེ། །དཔལ་ལྡན་དོན་ཀུན་གྲུབ་པ་དང༌། །རྣལ་འབྱོར་པ་དེས་ཞི་བར་གཏོང༌། །མི་བསྐྱོད་བཏུང་བའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །སྟོང་ཕྲག་ལྔར་ནི་འཚོ་བར་འགྱུར། །རྟག་པ་ཡིས་ནི་ཁྲི་རུ་ བརྗོད། །རྡོརྗེ་ཉི་མས་བྱེ་བར་ཏེ། །ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱིས་གྲངས་མེད་ཚེ། །ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་རྟ་བདུན་པས། །དཔག་མེད་རྡོ་རྗེ་ཉི་མ་གཉིས། །འཁོར་བ་བསྒྲུབ་པའི་རྩ་བ་སྟེ། །འདི་དག་རྣལ་འབྱོར་པས་བསྟེན་ན། །སྐལ་བཟང་རྣམས་དང་མཉམ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 第二，應行持的五種誓言是：大誓言，即當不善巧方便而為利他時，殺生、不與取、非梵行、妄語。同續中說："應行持的五種誓言，殺生、不與取、非梵行、妄語，五種以善巧方便行持。未行持見失念想而行持。" 此外，《菩薩藏經》中也說："具大方便者，煩惱成菩提支分。"與此理相符，無自利執著，為利他開許的情況如前所述。 第三，應受用的五種誓言是：大便、小便、血、白菩提、大肉的五種精華。前續中說："應受用的五種誓言，大便小便等五種誓物。" 其功德，《智慧空行母金剛帳續》中說："不動佛依止的瑜伽士，能除一切病。常服增大光澤，金剛日無老。依止金剛法，享用一切女。眾生身生金剛，即大不空成就王。具德成就一切義，彼瑜伽士能息災。以不動佛飲用法，能活五千年。常服則說一萬年。金剛日則百萬年。無量壽則無數壽。如虛空久住，七馬（太陽）無量金剛日二，輪迴修持之根本。瑜伽士若依此等，將與具福者等同。"

།བཞི་པ་མི་སྤང་པའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ནི། དུག་ལྔ་ཉན་ཐོས་ལྟར་དགྲར་མི་ལྟ་བས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལམ་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། སྔ་མ་ལས། མི་སྤང་བ་ཡི་དམ་ཚིག་རྣམ་ལྔ་ནི། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ལ་་སོགས་དུག་ལྔ་པོ། །གསང་བ་རྡོ་རྗེའི་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་རུ། །ཉོན་མོངས་ལྔ་བསྒྱུར་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔ། །དུག་ལྔ་མི་སྤང་ཡེ་ཤེས་རྣམ་ལྔར་ལེན། །ཞེས་སོ། །དེའང་དུག་ལྔ་པོ་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་ན་ལམ་གྱི་གྲོགས་སུ་འགྱུར་བས་ཀྱང་མི་སྤང་བ་དང༌། ངོ་བོ་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པས་ཀྱང་མི་སྤང་བ་དང༌། དབྱིངས་ཡེ་ནས་མ་སྐྱེས་པས་ཀྱང་མི་སྤང་བ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་བླང་དོར་མེད་པ་ཡིན་པས་ཀྱང་མི་སྤང་བའི་དམ་ཚིག་ཅེས་བྱའོ། །རང་གར་ནི་སྔགས་སུ་འང་ལམ་དུ་མི་བྱེད། ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་ན་་སེམས་དཔས་ཀྱང་ལམ་དུ་བྱེད་པས་ན་དོན་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དག་པར་མདོ་གཅིག་ཏུ་འདུས་སོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ནི། སྔར་གྱི་ཤེས་བྱ་ལྔ་པོ་དེ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་དངོས་སུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་རྣམ་ལྔ་ནི། །ཕུང་པོ་ལྔ་དང་འབྱུང་བ་ལྔ་རྣམས་དང༌། །རྣམ་ཤེས་ཡུལ་རྣམས་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྲུབ་བྱེད་པ། །ཏིང་་འཛིན་གསུམ་དང་ཆོ་ག་ལྔ་རྫོགས་ནས། །རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྲུབ་བྱེད་པ། ། ཏིང་འཛིན་ཆོ་ག་ལྔ་ཡིས་སེམས་རྩོལ་བྱེད། །ཅེས་སོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་ནི། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི། ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི། རྒྱུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །ཆོ་ག་ལྔ་ནི། ལྷ་བསྐྱེད་པ། སྔགས་བཟླས་པ། ཏིག་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ། དམ་ཚིག་ལ་གནས་པ། མཆོད་གཏོར་ལ་བརྩོན་པའོ། །དེ་དག་ནི་གསང་སྔགས་སྒྱུ་འཕྲུལ་སྤྱིའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །གསང་སྙིང་ལས་རྩ་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ། ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་བཅུ། དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་བཞི་དང་བཅུ་དགུ་གསུང་སོ།

以下是完整的直譯：

第四，不捨棄的五種誓言是：不像聲聞那樣視五毒為敵，而是將其作為智慧的本質用於道路。前續中說："不捨棄的五種誓言，貪慾嗔恨等五毒，作為密咒金剛大誓言，五煩惱轉為五智慧。不捨五毒，接受為五智慧。"

此外，五毒若以方便攝持則成為道友故不捨棄，本質為智慧故不捨棄，法界本來不生故不捨棄，一切法自性平等無取捨故不捨棄，稱為不捨棄誓言。單獨而言，密咒中也不作為道路，若以方便攝持，菩薩也可作為道路，因此實際上煩惱清凈的道理歸為一致。

應修持的五種誓言是：努力使前述五種所知在自相續中真實成就。同續中說："應修持的五種誓言，五蘊與五大種，識與境修持為壇城。圓滿三三摩地與五儀軌后，修持五部佛壇城。以五種三摩地儀軌精進修心。"

三種三摩地是：真如、普現、因三摩地。五種儀軌是：生起本尊、誦咒、修三摩地、安住誓言、精進供養施食。

這些是就密咒幻化總的而言。《密心續》中說有根本誓言五種，支分誓言十種，大誓言四種，共十九種。

།རྩ་བ་ལྔ་ནི། དཀོན་མཆོག་གསུམ་མི་སྤང་བ། བླ་མ་བཀུར་བ། སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱ་རྒྱུན་མི་གཅད་པ། ཐེག་ཆེན་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ལ་བྱམས་པ། གསང་བའི་དོན་གཞན་དུ་མི་སྨྲ་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། བླ་མེད་མི་སྤང་བླ་མ་བཀུར། །སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱ་རྒྱུན་མི་གཅད། །ཡང་དག་ལམ་དུ་ཞུགས་ལ་བྱམས། །གསང་བའི་་དོན་ཕྱིར་སྨྲ་མི་བྱ། ། འདི་ནི་རྩ་བ་ལྔ་རྣམས་ཏེ། །ཞེས་སོ། །ཡན་ལག་གི་བཅུ་ལ་མི་སྤང་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། གཏི་མུག་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་དང༌། །ང་རྒྱལ་ཕྲག་དོག་མི་སྤང་ངོ༌། །ཞེས་སོ། །དང་དུ་་བླང་བའི་དམ་ཚྀག་ལྔ་ནི། དེ་ལས། དཀར་རྩི་དམར་རྩི་དྲི་ཤ་ཆེན། །དག་པའི་སྣོད་བཅུད་མི་དོར་རོ། །ཞེས་སོ། །དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ནི་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིའོ། །གསང་སྔགས་གསར་མ་ལས་ནི་བསྲུང་བར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། སྤྱད་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་གཉིས་སུ་བཤད་དོ། །དང་པོ་ནི་རྩ་ལྟུང་བཅུ་བཞི་ལ་སོགས་པར་རང་རང་གི་གཞུང་དུ་སྨོས་པ་རྣམས་་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཤ་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔའི་རང་བཞིན་ཤེས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལ་ཤ་ལྔ་ནི། གླང་པོ། བ་ལང༌། ཁྱི། མི། རྟའི། ཤའོ། །བདུད་རྩི་ལྔ་ནི་དྲི་ཆེན་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ཟོས་པའི་ཡོན་ཏན་ཡང༌། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལས། ཤ་ཆེན་དམ་ཚིག་མཆོག་གིས་ནི། །རྡོ་རྗེ་གསུམ་མཆོག་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །བཤང་གཅིའི་་དམ་ཙིག་མཆོག་གིས་ནི། །རིག་པ་འཛིན་པའི་གཙོ་བོརའགྱུར། །གླང་པོའི་ཤ་ཡི་དམ་ཚིག་གིས། །མངོན་ཤེས་ལྔ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར། །རྟ་ཤ་་དག་གི་དམ་ཚིག་གིས། །མི་སྣང་བ་ཡི་བདག་པོར་འགྱུར། ཁྱི་ཤ་དག་གི་་དམ་ཚིག་གིས། །དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །བ་ལང་ཤ་་ཡི་དམ་ཚིག་གིས། །རྡོ་རྗེ་འགུགས་པའི་མཆོག་ཏུ་འགྱུར། ཞེས་པ་དང། ཡང། གླང་པོའི་ཤ་དང་རྟ་ཡི་ཤ །ཟས་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་བཟའ་བར་བྱ། ། ཟས་གཞན་དག་ནི་མ་ཟོས་ན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་ཆེན་དང༌། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མཉེས་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང༌། གཤང་གཅི་ཁུ་བ་ཁྲག་ལ་སོགས། །ལྷ་རྣམས་ལ་ནི་དབུལ་བར་བྱ། །དེ་ལྟར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་དང༌། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲགས་ཆེན་མཉེས། །ཞེས་སོ།

以下是直譯： 五根本戒是： 不捨棄三寶 尊敬上師 不間斷咒語和手印的修持 慈愛真正進入大乘者 不向他人泄露密義 如經中所說： "不捨無上師,尊敬上師尊, 咒印不間斷,慈愛入正道, 密義不外傳,此為五根本。" 十支分戒中的五不捨誓言是,如經中所說： "愚癡貪慾與嗔恨, 傲慢嫉妒不應舍。" 五應受用誓言是,如經中所說： "白脂紅脂與香肉, 清凈器皿不應棄。" 大誓言是殺生等四種。 新密續中則說有應守護的誓言和應實踐的誓言兩種。第一種是各自經典中所說的十四根本墮等。第二種是了知五肉五甘露的本質后受用。其中五肉是:象肉、牛肉、狗肉、人肉、馬肉。五甘露是大便等。 食用這些的功德,如《吉祥密集》中所說: "以大肉勝誓,成就三金剛, 以糞尿勝誓,成持明之首, 以象肉誓言,獲得五神通, 以馬肉誓言,成為隱身主, 以狗肉誓言,成就一切事, 以牛肉誓言,成為召喚尊。" 又說: "象肉與馬肉,為食應食之, 若不食他食,菩薩大智者, 諸佛皆歡喜。" 又說: "大小便精血,應供養諸天, 如是行供養,佛及大菩薩, 皆生大歡喜。"

།དེ་དག་མེད་ན་ཟས་ལ་དེའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བྱ་བ་འང་དེར་བསམ་ནས་བཟའ་བར་ཡང། དེ་ཉིད་ལས། ཟས་སུ་ཤ་རྣམས་ཟ་བ་དང། །ཤ་ཆེན་་དག་ནི་རབ་བརྟགས་ན། །སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་གསང་བའི། །དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། ཞེས་པ་དང༌། ཤ་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་ན་ཡང། །ཐམས་ཅད་བསམ་པས་རྣམ་པར་བརྟག །རྡོ་རྗེའི་སྦྱོར་བ་་འདི་བྱས་ན། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་ རློབ། །ཅེས་སོ། །འདི་དག་འཇིག་རྟེན་ན། སྨད་པ་བཞིན་དུ་སྤྱད་པས་ཐ་མལ་གྱི་ཞེན་པ་ལས་གྲོལ་ནས་བཟང་ངན་མེད་པ་དང༌། མཁའ་འགྲོ་གྲུབ་པ་ཅན་མཉེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཡོད་དོ། །དམ་ཚིག་དེ་དག་ཇི་ལྟར་བསྲུང་ན། དྲན་ཤེས་བཞིན་བག་ཡོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་དང་འཇིགས་པ་དང་གུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྲུང་ངོ༌། །དེའང་དྲན་པ་ནི་དམ་ཚིག་གི་རིམ་པ་རྣམས་གནང་བཀག་དང་བཅས་པ་མ་བརྗེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ་ཉིན་མཚན་དུ་སེམས་ཤིང་བཤགས་སྡོམ་བྱེད་པའོ། །ཤེས་བཞིན་ནི་སྒོ་གསུམ་དམ་ཚིག་ལ་གནས་སམ་མི་གནས་རྟོག་དཔྱོད་བྱེད་པས། ཅི་བྱེད་ཐམས་ཅད་དམ་ཚིག་དང་འགལ་ན་སྤོང༌། མི་འགལ་ན་བསྒྲུབ་པའོ། །བག་ཡོད་ནི་དགྲ་གཉེན་ཆེ་སར་ཟོན་བྱེད་པ་ལྟར་ངན་སོང་གི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་དམ་ཚིག་ཉམས་ན་འབྱུང་བས་གྲིམས་སེ་བྱེད་པའོ། །ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ནི། བླ་མའི་མདུན་དུ་ཁས་བླངས་པའི་་དམ་ཚིག་ཉམས་ན་བདག་ལས་དམན་པ་མི་འོང་སྙམ་དུ་རང་ལ་བརྟེན་ནས་རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་ཉེས་ལྟུང་ཅུང་ཟད་ལའང་འཛེམ་པའོ། ཁྲེལ་ཡོད་པ་ནི། བླ་མ་ཡི་དམ་མཁའ་འགྲོ་སྐྱེ་བོ་དང་བཅས་པས་ཁྲེལ་ནས་སྨད་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་སྙམ་ནས་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་བསྲུང་བའོ། །འཇིགས་པས་བསྲུང་བ་ནི། དམ་ཚིག་ཉམས་པའི་ཉེས་པ་བསམས་ནས་སྲོག་ལ་བབ་ཀྱང་མི་གཏོང་བའོ། །གུས་པས་བསྲུང་བ་ནི། ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་ལ་བྲོད་པ་དང་བཅས་ཤིང་དམ་ཚིག་ལ་གུས་པས་བསྲུང་ པའོ། །དམ་ཚིག་གི་སྒྲ་དོན་ནི་ས་མ་ཡ་ཞེས་པས། དོན་གཉིས་ལ་འཇུག་སྟེ། དམ་དུ་བསྲུངས་ན་མི་དགེ་བ་འཚིག་པས་དམ་ཚིག་དང། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་སོགས་པའི་དམ་རྒྱར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ལས་ཉམས་ན་དམྱལ་མེས་བསྲེགས་པས་ཚིག་པར་བྱེད་པའོ།

以下是直譯： 若無這些，也可觀想食物具有這些形相等，如是思維后食用。如經中所說： "食用諸肉食，善觀大肉時， 身語意秘密，一切悉成就。" 又說： "若無一切肉，以意觀想之， 若行此金剛，諸佛皆加持。" 這些在世間被視為卑劣之事，通過實踐可從平凡執著中解脫，無有好壞之分，且能令空行成就者歡喜等諸多功德。 如何守護這些誓言？應以正念、正知、謹慎、慚愧、畏懼和恭敬來守護。 其中，正念是不忘誓言的次第及其開許與禁止，在意中憶持，日夜思維並懺悔守持。 正知是觀察三門是否安住于誓言，若所作一切與誓言相違則捨棄，若不相違則實行。 謹慎是如同在敵友大眾中保持警惕一樣，因違背誓言會導致惡趣等恐怖，故應謹慎行事。 知慚是依靠自己，想到"若違背在上師面前所受的誓言，將無人比我更卑劣"，因此對根本和支分的過失稍有違犯也會羞恥。 有愧是依靠他人，想到"上師、本尊、空行及眾生會因此羞辱我，我將成為被呵責的對象"，從而守護誓言。 以畏懼守護是思維違背誓言的過患，即使遇到生命危險也不放棄。 以恭敬守護是對巨大利益生起歡喜，以恭敬心守護誓言。 誓言（དམ་ཚིག）的詞義是梵文"samaya"，有兩層含義：一是如果嚴格守護，能焚燬不善業，故稱誓言；二是若違背作為身語意等印契的誓言本身，將被地獄之火焚燒。

།དམ་ཚིག་རྣམ་པར་བཀོད་པའི་རྒྱུད་ལས། ས་ཞེས་བྱ་བ་བསྐྱེད་པ་ལ། །མ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཉམས་ན། །དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་སྟེར་བ་ ཉིད། །ཡ་ཞེས་ཉམས་ན་ཡང་བར་འགྱུར། །དམ་ཞེས་བྱ་བ་བཅིངས་པ་སྟེ། །དེ་ཉིད་གྲོལ་ན་ཉམས་པ་ཉིད། །ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་འདས་ན། །མེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་འོ། །ཞེས་སོ། །དམ་ཚིག་བསྲུངས་པའི་ཕན་ཡོན་ནི། ཚེ་འདིར་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་ཅིང་ཀུན་གྱི་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང༌། མཁས་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང༌། ཚོགས་རྫོགས་ཤིང་བར་ཆད་མི་འབྱུང་ལ། བརྩོན་་འགྲུས་དང་དབང་པོ་ཐ་མར་གྱུར་ཀྱང་དམ་ཚིག་མ་ཉམས་ན་སྐྱེ་བ་བདུན་ནམ་བཅུ་དྲུག་ན་ངེས་པར་གྲོལ་ཞིང༌། མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། གསང་སྙིང་ལས། མཉམ་པའི་དམ་ཚིག་ལ་གནས་ན། །མཉམ་རྫོགས་ཆེན་པོ་ཐོབ་འགྱུར་པས། །ཞེས་སོ། །ཉམས་པའི་ཉེས་པ་ནི་གཉིས་ལས། ཚེ་འདིར་ཀུན་གྱི་ཡིད་དུ་མི་འོང་ཞིང་ནད་དང་འཚེ་བ་མང་ཞིང་ཅི་བསམས་པ་མི་འགྲུབ་པས་ཆར་ཕབ་ཀྱང་ཐན་པ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ལོག་པས་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་ཞིང༌། ཕྱི་མར་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་ལྟུང་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། རྩ་བ་ཉམས་པའི་ཕྱལ་བ་དག །གསོ་ལ་ཉེ་བར་མི་བརྩོན་དང༌། །སྐད་ཅིག་ཡུད་ཙམ་སྨྲ་མི་བྱེད། །ཉམས་གྱུར་ཉེས་པ་བརྗོད་མི་ལང༌། །རྩ་བའི་དམ་ཚིག་ཉམས་གྱུར་ན། །བསྒྲུབས་པ་ཐམས་ཅད་ལོག་པ་འགྱུར། །ཡིད་དུ་མི་འོང་སྣ་ཚོགས་པའི། །འབྲས་བུ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་འདུ། །ཡན་ལག་དམ་ཚིག་ཉམས་གྱུར་ན། །འབྲས་བུ་མེད་ཅིང་ངན་སོང་ལྟུང༌། ཞེས་པ་དང༌། བརྟག་གཉིས་ལས། མ་གསངས་སྦྲུལ་་དང་ཆོམ་རྐུན་དང༌། །ས་སྤྱོད་མེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་བྱེད། ཅེས་དང༌། གཞན་ཡང༌། ཡམས་དང་འཚེ་བའི་ནད་རྣམས་དང༌། །རྒྱལ་པོ་མེ་དང་སྦྲུལ་གདུག་དང༌། །ཆུ་དང་མཁའ་འགྲོ་རྐུན་པོ་དང༌། །གདོན་དང་ལོག་འདྲེན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང༌། །བསད་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང༌། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་བཤགས་ཐབས་བཤད་དེ། དེའང་དུས་ཀྱི་ཁྱད་ཀྱིས་དབྱེ་ན། ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བཞིར་བཤད་དེ། དམ་ལས་འགལ་བ་ནི་ཞག་གཅིག་གིས་བར་མ་ཆོད་ པའོ། །ཉམས་པ་ནི་ཟླ་བས་བར་མ་ཆོད་པ་ཚུན་གྱི་ཉེས་པའོ། །འདས་པ་ནི་ལོ་ཚུན་ཆད་དོ།

以下是直譯： 《誓言莊嚴續》中說： "'sa'指生起，'ma'若不破， 能賜一切悉地果，'ya'若破則墮落。 'dam'是指束縛，若解脫即破誓， 'tsig'是指違背，將感受火燒苦。" 守護誓言的利益是：今生一切願望成就，為眾人所喜愛，得到所有空行的加持，圓滿資糧且無障礙。即使精進和根器最劣，只要不破誓言，七世或十六世必定解脫，最終成佛。《秘密心要》中說： "若住平等誓言中，將得大圓滿平等。" 破誓的過患有二：今生為眾人所厭惡，多病多災，所愿不成，即使降雨也會幹旱等，一切修行都會顛倒，產生各種不如意事。來世將墮大地獄。如經中所說： "破根本誓者，不勤于懺悔， 剎那不可言，過失難盡述。 若破根本誓，一切修行顛， 種種不如意，果報自然集。 若破支分誓，無果墮惡趣。" 《二品續》中說： "不密則蛇賊，地行受火苦。" 其他經典還說： "瘟疫及損害，諸病與國王， 火蛇及水難，空行與盜賊， 魔鬼邪引導，殺后墮地獄。" 現在解釋懺悔方法。根據時間的差異，所有過失分為四種：違背誓言是指未超過一天；破誓是指未超過一個月的過失；違越是指一年以內的過失。

།ལོ་གཉིས་དང་གསུམ་ཚུལ་ཆད་རལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཚུན་གྱི་ཉེས་པ་ནི་བརྩོན་པ་ཆེན་པོས་བཤགས་ན་འདག་ལ་ཕན་ཆད་མི་འདས་པར་བཤད་པས། བླ་མ་ལྟ་བུས་སློབ་མའི་བཤགས་པ་མི་ལེན་པར་གསུངས་ཏེ། དམ་ཚིག་བཀོད་པའི་རྒྱུད་ལས། སྤྱི་ན་དམ་ཚིག་ཁྱད་པར་ལ། །དུས་ལས་ཁྱད་པར་ངེས་ཕྱེ་བ། །དམ་ལས་འགལ་ཞེས་ཉེས་བྱས་གང༌། །ཞག་གིས་བར་མ་ཆོད་པར་ནི། །དམིགས་པའི་ཡུལ་ལ་བསགས་བྱས་ན། །དེས་ནི་སོར་ཡང་ཆུད་པའོ། ། ཉམས་ཞེས་ཟླ་བས་མ་ཆོད་པར། །འགྱོད་པ་དྲག་པོས་བཤགས་པས་སོ། །དམ་ལས་འདས་ན་ལོ་དག་གིས། །བར་དུ་མ་ཆོད་བསགས་པས་སོ། །ལོ་ནི་གཅིག་དང་གསུམ་དག་ལས། །དམ་ཚིག་རལ་བ་ཞེས་བྱ་བ། །མཆོག་ཏུ་དྲག་ན་གསོ་རུ་རུང༌། །ལོ་གསུམ་དག་ལས་འདས་པ་ནི། །དེ་ནས་གསོ་རུ་མི་རུང་སྟེ། །གལ་ཏེ་བླངས་ན་གཉིས་ཀ་འཚིག །ངེས་པར་ས་སྤྱོད་སྡུག་བསྔལ་ལ། །རྒྱུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ངོ་བོ་ལ་ལྟོས་པའི་ཉམས་པ་དང༌། དུས་ལ་ལྟོས་པའི་འགལ་ཉམས་ཏེ། ཉེས་པའི་ངོ་བོ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་སྔར་སྨོས་པ་བཞིན་རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་རྣམས་ཉམས་པའོ། །དེའང་དུས་ལ་ལྟོས་པ་རྣམས་ཉེས་པ་བཤགས་བྱའི་ལྕི་ཡང་གི་རིམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བསྟན་པས་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བསྐང་བ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། འགལ་ན་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་བཤགས། །ཉམས་ན་རང་གི་བདོག་པས་བསྐང༌། །འདས་པ་བུ་དང་ཆུང་མ་དང༌། །ཉེ་འཁོར་ལུས་་དང་ངག་དག་དང༌། །ཡིད་དང་བདོག་པར་བཅས་པས་བསྐང༌། །རལ་ན་རང་གི་སྲོག་གིས་བསྐང༌། །ཞེས་པས། ཞག་གིས་བར་མ་ཆོད་པའི་ཉེས་པ་ལ་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་བསྐང་ཞིང༌། བླ་མ་ལ་སོགས་པའི་མདུན་དུ་ཐལ་མོ་་སྦྱར་ནས། བླ་མ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཆེན་པོ་དགོངས་སུ་གསོལ། བདག་ཅག་མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་ནོངས་པས་ཆེ་གེ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་བ་ལ་མཐོལ་ཚངས་བགྱིད་ཀྱི། དག་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལན་གསུམ་སྨྲེ་སྔགས་་དང་འགྱོད་སེམས་དང་བཅས་པས་བརྗོད་ཅིང༌། སླན་ཆད་མི་བགྱིད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་གནས་པས་འདག་གོ །དེའང་སྒོ་གང་ལས་གྱུར་པ་དེའི་ཆ་ནས་གཉེན་པོ་ཕྱག་ལ་སོགས་པ་བྱའོ།

以下是直譯： 超過兩三年的稱為"破裂"。這之內的過失，若以大精進懺悔則可凈除，超過則不可超越。因此說上師等不接受弟子的懺悔。《誓言莊嚴續》中說： "總的誓言特殊性，依時間差別區分： 違背誓言之過失，未超一日之期間， 對所緣境積懺悔，即可恢復如初狀。 破誓未超一月內，以猛烈悔心懺悔。 違越誓言未滿年，積累懺悔可凈除。 一年或三年之內，稱為誓言已破裂， 極為嚴重仍可救。若超三年不可救， 若受將焚燒雙方，必定長期受地獄， 恒常感受諸苦痛。" 這裡有依本質而言的破誓和依時間而言的違背破誓。應知過失的本質，即如前所述根本和支分誓言的破壞。依時間而言的過失是根據懺悔輕重的次第來說明的，因此非常相關。 如何補救？同一續中說： "違背以會供輪懺，破誓以自財物補， 違越以子及妻子，眷屬身語意財補， 破裂則以己命補。" 未超過一日的過失以會供輪補救，在上師等面前合掌說："大金剛持上師請垂念！我等因無明迷惑而犯錯，某某過失已生，今誠心懺悔，祈請凈除。"如是帶著悲嘆和悔意重複三遍，並立誓今後不再犯，如此則可凈除。還應根據從哪一門所生的過失，從那方面修習對治，如禮拜等。

།ཟླ་བ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་ཉེས་པ་ལ། ཡུལ་གང་ཡིན་དེ་ལ་རང་གི་ནོར་རྫས་གཅེས་པ་ཕུལ་ནས་ཚོགས་འཁོར་གྱིས་སྔ་མ་བཞིན་བསྐང་ངོ༌། །ལོ་གཅིག་ཚུན་ཆད་རྣམས་ལ་དེའི་སྟེང་དུ་རང་གི་བུ་དང་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པ་གཅེས་ཤིང་ཕོངས་པས་མཆོད་ནས་སྔར་བཞིན་བྱེད་དོ། །ལོ་གསུམ་ཚུན་ཆད་ལ་བརྩོན་པ་དྲག་པོས་ཕ་རོལ་བླ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཆེད་དུ་་དེའི་ཕྱིར་སྲོག་བློས་བཏང་བའི་བྱ་བ་དོ་གལ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབས་ལ་སྔར་བཞིན་བསྐང་ངོ༌། ། དེའང་རྨི་ལམ་དུ་ཉེས་པ་བྱས་པ་དང༌། གཞན་དག་སྨོད་པའི་ཞོར་ལ་ངན་དུ་སྨྲས་ཏེ། ཡིད་དང་ངག་གིས་ཀྱང་གཞན་ཅི་ཟེར་བརྟག་པའམ། དགའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨད་པའང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཤགས་དགོས་ཏེ། བཀོད་པ་ཆེན་པོ་ལས། བླ་མ་དང་ནི་ཉེ་བའི་འཁོར། །རྡོ་རྗེ་སྤུན་དང་སྲིང་མོ་ལ། །ངན་སྨྲས་ཚིག་གིས་ཟུར་ཙམ་ཡང༌། །བརྡའམ་དངོས་པོར་བརྗོད་མི་བྱ། །གལ་ཏེ་རྨི་ལམ་དག་ཏུ་ཡང༌། ། བྱུང་ན་ཡིད་ཀྱིས་བཤགས་པར་བྱ། །དངོས་དང་ཞེ་ཡིས་བྱས་པ་དང༌། །གལ་ཏེ་དྲན་པས་མ་ཟིན་པར། །ཐལ་བར་གྱུར་ཀྱང་མ་བཤགས་ན། །འཐུར་དུ་བལྟས་ཏེ་དམྱ་བར་འགྲོ། །ཞེས་་སོ། །དེའང་ཚོགས་དང་སྦྱིན་སྲེག་དང༌། ལུས་ངག་གིས་བླ་མའི་ཞབས་ཏོག་བྱ་བ་དང༌། དབང་བསྐུར་ཞུ་བ་དང༌། ཐུན་བཞིར་ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་དང༌། མཎྜལ་དབུལ་བ་དང༌། སྲོག་འདོན་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བ་ཅི་འགྲུབ་ལ་འབད་དང༌། མདོ་འདོན་ཞིང་གཟུངས་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང༌། གང་ལ་ཉེས་པ་དེ་ལ་བསྔགས་པ་ཕྱོགས་བཅུ་ངོ་ལྐོག་ཐམས་ཅད་དུ་བརྗོད་ཅིང་ཡོན་ཏན་བསམ་པ་དང༌། དེ་གང་ལ་་དགའ་བས་མཉེས་པར་བྱ་བ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། བྱམས་སོགས་ཚད་མེད་བཞི་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ན་ཉེས་པ་ལས་གྲོལ་ལ། དེའང་ན་རག་བསྐང་བཤགས་ཉ་སྟོང་ཚེས་བརྒྱད་ལ་བྱས་ན་དེ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་ཉམས་པ་ཐམས་ཅད་སོས་པར་གསུངས་སོ།

以下是直譯： 對於一個月內的過失，應向對像獻上自己珍貴的財物，並如前所述以會供輪補救。 對於一年內的過失，除上述外，還應以自己珍愛且稀缺的兒子、妻子等作供養，然後如前所述進行。 對於三年內的過失，應以猛烈精進，為上師等他人的利益而捨棄生命，完成重要任務，然後如前所述補救。 即使在夢中犯錯，或在貶低他人時不經意說了惡語，以及用意識和語言試探他人說什麼，或為取悅他人而貶低，也應立即懺悔。《大莊嚴續》中說： "對上師及眷屬，金剛兄弟姐妹， 不應說惡語，暗示或直接言。 即便在夢中，若生應意懺悔。 實際或意念，若無意識為之， 雖然已過去，若不懺悔者， 將面朝下墮入地獄中。" 還可以通過會供、火供、身語侍奉上師、請求灌頂、四座誦百字明咒、獻曼達、放生等盡力行善；誦經、唸咒等；讚頌他人功德，在十方公開和私下稱讚曾得罪的人並思維其功德；以他所喜歡的方式取悅他；修習禪定、慈悲喜捨四無量心等，這樣就能從過失中解脫。此外，若在地獄補救懺悔日、十五、初八進行懺悔，據說能治癒此前的所有破誓。

།གཞན་ཡང་མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་བླ་མ་་དང་ཡི་དམ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་བསམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང༌། མཆོད་པ་འབུམ་བ་དང༌། སྡིག་པ་བཤགས་པའི་རྗེས་ལ། དེ་དག་གི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལས་འོད་ཟེར་དཀར་དམར་མཐིང་གསུམ་བྱུང་ནས་རང་གི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ལ་ཐིམ་པས་ཉེས་ལྟུང་དང་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དག་སེམས་ཅན་་ཐམས་ཅད་ཀྱིའང་སྡིག་སྒྲིབ་ཐམས་ཅད་དག་ནས་འོད་ཀྱི་རྣམ་པར་གྱུར་པ་བླ་མའི་ཐུགས་ཀར་ཐིམ། དེའང་རིམ་གྱིས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ངང་ལ་བློ་ཇི་སྲིད་གནས་ཀྱི་བར་མཉམ་པར་བཞག་ནས་བསྔོ་བ་བྱས་ན་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དག་པར་སྦྱཽང་བའི་མཆོག་ཏུ་གསུངས་སོ། །ཚད་ནི་རྨི་ལམ་དུ་སྒྲིབ་པ་དག་པའི་ལྟས་གོས་དཀར་པོ་གྱོན་པ་དང༌། རི་རྩེར་ཕྱིན་པ་དང༌། ཉི་ཟླ་ཤར་བ་ལ་་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དམ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་དེའི་གྲོགས་སྤྱོད་པ་བསྟན་པ་ནི། ལྟ་སྒོམ་གྱི་བོགས་འབྱིན་པ་དང༌། ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་པ་སྟེ༌། ངོ་བོ་ནི་མཉམ་གཞག་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་ནས་རྗེས་ཐོབ་ལ་ཉམས་མྱོང་སྐྱོང་བས་མཉམ་རྗེས་བསྲེ་ཞིང་བོགས་འབྱིན་པའོ། །དེའང་དམན་པ་ཉན་རང་གི་སྤྱོད་པ་དང་མཆོག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་གཉིས་ནི། རང་དོན་དུ་ཞི་དུལ་གྱིས་མི་དགེ་བ་སྡོམ་པའི་ལུས་ངག་གི་ཆ་དང༌། གཞན་དོན་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། ། འདིར་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་གསང་སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བསྟན་པ་ལ་བཞི་་སྟེ། ལས་དང་པོ་པའི་སྤྱོད་པ། ཉམས་མྱོང་ཅུང་ཟད་སྐྱེས་པའི་སྤྱོད་པ། བརྟན་པ་ཅུང་ཟད་ཐོབ་པའི་སྤྱོད་པ། བརྟན་པ་ཆེར་ཐོབ་པའི་སྤྱོད་པའོ། །དང་པོ་ནི་ཐུན་མཚམས་ཀྱི་བྱ་བའི་ཆ་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་སྟེ། ཟས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར། གཏོར་མ། སཱཙྪ། ཆུ་སྦྱིན། མཎྜལ། ཕྱག །བསྐོར་བ། མདོ་འདོན་པ། ཡན་ལག་བདུན་པ། ཡི་གེ་འདྲི་མཆོད་ལ་སོགས་པ་ཆོས་་སྤྱོད་བཅུ། སྦྱོར་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། དངོས་གཞི་སྐྱེ་བ་མེད་པ། རྗེས་བསྔོ་བས་ཟིན་པར་བྱས་ནས་སྤྱོད་པའོ།

以下是直譯： 此外，還可觀想前方虛空中有上師和本尊壇城諸尊，向他們頂禮、供養十萬次、懺悔罪過。之後，觀想從他們的身語意中放出白紅藍三色光芒，融入自己的身語意，凈除一切過失和污垢。所有眾生的罪障也都得以凈除，變成光明的形態融入上師心間。然後逐漸安住于如虛空般的狀態中，儘可能長時間保持禪定，最後迴向功德。據說這是凈除一切過失的最殊勝方法。 衡量標準是在夢中出現清凈障礙的徵兆，如穿白衣、登山頂、日月升起等。 以上已說明誓言的分類。現在講解與之相應的行為，即增進見修和成就殊勝功德。其本質是在正行中修習禪定，在後得中保持體驗，融合正行與后得以增進修行。 下等的聲聞行為和殊勝的菩薩行為有二：為自利而以寂靜調伏身語不造惡業，為利他而行六度。 此處講解甚深廣大的密咒行為，分為四種：初學者的行為、稍有體驗者的行為、略得穩固者的行為、大得穩固者的行為。 首先，初學者主要進行座間修持：食瑜伽、施食、灑凈、施水、獻曼達、禮拜、繞行、誦經、七支供、抄寫經文供養等十種法行。加行修菩提心，正行修無生，後行以迴向攝持而行持。

།ཆོས་སྤྱོད་བཅུ་ནི། ཆོས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུད་ལས། ཡི་གེ་འདྲི་མཆོད་སྦྱིན་པ་དང༌། །ཉན་དང་ཀློག་དང་འཛིན་པ་དང༌། །འཆད་དང་ཁ་ཏོན་བྱེད་པ་དང༌། །དེ་སེམས་པ་དང་བསྒོམ་པ་སྟེ། །ཆོས་སྤྱོད་བཅུ་ཡི་བདག་ཉིད་འདི། །བསོད་ནམས་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད། །ཅེས་སོ། །དེ་་དག་གིས་ཉམས་མྱོང་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་པ་ཉམས་མྱོང་ཅུང་ཟད་སྐྱེས་པའི་སྤྱོད་པ་ནི། མཉམ་གཞག་ལ་ནང་དུ་ཉམས་མྱོང་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་རྗེས་ཐོབ་ལ་རོ་མཉམ་ཞིང་དབང་པོའི་རང་སྣང་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་ཏེ། བསྐྱེད་རྀམ་གྱི་མཉམ་གཞག་ལ་ཡི་དམ་ལྷའི་དཀྱིལ་་འཁོར་དུ་བསྒོམ་པ་བཞིན་དུ། རྗེས་ཐོབ་ལ་ཡང་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བལྟ་ཞིང་གོམས་པར་བྱའོ། །རྫོགས་རིམ་གྱི་མཉམ་གཞག་ལ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པའི་ཉམས་དེ་ཉིད་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་རང་སྣང་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་ཏེ་རོ་མཉམ་པའོ།

以下是直譯： 十種法行如《現觀莊嚴續》中所說： "書寫供養及佈施， 聽聞閱讀與受持， 講解誦讀與思維， 以及修習為第十。 此十法行之自性， 無量福德之聚集。" 通過這些行為稍微生起一些體驗，稱為普賢行。 第二，稍有體驗者的行為是：在正行中內心生起體驗，在後得中保持平等味，並將其應用於一切感官自顯。如同在生起次第的正行中觀想本尊壇城一樣，在後得中也應觀察並熟悉一切顯現為如幻的本尊壇城。圓滿次第的正行中所生起的體驗，也應在後得中應用於一切自顯，保持平等味。

། མདོར་ན་སྒྲུབ་པ་པོས་མཉམ་གཞག་ལས་ལངས་ནས་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཟུགས་དང༌། སྒྲ་དང༌། དྲི་དང༌། རོ་དང༌། རེག་བྱ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་དུས་ན་དེ་ཐམས་ཅད་ལྷའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང༌། དེ་ཡང་རང་གི་སེམས་སུ་ཤེས་པ་དང༌། སེམས་སྟོང་ཉིད་དུ་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་ལྷ་ཡིས་ལྷ་མཆོད། ཡེ་ཤེས་ལ་ཡེ་ཤེས་རོལ། ཆོས་ཉིད་ལ་ཆོས་ཉིད་ཐིམ་པའི་ཚུལ་དུ་སྤྱད་པས། རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་དབང་པོའི་སྣང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལམ་གྱི་གྲོགས་སུ་འགྱུར་ཏེ། དེའང་རང་གི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཨོཾ་སྟེ་ཡབ་ལྔ། གཟུགས་སོགས་ཡུམ་ལྔ་མཱུཾ་སྟེ་ཡུམ་ལྔ། གོས་ལ་་སོགས་ཧཱུྃ་སྟེ་མཆོད་པའི་ལྷ་མོར་གསལ་བས་སྤྱད་པ་ཉིད། གསང་སྙིང་ལས། ཡན་ལག་དབང་པོ་རྣམ་ཤེས་ཀུན། །རྣམ་སྨིན་ཨོཾ་དུ་ཤེས་པར་བྱ། །རྫོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་དུ་བསྒོམ། །ཡང་ན་ཁྲོས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ། ། གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་ལ་སོགས། །རྣམ་སྨིན་མཱུཾ་དུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཡུམ་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་དུ་བསྒོམ། །ཡང་ན་ཁྲོ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ། །གོས་རྒྱན་བཟའ་བཏུང་གླུ་ཚིག་དང༌། །བྲོ་གར་ཚོགས་ཀྱི་སྤྲིན་ཕུང་ལ། །ཧཱུྃ་དུ་ཤེས་པར་རབ་སྤྱོད་ན། །ངོ་མཚར་འབྱུང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་བརྙེས། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་ལ་གསང་སྤྱོད་དམ་རིག་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་སྟེ་གང་གི་ཐུན་མཚམས་ཀྱི་བྱ་བའི་ཆ་དེ་དག་ཉམས་ལ་ཕན་ཞིང་མི་གནོད་པ་རྣམས་བསྟེན། གནོད་པ་རྣམས་སྤང་ངོ། །དེ་ནས་ཉམས་མྱོང་ལ་བརྟན་པ་ཅུང་ཟད་ཐོབ་པའི་་དུས་སུ་སྤྱོད་པ་ནི། ཉམས་མྱོང་དེ་ཉིད་བོགས་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་རིག་པ་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱཽད་པ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སྤྲོས་བཅས། སྤྲོས་མེད། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད་དོ། །སྤྲོས་བཅས་ནི་གང་ཟག་ན་ཚོད་གཞོན་ཞིང་ཤེས་རབ་ཆུང་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ་དག་གིས་བརྩས་པ་སྟེ། དབེན་ཁང་དུ་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བཤམས་ཏེ། མཆོད་པ་དང༌། རྒྱན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཕོ་མོ་ལྷའི་གྲངས་དང་མཉམ་པ་ཚོགས་ནས། བསྐྱེད་རྫོགས་བསྒོམ་པ་ནས་མཐར་གླུ་གར་གྱི་བར་བྱས་ལ། ཆགས་སྲེད་མེད་པས་ཟླ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་བྱས་ན་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

以下是直譯：

簡而言之，修行者從正行中起座后，在接觸各種境界時，無論是享受色、聲、香、味、觸等，都應了知這一切都是本尊的自性，也是自心的顯現，心又是空性。以此方式，以本尊供養本尊，以智慧遊戲智慧，以法性融入法性。這樣修持，后得中一切感官所顯現的境界都會成為修道的助緣。

具體而言，將自己的五蘊觀想為（ཨོཾ，oṃ，ॐ，意為"五方佛"，嗡）即五方佛父，色等五境觀想為（མཱུཾ，mūṃ，मूं，意為"五佛母"，芒）即五佛母，衣服等觀想為（ཧཱུྃ，hūṃ，हूं，意為"供養天女"，吽）即供養天女。

如《秘密心要》所說：

"肢體、感官和意識， 皆當了知為果報嗡， 觀想為圓滿壇城， 或觀想為忿怒壇城。 色聲香味觸等境， 皆當了知為果報芒， 觀想為佛母壇城， 或觀想為忿怒母壇城。 衣飾飲食及歌詞， 舞蹈等供養云聚， 若能了知為吽字， 將獲稀有之壇城。"

這些被稱為密行或智慧行。在座間修持時，應依靠有益於修行體驗而不會造成障礙的行為，遠離有害的行為。

當對修行體驗稍得穩固時，爲了增進這種體驗，應當進行智慧誓言行。這包括有相、無相和極無相三種。

有相行適合年輕、智慧較小但資財豐富的人。在靜處佈置會供壇城，聚集數量與本尊相等的具足莊嚴的男女瑜伽士，從修生圓次第到最後的歌舞，以無貪著的心持續六個月等時間，就能獲得成就。

།སྤྲོས་མེད་ནི་ལོངས་སྤྱོད་དང་ཤེས་རབ་་དང་ན་ཚོད་འབྲིང་དུ་གྱུར་པས་བྱ་སྟེ། གཞན་གོང་དང་འདྲ་བ་ལ། རིག་མ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་གཅིག་གམ། གཉིས་སམ། གསུམ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྱོད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཆུང་ཞིང་ན་ཚོད་རྒན་ལ་ཤེས་རབ་ཆེ་བས་བྱ་སྟེ། དུར་ཁྲོད་ལ་སོགས་པ་དབེན་པར་དངོས་ཀྱི་རིག་མ་སྤང་ནས་རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རིག་མ་ཉིད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་ཀུ་སཱ་ལིའི་སྤྱོད་པ་བྱེད་པ་སྟེ། གཉིད་དུ་འཇུག་པ་དང་བཤང་གཅི་་དོར་བ་ཙམ་ལས་གཞན་པའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངང་ལ་་སྤྱོད་པའོ། །དེའང་རིག་པས་ཉོན་མོངས་པ་བཏུལ་བའི་སྤྱོད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་དག་གི་སྐབས་རིག་པ་སྤྲཽོ་བསྡུ་མང་ན་ཚར་གཅོད་པ་གྲོང་ཁྱེར་རྒྱུན་གཅོད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ལ་གདོད་གང་ཡང་མི་བྱ་བར་འཇོག་པ་ནི་སྤྱོད་པ་དེའི་བོགས་འབྱིན་ཏེ། མི་ཟད་པའི་གཏེར་མཛོད་མན་ངག་གི་གླུ་ལས། རེས་འགའ་དུར་ཁྲོད་ཞུགས་ནས་སྒྲོན་མ་དག་ལ་སྤྱད། །ཉམ་ང་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཡི་དགས་གནས་སུ་ཉལ། །གདོལ་པ་རྣམས་དང་འགྲོགས་ཏེ་རོ་ཡི་འཁོར་ལོ་དྲང༌། །འདི་བྱ་འདི་བྱེད་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ཚད་དུ་གཟུང་མི་བྱ། །གླུ་གར་གླིང་བུ་རྩེད་འཇོ་རོལ་མོའི་ཚོགས་སུ་འདུག །ཧེ་རུ་་ཀ་ཡི་གར་དང་དྲུག་ལས་སྐྱེས་ཚོགས་གླུས། །སེམས་ནི་གཟེངས་བསྟོད་ཅུང་ཟད་སྐྱོ་བ་ར་མི་བྱ་འོ། །རྒྱབ་ཏུ་ལྭ་བ་བགོས་ཤིང་ཡན་ལག་ཟངས་མས་སྤྲས། །འཁོར་ལོ་ལྡན་པའི་ཐོར་ཚུགས་སྤྱི་བོ་དག་ཏུ་གཟུང༌། །རུས་པའི་དུམ་བུས་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་བརྒྱན་བྱས་ནས། ། གླང་ཆེན་སྟགས་གི་པགས་པས་སྟོད་དང་སྨད་དཀྲིས་ཏེ། ཁ་ཊྭཱཾ་དྲིལ་བུ་ལྡན་པ་ལག་ཏུ་ཐོགས་པར་བྱེད། །གསང་ཆེན་སྨྱོན་པའི་སྤྱོད་པ་ལྷག་པར་བྱས་ནས་ ནི། །བྱ་མིན་མི་བྱ་མིན་པའི་་སྤྱོད་པར་རང་ཤུགས་ཀྱིས། །གླང་ཆེན་མཚོ་རུ་འཇུག་འདྲ་རྟག་ཏུ་སྨྱོ་སེམས་ཀྱིས། །སྨད་པའི་ཆོས་རྣམས་སྤྱད་ན་གྲོལ་བར་མདའ་བསྣུན་སྨྲ། །ཞེས་སོ། །འདི་ལ་མགོན་པོ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ།

以下是直譯： 無戲論是由於具有中等的受用、智慧和年齡而行持。其他與前面相同，但與一個或兩個或三個等具有特徵的明妃交合。 極無戲論是由於受用少、年齡老而智慧大而行持。在墓地等寂靜處,捨棄實際的明妃,與自性俱生智慧的明妃本身平等入定,行持庫薩里的行為,即除了入睡和大小便外,捨棄一切其他行為,安住于空性的狀態中。這也是以智慧調伏煩惱的行為,因此稱為如此。 在那些時候,如果智慧的擴充套件收縮過多,則應行持斷除城市相續的各種行為來遮止,最後什麼也不做而安住,這是那個行為的增上。如《無盡藏庫口訣歌》中說： "有時進入墓地與燈交合， 無畏心於餓鬼處安眠。 與賤民交往供養屍體曼荼羅， 不執著于'應做此不做彼'的行為。 坐于歌舞笛子游戲音樂聚會中， 以（ཧེ་རུ་ཀ，heruka，हेरुक，赫魯嘎，he ru ka）舞蹈和六種生起的聚會歌， 讚揚心意不稍感疲倦。 背披皮衣四肢飾銅， 頂戴具輪發髻， 以骨片裝飾全身， 上下裹象虎皮， 手持（ཁ་ཊྭཱཾ，khatvanga，खट्वाङ्ग，顱杖，kha twam）鈴， 尤其行持大密瘋狂行為。 自然而然地行持非作非不作， 如大象入湖般常以瘋狂心， 行持下劣法即得解脫，如射箭般決定。" 這稱為怙主普行。

།དེ་ཡང༌། གསང་་འདུས་ལས། འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ལ། །ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བསྟེན་ན་ནི། །འདི་ལྟར་བུ་ཡི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །སངས་རྒྱས་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང༌། དཀའ་ཐུབ་སྡོམ་པ་མི་བཟད་པས། །བསྟེན་ཀྱང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་གྱི། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ལ། །བསྟེན་ན་མྱུར་དུ་འགྱུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །བླང་དོར་མེད་པའི་ལམ་་འདིས་སངས་རྒྱས་མཉེས་པ་ཡིན་པར། དེ་ཉིད་ལས། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང༌། ། སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཆོག་སྤྱོད་རྣམས། །ཆོས་མཆོག་མི་གཡོ་བརྙེས་པ་ཡང༌། ། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་བསྟེན་པས་སོ། །ཞེས་སོ། །སྤྱོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཟག་གི་རིམ་པ་དང་དུས་ཚོད་དང་འབྲེལ་བ་གཅེས་སོ། །ལས་དང་པོ་པས་ཚོགས་སྤྱོད་དམ། མགོན་པོ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་བྱས་ན་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བས་སྤང་ངོ༌། །སྤྱོད་པ་དེ་དག་གིས་ལམ་གྱི་བོགས་ཕྱིན་ནས་དངོས་གྲུབ་རྣམ་པ་གཉིས་མྱུར་དུ་འཐོབ་བོ། །དེའང་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ལས་ཆེན་པོ་བརྒྱད་དང་གྲུབ་པ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པའོ། །ལས་བརྒྱད་ནི། བརྟག་གཉིས་ལས་དབང་དང༌། མངོན་སྤྱོད་དང༌། དགྲའི་སྡེ་འཇིག་པ་དང༌། བསྐྲད་པ་དང༌། གསད་པ་དང༌། དགུག་པ་་དང་ཞི་བ་དང༌། རྒྱས་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོ། །གྲུབ་པ་བརྒྱད་ནི། རྡོ་རྗེ་གུར་ལས། གང་ཕྱིར་དེས་ནི་དཀའ་བ་མིན། །མིག་སྨན་དང་ནི་རྐང་མགྱོགས་དང༌། །རལ་གྲི་དང་ནི་ས་འོག་འགྲུབ། །རིལ་བུ་དང་ནི་མཁའ་སྤྱཽད་ཉིད། །མི་སྣང་བ་དང་བཅུད་ཀྱིས་ལེན། །གང་ཕྱིར་དེས་ནི་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །མཉེས་པར་བྱས་པས་མྱུར་དུ་འཐོབ། །ཅེས་པ་་དང༌། གསང་སྙིང་ལས། བྲོ་གར་འདུ་འཕྲོའི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིས། །འཛུལ་ལམ་ནམ་མཁར་འགྲོ་བར་འགྱུར། །གླུ་ཚིག་སྒྲ་ཡི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིས། །ཆོས་ཀྱི་་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །རྒྱན་དང་བགོ་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིས། །འབར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཐུབ་མེད་འགྲུབ། །བཟའ་དང་བཏུང་བའི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིས། །ཡིད་བཞིན་སྐུ་དང་བདུད་རྩི་འགྲུབ། །ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལིའི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིས། ། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

以下是直譯： 如《密集》中說： "若如所欲享用 一切欲妙， 如是以兒子的修行， 將迅速成就佛果。" 又說： "雖以難忍的苦行禁戒 修持也不能成就， 若享用一切欲妙， 將迅速成就。" 這無取捨之道是令佛歡喜的，同經中說： "諸佛菩薩和 最勝咒行者， 獲得不動勝法者， 皆因享用一切欲。" 這些行為也應與個人的次第和時機相應。初學者若行持聚會行或怙主普行，將墮惡趣，故應捨棄。 通過這些行為，圓滿道的增上后，將迅速獲得二種悉地。即共同悉地中的八大事業和八成就等。 八種事業如《二品續》中說："將成就調伏、降伏、破壞敵軍、驅逐、殺害、召請、息災和增益。" 八種成就如《金剛帳續》中說： "因為它不難， 眼藥和疾行， 寶劍和地行， 丸藥和空行， 隱身和長壽， 因為它能迅速 取悅金剛持。" 《秘密心要》中說： "以舞蹈聚散手印， 將能穿墻或飛行。 以歌詞音聲手印， 將獲得法之悉地。 以裝飾衣著手印， 將成就無敵火王。 以飲食手印， 將成就如意身和甘露。 以（ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི，ali kali，आली काली，元音輔音，a li ka li）手印， 將成就一切一切。"

།མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པར། བརྟག་གཉིས་ལས། སྐུ་གསུམ་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་ནི། ། འཁོར་ལོའི་གཟུགས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱ། །སྐུ་གསུམ་ཡོངས་་སུ་ཤེས་པ་ནི། ། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོར་བརྗོད། །ཅེས་སོ། །དེ་དག་གིས་འཕྲོས་དང་བཅས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །«ལ«མ་གྲོལ་བྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་རིམ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པའི། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་ལྔ་ལས། བསྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་སྒོམ་པ་ནི།« »ད་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། གནས་དབེན་ཞིང་ཡིད་དང་མཐུན་པའི་ས་ཕྱཽགས་སུ། བདེ་བའི་སྟན་ལ་སྐྱིལ་དཀྲུང་རབ་བཅས་ནས། །སྐྱབས་སུ་འགྲོ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པ། །རང་བཞིན་སྤྲོས་དང་བྲལ་བའི་ངང་ཉིད་ལས། །ཧཱུྃ་ལས་་སྟེང་འོག་ཕྱོགས་མཚམས་ཐམས་ཅད་དུ། །བསྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བ། །རྩིབས་བཅུ་ཁྲོ་བོ་བཅུ་ཡིས་མཚན་པ་སྟེ། །ཕྱི་ནང་མེ་དཔུང་འབར་བའི་དབུས་ན་དཔལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལས། དང་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ནི། སྟན་བདེ་བ་ལ་སྐྱིལ་མོ་དཀྲུང་གིས་འདུག་སྟེ། བླ་མ་དང་ཡི་དམ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་རྣམས་ནམ་མཁར་བསམས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་་དང༌། ཞི་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བ་ལས་བཤད་པ་ལྟར། བདག་དང་མཐའ་ཡས་སེམས་ཅན་རྣམས། །ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཡིན་པ་ལ། །ཡིན་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཞེས་པ་གསུམ་བརྗོད་ནས། སྭ་བྷཱ་ཝས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་ངང་ལ་བཞག་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། བསྐྱེད་རྫོགས་ཆེན་མོ་ལས། ཧཱུྃ་རྣམ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་ཡེ་གདལ་གཏིང་མཐའ་མེད། །མི་གནས་མ་དམིགས་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་ངང༌། །བརྗོད་མེད་བསམ་འདས་མཉམ་ཉིད་དབྱིངས་སུ་རྫོགས། །ཞེས་པ་དང༌། ཧེ་རུ་ཀ་གལ་པོ་ཆེ་ལས། བསམ་དུ་མེད་དེ་ཆོས་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་ཆེ། །ཆོས་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་བསམ་པ་ཀུན་དང་བྲལ། །བསམ་དུ་མེད་པའི་ཆོས་་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་ནི། །ནམ་མཁར་མི་དམིགས་པ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་བསྒོམ་མོ།

以下是直譯： 關於最勝悉地成就佛果，《二品續》中說： "三身在身內， 以輪形表示。 遍知三身者， 稱為大樂輪。" 以上已解釋了相關內容。 現在詳細解釋解脫道生起次第和圓滿次第中的生起次第五部分。 首先是修習護輪： 現在進入修習三摩地壇城的次第。在寂靜且適意的地方，結跏趺坐于舒適座墊上，皈依發菩提心。一切法空無我，安住于離戲自性中。從（ཧཱུྃ，hum，हूं，吽，hum）字上下四方一切處，廣大的護輪，十輻由十忿怒尊莊嚴，內外火焰熊熊燃燒中央。 首先前行：舒適座上結跏趺坐，觀想上師本尊壇城諸尊眾于虛空中，三皈依。如《寂靜寶網》所說："我與無邊眾生，本來即是佛，以知是佛的自性，發無上菩提心。"誦三遍。以（སྭ་བྷཱ་ཝ，svabhava，स्वभाव，自性，swa bha wa）安住於一切法大空性中，這是真如三摩地。 如《大生圓》中說： "（ཧཱུྃ，hum，हूं，吽，hum）清凈菩提心自性， 本來不生遍滿無邊際， 無住無緣離戲狀態中， 不可言思平等界圓滿。" 《赫魯嘎大續》中說： "不可思議法界大虛空， 法界虛空離一切分別， 不可思議法界虛空者， 虛空無緣亦不可緣取。" 應如是修習。

།དེའང་ཆོས་སྐུའི་ངང་ནས་གཟུགས་སྐུ་འཆར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་མངོན་དུ་བྱ་བ་དང། འདི་མན་ཆད་ཀྱི་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་སྟོང་རྫོགས་པ་ཆེན་པོས་ཟིན་པས་དངོས་པོ་དང་མཚན་མར་ཞེན་པའི་མདུད་པ་ལས་གྲོལ་བའི་དགོས་པ་ཡོད་དེ། ལམ་རིམ་ལས། སྟོང་པས་ལམ་ཀུན་མཚན་མ་མེད། །བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཞེན་པ་གྲོལ། ། ཞེས་སོ། །དེ་ནས་སྟོང་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པའི་མདུད་པ་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་སྣང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་སྙིང་རྗེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ངང་ནས་རང་རིག་པ་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་གསལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པའང་དར་ཅིག་བསྒོམ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། རང་རིག་རྒྱལ་པོ་གོམས་པ་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་འདི་རྙེད་པར་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་མཐོང་རྗེས་དེ་བཞིན་ཉིད། །སྙིང་རྗེ་འབྱུང་བའི་གཞི་རུ་བཞག།གོ་རིམས་འབྱུང་བའང་་དེ་བཞིན་ངེས། །ཞེས་སོ།

以下是直譯： 此外，為顯現法身中生起色身的緣起，以及此後所有生起都由本空大圓滿攝持，因此有解脫執著實有和相的結縛之必要。如《道次第》中說："空性使一切道無相，解脫執我之執著。" 然後，為解開執著於一味空性的結縛，修習普現三摩地：一切法雖現而無自性，在如幻悲心的狀態中，短暫修習自覺自生智慧明而無執。 如同經中所說： "通過修習自覺王， 將獲得此最勝菩提。 因此見后如是性， 安立為悲心生基。 次第生起亦如是確定。"

།དེ་ནས་རྒྱུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གཉིས་ལས། སྔོན་རོལ་བ་ནི་བསྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་སྟེ། དེའང་ཧཱུྃ་ལས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཀྱི་མཐའ་ཀླས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེ་དཔུང་འབར་བའི་ཀློང་ན། བྷྲཱུྃ་ལས་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཅུ་མུ་ཁྱུད་ལྟེ་བ་དང་བཅས་པ་ཁོག་པ་སྟོང་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པའི་རྩིབས་ནང་བཅུ་ལ། པདྨ་དང་ཉི་ཟླ་ཧཱུྃ་གིས་མཚན་པ་བཅུ་ཡོངས་སུ་གྱུར་བ་ལས། སྟེང་དུ་ཧཱུྃ་ཀ་ར། ཤར་དུ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ། ཤར་ལྷོར་དབྱུག་སྔཽན་ཅན། ལྷོར་གཤིན་རྗེའི་གཤེད། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་མི་གཡོ་བ། ནུབ་ཏུ་རྟ་མཆོག་དཔལ། ནུབ་བྱང་དུ་གཞན་གྱིས་མི་ཐུབ་པ། བྱང་དུ་བདུད་རྩི་འཁྱིལ་བ། བྱང་ཤར་དུ་ཁམས་གསུམ་རྣམ་རྒྱལ། འོག་ཏུ་སྟོབས་པོ་ཆེ་རྣམས་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་སྟག་དང་སྦྲུལ་གྱི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། ཞབས་གཡས་བསྐུམ་གཡོན་བརྐྱང་བ། ཕྱག་མཚན་རང་རང་གི་རིགས་མཚོན་ནམ། རྡོ་རྗེ་དང་དྲིལ་བུ་འཛིན་པ། སྟེང་འོག་གི་ཁྲོ་བོ་གཉིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྀགས་ཏེ་མཐིང་ག་འཁོར་ལོ་འཛིན་པ། ཤར་དང་ཤར་ལྷོ་བ་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཏེ་དཀར་ནག་རྡོ་རྗེ། ལྷོ་དང་ལྷོ་ནུབ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཏེ་སེར་ནག་རིན་པོ་ཆེ། ནུབ་དང་ནུབ་བྱང་བ་པདྨའི་རིགས་ཏེ་དམར་ནག་པདྨ་འདབ་བརྒྱད། བྱང་དང་བྱང་ཤར་པ་ལས་ཀྱི་རིགས་ཏེ་ལྗང་ནག་རྒྱ་གྲམ་མམ་རལ་གྲི་འཛིན་པའོ། །རྒྱས་པར་ནི་དབུ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་་ཡུམ་ཕྲ་མེན་དང་བཅས་པ། ཞབས་དྲུག་ཕྱོགས་སྐྱོང་བ་བཅུའི་གདན་ཅན། རེ་རེ་ཞིང་རིགས་ལྔ་ལྔའི་ཕྱག་མཚན་རང་རྟགས་དང་སྤེལ་བ་སོགས་ནི་གཞན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དངོས་གཞི་རྒྱུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི། གཞལ་ཡས་ཁང་མ་བསྐྱེད་དམ་བསྐྱེད་ཀྱང་རུང་སྟེ་རང་ཉིད་གཙོ་བོ་མདོར་བསྡུས་བསྒོམ་ནས། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསམས་པའི་བར་ཡིན་ལ། སྐབས་འདིར་གཙོ་བོ་བསྐྱེད་པའི་་ས་བོན་བསྒོམ་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ།

以下是直譯： 然後是因三摩地，分為兩部分。首先是前行，即護輪： 從（ཧཱུྃ，hūṃ，हूं，吽，hum）字變現遍及無邊虛空界的熊熊火焰中，從（བྷྲཱུྃ，bhrūṃ，भ्रूं，勃隆，bhrum）字變現十輻輪，有輪圈和輪轂，內部空虛如法界。十輻內各有蓮花、日月和（ཧཱུྃ，hūṃ，हूं，吽，hum）字標記，從中變現： 上方吽迦羅，東方遍勝，東南獨股杵，南方閻魔敵，西南不動，西方馬頭明王，西北降三世，北方甘露軍，東北三界勝，下方大力。 這些忿怒尊各一面二臂，以虎蛇等一切飾品莊嚴，右足屈左足伸。手持各自部族標誌或金剛鈴杵。上下兩尊屬如來部，藍色持輪。東方和東南屬金剛部，黑白色持金剛杵。南方和西南屬寶生部，黑黃色持寶。西方和西北屬蓮花部，黑紅色持八瓣蓮花。北方和東北屬羯磨部，黑綠色持十字杵或劍。 詳細觀想則為三頭六臂與明妃相抱，六足，十方護法為座。每尊各持五部法器及自身標誌等，詳見他處。 正行因三摩地：無論是否已生起宮殿，簡略觀想自身為主尊，直至觀想為空性。此處是修習生起主尊種子字的階段。

།«དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ་པ་ནི།» དེ་ལྟ་བུའི་བསྲུང་བའི་འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བའི་སྟེང་འོག་གཉིས་ན་ཁྲོ་བོ་རེ་རྩིབས་རེ་ལ་གནས་པའི་བར་གྱི་ནམ་མཁའ་ཆེན་པོ་ལ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཞིའི་ལྟེ་བར། བྷྲཱུཾ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་ནི། །སྒོ་བཞི་གྲུ་བཞི་རྟ་བབས་བཞིས་བརྒྱན་ཞིང༌། །རྩིག་པ་ལྔ་དང་འདོད་ཡོན་སྣམ་བུ་དང༌། །ཕ་གུ་དྲ་ཕྱེད་མདའ་ཡབ་པུ་ཤུས་མཛེས། །ཕྱུར་བུའི་ཐོད་པ་རིན་ཆེན་རྡོ་རྗེའི་ཏོག །དུར་ཁྲོད་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དབུས། །སེང་གེ་གླང་ཆེན་རྟ་དང་རྨ་བྱ་དང། །ཤང་ཤང་པདྨ་ཉི་ཟླ་སྤྲས་པའི་སྟེང༌། །ཞེས་པ་ནི་རྟེན་གཞལ་ཡས་ཁང་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དེའང་འོད་གསལ་བའི་སེམས་ཉིད་ལ་ཞིང་ཁམས་དང་གཞལ་ཡས་ཁང་པའི་བཀོད་པ་ཅི་་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་བཞུགས་གནས་ཡིན་ལ། འདིར་དེ་བསྐྱེད་པས་ན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། དེའང་ཆེ་ཁྱད་ནམ་མཁའི་མཐའ་ཀླས་པར་བསྒོམ་པ་ནི། སྒོ་བཞི་པོ་རེ་རེའི་གཡས་གཡོན་ན་སྒོ་རེ་རེའང་སྒོ་ཁྱུད་གཉིས་གཉིས་ཏེ་རྣམས་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ཕྱོགས་རེ་རེ་ལ་གསུམ་གསུམ་དང་ལྡན་པ། གྲུ་ཆད་བཞི་པ་ཅན། པཉྩ་རེ་ཁཱའི་རྩིག་པ་ལྔ་པོ་ནང་ནས་རིམ་པ་བཞིན། མཐིང་ ག །ལྗང་གུ། དམར་པོ། སེར་པོ། ཕྱི་མ་དཀར་པོའོ།

以下是直譯： "修習壇城"：在如是護輪的中心上下各有一忿怒尊，每一輻有一尊的中間廣大虛空中，有四輻輪的中心，從（བྷྲཱུཾ，bhrūṃ，भ्रूं，勃隆，bhrūṃ）字變現： 普賢大壇城， 四門四角飾四階， 五墻欲樂簾， 磚瓦半月箭羽美， 骷髏寶金剛頂， 八尸林環繞壇城中， 獅象馬孔雀， 鴛鴦蓮日月莊嚴上。 這是生起所依宮殿。此乃光明心性中所有剎土和宮殿的莊嚴，即是普賢的住處。此處生起它，故稱普賢壇城。其大小應觀想遍及無邊虛空。 四門每一門左右各有一門，每門有兩個門框，即每方各有三解脫門，具四角隅。五重墻壁（梵語：pañca-rekha）從內向外依次為：藍、綠、紅、黃，最外為白色。

།དེ་ལྔ་ཡང་འཇའི་ར་བ་ལྟར་དངས་ལ་ཟང་ཐལ་བ། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་བཞིའི་གློ་འབུར་བཞི་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བརྡར་དབུས་མའི་བུམ་པ་ཟླུམ་པོ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཁྱབ་པ། རྩིག་པ་ལྔའི་སྟེང་ན་རིན་པོ་ཆེའི་ཕ་གུ་སེར་པོ། དེའི་སྟེང་ན་རིན་པོ་ཆེའི་མདའ་ཡབ་ཕིབས་ཆུང་གི་ཚུལ་དུ་ཕྱིར་འཕྱང་པའི་གདུང་སྣ་ལ་ནོར་བུ་དང་མུ་ཏིག་གི་དྲ་བ་དྲ་ཕྱེད་ཉི་ཟླའི་རླུང་སྐྱོད་དང་བཅས་པ་འཕྱང་བའི་གདུང་སྣ་གནོན་པ་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་པུ་ཤུ་མཆོད་རྟེན་བརྩེགས་སུ་སྒྲིགས་པ། དབུས་བུམ་པ་ཟླུམ་པོའི་ཆར་ཁེབས་ནི་གཙང་ཁང་ཕྱུར་བུའི་ཡ་ཕིབས་ཏེ་མདའ་ཡབ་ཀྱི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ནོན་པར་ཕུབ་པས་ཕིབས་ཉིས་རིམ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྟེང་གི་དབུས་དང་ཕྱོགས་བཞིར་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་པའི་རྭ་གྱེས་པ་འདྲ་བའི་རྩེ་མོ་ལ་རྡོ་རྗེ་དང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་ཏོག་གིས་མཚན་པ། ཕྱོགས་བཞིའི་སྒོ་འགྲམ་གཉིས་གཉྀས་ན་ཀ་བ་གཉིས་གཉིས་ཀྱིས་བཏེག་པའི་སྟེང་ན་རྟ་བབས་བང་རིམ་བཞི་བཞི་དང་ལྡན་པ་ལ་རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པས་སྤྲས་ཏེ། སྟེང་ན་རི་དྭགས་ཀྱིས་བསྐྱོད་པའི་འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བ་ལ་རིན་ཆེའི་གདུགས་ཀྱི་ཡུ་བ་བཙུགས་པ་འཁོར་བ་དང༌། ཟུར་བཞིར་རྒྱལ་མཚན་དང༌། དབྱུག་པ་རིང་པོ་ལ་བ་དན་་འཕྱང་བའི་མགུལ་མཚམས་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་དྲིལ་བུ་ཚར་དུ་སྒྲེངས་པའི་ཕྲེང་བས་དབུས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་ཏོག་ནས་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟ་བབ་རྣམས་ཀྱི་བར་སྦྲཻངས་པས་འབྲེལ་བ་ལས་སྒྲ་སྙན་པར་འབྱིན་པ། ནོར་བུའི་རྔ་ཡབ་དང༌། དར་གྱི་ལྡ་ལྡི་དང། རིན་པོ་ཆེའི་ཙོང་ཙོང་དང༌། ཉི་ཟླའི་ཚར་ཚར་དང། ལྷ་དང་ལྷའི་རྒྱན་རྣམ་པ་དུ་མ་དང༌། མཆོད་པའི་སྤྲིན་ཕུང་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ནས་འཁྲིགས་པར་རང་བྱུང་བ། རྩིག་པ་ཕྱི་མའི་ཕྱི་ན་འདོད་ཡོན་གྱི་སྣམ་བུ་་དམར་པོ་ལ་མཆོད་པའི་ལྷ་མོ་མང་པོས་འདོད་ཡོན་ལྔའི་མཆོད་པ་འབུལ་བ། འོག་གཞིའི་པདྨའི་ཟེ་བ་དང༌། ཕྲུམ་ཕྲུམ་དང༌། པ་ཏྲ་རིས་ཉི་ཟླའི་གདན་ལ་ཟང་ཐལ་བར་སྣང་བ་ཁྱམས་སམ་ཞིང་ཁམས་ལྗང་གུར་སྣང་བའི་མཐའ་སྐོར་ལ་དུར་ཁྲོད་བརྒྱད་ན་རང་བྱུང་གི་མཆོད་རྟེན་བདེ་བྱེད་བརྩེགས་པ་ལ་སོགས་པ་བརྒྱད་དང།

以下是直譯： 這五重墻如彩虹般清澈透明，具有如鏡等四智的四凸出部分。法界智的表徵是中央圓形寶瓶遍滿虛空界。五重墻上有黃色寶磚，其上有寶箭羽形小屋頂向外懸垂，檐端懸掛寶珠珍珠網、半月及日月風動飾，檐端壓以寶塔狀疊置的寶珠。 中央圓形寶瓶部分的頂蓋是內殿骷髏形上蓋，覆蓋箭羽上方虛空，形成雙層頂蓋狀。頂部中央和四方有如五股金剛杵尖分開的頂端，飾以金剛寶珠寶頂。 四方門兩側各有兩根柱子支撐，上有四層階梯的門樓，以各種裝飾點綴。頂上有鹿推動的法輪，輪轂插有寶傘柄旋轉。四角有勝幢，長桿上懸掛幡幢，頸部串有成串寶鈴，從中央金剛頂連線至四方門樓，發出悅耳聲音。 還有寶拂塵、綢緞垂飾、寶鈴鐺、日月裝飾、諸多天神飾品，十方自然涌現供養雲團。最外墻外有紅色慾樂簾，眾多供養天女獻上五欲妙欲。 下方蓮花須、花瓣、葉紋、日月座墊清晰可見，庭院或剎土呈綠色。周圍八大尸林有自然產生的吉祥疊塔等八塔。

པ་ཏྲ་རིས་ཉི་ཟླའི་གདན་ལ་ཟང་ཐལ་བར་སྣང་བ་ཁྱམས་སམ་ཞིང་ཁམས་ལྗང་གུར་སྣང་བའི་མཐའ་སྐོར་ལ་དུར་ཁྲོད་བརྒྱད་ན་རང་བྱུང་གི་མཆོད་རྟེན་བདེ་བྱེད་བརྩེགས་པ་ལ་སོགས་པ་བརྒྱད་དང། དགའ་རབ་རྡོ་རྗེ་དང༌། འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་དང༌། པདྨ་འབྱུང་གནས་དང༌། བི་མ་ལ་མི་ཏྲ་ལ་སོགས་པའི་སློབ་དཔོན་བརྒྱད་དང༌། མེ་བརྒྱད་དང༌། ཆུ་བརྒྱད་དང༌། སྤྲིན་བརྒྱད་དང༌། ཤིང་བརྒྱད་དང༌། ཞིང་སྐྱོང་བརྒྱད་དང༌། ལྷ་བརྒྱད་དང༌། ཀླུ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པ། གཞལ་ཡས་ཁང་པའི་དབུས་ན་སེང་གེ །ཤར་དུ་གླང་པོ་ཆེ། ལྷོར་རྟ། ནུབ་ཏུ་རྨ་བྱ། བྱང་དུ་ཤང་ཤང་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་ཁྲིའི་སྟེང་པདྨ་དང་ཉི་ཟླ་རིན་པོ་ཆེའི་གདན་ཡོད་པ། ལྷའི་གནས་གཞན་རྣམས་སུ། པདྨ་དང་ཉི་ཟླའི་གདན་ལྷའི་གྲངས་དང་མཉམ་པ་རང་བྱུང་དུ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ནི། གསང་སྙིང་ལས། ཡེ་ཤེས་ཕྱོགས་བཞི་དབུས་བརྟགས་ ཏེ། །དཀྱིལ་འཁོར་བསམ་ཡས་ལྷུན་གྲུབ་ནི། །རྫོགས་ཆེན་རྟོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །ཀུན་འབྱུང་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོར་སྤྱོད། །འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཞི་མུ་ཁྱུད་བཅས། །གྲུ་ཆད་བཞིས་བརྒྱན་བར་ཁྱམས་དང༌། །ཀུན་ཏུ་གྲུ་བཞི་སྒོ་ཁྱུད་ལྡན། །རོལ་མོ་སྣ་ཚོགས་སྤྲིན་ཕུང་བཞིན། །དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བརྒྱན། །སེང་གེ་གླང་ཆེན་རྟ་དང་ཁྱུང༌། །ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་ཁྲི་ཆེན་ལ། ། ཉི་ཟླ་པདྨ་རིན་པོ་ཆེ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཁྱུང་དང་རྨ་བྱ་གཉིས་དུག་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་གཅིག་པས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དུག་འཇོམས་པའི་དག་པ་སྦྱོར་དུས་ཁྱད་མེད་དོ། །དེའང་རྟ་བབས་ཀྱང་བང་རིམ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་སྣམ་ཕྲན་ཕྱེད་ཕྱེད་དུ་ཕྱེ་བས་བརྒྱད་དུ་བྱས་པའོ།

以下是直譯： 葉紋日月座墊清晰可見，庭院或剎土呈綠色。周圍八大尸林有自然產生的吉祥疊塔等八塔，以及喜金剛、文殊友、蓮花生、毗瑪拉密多等八大上師，八火、八水、八云、八樹、八地神、八天神、八龍王等裝飾。 宮殿中央有獅子，東方大象，南方馬，西方孔雀，北方鴛鴦裝飾的寶座上有蓮花、日月、寶座。其他諸神所在處，應觀想自然產生與神數相等的蓮花日月座。 如《密意心髓》所言： "觀四方中央智慧尊， 無量宮殿任運成， 大圓滿覺瑜伽士， 行於普生大壇城。 四輻輪緣具四隅， 庭院四方門框飾， 如雲密佈諸樂器， 四十二壇城莊嚴。 獅象馬與金翅鳥， 空行大座上安置， 日月蓮花及寶座。" 其中金翅鳥與孔雀同爲降毒，皆可對治貪慾之毒，修習清凈瑜伽時無別。門樓有四大層級，每層再分半層，共成八層。

།ཚུལ་འདི་དག་ནི། སྒྱུ་འཕྲུལ་རྔམ་གློགས་ལས། མཁའ་མི་ཡིད་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ། །འབྱུང་ཆེན་བརྩེགས་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། ། དེ་སྟེང་རིན་ཆེན་སྣ་བཞི་ལས། །ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཚད་དཔག་མེད། །དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ས་གཞི་ནི། །རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་གཅལ་དུ་བཀྲམ། །མནན་ནེམས་བཏེག་འཕར་མཛེས་པའི་གཞི། །དེ་ལ་ཕོ་བྲང་གཞལ་ཡས་ཁང༌། །གྲུ་བཞི་ལྷམ་པ་མཛེས་པར་སྣང༌། །རིན་ཆེན་སྣ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་གྲུབ། །གློ་འབུར་བཞི་་ཡང་མཁར་ཐབ་ཚུལ། །རིན་ཆེན་བཞི་ལས་གྲུབ་པ་འོ། །བུམ་པའི་རྩེ་མོ་ཆོས་ཀྱི་ ཏོག །རྨ་བྱའི་མདོངས་ལྟར་བཀྲ་བ་འོ། །སྒོ་བཞི་སྒོ་ཁྱུད་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱན། །རྟ་བབས་བརྒྱད་དང་ཡང་དག་ལྡན། །དབུས་ན་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཞི་པ། །ལྟེ་བར་བཅས་ཤིང་རྩིབས་རྟེན་ལྡན། །གྲུ་ཆད་བར་ཁྱམས་མཛེས་པར་འབར། །རིན་ཆེན་འོད་ཟེར་འབར་བར་འཁྱིལ། །སེམས་ཅན་པདྨ་ཉི་ཟླ་དང༌། །རིན་ཆེན་འབར་བའི་གདན་མཆོག་ལྡན། །རིན་ཆེན་ཁྲི་རྐང་རྣམ་བརྟན་མཛེས། །ཕོ་བྲང་དེ་ཡི་རྒྱན་མཆོག་ཀྱང༌། །ཉི་ཟླ་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་འབར། །བླ་རེ་རྒྱལ་མཚན་ན་བཟའ་གདུགས། །དར་་དང་དོ་ཤལ་མུ་ཏིག་ཕྲེང༌། །དྲིལ་བུ་དང་ནི་རྔ་ཡབ་སྩོགས། །རོལ་མོའི་ཆ་བྱད་སྣ་ཚོགས་བརྒྱན། །འཇིག་རྟེན་ལྷ་ཚོགས་མཛེས་པ་དང༌། །དེ་ལ་སོགས་ཏེ་རྒྱན་རྣམས་ཀྱང༌། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་མཐའ་ཡས་མཆོག །གཞལ་ཡས་དེ་ཡི་སྒོ་བཞི་ན། །གླང་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་མཛེས་པར་ བྱས། །རྟ་བབས་རྣམས་ཀྱི་ཙོང་ཙོང་ལ། །གསེར་གྱི་དྲིལ་བུ་འབར་བ་དག ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་མཚན་ཡང་སྒྲོག །སྒོ་དྲུང་དེ་དག་རེ་རེ་ན། །ཏ་ལའི་སྐྱེ་ཤིང་ཙོང་ཙོང་འབྲེལ། དྲི་དང་གཟུགས་དང་འོད་དུ་ལྡན། །ཏ་ལའི་སྐྱེ་ཤིང་་དེ་དག་ལ། ཁུ་བྱུག་ལ་སོགས་བཀྲ་ཤིས་པའི། །བྱ་རྣམས་སྙན་པའི་སྐད་ཀྱང་ སྒྲོག །སྒོ་དྲུང་དེ་དག་རེ་རེ་ན། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་དབྱིབས་ལེགས་པ། །བྲོ་མཆོག་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་ཆུ། །གྲངས་མེད་དེ་དག་རེ་རེ་ན། །ལྷ་དང་ལྷ་མོ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཕྱི་རོལ་ཁོ་ར་འཁོར་ཡུག་ན། །རྩེ་ས་འཆག་ས་བརྗོད་མི་ལང། །དེ་ལ་སོགས་ཏེ་བསམ་ཡས་མཆོག །མ་བཙལ་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཅེས་སོ།

以下是直譯： 這些方式如《幻化雷音》所言： "虛空、意識之虛空中， 大種層疊任運成。 其上四種珍寶成， 無量宮殿任運生。 依此所成大地基， 種種珍寶鋪陳地。 平坦高聳美麗基， 其上宮殿無量宮。 四方正方美麗現， 四種珍寶所成就。 四凸如城堡形狀， 亦由四寶所成就。 寶瓶頂端法幢頂， 如孔雀尾般絢麗。 四門門框皆裝飾， 具足八層之門樓。 中央四輻大法輪， 具輪轂與輻支撐。 四隅庭院美麗燃， 珍寶光芒盤旋燃。 眾生蓮花日月座， 珍寶燃燒勝座具。 寶座臺腳堅固美。 宮殿最勝莊嚴飾， 日月寶珠珍寶燃， 華蓋勝幢衣傘蓋， 絲綢瓔珞珍珠串， 鈴鐺拂塵等樂器， 種種音樂裝飾具。 世間天眾莊嚴美， 及其他等諸裝飾， 不可思議無邊勝。 無量宮殿四門處， 大象裝飾甚美麗。 門樓鈴鐺懸掛處， 金鈴閃耀發光明， 宣說三寶之名號。 每一門前各具有， 多羅樹連鈴鐺串， 具足香氣形色光。 多羅樹上棲息有， 布穀等諸吉祥鳥， 發出悅耳鳴叫聲。 每一門前各具有， 形狀優美浴池塘， 八功德水最勝池。 無數如是每一處， 不可思議天神眾。 外圍環繞四周處， 遊樂散步處難盡。 如是等等無量勝， 無需尋求任運成。"

།དེ་ལྟ་བུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་གཞི་དང་ལམ་་དང་འབྲས་བུའི་དག་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་དང་སྦྱར་ན། གཞི་སེམས་ཅན་་ཐམས་ཅད་ལ་ཡེ་ནས་དེ་ལྟར་གནས་པས། སྒོ་བཞི་ནི་ཚད་མེད་པ་བཞི། རྟ་བབས་བཞི་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི། རྩིག་པ་ལྔ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔ། ཀ་བ་བརྒྱད་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད། དྲིལ་བུ་དང༌། ཟ་ར་ཚགས་དང། ཉི་ཟླའི་ཕྲེང་བ་དང༌། རྔ་ཡབ་དང་ནོར་བུ་རྣམས་ནི་དབང་པོ་་དང་སྟོབས་ལྔ། གདུགས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། འཁོར་ལོ་ནི་བདེན་པ་བཞི། ཕ་གུ་ནི་སེམས་ཉིད་མི་འགྱུར་བ། དྲ་ཕྱེད་ནི་བྱང་ཆུབ་བདུན། མདའ་ཡབ་ནི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ། པུ་ཤུ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཉིད། བུམ་པ་ཟླུམ་པོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས། གློ་འབུར་བཞི་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྷག་མ་བཞི། གདན་ལྔ་ནི་དུག་ལྔ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དག་པ། རྡོ་རྗེ་དང་ནོར་བུའི་ཏོག་ནི་ཡེ་ནས་འོད་གསལ་བའི་སེམས་ཉིད། དུར་ཁྲོད་བརྒྱད་ནི་རྣམས་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་བརྒྱད། སློབ་དཔོན་བརྒྱད་ནི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་བརྒྱད། མེ་བརྒྱད་ནི་ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་བརྒྱད། ཤིང་བརྒྱད་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་བརྒྱད། ཆུ་བརྒྱད་ནི་དག་བྱེད་ཀྱི་ལམ་བརྒྱད། ལྷ་བརྒྱད་ནི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱད། ཀླུ་བརྒྱད་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་བརྒྱད། ཞིང་སྐྱོང་བ་བརྒྱད་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འདུ་བ་བརྒྱད་དེ། མ་དག་པའི་དུས་ཉིད་ནས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་རེ་དང་སྐྱོན་གྱི་ཆ་རེ་སྟེ་གཉིས་གཉིས་སུ་བརྩིའོ། །དཔེར་ན་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་ཆ་ཉོན་མོངས་པ་ལྔར་བརྩི་བ་ལྟ་བུའོ།

以下是直譯： 如是壇城若與基、道、果三清凈相配，則： 基：一切眾生本來如是安住。四門為四無量心。四門樓為四念住。五墻為五智。八柱為八正道。鈴鐺、網格、日月串、拂塵和寶珠為五根五力。傘蓋為法界。法輪為四諦。磚塊為不變心性。半網為七覺支。箭羽為大悲。花飾為不可思議法性。圓形寶瓶為法界智。四凸出為其餘四智。五座為五毒自性清凈。金剛寶頂為本初光明心性。八尸林為八識聚。八上師為八種自生智慧。八火為八種遍燒分別。八樹為八種煩惱自性。八水為八種凈化之道。八天為八種成就之門。八龍為八種功德聚。八護法為八種福慧積聚。 在未凈化時，每一項都包含功德和過失兩個方面。例如，五智的方面被視為五煩惱。

།ལམ་དང་སྦྱར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་སྦྱོར་ཏེ། རྟ་བབས་བཞི་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་བཞི། འཕན་བཞི་ཡང་དག་སྤོང་བ་བཞི། འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་བཞི་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་བཞི། རྩིག་པ་ལྔ་དབང་པོ་ལྔ། ཕ་གུ་དྲ་ཕྱེད་མདའ་ཡབ་པུ་ཤུ་ཕྱུར་བུ་ལྔ་ནི་སྟོབས་ལྔ། སེང་གེ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ཉི་ཟླ་གཉིས་ཏེ་བདུན་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཡན་ལག་བདུན། ཀ་བ་བརྒྱད་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད། སྒོ་བཞིར་འཇུག་པའི་ཐེམ་སྐས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག །སྒོ་བཞི་ཚད་མེད་པ་བཞི། རེ་རེའི་གསུམ་གསུམ་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། ཚོགས་ལམ་ནས་སྒོམ་ལམ་གྱི་བར་གྱི་་ཡོན་ཏན་རྣམས་སོ། །འབྲས་བུ་དང་སྦྱར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་ཡོན་ཏན་དང་སྦྱོར་ཏེ། ལམ་མཐར་ཐུག་པའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་སྦྱོར་ཚུལ་དེ་དང་་འདྲ་བ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་མི་འཇིགས་པ་བཞི་སེང་གེའི་ཁྲི། སྟོབས་བཅུ་གླང་པོ་ཆེའི་ཁྲི། དབང་བཅུ་རྨ་བྱའི་ཁྲི། རྗུ་འཕྲུལ་བཞི་རྟའི་ཁྲི། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཤང་ཤང་གི་ཁྲི། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རྩིག་པ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་མི་ཟད་པ་རྒྱན་གྱི་འཁོར་ལོའི་འོད་ཟེར་འཁྱིལ་བ། འགྲོ་བ་སྐྱོབ་པའི་གདུགས། མཚུངས་པ་མེད་པའི་རྟོག་ལ་སོགས་པ་སྟེ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པའོ། །འདི་དག་ནི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བའི་ལུགས་བཞིན་བཀོད་དེ། རྒྱས་པར་ནི་དེ་དག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །སྔགས་པ་ཁ་ཅིག་དེ་ལྟ་བུ་དག་པ་སྦྱར་བ་ཡིན་གྱི་དོན་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་མེད་ཅེས་ཟེར་བས་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོག་པའོ། །དེའང་བྱད་ཡོད་པའི་མཚོན་བྱེད་དུ་མེད་ལོང་དུ་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་ལྟར། ཡོན་ཏན་དེ་ལྟར་བུའི་རྩལ་ལས་གཞལ་ཡས་ཁང་དང་ལྷ་རྣམས་འཇའ་ཚོན་ལྟར་རང་ཤར་དུ་་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཡོད་པར་ཤེས་བྱའོ། །འོག་མིན་དུ་རང་སྣང་བ་ནི་གཞི་ལ་ཡོད་པ་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཚེ་ནུས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བ་ལས། འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་རབ་གནས་པའི། །དཀྱིལ་འཁོར་བསམ་ཡས་ལྷུན་གྲུབ་ནི། །རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པ་ཡི། །དཀྱིལ་འཁོར་མ་ལུགས་རྫོགས་པར་ལྡན། །ཞེས་བཤད་དོ།

以下是直譯： 與道相配，則與三十七菩提分法相應： 四門樓為四念住，四幡為四正斷，法輪等四飾為四神足，五墻為五根，磚塊、半網、箭羽、花飾、飾物五者為五力，獅子等五加日月二共七為七覺支，八柱為八正道，四門臺階為六波羅蜜，四門為四無量心，每門三項為三解脫門等。這些是從資糧道到修道之間的功德。 與果相配，則與佛地功德相應：究竟道的三十七法與前述配法相似，特別是：四無畏為獅子座，十力為象座，十自在為孔雀座，四神變為馬座，於一切所知無礙為鵝座，五智為墻，身語意無盡為裝飾輪光碟旋，救護眾生為傘蓋，無與倫比的寶幢等，以究竟功德珍寶莊嚴。 這些是按《幻化網》之規安排的。詳細內容應在那些經典中瞭解。某些密咒師說這樣的清凈配法只是比喻，實際上壇城中並不存在，這是對密咒宗旨的錯誤理解。應知這些功德如同盲人眼中顯現影像一般，從如是功德的力用中，宮殿和諸尊如彩虹般自現，本來任運成就。色究竟天中的自顯，是基中本有的功德在斷除一切障礙時力用顯現。 《幻化網》中說： "遍及一切眾生中， 無量壇城任運成， 具足所依能依等， 圓滿無餘諸壇城。"

།«ལྷ་བསྒོམ་པ་ནི།» ད་ནི་བརྟེན་པ་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་བརྗོད་དེ། དེ་ལྟ་བུའི་གཞལ་ཡས་ཁང་ན། སེང་གེ་ལ་སོགས་པའི་སྟེང་དུ་ལྷ་སོ་སོའི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས། རིགས་ལྔ་སོ་སོའི་ཡུམ་དང་སེམས་དཔའ་བརྒྱད། །སེམས་མ་བརྒྱད་དང་སྒོ་བ་ཡབ་ཡུམ་བརྒྱད། །ཐུབ་པ་དྲུག་རྣམས་སོ་སོའི་གནས་བཞུགས་ཏེ། །སྐུ་མདོག་ཕྱག་མཚན་རྒྱན་རྣམས་རྫོགས་པ་ལས། །མུ་མེད་འོད་ཟེར་ཕྱོགས་མཐའ་གཏུགས་པར་འཕྲོ། །དེའང་དབུས་སུ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་དང་བཅས་པ་མཐིང་ག །ཤར་དུ་མི་བསྐྱོད་པ་མཱ་མ་ཀཱི་དང་བཅས་པ་དཀར་པོ། ལྷོར་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་སངས་རྒྱས་སྤྱན་མ་དང་བཅས་པ་སེར་པོ། ནུབ་ཏུ་འོད་དཔག་མེད་གོས་དཀར་མོ་དང་བཅས་པ་དམར་པོ། བྱང་དུ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་སྒྲོལ་མ་དང་བཅས་པ་ལྗང་གུ། དེ་དག་གི་འོག་གཞི་ན་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་བཞི་ཡོད་པ་ལ་རིགས་ལྔ་བཞུགས་སོ། །འཁོར་ལོའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་གྲྭ་བཞི་དང་གྲུ་ཆད་བཞི་སྟེ་མཚམས་ཀྱི་ཟུར་ལ་ཕྱི་མ་དང་གཉིས་གཉིས་ཏེ་བརྒྱད་དུ་ཡོད་པའི། ཤར་ལྷོའི་གྲྭ་ལ་སའི་སྙིང་པོ་དང་སྒེག་མོ་ལྗང་སྔོན། ལྷོ་ནུབ་ཀྱི་གྲྭ་ལ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་དང་ཕྲེང་བ་མ་མཐིང་སྔོན། ནུབ་བྱང་གི་གྲྭ་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དང་གླུ་མ་དམར་སྐྱ། བྱང་ཤར་གྱི་གྲྭ་ལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་གར་མ་སྔོ་སྐྱའོ། །གྲུ་ཆད་བཞིའི་ཤར་ལྷོར་བྱམས་པ་དང་བདུག་སྤོས་མ་དཀར་མོ། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ་དག་མེ་ཏོག་མ་མཐིང་ག །ནུབ་བྱང་དུ་འཇམ་དཔལ་དང་མར་མེ་མ་དམར་སྐྱ། བྱང་ཤར་དུ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང་དྲི་ཆབ་མ་ལྗང་སེར་རོ། །བར་ཁྱམས་ཀྱི་སྣམ་བུ་ལ་ཐུབ་པ་དྲུག །ཤར་སྒོར་གཤིན་རྗེའི་གཤེད་པོ་དང་གཤེད་མོ། ལྷོ་སྒོར་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དང་རྒྱལ་བྱེད་མ། ནུབ་སྒོར་རྟ་མགྲིན་དང་རྟ་མགྲིན་མོ། །བྱང་སྒོར་བདུད་རྩི་འཁྱིལ་པ་དང་འཁྱིལ་མོ་རྣམས་སོ།

以下是直譯： 現在講依止的尊眾壇城。在如是宮殆中，在獅子等座上，從各尊種子字變化而成： 五部各自佛母與八菩薩， 八菩薩女與八門護法父母， 六牟尼各居其處， 身色、手印、裝飾圓滿， 無邊光芒遍照十方。 其中，中央是毗盧遮那佛與空行自在母，藍色。東方不動佛與摩摩基，白色。南方寶生佛與佛眼母，黃色。西方無量光佛與白衣母，紅色。北方不空成就佛與度母，綠色。這些下方基礎上有四輻輪，五部佛安住其上。 輪外四角和四隅共八處：東南角地藏菩薩與妙音天女，青綠色。西南角虛空藏菩薩與鬘天女，深藍色。西北角觀世音菩薩與歌天女，淺紅色。東北角金剛手菩薩與舞天女，淺藍色。 四隅：東南彌勒菩薩與香天女，白色。西南除障菩薩與花天女，深藍色。西北文殊菩薩與燈天女，淺紅色。東北普賢菩薩與涂香天女，黃綠色。 中庭邊緣有六牟尼。東門閻魔敵與敵母。南門毗那夜迦與勝天女。西門馬頭明王與馬頭明妃。北門甘露軍與甘露軍母。

།རྒྱུད་ཅུང་ཟད་འཁྲུགས་པ་རྣམས་བསྡེབས་ནས་བཤད་ཅིང༌། «སྣོད་བཅུད་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོར་བསྒོམ་ཚུལ་ནི། »ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་དང་བྱ་བ་བར་ཁྱམས་སུ་བཀོད་པར་གསུངས་པ་ནི་རྣམ་སྣང་གི་ལྟོ་བའི་བར་ཁྱམས་ཏེ། དེ་ཡང༌། གཙོ་བོའི་ཐུགས་ཀར་གཞི་ཡི་ཀུན་ཏུ་བཟང༌། །ཡབ་ཡུམ་འཁྲིལ་སྦྱོར་མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པའི་སྐུ། །མཁའ་ལྟར་དྲི་མེད་མཐོན་མཐིང་སྐྱིལ་དཀྲུང་ཚུལ། །ཚོན་གང་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་་འབར་བར་བསྒོམ། །དེ་ལས་འོད་འཕྲོས་སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་སྦྱངས། །ཐམས་ཅད་རྣམ་དག་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་ངང༌། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྣམ་སྣང་གི་ཐུགས་ཀར་ཉི་ཟླའི་དཀྱིལ་ན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཡབ་ཡུམ་མཐིང་ག་ཕྱག་གཉིས་མཉམ་གཞག་ཏུ་བཞུགས་པ་ཚོན་གང་བ་ལས་འོད་འཕྲོས་པས་སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་གཞལ་ཡས་ཁང་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འོག་མིན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ངང་ལ་མཉམ་པར་གཞག་གོ །ཚུལ་འདི་དག་ལུང་དང་སྦྱར་ན། སྒྱུ་འཕྲུལ་རྔམ་གློག་ལས། ཕོ་བྲང་དེ་ན་གནས་པ་ཡི། །ཡེ་ཤེས་ལྷ་ཚོགས་མང་པོ་རྣམས། །གཙོ་གཟུངས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པ་སྟེ། །དབུས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་སྙིང་པོ་ལ། ། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །ཨིནྡྲ་ནཱི་ལའི་ཁ་དོག་འདྲ། །རང་རྟགས་ཕྱག་ན་འཁོར་ལོ་བསྣམས། །དཔའ་བོ་དེ་ཡི་སྤྱན་སྔ་ན། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་རྒྱ་ཆེན་ཡང༌། །དུང་དང་ཤེལ་གྱི་ཁ་དོན་འདྲ། །རང་རྟགས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་འཛིན། ། གཡས་ན་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་གཙོ། །ཛམྦཱུ་ནཱ་དའི་གསེར་མདོག་འདྲ། །རང་རྟགས་རིན་ཆེན་ཟུར་བརྒྱད་འཛིན། །རྒྱབ་ན་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་གཙོ། །པདྨ་རཱ་གའི་མདོག་འདྲ་ཞིང༌། །རང་རྟགས་པདྨ་དམར་པོ་འཛིན། །གཡོན་དུ་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་སྟེ། །ཨིནྡྲ་ནཱི་ལའི་མདོག་ལྟ་བུ། །རང་རྟགས་ཕྱག་ན་རལ་གྲི་འཛིན། ། ཀུན་ཀྱང་ཞི་བའི་ཆ་ལུགས་ཏེ། །ཐོར་ཚུགས་རིགས་ལྔས་ཀུན་ལ་བརྒྱན། ། རྫོགས་པའི་སྐྱིལ་མོ་དཀྲུང་དུ་བཞུགས། །དོ་ཤལ་དཔུང་རྒྱན་སེ་མོ་དོ།

以下是直譯： 將稍有混亂的續部整理后解釋。特別是將能作所作安排在中庭，這是指毗盧遮那佛腹部的中庭。其中： 主尊心間基位普賢尊， 父母交抱身飾相好嚴， 如空無垢深藍跏趺坐， 觀想一寸光團熾然燃。 光芒遍射凈化器情界， 一切清凈天神天女性。 這是說，在毗盧遮那佛心間日月輪中，深藍色普賢父母雙手結等持印安坐，身量一寸，放光凈化器世間有情世間一切，轉為天神天女的廣大宮殆。一切法成為佛土密嚴剎的自性，安住於此等持中。 若與經典對應，《幻化雷電續》中說： "宮殆中所住， 眾多智慧天， 主尊眷屬相連， 中央宮殆心， 毗盧遮那大印， 色如因陀尼藍， 手持法輪自標， 勇士前方有， 金剛薩埵廣大， 色如螺貝水晶， 手持金剛自標。 右邊寶生主尊， 色如閻浮檀金， 手持八角寶珠。 後方無量光主， 色如紅寶石般， 手持紅蓮自標。 左邊不空成就， 色如因陀尼藍， 手持寶劍自標。 皆為寂靜形相， 五佛冠飾莊嚴， 結跏趺坐圓滿， 瓔珞臂釧瓔珞。"

།ཕྱག་གདུབ་སྙན་ཆས་ཀུན་ནས་མཛེས། །མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཡང་དག་རྫོགས། །དེ་དག་གི་ནི་གཡོན་རོལ་ན། །ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་ལོ་ཙ་ནཱི། །མཱ་མ་གོས་དཀར་སྒྲོལ་མ་རྣམས། །གཡས་པ་ཐབས་ཀྱིས་གཙོ་ལ་འཁྱུད། །གཡོན་པས་རང་རྟགས་དྲིལ་བུ་འཛིན། །ཆ་ལུགས་གཞན་རྣམས་ཡབ་དང་འདྲ། །འཁོར་ལོའི་རྩིབས་ལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །སྤྱན་སྔའི་གློ་འབུར་མཛེས་པ་ལ། །ལག་ན་རྡོ་རྗེ་སྔོ་སྐྱའི་མདོག ། རང་རྟགས་རྡོ་རྗེ་རྩེ་གསུམ་མོ། །གཡས་ན་ས་ཡི་སྙིང་པོ་སྟེ། །ལྗང་སྔོན་རིན་ཆེན་མྱུ་གུ་འཛིན། །རྒྱབ་ཏུ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་་སྟེ། །མཐིང་ག་རང་རྟགས་རལ་གྲི་འཛིན། །གཡོན་ན་མཛེས་པའི་གློ་འབུར་ལ། །སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་དམར་སྐྱ་སྟེ། །རང་རྟགས་པདྨ་དཀར་པོ་འཛིན། །ཐོར་ཚུགས་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔས་བརྒྱན། །སེམས་དཔའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས། །རྒྱན་དང་ཆ་ལུགས་ཀུན་གྱིས་བརྒྱན། །དེ་དག་གི་ནི་གཡོན་རོལ་ན། །གར་དང་སྒེག་མོ་ཕྲེང་བ་དབྱངས། ། གཡས་པ་ཐབས་ཀྱིས་གཙོ་ལ་འཁྱུད། །གཡོན་པས་གར་དང་མེ་ལོང་ཕྲེང༌། །པི་ཝང་འཛིན་ཅིང་ཆ་ལུགས་གཞན། །གཙོ་བོ་ཉིད་དང་མཐུན་པ་ཡིན། །མཛེས་པའི་གྲུབ་ཆད་རྣམས་ལ་ནི། །བྱམས་པ་མཻ་ཏྲི་དཀར་པོ་སྟེ། །མཛེས་པའི་ཀླུ་ཤིང་གཎྜཱིའཛིན། །ཤར་ལྷོ་མཚམས་ཀྱི་གྲུ་ཆད་ལ། །སྒྲིབ་པ་རྣམ་་སེལ་མཐིང་ག་སྟེ། ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འཛིན་པ་ནི། །ལྷོ་ནུབ་མཚམས་སུ་མཛེས་པར་གནས། ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་དམར་སྐྱའི་མདོག །རང་རྟགས་ཨུཏྤལ་རལ་གྲི་འཛིན། ། ནུབ་བྱང་མཚམས་སུ་མཛེས་པར་གནས། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལྗང་སེར་མདོག། ། རང་རྟགས་རིན་ཆེན་སྙེ་མ་འཛིན། །བྱང་ཤར་མཚམས་ཀྱི་གྲུ་ལ་གནས། །དེ་དག་གི་ནི་གཡོན་རོལ་ན། །སྤོས་་དང་མེ་ཏོག་མར་མེ་དྲི། །གཡས་པ་ཐམས་ཀྱི་གཙོ་ལ་འཁྱུད། །གཡོན་པ་རང་རྟགས་འཛིན་པ་འོ། །ཆ་ལུགས་ཀུན་ཀྱང་གོང་མ་བཞིན། །སྒོ་ཁྱུད་བཞི་ལ་འཇོམས་པ་བཞི། །གཤིན་རྗེའི་གཤེད་པོ་མཐིང་ནག་འབར། །ནིར་མགོ་གདེངས་པའི་ལག་ཆ་ཐོགས། །ཤར་གྱི་སྒོར་ན་རྣམ་པར་གནས། །རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་སེར་ནག་འབར། །རྡོ་རྗེས་གནོན་པ་ལྷོ་སྒོར་རོ།

以下是直譯： 手鐲耳飾盡莊嚴， 相好圓滿皆具足。 彼等左側而安住， 普賢佛母與佛眼， 摩摩基與白衣度母， 右手方便抱主尊， 左手持執自標鈴， 其餘形相同于父。 輪輻自然而成就， 前方胸膛美妙處， 金剛手尊淺藍色， 手持三叉金剛杵。 右邊地藏菩薩住， 青綠手持寶芽枝。 後方虛空藏菩薩， 深藍手持劍自標。 左邊美妙胸膛處， 觀自在尊淺紅色， 手持白蓮為自標。 智慧菩薩冠莊嚴， 結跏趺坐菩薩式， 一切飾物莊嚴身。 彼等左側而安住， 舞天妙音鬘天歌， 右手方便抱主尊， 左手持舞鏡與鬘， 琵琶其餘諸形相， 皆與主尊相一致。 美妙隅角諸處有， 彌勒白色慈氏尊， 手持美妙龍樹杖。 東南方隅角之處， 除障菩薩深藍色， 手持法輪為標誌， 西南方隅美安住。 文殊童子淺紅色， 手持烏巴拉寶劍， 西北方隅美安住。 普賢菩薩黃綠色， 手持寶珠穗自標， 東北方隅角安住。 彼等左側而安住， 香花燈明涂香天， 右手方便抱主尊， 左手各持自標誌。 一切形相如上述。 四門框上四降魔， 閻魔敵黑藍熾燃， 手持人頭杖為器， 東門之上而安住。 毗那夜迦黃黑燃， 金剛鎮壓南門上。

།རྟ་མཆོག་དམར་ནག་འབར་བ་སྟེ། །ཐོད་སྦྲུལ་ཐོགས་པ་ནུབ་སྒོར་གནས། །བདུད་རྩི་འཁྱིལ་བ་ལྗང་ནག་འབར། །རྒྱ་གྲམ་གྱིས་གནོན་བྱང་གི་སྒོར། །སྟང་སྟབས་ཚུལ་དུ་རབ་ཏུ་གནས། །དུར་ཁྲོད་རྒྱན་གྱིས་རྣམ་པར་བརྒྱན། །རྣམ་པར་གཙིགས་གཙིགས་འཇིགས་འཇིགས་ལྟར། །མེ་དཔུང་འབར་བའི་ཀློང་ན་འཁྱིལ། །ཧཱུྃ་དང་ཕཊ་ཀྱི་སྒྲ་ཆེན་སྒྲོག །དེ་དག་གི་ནི་གཡོན་རོལ་ན། །གཤེད་མོ་དང་ནི་རྒྱལ་བྱེད་མ། །རྟ་མགྲིན་མོ་དང་འཁྱིལ་མོ་རྣམས། །ལག་མཚོན་ལྕགས་ཀྱུ་ཞགས་པ་དང༌། །ལྕགས་སྒྲོག་དྲིལ་བུ་ཐོགས་ཤིང་བརྔམ། །ཆ་ལུགས་འཇོམས་པ་དག་དང་འདྲ། །སྒོ་སྒོ་དག་ཏུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །མཛེས་པའི་བར་ཁྱམས་དེ་ཉིད་ལ། །སྤྲུལ་སྐུ་ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་དྲུག །ཅིས་་འདུལ་ཐབས་ཀྱི་སྐུར་སྟོན་པ། །ཆ་ལུགས་མ་ངེས་འདུལ་བར་སྟོན། །མཛེས་པའི་བར་ཁྱམས་དེ་ཉིད་ལ། །མདུན་དང་རྒྱབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རོལ་དུ། །བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་བ་མོ། །ནམ་མཁའ་ཡི་ནི་མདོག་འདྲ་ལ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་་དུ་ལྡན་པར་གནས། །དེ་ལ་སོགས་ཏེ་བསམ་ཡས་མཆོག །བརྗོད་མེད་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡི། །ལྷ་ཡི་ཚོགས་ཀྱིས་གང་བར་གནས། །དཀྱིལ་འཁོར་བསམ་ཡས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ལྷ་ཡི་ཚོགས་མཆོག་དེ་དག་གི །ཐུགས་ཀར་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་གནས། །ཚོན་གང་འོད་དང་བཅས་པ་འོ། །ལྗགས་ལ་རང་རྟགས་ཡི་གེ་རྣམས། །རང་རྟགས་ཕྱག་རྒྱའི་སྟེང་དུ་གསལ། །དེ་ལྟའི་སྐུ་མཆོག་རེ་རེ་ཡང༌། །ཚུལ་དགུ་དག་དང་ལྡན་པ་སྟེ། མཉེན་དང་ལྕུག་དང་འཁྲིལ་བག་དང༌། །ལྡེམ་བག་ཆགས་དང་གཞོན་ཚུལ་ཅན། ། གསལ་་དང་འཚེར་དང་ལྷུན་སྟུག་དང༌། །གཟི་བྱིན་འབར་བར་རབ་ཏུ་གནས། ། དེ་ལྟའི་རང་བཞིན་དཀྱིལ་འཁོར་གསལ། །ཞེས་སོ། །ལྷ་དེ་དག་གི་དག་པའང༌། ཕུང་པོ་ལྔ་དག་པ་རིགས་ལྔ། དེའང་སྣང་བ་དང་སྟོང་པ་ཟུང་དུ་་འཇུག་པ་ཡབ་དང་ཡུམ་དུ་གསལ་ལོ། །མིག་དང༌། རྣ་བ་དང༌། སྣ་དང༌། ལྕེའི་རྣམ་ཤེས་དག་པ་ནང་གི་སེམས་དཔའ་བཞི་དང༌། གཟུགས་་དང༌། སྒྲ་དང༌། དྲི་དང༌། རོ་སྟེ་ཡུལ་བཞི་དག་པ་ནང་གི་སྒེག་མོ་བཞིའོ།

以下是直譯： 馬頭明王紅黑燃， 持顱蛇杖西門住。 甘露軍荼利綠黑燃， 十字金剛鎮北門。 舞步姿態而安住， 尸林飾物盡莊嚴。 露齒猙獰極可怖， 火焰中央而盤旋。 （ཧཱུྃ，hūṃ，हूं，吽，吽）（ཕཊ，phaṭ，फट्，啪特，帕特）大聲怒吼。 彼等左側而安住， 夜叉女與勝利母， 馬頭明妃甘露女， 手持兵器鉤索及， 鐵鎖鈴鐺威猛相， 形貌同於降魔尊。 各門自然而成就。 美妙中庭之處有， 六大化身大牟尼， 隨機應化而示現， 形貌不定調伏相。 美妙中庭之處有， 前後兩側而安住， 能作所作諸天眾， 色如虛空而安住， 具足等持而安住。 如是等等無量勝， 不可言說不可述， 天眾充滿而安住。 壇城無量自成就。 彼等殊勝天眾之， 心間智慧薩埵住， 一寸光明而具足。 舌上自標種子字， 自標印契上明現。 如是殊勝身相各， 具足九種之風姿： 柔軟輕盈婀娜態， 妙曼可愛少年相， 明亮閃耀豐滿相， 威光熾盛而安住。 如是自性壇城明。 這些本尊的清凈性為：五蘊清凈為五部佛，其中顯空雙運明現為父母尊。眼、耳、鼻、舌四識清凈為內四菩薩，色、聲、香、味四境清凈為內四天女。

།མིག་དང༌། རྣ་བ་དང༌། སྣ་དང༌། ལྕེའི་དབང་པོ་བཞི་དག་པ་ཕྱིའི་སེམས་དཔའ་བཞི་དང༌། འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང༌། ཆོས་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དུས་བཞི་དག་པ་ཕྱིའི་ལྷ་མོ་བཞིའོ། །རེག་པ། རེག་བྱེད། རེག་བྱ༌། རེག་ཤེས་བཞིས་མཚོན་ནས། དབང་པོའི་ཤེས་པ། དབང་པོ། དབང་པོའི་ཡུལ། དབང་ཤེས་ལས་སྐྱེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་གནས་སུ་དག་པ་སྒོ་བ་བཞི་དང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟག་པར་མ་ཡིན་ཆད་པར་མ་ཡིན། བདག་ཏུ་མ་ཡིན། མཚན་མར་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་སྒོ་མ་བཞིའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་འགྲོ་བ་དྲུག་དག་པར་བྱེད་པ་ཐུབ་པ་དྲུག་དང༌། ཀུན་གཞི་དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་སུ་དག་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཡབ་་ཡུམ་གཉིས་ཏེ། ལྷ་ཐམས་ཅད་ད་ལྟ་ཀུན་གཞི་ལས་གྱེས་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དབང་པོ་ཡུལ་དང་བཅས་པ་ལ་སྦྱར་ཞིང་མ་དག་པའི་སྐབས་སོ། །དག་པ་ན་ཡེ་ཤེས་དང་ཞིང་ཁམས་ལ་སྦྱར་ཏེ་ཚུལ་དེས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་ལྷའི་་དག་པའོ། །«སྔགས་བཟླས་པའི་ཚུལ་ནི།» དེ་ལྟར་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རང་བཞིན་གསལ་བཏབ་པ་རང་གི་སེམས་སུ་ཤེས་པར་བྱས་པའི་རྗེས་ལ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཀྱི་བར་ཁྱབ་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ཀའི་ས་བོན་ལས་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཡབ་ཀྱི་ཞལ་ནས་ཡུམ་གྱི་ཞལ་དུ་ཞུགས་པ་མཁའ་གསང་ལས་འཁོར་བའི་འོད་ཟེར་གྱི་རྩེ་ལས་ཡི་གེའི་ཚོགས་དང་ལྷའི་སྐུ་དང་ཕྱག་མཚན་གྲངས་མེད་པ་འཐོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ཅིང༌། གསང་སྔགས་ཀྱི་རང་སྒྲ་འབྲུག་སྟོང་ཙམ་གྲག་པར་བསམས་ལ། ཨོ་ཨཱ་ཧཱུྃ་སྭཱ་ཧཱ་ཞེས་སམ། ཨོ་ཧཱུྃ་ཏྲཱྃ་ཧྲཱིཿཨཱཿཞེས། ཡི་གེ་གསུམ་དང་རིགས་ལྔའི་ས་བོན་བཟླས། །གྲག་སྟོང་སྐྱེ་མེད་བྲག་ཅ་ཇི་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ངང་ལ་མ་བཅོས་མཉམ་པར་གཞག །དེའང་ལྷག་པ་དང་ཆད་པ་དང༌། ཧ་ཅང་མྱུར་བ་དང་བུལ་བ་དང༌། སྒྲ་ཞན་པ་དང་དྲག་པའི་སྐྱོན་རྣམས་སྤངས་ཏེ་བཟླས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་སྔགས་བཟླས་པ་གྲག་སྟོང་དེ་ཉིད་གྲག་པ་སྒྲའི་རྫོགས་རིམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་ངང་ལས་སེམས་མ་ཡེངས་ཤིང་འཛིན་ཞེན་མེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱའོ།

以下是直譯： 眼、耳、鼻、舌四根清凈為外四菩薩，過去、未來、現在和不可思議法性四時清凈為外四天女。觸、能觸、所觸、觸識四者為例，根識、根、根境、根識所生四處清凈為四門護法，一切法非常非斷、非我非相的法性為四門護法女。 六煩惱、六波羅蜜多和六道清凈為六牟尼佛，阿賴耶和阿賴耶識清凈為普賢父母二尊。所有本尊現在從阿賴耶分出，識蘊與根境相應，是未清凈的階段。清凈時與智慧和佛土相應，以此方式了知即為本尊的清凈性。 誦咒方法：如是明觀壇城自性，了知為自心后，觀想遍滿虛空界諸尊心間種子字流出咒鬘，從父尊口入母尊口，從密處環繞，光芒頂端流出無數字群、本尊身相和法器，前往世界各地利益眾生。觀想密咒自音如千雷轟鳴，唸誦（ཨོ་ཨཱ་ཧཱུྃ་སྭཱ་ཧཱ，oṃ āḥ hūṃ svāhā，ॐ आः हूं स्वाहा，嗡阿吽梭哈，嗡阿吽梭哈）或（ཨོ་ཧཱུྃ་ཏྲཱྃ་ཧྲཱིཿཨཱཿ，oṃ hūṃ trāṃ hrīḥ āḥ，ॐ हूं त्रां ह्रीः आः，嗡吽當舍阿，嗡吽當舍阿）。 誦三字咒和五部種子， 如空谷回聲無生起。 安住其中無造作。 應避免過多過少、過快過慢、聲音過弱過強等過失而誦咒。然後，因為所誦咒語的空響即是聲音的圓滿次第，故應從中修習心不散亂、無執無著的瑜伽。

།«རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་གསུམ་ལས། མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཚུལ་དངོས་བཤད་པ་ནི།» དེའི་ཚེ། རང་སེམས་ཡེ་ནས་ལྷ་ཡི་རང་བཞིན་ལ། །ལུས་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྲ་ཚིག་གསང་སྔགས་ཉིད། ། ཐམས་ཅད་ལྷུན་རྫོགས་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ངང༌། །དམ་ཚིག་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་དགུག་གཞུག་མེད། །གཤེགས་གསོལ་མི་དགོས་བཟང་ངན་བླང་དོར་མེད། །ཡེ་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ལ། །ཡིན་པར་ཤེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གསལ་འདེབས་ལས། །མ་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་གྲུབ་བྱེད་པ་མིན། ། དེའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་པ་ལ་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་གསལ་བཏབ་ནས། །ཐམས་ཅད་རང་གི་སེམས་ཉིད་ལྷུན་གྲུབ་ཆེན་པོའི་ངང་ལས་བཟླས་པ་དང་མཆོད་བསྟོད་སོགས་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་མན་ཆད་དུ་བཟང་ངན་གཉིས་སུ་ཞེན་པས་ཕྱི་ནས་ཡེ་ཤེས་པ་རང་ལ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། དེ་ཡང་ཐུན་རྗེས་ལ་གཤེགས་གསོལ་བྱེད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། རྨད་བྱུང་རྒྱལ་པོ་ལས། ཡེ་ནས་ལྷུན་མཉམ་དཀྱིལ་འཁོར་ལ། །ཡིན་པར་ཤེས་ནས་བསྒོམ་པ་ལས། །ཐ་དད་བླཽ་ཡི་རིམ་པ་ཡིས། །སྤྱན་དྲང་གཤེགས་གསོལ་འདིར་མི་དགོས། །ཞེས་སོ། །དེའང་ལུས་ལྷ། ངག་སྔགས། སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་གྲུབ་པས་དམ་ཚིག་པ་དང་ཡེ་ཤེས་པ་ཐ་དད་དུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །ལས་དང་པོ་པ་དང་སྤྲོས་པ་ལ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱན་དྲང་བ་དང་མཆོད་བསྟོད་ལ་སོགས་པ་བྱས་ཀྱང་་འགལ་བ་ནི་མེད་དོ། །གསང་སྙིང་ལས། སྟོང་གསུམ་ཉུངས་འབྲུར་འཇུག་ཚུལ་དུ། །དབྱིངས་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་སྤྱན་དྲངས་མཆོད། །ཅེས་འབྱུང་བ་བཞི་ནོ། །«རྗེས་དམིགས་མེད་དུ་བསྡུ་ཚུལ་ནི། »དེ་ལྟར་བསྒོམ་པའི། རྗེས་ལ་ཞེན་པ་ཡོད་ན་རིམ་གྱིས་བསྡུ། །གང་དུའང་མི་དམིགས་སྤྲོས་དང་བྲལ་བར་གཞག །མེད་ན་སྒྱུ་མ་ཆུ་ཟླའི་ངང་ཉིད་ནས། །དགེ་བ་སེམས་ཅན་དོན་དུ་བསྔོ་བར་བྱ། །དེའང་ལས་དང་པོ་པས་རིམ་གྱིས་བསྡུས་ལ་སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་པ་དང༌། སྦྱངས་པ་བྱས་པས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་རྫོགས་པར་ཤེས་པས་སྣང་སྟཽང་སྒྱུ་མའི་ངང་ལ་མཉམ་པར་གཞག་ནས་བསྔོ་བར་བྱའོ།

以下是直譯： 圓滿次第分三，其中正行等持方法： 此時，自心本來即為本尊自性， 身為壇城，語為密咒， 一切圓滿大智慧中， 誓智無二無召請， 無需送別無取捨， 本為壇城之自性， 以知其為之方式而明觀， 非成未成之法。 即一切法為一罈城成佛，僅以如是了知而明觀，一切皆為自心任運大成就中誦咒、供贊等。不同於瑜伽續以下執著善惡二相，從外入于自身智慧尊等，也不同於座間送別等。如《稀有王經》云： 本來圓滿等壇城， 了知即是而修習， 不以分別心次第， 迎請送別此不需。 即身為本尊、語為咒語、心為等持，以誓言尊與智慧尊無二之方式而行持。初學者及喜歡繁瑣者行迎請、供贊等亦無妨。如《密心經》云： 三千界入芥子中， 從界迎請壇城供。 后無緣攝收方法：如是修習后，若有執著則漸次攝收，安住于無所緣離戲論中。若無執著，則從幻化水月之境界中，迴向善業利益眾生。 初學者應漸次攝收后修空性，經過修習后了知生起即圓滿，安住于顯空如幻的狀態中迴向。

།ཐུན་བར་གྱི་རིམ་པ་ནི། །«ཐུན་མཚམས་ཀྱི།« »སྤྱོད་ལམ་ཀུན་ཏུ་སྟོང་གསལ་སྒྱུ་མའི་ཚུལ། །སྣང་དང་གྲག་པ་ཐམས་ཅད་ལྷ་དང་སྔགས། །དྲན་དང་སེམས་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སུ། །སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་མ་ཡེངས་ཤེས་པར་བྱ། །དེའང་མཉམ་གཞག་ལ་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམས་པ་ལྟར་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ཡང་སྣང་བ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གཞལ་ཡས་ཁང༌། སྲིད་པ་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལྷ་དང་ལྷ་མོ། སྒྲར་གྲག་པ་ཐམས་ཅད་སྔགས། སེམས་ཀྱི་དྲན་རིག་ཐམས་ཅད་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཐུག་ཕྲད་ཤར་གྲོལ་འཛིན་མེད་ཆེན་པོར་ཕྱམ་ཕྱམ་བཞག་ཅིང༌། ཐ་མལ་རང་གའི་སྣང་བ་དང་ཆགས་སྡང་དུག་ལྔའི་རྣམ་རྟོག་ཏུ་མ་སོང་བས་ཉིན་མཚན་ཐམས་ཅད་དུ་མ་ཡེངས་ཤིང་བརྩོན་པར་བྱ་བ་ལ་བསླབ་བོ། །«གྲོགས་དམ་ཚིག་དང་སྤྱོད་པ་བཤད་པ་ལ་གསུམ་ལས། དམ་ཚིག་གཙང་མར་བསྲུང་བར་གདམ་པ་ནི།» ད་ནི་གསང་སྔགས་འགྲུབ་པའི་གྲོགས་སུ། རྩ་བ་ཡན་ལག་དམ་ཚིག་གཙང་མ་བསྲུང༌། ། ཤེས་དང་མི་སྤང་སྤྱད་དང་དང་དུ་བླང༌། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དམ་ཚིག་ལྔ་ལྔ་ སྟེ། །ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་མདོར་བསྡུས་སྐུ་གསུང་ཐུགས། །དེ་ཡང་རང་སེམས་རྣམ་དག་ཚུལ་ལ་བསླབ། །སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རྩ་བའི་དམ་ཚིག་གསུམ་དང༌། ཡན་ལག་གི་་དམ་ཚིག་ལྔ་ཚན་ལྔ་བ་རྣམས་བསྲུང་སྟེ། མདོར་དྲིལ་ན་རང་སེམས་ལ་སྐྱོན་མེད་པར་གཙང་མ་ཕྱེད་པ་ནི་དམ་ཚིག་གི་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་དེ་ལ་བསླབ་སྟེ། དམ་ཚིག་བཀོད་པའི་རྒྱུད་ལས། དམ་ཚིག་དམ་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ། །མདོར་ན་རང་སེམས་གཙང་མར་བསྲུང༌། །འདི་ནི་དམ་ཚིག་རྨད་པོ་ཆེ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་བསྟན་པར་མཛད། །ཅེས་པ་དང༌། སོ་སོར་ཐར་པ་ལས། སྡིག་པ་ཅི་ཡང་མི་བྱ་ཞིང༌། །དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱད། །རང་གི་་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་ གདུལ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་པའི་ཚུལ་ལྟར་བྱའོ། །དེའང་རྣམ་གྲངས་ནི། ཅུང་ཟད་བསྡུ་ན་དེ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་རྒྱས་པར་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་རྟོག་ཚོགས་ཇི་ཙམ་པར་དམ་ཚིག་ཀྱང་དེ་སྙེད་ཡོད་དུ་རུང་སྟེ། གསང་སྙིང་ལས། དམ་ཚིག་འདི་ནི་རྨད་པོ་ཆེ། །འཇིག་རྟེན་དྲུག་གི་ཕྱོགས་བཅུ་ན། །སྲིད་གསུམ་འགྲོ་བ་ཇི་སྙེད་པའི། །རྟོག་འདུལ་དམ་ཚིག་དེ་སྙེད་སྤྲོ། །ཞེས་སོ།

以下是直譯： 座間的次第： 一切行為中以空明如幻方式， 所有顯現和聲音皆為本尊和咒語， 一切憶念和思維皆為智慧， 應當剎那剎那不散亂地了知。 即如等持中修本尊壇城，后得位中亦觀器世間為宮殿，有情眾生為男女本尊，一切聲音為咒語，心的一切憶念覺知為自生智慧，當下顯現即解脫，安住于大無執著中。不落入凡俗顯現和貪嗔五毒分別念中，日夜精進修習不散亂。 關於道友、誓言和行為的解釋分三，其中勸誡清凈守護誓言： 現在作為成就密咒的助緣， 應清凈守護根本和支分誓言， 了知不捨、實修和欣然接受， 應修持的誓言各有五種， 簡言之二十五種為身語意。 應學習自心清凈的方法。 如前所說，應守護三根本誓言和五組五種支分誓言。總之，保持自心無過失清凈是誓言的核心，應當修學。如《誓言安立續》云： 所謂誓言誓言者， 簡言之即守護自心清凈， 此乃稀有大誓言， 一切佛陀皆如是宣說。 又如《別解脫經》云： 諸惡莫作， 諸善奉行， 自凈其意， 是諸佛教。 應當如此行持。數量方面，略說則如此，廣說則有情分別念有多少，誓言就有多少。如《密心經》云： 此誓言乃稀有大法， 六道十方三界中， 有多少眾生分別念， 即有多少調伏誓言。

དེའང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རྣམ་གྲངས་དང་བཅས་པ་དང༌། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྗོད་བྲལ་བསྲུང་མཚམས་ལས་འདས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་དམ་ཚིག་བསྒྲུབ་མེད་རྩལ་སྤྲུགས་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། གཞན་་ཡང་རྒྱལ་མཆོག་ཀུན་བཟང་གི །ཐམས་ཅད་མ་ལུས་ཕྱག་རྒྱ་ཡི། །བསྒྲུབ་མེད་དམ་པ་མ་ལུས་འགྲུབ། །ཅེས་སོ། །ཀུན་བྱེད་ལས། ཀྱེ་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ང་ཡིད་དམ་ཚིག་ནི། །སྐྱེ་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་ཕྱོགས་འདས་པས། །བསྲུང་དང་མི་བསྲུང་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། །ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོའི་དམ་ཚིག་རྟོགས་པ་ ཡིན། །ཞེས་སོ། །«བསྐང་བའི་དུས་ཁྱད་པར་ཅན་ངོས་གཟུང་བ་ནི། »གཞན་ཡང་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་ཤིང་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་ཞི་བ་དང༌། དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་ཅིང་ཉམས་ཆག་ཐམས་ཅད་བསྐང་བའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་བྱུང་ངོ་ཅོག་གི། ཉ་དང་གནམ་སྟོང་ཚེས་བརྒྱད་ཉི་ཤུ་ དགུ །ཚེས་བཅུ་ཡང་ངོ་མར་ངོའི་ཉིན་དང་མཚན༌། །བསྙེན་སྒྲུབ་ཚོགས་མཆོད་བསྐང་བཤགས་འབད་པར་བྱ། །དེའང་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པ་དང་བསྐང་བཤགས་བྱ་བའི་དུས་དྲུག་་སྟེ། ཚེས་བཅོ་ལྔ་དང༌། ཟླ་བས་སྟོང་པས་གནམ་སྟོང་དང༌། ཚེས་བརྒྱད་དང། ཉི་ཤུ་ལྔ་དང་ཚེས་བཅུ་དང་ཉི་ཤུ་དགུ་སྟེ། འདི་དག་ལ་ཕྱིར་མཁའ་འགྲོ་རྒྱུ་ཞིང་ནང་དུ་རྩ་རླུང་ཁྱད་པར་ཅན་འདུ་བས་ཉེ་བའི་འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ཁྱད་པར་དུ་ཡར་ངོའི་ཚེས་བཅུའི་ཉིན་མོ་དང༌། མར་ངོའི་ཚེས་བཅུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་ལྔའི་མཚན་མོ་སྒྲུབ་པ་པོའི་གནས་སུ་མཁའ་འགྲོ་གྲུབ་པ་ཅན་འདུ་བས་ལས་གང་ཡང་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་བསྙེན་སྒྲུབ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་བརྩོན་པ་དང༌། ཚོགས་མཆོད་དང་བསྐང་བཤགས་བྱ་བ་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །དེས་ནི་ཟླ་བ་་དེའི་རིང་ལ་ཉམས་པ་ཐམས་ཅད་སོས་པ་དང༌། མཆོག་དང་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་མྱུར་དུ་འགྲུབ་བོ། །དེའང་ཤིང་གཅིག་དང༌། བྲག་རི་དང༌། མཚོ་གླིང་ལ་སོགས་པ་ནི་མཁའ་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་འདུ་བ་དང༌། དུས་བཟང་པོ་གང་ལ་འདུ་བའི་ས་དེ་ནི་ཉེ་བའི་འདུ་བ་ཞེས་ཕྱིར་བཤད་ལ། ནང་གི་འཁོར་ལོ་བཞི་ནི་རྟག་ཏུ་ཁམས་དང་ཡེ་ཤེས་གནས་པས་གནས་དང་འདུ་བ། དུས་བཟང་པོ་ལ་ཉེ་བའི་གནས་དང་འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།

以下是直譯： 就世俗諦而言，誓言有多種；就勝義諦而言，一切法離言說、超越守護界限，是普賢誓言的大無作用顯現。如《密心經》云： "此外，勝王普賢的 一切無餘手印 無需修持即成就殊勝誓言。" 《遍作續》云： "嗟！遍作王我的誓言， 如虛空無生超越方位， 無守護與不守護二相， 了知此即遍作王誓言。" 特殊時間的指示： 此外，為圓滿二資糧、息滅一切障礙、成就悉地、補足一切破損，每月的： 十五、三十、初八、二十九， 初十的白天和黑夜， 應精進修持、會供、補過懺悔。 成就悉地和補過懺悔的六個時間是：十五、三十（月空）、初八、二十五、初十和二十九。這些日子外在空行遊走，內在特殊脈氣聚集，稱為近聚會。特別是上弦月初十白天和下弦月二十五夜晚，成就的空行聚集修行者住處，故任何事業都能成就。因此應精進四種修持、會供和補過懺悔。這樣能在一個月內恢復所有破損，迅速成就殊勝和共同悉地。 外在的獨樹、巖山、湖島等是空行聚會處，吉祥時聚會之地稱為近聚會處。內在的四輪恒時安住界和智慧，稱為處和聚會，在吉祥時稱為近處和聚會。

།ཕྱིའི་གནས་ནི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ལ་སོགས་པའོ། །ཉེ་བའི་གནས་ནི་མཁས་འགྲོ་ཁ་ཅིག་གནས་པ་ལ་འདོད་དོ། ། ནང་དུ་སྤྱི་བོ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་འདབ་ཀྱི་གནས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །གསང་བ་བདེ་ཆེན་གྱིས་མཆོད་པའི་ས་ནི་ཉེ་བའི་གནས་སོ། །ཞེས་གྲགས་སོ། །«དེའི་ཡོན་ཏན་ལས་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ་ནི། »དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་མཆོག་གི་གོ་འཕང་གཙོ་བོར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གསང་བ་་སོ་སོའི་རྒྱུད་དང་མན་ངག་ལས་བྱུང་བའི། རླུང་སེམས་རྩ་དང་ཐིག་ལེའི་རྣལ་་འབྱོར་སོགས། །ཡང་ཟབ་གནད་ལ་ནན་ཏན་སྙིང་པོར་བྱ། །བདེ་གསལ་མི་རྟོག་ཟུང་འཇུག་ལམ་བསྒོམས་པས། ། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཚེ་འདིར་རྫོགས་སངས་རྒྱ། །ཞེས་པ་སྟེ། དེའང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བརྟན་པ་ནི་་ཐབས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང༌། དེའི་རྫོགས་རིམ་ལ་གོམས་པར་བྱས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། རྣལ་པ་ཀུན་ཏུ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་རྫོགས་རིམ་ལ་བསླབ་སྟེ། དེའང་སྔར་བསྟན་པའི་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་གཤིས་ཇི་ལྟར་བར་བསྒོམ་པ་ཤེས་ཤིང་མཐར་སྐྱེས་དང་ལྡན་པས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཞུགས་པ་ན། ལྟེ་བའི་གཏུམ་མོས་སྤྱི་བོའི་ཁམས་བཞུ་བའི་ཐིགས་པ་དངས་མ་ཆེན་པོ་མགྲིན་པ་ནས་སྙིང་གར་བབ་པས་གསང་བར་གཡོས་ཏེ་ཐུར་དུ་སོང་བ་ཉིད་གྱེན་དུ་བཟློག་པ་སྙིང་གར་སོང་བའི་དངས་མས་སྔར་སྨོས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྟེན་འོད་་དང་འདྲེས་པ་དེ་ལ་ཕོགས་པས། འོད་གསལ་བའི་སེམས་ཉིད་སྔོན་བས་ཀྱང་བདེ་བ་ཆེན་པོས་ཁྱབ་བ་ལྟར་གྱུར་ཏེ། བདེ་བ་གསལ་བ་མི་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཤར་བ་ན། སྙིང་གའི་འོད་ཕྲ་མོ་ལ་དམིགས་པ་བཞག་པས་ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའི་ལུས་ཅན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྐྱེ་བས་བསམ་གཏན་ཆེན་པོའི་ས་ནོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གཅིག་ཏུ་དབྱེར་མེད་པར་གྱུར་པས་ཁམས་གསུམ་སོ་སོ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་གྲགས་སོ།

以下是直譯： 外在處是二十四聖地等。近處是一些空行居住之處。內在是頭頂等二十四脈瓣之處。密處是以大樂供養之地，稱為近處。 從其功德中現前果位的方式： 為主要成就殊勝果位，應當： 依各密續和口訣所說， 精進修習氣心脈明點等瑜伽， 以及甚深要訣。 修持樂明無念雙運道， 金剛持將今產生佛。 穩固禪定壇城的生起次第方便，以及熟練其圓滿次第的瑜伽士，應當在一切時修學大智慧圓滿次第。即如前所說，了知脈氣明點的本性如何修習，最後具相后，進入無二智慧時，臍輪猛火融化頂輪精華，其精華大明點從喉降至心間，攪動密處向下流動，隨即逆轉上升至心間。其精華與前述菩提心所依的光明融合，觸及時，光明心性比以前更遍滿大樂，顯現為樂明無念的自性。此時專注心間細微光明，生起不可思議虛空身智慧，稱為證得大禪定地。此時身語意三者成為不可分離，稱為非三界各別。

།དེའང་སྙིང་གའི་རྩ་འདབ་དང་དེའི་དངས་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། གསང་ཐིག་གི་འགྲེལ་པ་ལས། གང་ལ་སྙོམས་འཇུག་དེ་ལ་ཡོད་པ་ལ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལ་གང་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཡོད་པ་ལ་ཐིགས་པའི་རང་བཞིན་ཡོད། །ཇི་ལྟར་ཡོད་ན་རྩའི་དངས་མ་དར་དཀར་ཀྱི་སྐུད་པ་འདྲ་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཕུང་པོའི་རྟེན་བྱེད་པས་འབྱུང་བའི་དངས་མ་སྟེ། ས་ལྟར་སྣང་སྟེ་་ཡུམ་སངས་རྒྱས་སྤྱན་དུ་གསལ་ལོ། །དེ་ནི་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ངང་དུ་མ་གྱུར་པ་མེད་པའི་རྟེན་བྱེད་པའོ། །དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་དེ་ལ་ཁྲག་གི་དངས་མ་མཚལ་ལྕོག་ལ་མའི་དངས་མ་འདྲ་བ་གནས་པ་ནི་གདོད་ནས་ཕུང་པོ་དག་པར་བྱེད་པས་འབྱུང་བའི་དངས་མ་དེ་ཆུ་ལྟར་སྣང་སྟེ་ཡུམ་མཱ་མ་ ཀཱིའོ། །མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཐམས་ཅད་བཀོལ་བ་མེད་པར་དབྱིངས་གཅིག་ཏུ་སྡུད་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་གསེར་ས་འོག་ན་གནས་པའི་རླངས་པ་ཙམ་གནས་པ་ནི་གདོད་མ་ནས་ཕུང་པོ་ཡང་ཞིང་གཡོ་བའི་རྟེན་བྱེད་པས་འབྱུང་བ་རླུང་ལྟར་སྣང་བ་སྒྲོལ་མ་སྟེ། དེ་ནི་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དབྱིངས་སུ་བསྐྱོད་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་དྲོད་ཀྱི་དངས་མ་མེ་ལོང་ཉི་མ་ལ་བཞག་པའི་ངང་ཙམ་ཞིག་གནས་པ་ནི་གདོད་མ་ནས་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་འབྱུང་བ་མེ་ལྟར་སྣང་སྟེ་གོས་་དཀར་མོའོ། །དེ་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོའིདབྱིངས་སུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་མའོ། །འོད་དེའི་དཀྱིལ་ན་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞུགས་པ་ནི་དངས་མ་ཆེན་པོ་སྟེ་གདོད་མ་ནས་ཕུང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྟེན་བྱེད་པ་སྟེ་འབྱུང་བའི་དངས་མ་རྩ་དང་ནམ་མཁའ་ལྟར་སྣང་བའོ། །དེ་ནི་ཁྱབ་པ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཡུམ་ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་ལྟར་སྣང་སྟོང་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དབྱིངས་སུ་གསལ་བའི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཐིགས་པ་གསེར་ཞུན་མ་འདྲ་བ་ནི་ཤེས་རབ་སྟེ་ཡུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོའོ། །དེ་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་ཟེའུ་ཁ་བཙུགས་པ་འདྲ་བ་ནི་ཐམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡབ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོའོ།

這是對原文的完整直譯： 此外，心輪的脈瓣及其精華的本性，如《密滴注》中所說："于彼等入定者所具有者"等。對此，于彼等入定者所具有者，具有滴的本性。如何具有呢？脈的精華如白絲線般，從無始以來作為蘊的依止而產生的精華，如地般顯現，即明顯為佛眼佛母。這是大空性智慧，即一切中無不成為清凈狀態的依止。 在那白絲線上，血的精華如硃砂般，從無始以來作為凈化蘊的依止而產生的精華，如水般顯現，即（མཱ་མ་ཀཱི, Māmakī, मामकी, 我所，瑪瑪吉）佛母。平等性智慧，即將一切無造作地攝入一界的本性。 氣的精華如地下金礦的蒸氣般存在，從無始以來作為輕盈流動的蘊的依止而產生的精華，如風般顯現，即度母。這是成所作智，即大樂界中運動的本性。 在其中，熱的精華如置於陽光下的鏡子般存在，從無始以來作為成熟之本性而產生的精華，如火般顯現，即白衣佛母。這是妙觀察智，即了悟一切為大樂界的智慧明燈。 在那光明中央安住的大明點菩提心，是大精華，從無始以來作為使蘊明顯的依止，如脈和虛空般顯現的精華。這是大遍智，如普賢佛母般顯現，開啟一切空性在真實界中明顯的機會。 如是，如熔金般的滴是智慧，即一切佛母的本質。其中如鑲嵌寶石般的是一切之王普賢等諸佛父的本質。

།དེའང་རིན་པོ་ཆེ་ཀེ་ཀེ་རུ་གདང་ལ་གཏམས་པ་འདྲ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཐིགས་པ་དེ་ལ་བལྟས་ན་མཐོང་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དུ་མཐོང་སྟེ། ཡབ་གང་ཡིན་པ་ཡུམ། ཡུམ་གང་ཡིན་པ་ཡབ་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་འོད་ཅན་དུ་མཐོང་ངོ༌། །དེ་ལ་དེ་ཉིད་ཡོད་དེ་བལྟ་བར་བྱ་ཞེས་པ་ཐིག་ལེ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ། དེ་གང་ལ་ཡོད་ན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་ཡོད་ཅེས་བྱ། དེར་མ་ཟད་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་བལྟ་བར་བྱ་ཞེས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་བལྟ་ཞིང་དགུག་པར་བྱའོ་ཞེས་སོ། །དེའང་སྙིང་དབུས་ཀྱི་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་དབུས་ན་དངས་མའི་རྩ་རྟ་རྔ་བཅུར་གཤགས་ཀྱི་ཚད་ཙམ་དེའི་ནང་ན་ཁྲག་གི་དངས་མ་ལ་དབུགས། དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་ལ་འོད་ལྔར་གསལ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་སྡོང་བུ་སྣུམ་ལྡན་མར་མེ་འབར་བ་ལྟར་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་འོད་གདངས་ལྔ་དང་བཅས་པ་དངས་མ་ལ་གནས་པ། ཁམས་ཀྱི་ཐིགས་པ་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོ་རྣམས་དེར་ཞུགས་པས་སྣུམ་མང་བ་ལྟར་མར་མེ་གསལ་ཞིང་འབར་བ་ལྟར་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་འོད་གསལ་བ་ཆེར་མཆེད་པས་ལུས་ནང་ཀུན་གྱི་རྩ་འདབ་བདེ་བས་རྒྱས་པས་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆར་བ་ཡིན་ནོ། །དེའང་སྣང་བ་ཡབ་ལྔ་དང༌། རྩ་ལ་སོགས་པ་སྲ་བ་ས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་སྤྱན་དང༌། གཤེར་བ་ཆུ་སྟེ་དངས་མ་ཆེན་པོ་མཱ་མ་ཀཱི་དང༌། བདེ་དྲོད་གོས་དཀར་མོ་དང༌། ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་སྒྲོལ་མ་དང༌། ཀུན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཕྱུག་མར་གནས་པ་རྣམས་དབྱེར་མེད་དུ་འདྲེས་པས་ཟུང་འཇུག་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་རྩ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་འོད་དུ་འབར་བས་སྦྱང་གཞིའི་ཡི་གེ་བསྲེགས་ནས་ལས་དང་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པས་་འཁོར་བ་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །དེའང་རྩས་རྟེན་བྱེད། དབུགས་ཀྱིས་བདེ་བ་གཡོ་བར་བྱེད། དྲོད་ཀྱིས་བདེ་བ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ།

這是對原文的完整直譯： 此外，如寶石鑲嵌在框架上般，是映象智慧。若觀察那菩提心的滴，以無所見的方式而見，父即是母，母即是父，無有差別地見為具光明者。 "于彼中彼存在，應當觀察"，是指那明點。若問存在於何處，則說存在於方便與智慧雙運中。不僅如此，還存在於整個三界。"應當觀察"是指應當持續觀察並攝引菩提心的本性。 再者，在心中央八脈的中心有精華脈，其粗細如十分之一馬尾。其中血的精華中有氣，氣的精華中有五色光明。譬如含油的燈芯燃燒，自生智慧也與五色光明一起安住于精華中。上行下行的界滴進入其中，如同油多則燈火明亮燃燒，自生智慧的光明也大為增盛，遍及身內所有脈支，以樂而充盈，顯現為自證智慧。 此外，顯現為五方佛父，脈等堅硬如地的一切為佛眼佛母，濕潤如水的大精華為（མཱ་མ་ཀཱི, Māmakī, मामकी, 我所，瑪瑪吉），樂與暖為白衣佛母，輕盈流動為度母，一切無戲論的虛空為空行母。這些無別融合，稱為大雙運。 此時，諸脈的身語意字母燃燒為光明，焚燬所凈化基礎的字母，一切業和習氣皆不可得，使輪迴解脫為法性。其中，脈作為依止，氣使樂流動，熱使樂成熟。

།ནམ་མཁས་མཁའ་མཉམ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་བྱེད་པས་ཁམས་གསུམ་ཡོངས་གྲོལ་གྱི་དགོངས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོར་བྱེད་པ་ཉིད། དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལྟར་བསྒོམས་ན་ཅིག་ཡོད་ཞེ་ན། གང་ལས་བྱུང་བ་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འོང་སྟེ་ནམ་མཁའི་གཟུགས་སུ་སྐྱེ་བ་ཉིད་དོ། །རྣལ་འབྱཽར་ཆེན་པོ་ལ་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་བྱུང་བ་ན། ཐིགས་པ་ཆེན་པོ་དེ་ལས་སྒོམ་པའི་རྒྱུན་མ་བཅད་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལས་ཅི་འོང་ཞེ་ན། དེ་ལས་བྱུང་སྟེ་དེ་ཉིད་ཁོ་ན་འོ་ཞེས་པ་འོང་སྟེ། ཐིག་ལེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་འོད་ཅན་དུ་གྱུར་ཙམ་ན། ཨོཾ་གྱིས་གོང་འོག་གི་སུ་ཏྲི། ཧཱུྃ་གིས་གོང་འོག་གི་ཨ་དང་ནྲྀ། ཨཱཿས་གོང་འོག་གི་པྲེ་དང་དུ་གནས་པ་འོད་དུ་འབར་ཏེ་ཐིགས་པ་ལས་རང་བཞིན་མེད་པར་འགྲོ། ཐེག་ལེ་རང་བཞིན་མེད་པས་དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་་འདྲ་བ་རྟ་རྔ་བཅུ་ཚལ་ཙམ་ལ་མཚལ་ལྕོག་ལ་མའི་དངས་མ་ཙམ་གནས་པ་བདེ་བ་ཆེན་པོར་ཆགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འོད་དུ་འབར་བས་དབུགས་ཀྱི་་དངས་མ་གསེར་ས་འོག་ན་གནས་བའི་རླངས་པ་ཙམ་ཞིག་གནས་པ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོར་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་འོད་དུ་འབར་ཏེ་དེ་ལ་དྲོད་ཀྱི་དངས་མ་མེ་ལོང་ཉི་མ་ལ་བཞག་པའི་ངད་ཙམ་གནས་པ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོར་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་འོད་དུ་འབར་བས་དངས་མ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པར་སོང་སྟེ་ནམ་མཁའི་གཟུགས་སུ་སྐྱེས་ཙམ་ན་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་མ་་ཡིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནམ་མཁའི་གཟུགས་སུ་བྱུང་བ་ལ་དེ་ལ་དེ་བྱུང་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ནམ་མཁའི་གཟུགས་སུ་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ཐིག་ལེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡིན་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །དེ་ལ་དེ་ཉིད་ཁོ་ན་བྱའོ་ཞེས་སོ། །དེ་ནས་ལྟེ་བའི་རྩ་འདབ་ཏུ་བདེ་བ་འབར་བ་དང༌། དེས་སྙིང་གའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གསལ་ཞིང་འོད་དུ་འབར་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཡང༌། དེ་ཉིད་ལས། གསང་བའི་ཤེས་རབ་ཐིག་ལེ་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གསང་བའི་ཤེས་རབ་ནི་ཀུན་ཏུ་བཟང་མོའི་རང་བཞིན་ཐིག་ལེ་ལ་བྱའོ།

這是對原文的完整直譯： 虛空使之成為等同虛空的大圓滿，因此成為三界全解脫的普賢意趣。 如其所說："如是修習，有何所得？"答曰："從何而生，即從彼生。"即佛智將來，如虛空之形而生。于大瑜伽中，三界一切無有差別。從何而生？從未間斷修習彼大明點而生。 從此生何？從彼而生，即彼自身。當菩提心明點成為適業光明時，（ཨོཾ, oṃ, ॐ, 唵，嗡）令上下的su與tri，（ཧཱུྃ, hūṃ, हूँ, 吽，吽）令上下的a與nṛ，（ཨཱཿ, āḥ, आः, 啊，阿）令上下的pre與du安住，燃為光明，明點成無自性。明點無自性，如白絲線般，粗如十分之一馬尾，安住如硃砂般的精華，使成大樂執著。 其燃為光明，氣的精華如地下金礦的蒸氣般存在，使大樂流動。其燃為光明，熱的精華如置於陽光下的鏡子般存在，使大樂成熟。其燃為光明，大精華本身成無自性，如虛空之形而生時，三界一切非各別的智慧任運成就，如虛空之形而生，稱為"從彼生彼"。 如是生為虛空之形，即是菩提心明點，是法身。於此即彼自身。 然後，臍輪脈瓣中燃起樂，由此使心輪的菩提心明顯並燃為光明的方式，如其所說："秘密智慧明點界"等。秘密智慧指普賢佛母本性的明點。

།དེ་ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་ཡིན། གང་ན་གནས་ན། ལྟེ་བ་ན་གནས། དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའི་་དཀྱིལ་ན་ཉི་མ་གནས་སོ། །རང་བཞིན་ཅི་འདྲ་བ་ཡིན་ན། ཤེས་རབ་དང་་ཐབས་ཏེ། ཐིག་ལེ་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ནི་ཡབ་རྣམས་ཡིན་ཏེ་ཐབས་སོ། །ཐིག་ལེ་རང་བཞིན་མེད་དེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡིན་པ་ནི་ཤེས་རབ་སྟེ་ཡུམ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དབྱེར་མེད་པ་ཐིག་ལེར་ཞུགས་པ་ལ། ཐིག་ལེ་དེ་ལས་གཟུགས་དང་ཁམས་གསུམ་ཐམསཅད་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། བྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་མ་གྱུར་པ་མེད་དེ། དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཐིག་ལེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ཡིན་པས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་བཏབ་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་སྟེ་གནས་པ་ཡང༌། ལྔས་བལྟ་ཞིང་ཞེས་བྱའོ། །གོང་གི་དངས་མ་ཆེན་པོ་ལས་འོད་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་དེའི་དྲོད་མར་བབས་ཏེ། ཀུན་ཏུ་བཟང་མོའི་རང་བཞིན་ཐིག་ལེ་འོག་མ་ལ་ཐིམ་པ་ལ་ཐུར་དུ་འགྲོ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་དྲོད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཐིག་ལེ་འོད་དུ་འབར་ཏེ་སྙིང་གའི་དངས་མ་ཆེན་པོ་ལ་ཐིམ་པ་ལ་གྱེན་དུ་འབར་ཞེས་བྱའོ། །དེས་དངས་མ་ཆེན་པོ་གསེར་ས་ལེ་སྒྲམ་ས་འོག་ན་གནས་པའི་རླངས་པ་ཙམ་གནས་པ་འོད་དུ་་འབར་ནས་ཐིགས་པ་འོད་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་དབུགས་ཀྱི་གཞི་མེད་དེ་ཇེ་ཞན་ཇེ་ཞན་ལས་རྒྱུ་བ་མེད་དེ། དེ་མེད་ན་དེའི་འབྲས་བུ་རྒྱུ་བ་མེད་དེ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ་ལ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་མཆོད་པ་ཞེས་བྱའོ། ། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དྲོད་་དེ་གོང་མའི་ཐིག་ལེ་ལ་ཐིམ་པ་ལས་ཐིག་ལེ་འོད་དུ་འབར་བ་ལ་བསྐུལ་བར་བྱ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་སོ། །དེའང་སྙིང་གའི་དྲོད་ཀྱིས་ཐིག་ལེ་མར་བབས་ལྟེ་བའི་རྩ་་འདབ་ཀྱི་དཀྱིལ་གྱི་བདེ་དྲོད་ལ་ཕོག་པས། སླར་དྲོད་དེ་དངས་མར་སོང། སྙིང་གའི་དངས་མ་ལ་ཐིམ་དུས་རགས་རླུང་རྒྱུ་བ་འགགས་པས་ཐིག་ལེ་འགྲོ་འོང་མེད་པར་སྙིང་གའི་གནས་ནས་མི་གཡོ་བར་གནས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ།

這是對原文的完整直譯： 此為法界。安住何處？安住于臍輪。在六十四輪中央安住如太陽。其本性如何？為智慧與方便。從彼明點所生一切執持相者為諸父尊，即方便。明點無自性，為法界者為智慧，即諸母尊。如是方便與智慧無別融入明點中。 從彼明點生起色相及三界一切，所生一切無不成為四十二尊壇城。成為壇城的一切即是法界明點，故稱遍印。於此五智慧任運成就而住，稱為"以五觀察"。 上方大精華成為光明后，其暖下降，融入下方普賢佛母本性明點中，稱為"向下行"。普賢佛母暖性明點燃為光明，融入心輪大精華中，稱為"向上燃"。 由此，大精華如地下金礦的蒸氣般存在，燃為光明后，明點成為光明，氣無基礎，漸漸減弱至無流動。無此則無其果流動，安住于大樂中，稱為"大樂供養"。 大樂之暖融入上方明點中，明點燃為光明，稱為"應當激發"。 此外，心輪之暖使明點下降，觸及臍輪脈瓣中央的樂暖，隨後暖轉為精華。當融入心輪精華時，粗氣流動停止，明點無來去，從心輪處不動而住，此即法性勝義諦。

།དེ་ནས་སྙིང་གའི་དྲོད་ཀྱིས་མགྲིན་པའི་རྩའི་དབུས་ཀྱི་དངས་མ་ལ་ཕོག་པས་དངས་མ་སྙིང་གར་མཆེད། ཡང་རླུང་འགགས་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་གནས་པ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། དངས་མ་ཆེན་པོའི་འོད་དེས་མགྲིན་པའི་ཐིག་ལེ་ལ་ཐིམ་པ་ལ་མཉམ་པར་སྦྱོར་ཞེས་བྱའོ། །དེ་གང་ན་བཞུགས་ན་རྩ་བཅུ་དྲུག་གི་དཀྱིལ་ན་པདྨ་གེ་སར་ལ་བཞུགས་པ་ལ་ལྔ་གཉིས་དྲུག་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ནའོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་འོག་གི་དྲོད་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་འོད་འབར་ཏེ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ་ལ་བདེ་བ་ཆེན་པོར་རོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་ཕྱིར་མི་གཡོ་བ་ནས་དགྱེས་པ་ཆེན་པོ་སྟོབས་པར་བྱ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་བྱ་འབྱུང་གནས་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཤེས་བྱ་ཡུལ་ཡིན་ལ། འབྱུང་བ་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཟད་པ་ནི་ཐིག་ལེ་འོད་ཅན་ཡིན་ལ། འོད་དང་ཐིག་ལེ་འོད་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །ཐིག་ལེ་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་དེ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་སྣང་བ་སྟེ། བདེ་བའི་འོད་ལ་རོལ་མོ་ཞེས་བྱའོ། །དེས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ན་ཐིག་ལེ་བཞུགས་པ་ལ་ཕོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའོ་ཞེས་སོ། །དེའང་སྙིང་གའི་དྲོད་ཀྱིས་མགྲིན་པའི་ཐིག་ལེ་ཞུ་བ་ན་རླུང་དང་རྟོག་པ་མི་རྒྱུ་བ་ནི་དབུགས་ཐིག་ལེར་ཐིམ་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དྲོད་ནི་ངོས་མ་ཟིན་དུས་འདོད་ཆགས་ཟིན་ནས་བདེ་བ་ཆེ་པོའི་ཡེ་ཤེས། དབུགས་ནི་ངོས་མ་ཟིན་དུས་ཞེ་སྡང་ཟིན་དུས་གསལ་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས། རྩ་སྦུབས་ཀྱི་སྟོང་པ་ངོས་མ་ཟིན་དུས་གཏི་མུག་ཟིན་དུས་ཆོས་དབྱིངས་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །ད་ནི་མགྲིན་པའི་དྲོད་ཀྱིས་སྤྱི་པོའི་དངས་མ་བཞུ་བས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། བཅུ་གསུམ་གཉིས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་དཀྱིལ་ནས་ནམ་མཁར་སོང་བའི་དཀྱིལ་ན་ཟླ་བ་ལ་ཐིག་ལེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གནས་སོ། །ཐིག་ལེ་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་དངོས་པོའང་དེ་ཡིན། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་གཙོ་བོའོ།

這是對原文的完整直譯： 然後，心輪之暖觸及喉輪脈中央的精華，精華擴散至心輪。再次氣息停止，安住於法性中。如其所說："大精華之光融入喉輪明點中，稱為平等瑜伽。其安住何處？安住於十六脈中央蓮花花蕊上，即五二六的壇城中。" 下方之暖激發，燃為光明，安住于大樂中，稱為"大樂"。隨後大樂任運成就，於此"從不動開始應當賜予大歡喜"。 關於"所知生處福德"等，所知為境，生起為分別，盡為光明明點。光與光明明點稱為"分別盡智慧"。明點本身無自性，大樂自顯，稱為"樂光遊戲"。由此觸及安住于大樂處的明點。 此外，當心輪之暖融化喉輪明點時，氣和念不流動，這是氣融入明點的功德。暖未被認識時為貪慾，認識后為大樂智慧。氣未被認識時為嗔恨，認識時為明空智慧。脈腔之空未被認識時為愚癡，認識時應知為離戲論法界智慧。 現在，喉輪之暖融化頂輪精華，生起樂明無分別智慧的方式，如其所說："於十三二壇城"等，從三十二脈中央升至虛空中央，明月上安住菩提心明點。彼明點即是諸佛之體，是法身，是主尊。

།ཕྱོགས་བཅུ་དུས་བཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རྫོགས་པ་ཡང་ཐིག་ལེ་་དེ་ཉིད་ཡིན། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡོན་ཏན་ཕྲིན་ལས་ཀྱང་ཐིག་ལེ་དེ་ཉིད་ཡིན། འོན་ཀྱང་མགྲིན་པའི་ཐིག་ལེའི་འོད་དེས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཐིག་ལེ་ལ་ཕོག་ནས་་འོད་དུ་ཞུ་ནས་སྤྱི་བླུགས་སུ་གྱུར་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ཏེ། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ཏེ་ཡེ་ཤེ་ནམ་མཁའི་གཟུགས་་སུ་སྐྱེས་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་གྱུར་པ་ལ་ཀུན་གྱི་དངོས་པོར་བདག་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་གྱུར་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞལ་དུས་གཅིག་ལ་མཐོང་བའོ་ཞེས་སོ། །དེའང་སྤྱི་གཙུག་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་ཁོར་ལོའི་དབུས་ཀྱི་དངས་མ་ཆེན་པོ་བདེ་དྲོད་ཀྱིས་འོད་དུ་འབར་བ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་སྟེ་དེ་ཉིད་མཐར་ཕྱིན་ནས་བྱང་ཆུབ་པས་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོའི་ས་ནོན་པ་་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རིམ་པ་བཞི་པ་མདོར་བསྡུ་ན། དང་པོ་ལྟེ་བའི་དབུས་ན་དྲོད་ཀྱི་ཆ་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་ཐིག་ལེ་རྩའི་དངས་མ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའི་དབུས་ན་གནས་པ་ལ་སྙིང་གའི་དངས་མའི་དྲོད་ཕོག་པས་རྐྱེན་བྱས་དུས་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ནས་དྲོད་ཡར་འབར་ཏེ་སྙིང་གའི་དངས་མ་ཆེན་པོ་ལ་ཕོག་པས་རླུང་དབུགས་ཀྱི་དངས་མ་ནུབ་སྟེ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་མཐའ་དག་ཞི་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་དེའི་དྲོད་མགྲྀན་པའི་རྩའི་དངས་མའི་དབུས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལ་ཕོག་པས་རླུང་དངས་མ་རྩ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ཏེ་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་དེའི་དྲོད་སྤྱི་བོའི་རྩ་འདབ་དབུས་ཀྱི་དངས་མར་ཕོག་པ་ལས་རྩ་ཐིག་རླུང་གསུམ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པའི་རོ་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཆོས་འདིའི་ལུགས་ཀྱི་དངས་མ་གཡོ་བྱེད་དང་བྲལ་བས་འོད་གསལ་བ་ལ་རླུང་སེམས་ཚུར་་ཐིམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོར་འདོད་ཀྱི། དངས་མ་རྩ་འདབ་རྣམས་སུ་ཕར་འཕེལ་བ་ལ་བདེ་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས་ཟེར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

這是對原文的完整直譯： 十方四時壇城圓滿者亦是彼明點。身語意功德事業亦是彼明點。然而，喉輪明點之光觸及大樂明點后，融為光明成為頂瓶，轉為大樂本性。三界一切不再各自分離，生為智慧虛空之相，成為法身，稱為"我成為一切之體"。 如是瑜伽士成為法身時，同時見到一切佛陀之面。 此外，頭頂虛空界輪中央的大精華因樂暖燃為光明，即大樂身。彼究竟圓滿菩提后，即是證得大頂髻地。 如是第四次第略說：首先，臍輪中央有暖性如日精華的明點，安住於六十四脈精華的中央，被心輪精華之暖觸及時，作為緣起而享受化身智慧。 然後，暖向上燃，觸及心輪大精華，氣息精華消融，一切分別唸完全平息，這是離戲論法身智慧。 之後，其暖觸及喉輪脈精華中央的明點，氣精華與三脈合一，樂明無分別，這是圓滿報身智慧。 再后，其暖觸及頂輪脈瓣中央精華，脈、明點、氣三者合一的味，樂明無分別，這是大樂身不可思議智慧。 此法傳統認為，精華離動搖而明凈，氣心向內融入，被認為是大智慧。精華向外增長至各脈瓣中所謂的樂空智慧，則非此處所指。

།དངས་མ་རྣམས་ཀྱི་་དངས་མ་འཁོར་ལོ་བཞིའི་དབུས་ཀྱི་དངས་མ་ལ་ཚུར་འདུས་པ་ན་མཆོག་མི་འགྱུར་གྱི་འོད་གསལ་འཆར་ཏེ། བདེ་དྲོད་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཆ་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་དབུགས་འགྱུ་བ་རླུང་ཐིམ་པའི་ཆ་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས། རྩ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་ཆ་འདྲེས་པ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་གསུམ་དུ་འཆར་ཏེ་སྐུ་གསུམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་གནས་སྐབས་སུ་ཚེ་ལ་དབང་བ་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རིགས་འཛིན་འགྲུབ་ཅིང༌། མཐོང་ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་འཐོབ་པས་སའི་རྟགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་མང་པོ་མཐོང་བ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པ་དང༌། སྤྲུལ་པ་དང་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་ཅིང༌། མཐར་་ཐུག་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་བྱེད་དེ། དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལ་དབང་བསྒྱུར་དམ་པ་ཡིན། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི། རྣལ་འབྱོར་པ་གོང་ལྟར་ལས་སུ་རུང་ཕྱིན་ཆད་ཚེ་ལ་དབང་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ལ་དགའ་བ་དེ་ལ་དབང་བསྒྱུར་བས་སོ། །དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་དེ་ཡང་གཞན་མ་་ཡིན། བདག་ཉིད་ཡེ་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གནས་པ་དེ་ལ་ལྷག་པའི་ཏིང་ངེ་་འཛིན་གོང་མ་ལྟ་བུས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་ཚོགས་རྣམ་པ་གཉིས་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གྱུར་པས་དེའི་ལོངས་སྤྱོད་དུ་མ་གྱུར་པའང༌། རྒྱན་དུ་མ་གྱུར་པ་མེད་པས་རྒྱན་དུ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་རྫོགས་ཐིག་ལེ་མཉམ་སྦྱོར་བས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐིག་ལེ་ལས་སུ་རུང་བས་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་གྱུར་པ་དེ་ཚོགས་རྣམ་པ་གཉིས་རྫོགས་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཕྱོགས་བཅུ་དུས་བཞིའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྨི་ལམ་མམ་སྒྱུ་མའི་ཚུལ་དུ་དོན་བྱེད་པས་འཁོར་བ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་སོ། །དེ་དག་གིས་ཐུན་མོངས་མ་ཡིན་པའི་རྫོགས་རིམ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བ་ནི། རྣལ་འབྱོར་གཅིག་དང་ལྡན་པ་ཡིས། །དཀྱིལ་་འཁོར་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པར་འགྱུར། །གང་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཡི། །བསྐྱེད་དང་རྫོགས་པའི་དེ་ཉིད་དོ།

以下是直譯： 當四輪中央的精華向內聚集時，無上不變的光明顯現。樂、暖、貪慾的部分是樂智慧，呼吸停止的部分是明智慧，脈與空界混合的部分是無分別智慧，這三者顯現為三身智慧輪。所有這些的果報是：暫時獲得長壽自在和大手印持明成就，獲得見道和修道的功德，能見到許多佛國土，成就大定力和神通，以不可思議的化身和法利益眾生，最終現證佛陀任運成就的智慧。如經中所說："於此得自在殊勝"等，是指瑜伽士如上所述成就后，可隨心所欲地掌控長壽等。如此成就的並非他物，而是自身本來就安住于壇城中，通過殊勝的上等三摩地而成為壇城。對此，圓滿二種資糧的任運成就佛陀成為一切的壇城，沒有什麼不是其受用，沒有什麼不是其莊嚴，故稱為莊嚴。"二圓滿明點等持"等，是指明點成為法身，這是由圓滿二種資糧而產生的。如此的瑜伽士以大悲心以夢幻或幻化的方式利益十方四時的眾生，解脫他們于輪迴。以上已說明了不共的圓滿次第。 現在總結生起次第和圓滿次第的意義：具足一種瑜伽，能成就一切壇城。因為這是普賢的生起和圓滿之本質。

།གཞན་དུ་གོང་ལྟར་སྤྲོས་པ་ལས། །སྤྲོས་དང་རབ་སྤྲོས་ཤིན་ཏུ་ སྤྲོས། །ཡང་དག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ལས། །དཀྱིལ་འཁོར་བསམ་ཡས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཅེས་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་གོ །དེ་ལ་དང་པོ་བསྐྱེད་རིམ་རྒྱས་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་ནུས་པའམ། སྤྲོས་པ་ཆུང་བ་རྫོགས་རིམ་འབའ་ཞིག་ལྷུར་ལེན་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ལྷ་གཅིག་བསྒོམ་པས་ཐམས་ཅད་བསྒོམ་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་བཤད་པ་ནི། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་སེམས་བསྐྱེད་ནས། གསང་སྙིང་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར། རྩ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཉིད་འདི། །ཆོས་རྣམས་་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་ཡིན། །སེམས་ཉིད་ཡི་གེའི་རང་བཞིན་ཏེ། །ཡི་གེ་ཡིད་བཞིན་རིན་ཆེན་སྤྲིན། །ཞེས་དང༌། ཨ་ནི་སྟོང་དང་མི་སྟོང་གི། །དབུ་མའང་དམིགས་སུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་སངས་རྒྱས་ཀུན། །ཡི་གེ་ཕྲེང་བ་ཉིད་ལ་གནས། །ཨ་ཨ་ཨ་ཞེས་བརྗོད་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་གཅིག་དང་དུ་མ་མེད་པའི་ངང་ལས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སྤྲིན་དང་བྲལ་བའི་དཀྱིལ་བསྒྲིབས་པ་མེད་པ་ལ། ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འཕྲོ་བའི་དཀྱིལ་དུ། དཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང་བཟང་མོ་གཉིས་སུ་མེད་པ། མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཅན་ཆོས་སྐུའི་རང་བཞིན་རྒྱན་ཆ་ལུགས་མེད་པ་ལས། འོད་ཟེར་ཁ་དོག་ལྔའི་ར་བ་དང་གུར་ཁྱིམ་གྱི་དབུས་ཁང་བུ་བརྩེགས་པའི་འོད་ཀྱིས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་མ་ལུས་པར་ཁྱབ་པས་སྣང་སྲིད་ཐམས་ཅད་་འོད་དུ་འབར་བར་བསྒོམས་ལ། ཨོ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཨ་ཨ། ཞེས་ཅི་ནུས་སུ་བརྗོད་ནས་མཐར་ནམ་མཁའི་ངང་ལ་གཞག་པར་བྱའོ། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་མ་ལུས་བསྒོམས་པ་འགྱུར་ཏེ། དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་་འབྱུང་གནས་བསྒོམས་པའི་ཕྱིར་ རོ། །གསང་སྙིང་ལས། མཁའ་དཀྱིལ་་དངས་པའི་དབྱིངས་ཉི་ཟླ། །ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་པོ་སྟངས་དཔྱལ་བསྒོམ། །རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀུན། །མ་ལུས་པར་ནི་བསྒོམས་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

以下是直譯： 否則，如前所述的廣大展開，從展開、極展開、極其展開，到圓滿不可思議，無量壇城自然成就。這是中間的偈頌。 對於那些無法進入廣大的生起次第，或者喜好少分散亂而專注于圓滿次第的人，解釋了通過修持一尊本尊而修持一切的方法： 首先皈依發心，然後如《秘密心要》所說："無根的心性，是一切法的根本。心性即是文字的自性，文字如如意寶云。"又說："阿字既非空非不空，中觀也不可得。一切唯名，諸佛安住于文字串中。" 唸誦"阿阿阿"，從一切法非一非多的狀態中，在無雲晴朗的虛空界中，出現日月放射光芒的中央，吉祥普賢父母無二，結等持印，法身本性無裝飾，從中放射五色光芒形成光網和帳幕，中央有樓閣，光明遍滿整個虛空界，觀想一切顯現和存在都化為光明。然後盡力誦唸： （ཨོ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཨ་ཨ，oṃ āḥ hūṃ a a，ॐ आः हूं अ अ，嗡阿吽阿阿，嗡阿吽阿阿） 最後安住于虛空的狀態。 這樣就修持了所有佛壇城，因為修持了一切壇城的源頭。《秘密心要》中說："清凈虛空界日月，智慧王坐跏趺坐，諸佛壇城悉無餘，一切無遺皆修持。"

།དེ་ནས་རྫོགས་རིམ་གཅིག་བསྒོམས་པར་འགྱུར་བ་ནི། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པའི་སྙིང་ནང་དུ་ཚོན་གང་འོད་ཀྱི་གོང་བུ་འབར་བ་གསལ་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་མདངས་ཅན་ལ་སེམས་བཟུང་ནས་མ་ཡེངས་པར་བྱས་ལ། རླུང་མི་གཡོ་བར་དལ་བུས་བྱས་དུས་ཇི་ཙམ་ན་དམིགས་པ་དེ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་ཆོས་ཉིད་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་དང་དུ་མ་མེད་པའི་ངང་ལ་ཉིན་ཞག་ཏུ་གནས་པ་འབྱུང་སྟེ། འོད་དང་འཇའ་ཚོན་སྣང་བ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣང་མཐོང་བ་དང༌། ཉིན་མཚན་འདྲེས་པས་འོད་གསལ་འཆར་ནུབ་མེད་པའི་དོན་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བློ་གནས་པ་འབྱུང་ངོ༌། །དེའང་རང་གི་སེམས་ཉིད་དེ་ལྟར་ཡེ་ནས་གནས་པའི་དོན་གསལ་ཐེབས་པས་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པ་ལས་གཞན་ནས་མི་འགྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཡང། དེ་ཉིད་ལས། དུས་བཞི་ཕྱོགས་བཅུ་གང་ནས་ཀྱང༌། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྙེད་མི་འགྱུར། །སེམས་ཉིད་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཏེ། །སངས་རྒྱས་གཞན་དུ་མ་ཚོལ་ཅིག །ཅེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བསྐྱེད་རྫོགས་དེས་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་ཞིང༌། ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་འགྲུབ་པ་དང༌། ཆོ་ག་ཆད་ལྷག་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་གེགས་མི་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་དེ། དེ་ཉིད་ལས། །དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་ཏུ་རབ་སྦྱོར་བས། །དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཆོ་ག་ལྷག་གམ་མ་ཚང་ནའང༌། །སྐྱོན་ཉིད་དག་སྟེ་ཉེས་པ་མེད། །ཅེས་སོ། །ད་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས་པ་བསྒོམ་པའི་ཆ་ལག་ཅུང་ཟད་་སྟོན་པ་ནི། དེའང་རིམ་པ་འདི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱའོ། །དང་པོར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་ལ་རིམ་པས་རྟགས་ཐོན་གྱི་བར་དུ་བསླབ་བོ། །དེ་ནས་ཨ་དཀར་པོ་ལས་ཨ་ཕྲ་མོ་སྤྲོ་བ་དང་བསྡུ་བས། ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལི་འཕྲོ་འདུ་བྱ་ཞིང༌། ལྷ་གང་བསྒོམ་པའི་ས་བོན་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། ཨ། རབ་ཏུ་བརྟན་གྱུར་ཨ་དཀར་ལས། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཨ་རྣམས་སྤྲོ། །ཕྱོགས་ཀུན་གང་བར་གསལ་གྱུར་ནས། །བསྡུས་ཀྱང་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པར་བརྟན། །དེ་ལས་མིང་ཚོགས་གསལ་འབར་ཀུན། །སྤྲོ་ཞིང་བསྡུ་བའང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་སོ།

以下是直譯： 接下來，修持單一圓滿次第的方法是：在如上所修持的心中，觀想一寸大小的光明球體，明亮無分別，具有五智光澤。專注於此，不散亂，緩慢地使氣息不動。當到達某個時刻，連這個所緣也消失，安住於法性平等智慧非一非多的狀態中，日夜不斷。此時會出現光明和彩虹般的顯現，見到佛國土，晝夜交融，無明滅智慧恒常的意義安住于各自的自證智慧中。 這也是自心本來如此安住的意義明顯呈現，除了成就佛果外別無他法。如經中所說："四時十方何處尋，圓滿佛陀不可得。心性即是圓滿佛，莫向他處尋佛陀。" 這樣的生起圓滿次第可以應用於所有生圓次第的壇城，成就一切悉地，即使儀軌略有缺漏也不會妨礙成就，等等無量功德。如經中所說："普遍應用於諸壇，一切壇城皆成就。儀軌或多或不足，無過無錯無過失。" 現在略說前面所述廣大壇城修持的一些支分。應當按照這個次第學習：首先依次學習如來性等三種三摩地，直到出現相應的徵兆。然後從白色阿字中放射微細阿字，收攝回來，如此反覆放射收攝阿字母和咔字母。對於所修持的任何本尊種子字也同樣如此行持。如經中所說： （ཨ，a，अ，阿，阿） "極為穩固白阿字，放射極其微細阿，遍滿十方皆明顯，收攝無增減穩固。從中放射明亮燃，一切名詞集亦然，放射收攝如是行。"

།དེ་ལྟར་ལྷའི་ས་བོན་ལ་དམིགས་པ་མ་གསལ་གྱི་བར་དུ་བསྒོམ་མོ། །དེའི་ཡོན་ཏན་་ཡང་ཚེ་རིང་བ་དང༌། ནད་མེད་པ་དང༌། གདོན་བགེགས་ཀྱི་བར་དུ་གཅོད་པས་མི་ཚུགས་པ་དང༌། ལས་བཞིའི་རིམ་པ་འགྲུབ་པ་དང༌། མཆོག་གི་གོ་་འཕང་ལ་སྦྱོར་བ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། འདི་ནི་རྡོ་རྗེ་དངོས་གྲུབ་ཀྱི། །བརྟན་འབྱུང་ཡེ་ཤེས་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ནས་ལྷའི་སྐུ་དང༌། རྒྱན་ཆ་དང། ཐུགས་ཀའི་ཡིག་འབྲུའི་བར་རིམ་གྱིས་བསྒོམ་མོ། །དེ་ནས་ཡུམ་བསྒོམ་མོ། །དེ་ནས་མི་བསྐྱོད་པ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་རྣམས་རིམ་གྱིས་སྒོ་མའི་བར་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེའི་དུས་་སུ་ཚོགས་ལམ་རྫཽགས་པའི་རྟགས་རྣམས་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་ནས་མདུན་གྱི་གློ་་འབུར་གྱི་ནང་དུ་མི་བསྐྱོད་པ་གཙོ་འཁོར། རྒྱབ་ཏུ་འོད་དཔག་མེད་གཙོ་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པར་བསྒོམ་པ་ནི་ཚོམ་བུ་གསུམ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་བསླབ་པའོ། །དེ་ནས་ལྷོ་བྱང་གི་གློ་འབུར་གྱི་ནང་དུ་རིན་འབྱུང་དང་དོན་གྲུབ་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པར་བསྒོམ་པ་ནི་ཡོན་ཏན་འཕྲྀན་ལས་ཏེ་ཚོམ་བུ་ལྔ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེ་ཡང་སྒོ་བ་ཡབ་ཡུམ་ནི། དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་རྩ་བའི་དེ་ལས་མི་བསྒོམ་སྟེ། དཀྱིལ་་འཁོར་གཅིག་གིས་བསྡུས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའང་ཕྱོགས་བཞིའི་སྒོ་བ་དེ་དག་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་བཞིའི་སྒོ་བ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤར་གྱི་གློ་འབུར་ལ་ལྕགས་ཀྱུ་ཡབ་ཡུམ་འོག་ན་ཡོད་པ་ནི་ཤར་སྒོའི་སྒོ་བ། གཡས་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ཀྱི་འོག་གི་གཞན་པ་ཡབ་ཡུམ་ནི་ལྷོའི་སྒོ་བ། ནུབ་དང་བྱང་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ལྷ་དེ་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་གང་ནས་བལྟས་ཀྱང་དེ་ལ་ཞལ་གཟིགས་པའི་ཚུལ་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཞལ་ཐལ་ལེ་བར་གསལ་ཞིང་ཞེས་སོ། །བསྒོམ་དུས་དེ་ཐམས་ཅད་གཙོ་བོ་ལ་ཕྱོགས་པར་བསྒོམ་མོ། །དེའི་དུས་སུ་ལམ་བཞིའི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་སོ།

以下是完整的直譯： 這樣，應當持續觀想神祇的種子字，直到清晰為止。其功德為：長壽、無病、不受魔障干擾、成就四種事業、引導至最高境界。如經中所說："這是金剛成就的，穩固生起智慧之因。" 然後，依次觀想神祇的身相、裝飾和心間的文字。之後觀想佛母。再依次觀想不動佛等眷屬，直到門神，完整觀想一個壇城。此時會出現圓滿資糧道的徵兆。 接著，在前方隆起處內觀想以不動佛為主尊的壇城，在後方觀想以無量光佛為主尊的壇城，這是三部壇城，用於修習身語意。然後在南北隆起處內觀想寶生佛和不空成就佛的完整壇城，這是五部壇城，代表功德和事業。 對於所有這些壇城的門神父母，不必另外觀想，因為它們都包含在一個壇城中。四方的門神適用於所有壇城的四方。例如，東方隆起處下方的鉤父母是東門的門神，右側寶生佛下方的其他父母是南門的門神，西方和北方也是如此。 所有這些神祇，無論從哪個方向看，都面向那個方向。如經中所說："在所有方向上都清晰可見。"在觀想時，所有神祇都應面向主尊。 在這個階段，四道的功德圓滿。

།དེ་ནས་ཕྱོགས་བཞི་སྟེང་འོག་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་རིགས་ལྔ་བསྒོམ་པ་ནི། ཤར་དུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་འདྲ་བ་ལྔ་ཚན་ལྔ། ལྷོ་དང་ནུབ་དང་བྱང་དུའང་གཞན་གསུམ་གྱི་ལྔ་ཚན་ལྔ་ལྔ་དབུས་སུ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྔ་ཚན་ལྔ་སྟེ། དཀྱིལ་འཁོར་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ལ་ལྷ་གྲངས་ཀྱང་རྩ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་གཉིས། གློ་འབུར་གྱི་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་བརྒྱད་དེ་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་པ་ཚན་པ་ལྔ་ལ་བརྒྱད་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་བསྒོམ་པས་མཐོང་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་སོ། །དེ་ནས་སྣང་བྱེད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་སྟོང་དང་ཉི་ཁྲིས་ས་བདུན་པ་མན་ཆད་རྫོགས་སོ། །དེ་ནས་ནམ་མཁའི་མཐའ་ཀླས་པར་བསྒོམ་པ་ནི་བསམ་ཡས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ་དག་པ་ས་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་སོ། །འདི་དག་གི་ལུང་ཤིན་ཏུ་མང་བས་མ་འགོད་དོ། །ཚུལ་འདི་ནི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ཆེན་པོ་ལས་བཤད་དོ། །ལ་ལར་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་ལྷ། དབུ་རྒྱན་གྱི་ལྷ། །ཐུགས་ཀའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་དབྱེ་བས་འབྱེད་པའང་་ཡོད་དོ། །གསང་སྙིང་ལ་སོགས་པར་རྟོག་པར་བྱའོ། །དེ་དག་གིས་འཕྲོས་དོན་དང་བཅས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སྤྱི་དོན་གསུམ་པ་སྐབས་ཀྱི་དགེ་བ་བསྔོ་བ་ནི། ད་ནི་དགེ་བ་བསྔོ་བ། དེ་ལྟར་རབ་གསང་བླ་མེད་སྙིང་པོ་་འདིས། ། ཧེ་རུ་ཀ་དཔལ་གྲོང་དུ་ཉེར་འཚོ་ ཞིང༌། །འགྲོ་ཀུན་ལས་དང་ཉོན་མོངས་སྲིད་པ་འདིར། །དུལ་བའི་སེམས་ཉིད་ དེ་རིང་ངལ་སོས་ཤིག །ཅེས་སྨོན་ཏེ། བླ་ན་མེད་པའི་དགེ་བ་རྨད་དུ་བྱུང་ བའི་མཐུས། འགྲོ་བ་མཐའ་་དག་ཉོན་མོངས་པས་རྩེན་པའི་འཁོར་བའི་གྲོང་ལས་ཐར་ཏེ། ཧེ་རུ་ཀའི་གྲོང་ཁྱེར་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་མཐར་ཐུག་པ་དེར་འབད་པ་མེད་པར་ཕྱིན་ཏེ། དགའ་བས་དབུགས་འབྱིན་ཞིང༌། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ངང་བཟང་པོར་ངལ་སོལ་པར་ཤོག་གཅིག་ པའོ།

以下是完整的直譯： 然後，在四方、上下六個方向修習五部曼荼羅是：在東方有五組五個金剛薩埵曼荼羅，在南方、西方和北方也各有其他三部的五組五個曼荼羅，中央有毗盧遮那佛的五組五個曼荼羅。這二十五個曼荼羅中的神祇數量是：每個根本曼荼羅四十二尊，每個附加曼荼羅三十八尊，五組共一百七十尊，總共修習八百五十尊，由此圓滿見道的功德。 然後，以光明修習一千佛和二萬佛，圓滿第七地以下的功德。然後，修習遍滿虛空的無量曼荼羅，即自然成就的無量曼荼羅，圓滿三清凈地的功德。這些經文非常多，所以沒有列出。這種方法是在《大幻化網》中解釋的。有些地方還有加持身語意的神祇、頭飾的神祇、心間智慧薩埵的區分。應當參考《秘密心要》等經典。 以上已經解釋了相關內容。第三個總義是迴向此處的善業：現在迴向善業。以如此最極秘密無上精髓，愿在（ཧེ་རུ་ཀ，heruka，हेरुक，黑魯嘎，he ru ka）吉祥城中安住，愿一切眾生在此生中的業和煩惱得以調伏，愿今日得到寧靜的心而休息。 如此發願：以無上殊勝善業的力量，愿一切眾生從被煩惱攪動的輪迴之城中解脫，無需努力即可到達（ཧེ་རུ་ཀ，heruka，हेरुक，黑魯嘎，he ru ka）本初自然成就的究竟之城，歡喜地舒氣，在解脫法的美好境界中休息。

།དགེ་ཚོགས་ལྷུན་པོའི་ངོས་ན་རབ་གསལ་བའི། །དཔག་མེད་ཡེ་ཤེས་ ཉི་ཟླའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས། །འགྲོ་ཀུན་གླིང་བཞིའི་མུན་པ་ངེས་བཅོམ་སྟེ། ། ཐར་པའི་ལམ་བཟང་སྣང་བ་བྱེད་པར་ཤོག །དཔག་མེད་རྒྱ་མཚོའི་དབུས་ན་སྙིང་པོའི་གཙོ། །ཚོགས་གཉིས་ཀླུ་དབང་རིན་ཆེན་གཙུག་རྒྱན་གྱིས། །མ་ ལུས་སྐྱེ་དགུའི་རྒུད་པ་ཀུན་བསལ་ཏེ། །ཆོས་ཆར་འདོད་དགུའི་འབྱོར་བས་ཡོངས་གང་ཤོག །ཐེག་མཆོག་སྙིང་པོའི་བཞོན་པ་སྟོབས་ཆེན་གྱིས། ། སྲིད་གསུམ་འགྲོ་བའི་ཁུར་ཆེན་རབ་ཁྱེར་ཏེ། །ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ལམ་དུ་བསྒྱུར་བྱས་ནས། །ཐར་པ་ཆེན་པོའི་གྲོང་དུ་བགྲོད་པར་ཤོག །རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་སེམས་ཉིད་ངལ་གསོ་ལས། བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ལེའུ་སྟེ་དགུ་པའི་འགྲེལ་པའོ།། །།༈ «དེ་ལྟར་སྨིན་གྲོལ་གྱི་ལམ་ཡན་ལག་དང་བཅས་པ་མདོར་བསྟན་ནས། དེ་དག་གི་སྙིང་པོ་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་གསུམ་གྱི། བཅུ་པ་གཞི་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལྟ་བ་མཐའ་གཉིས་ལ་མི་གནས་པའི་ལེའུ་ལ་སྤྱི་དོན་དགུ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་བསྟན་པ། དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་བསྟན་པ། སྦྱང་བྱ་བསྟན་པ། སྦྱོང་བྱེད་བསྟན་པ། གྲུབ་མཐའི་ཚིག་གིས་མི་རྟོགས་པར་བསྟན་པ། ལ་བཟླ་བ༌། རྟོགས་པས་ཐག་བཅད་པ། སྣང་སེམས་ཡེ་གྲོལ་དུ་བཤད་པ། སྐབས་ཀྱི་དགེ་བ་བསྔོ་བའོ།

以下是完整的直譯： 愿在善業積聚的須彌山側極為明亮的、 無量智慧日月輪， 必定摧毀一切眾生四大洲的黑暗， 照亮解脫的善道。 在無量大海中心的精髓主尊， 以二資糧龍王珍寶頂飾， 消除一切眾生無餘的衰敗， 愿法雨如意財富充滿一切。 以最勝乘精髓的大力坐騎， 善擔三界眾生的重擔， 使一切轉入菩提道后， 愿能抵達大解脫之城。 這是《大圓滿心性休息》中生起次第與圓滿次第雙運一致的第九章的註釋。 如是簡要闡述了成熟解脫道及其支分后，其精髓見修行三者中，第十章是了悟基礎的智慧見解不住二邊的章節，有九個總義： 闡述入於一切法無自性生 闡述了悟此理的見解 闡述所凈化對像 闡述能凈化方法 闡述不能以宗派詞語了悟 超越 以了悟下定論 解釋現象與心本來解脫 迴向此處的善業

།སྤྱི་དོན་་དང་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་བསྟན་པ་ནི། »དེ་ལྟར་གསང་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་གཉིས་པོ་ལེགས་པར་བསྟན་ནས། དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟོད་མ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོའི་དོན་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་ཚུལ། དེ་ལྟར་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འབྲེལ་རྣལ་འབྱོར་པས། །ཆོས་རྣམས་མ་སྐྱེས་སྟོང་པའི་ཚུལ་ལ་འཇུག །འདི་ལྟར་དང་པོའི་སྒོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བར་གྱི་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་ལས་རང་བཞིན་ནི་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ་མཐའ་བཞི་ལས་འདས་པ་ཉིད། འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ཀྱི་མདོ་ལས། གང་ནའང་་སྟོང་པ་རིག་པ་མེད་ན་ནི། །ནམ་མཁའ་བར་སྣང་བྱ་ཡི་རྗེས་དང་མཚུངས། །གང་ནའང་ངོ་བོ་ཉིད་འགའ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་ནམ་ཡང་གཞན་གྱི་རྒྱུར་མི་་འགྱུར། །གང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་རྙེད་པ། །རང་བཞིན་མེད་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱིས་རྙེད། །རང་བཞིན་མེད་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་བསྐྱེད། །རྒྱུ་དེ་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན་པའོ། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱང་མི་གཡོ་བརྟན་པར་གནས། །མི་འགྱུར་འཚེ་བ་མེད་ཅིང་ཞི་བ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ཤེས་པ་མེད་པ་བཞིན། །དེ་ལ་མི་ཤེས་འགྲོ་བ་རྨོངས་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་རི་བོ་དག་ནི་མི་འགུལ་བ། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་རྟག་ཏུ་བསྐྱོད་མི་ནུས། །འཆི་འཕོ་མེད་ཅིང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡི། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་རྒྱལ་བས་རབ་ཏུ་བསྟན། །ཞེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དམ་པ་ལས། ཆོས་གང་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འབྱུང་བ་མེད། །འཆི་འཕོ་མེད་ཅིང་རྒ་བར་མི་འགྱུར་བ། །མི་ཡི་་སེང་གེ་ཡིས་ནི་དེར་སྟོན་ཅིང༌། །སེམས་ཅན་བརྒྱ་ཕྲག་དག་ནི་དེ་ལ་བཀོད། །གང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གང་ཡང་མེད། ། གཞན་ཡང་མ་ཡིན་སུས་ཀྱང་མ་རྙེད་པ། །ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་དག་ན་ཡང༌། ། མི་རྙེད་དེ་དག་ལ་ནི་མགོན་པོས་བཀོད། །ཅེས་པ་དང༌། དགོངས་འདུས་ལས། ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །དབུ་མའང་དམིགས་སུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ།

注意此處是斷點重試開始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻譯

以下是完整的直譯： 第一總義，闡述進入一切法無自性生的是： "如是善說密咒的兩個次第后，那即是一切法的本性、俱生智慧、本來無自性的一切法之精要義的闡述而入。如所說的方式，如是生圓雙運的瑜伽士，入于諸法無生空性之理。如是從最初開始直至圓滿之間的諸法，應當精通自性，而自性即是無生，超越四邊。 《聖寶源經》中說： '若於何處無空性智慧， 如同虛空中鳥跡相同。 若於何處無任何自性， 彼永不成為他者之因。 若其自性不可得， 無自性故何能被他得？ 無自性者他何能生？ 此因善逝所宣說。 一切法亦不動安住， 不變無害而寂靜， 如同虛空無知覺， 於此不解眾生迷惑。 如同山嶽不動搖， 如是諸法恒不可動。 無有死亡亦無生， 諸法如是佛善說。' 《勝定經》中說： '諸法無生亦無起， 無有死亡不衰老， 人中獅子如是說， 安置百千眾生於其中。 於何自性皆無有， 亦非他者誰亦不得， 內亦非有外亦然， 不得彼等依怙者安立。' 《意集》中說： '嗚呼稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 非空亦非不空， 中觀亦無所緣。'"

། དེའང་ཕྱི་་དོན་དུ་ཞེན་པ་ནི་རང་གི་སེམས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའམ། ལྷ་དང་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་ཤེས་པས་སྤོང་ལ། དེའང་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཤེས་པས་ནི་གཉེན་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་ལས། སེམས་ཙམ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་ནི། །ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་རྟོག་པ་སྤོང༌། །ཅི་ཡང་མེད་ཅེས་བསྟན་པ་ཡིས། །ཕྱི་ནས་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་སྤོང༌། །ཞེས་པ་དང་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། སེམས་ཙམ་ལ་ནི་གནས་ནས་ནི། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་མི་རྟོག་གོ །ཡང་དག་ཉིད་ལ་གནས་ནས་ནི། ། སེམས་ཙམ་ལས་ནི་འདའ་བར་བྱ། །སྣང་མེད་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །དེ་ཡིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མཐོང༌། །ཞེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་གོ །«སྤྱི་དོན་གཉིས་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་བསྟན་པ་ལ་ལྔ་སྟེ། གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ནི། »ཚུལ། དེ་ཡང་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །ཡེ་ནས་བདག་མེད་སྤྲོས་དང་བྲལ་བ་ལ། ། མ་རིག་འཛིན་པས་སྲིད་པ་འདིར་འཁྱམས་ཏེ། །འཁོར་འདས་བདེ་སྡུག་སྣ་ཚོགས་སྣང་མོད་ཀྱང༌། །སྣང་དུས་ཉིད་ནས་རང་བཞིན་སྟོང་པའི་ངང༌། །སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་འདྲ་བར་མཁྱེན་པར་མཛོད། །དེའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པ་ཡིན་ཡང། དེ་མ་ཤེས་པས་ང་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པའི་དབང་གིས་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བའི་འཁོར་བར་འཁྲུལ་ཏེ་བདེ་སྡུག་སོ་སོ་ལ་སྤྱོད་ཀྱང་རང་བཞིན་བདེན་པ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རྨད་བྱུང་རྒྱལ་པོ་ལས། ཡེ་ནས་ལྷུན་འབྱམས་སངས་རྒྱས་ཆོས། །ཐོག་མ་ཐ་མ་་དབུས་མེད་པས། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ལ། །མི་ཤེས་བྱིས་པ་རྣམ་པར་འཁོར། །འོན་ཀྱང་བཅིངས་མེད་བཀྲོལ་མེད་པ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པ་དང༌། གསང་སྙིང་ལས། རྣམ་རྟོག་བདག་ཏུ་་འཛིན་པ་ཡིས། །ནན་གྱིས་མཁའ་ལ་མདུད་པ་འདོར། ། བཅིངས་མེད་རྣམ་པར་གྲོལ་མེད་པའི། །ཡེ་ནས་ལྷུན་རྫོགས་སངས་རྒྱས་ཆོས། ། བསྟན་ཕྱིར་སྤྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་མཛད། །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 此外，執著外境為實有，則以了知為自心等，或了知為本尊及宮殿而斷除。再者，以了知無生，則對治法本身也無自性，從而趣入一切法之自性。 《解深密經》中說： "依止唯心后， 遣除外境執。 宣說皆無有， 其後彼亦斷。" 《楞伽經》中說： "安住唯心已， 不執著外境。 安住真實已， 應超越唯心。 無相住瑜伽， 彼見大乘法。" 以此方式趣入了知空性。 第二總義，闡述證悟彼性之見解，分五： 一、闡述實相： "方式： 顯有輪涅諸法皆， 本來無我離戲論， 無明執著此輪迴， 雖現輪涅苦樂種， 現時本性即空性， 如幻如夢當了知。" 此外，一切法雖空無我，然因不知此理，以我和我所執著力，如夢般迷惑于輪迴中，雖各自感受苦樂，應知自性無有真實。 《稀有王經》中說： "本來周遍佛法界， 無始無終亦無中， 如虛空性自性中， 愚者不知而輪轉。 然無束縛無解脫， 如幻般之自性也。" 《秘密心髓》中說： "分別我執故， 強於空繫繩。 無縛無解脫， 本來圓滿佛法界。 為示現故作種種。"

།དེའང་དོན་མེད་པ་ལ་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་འཁྲུལ་བ་ནི། འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས། འདི་དག་ནི་བདག་མེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་ཞེན་པ་དག་ནི་བདག་གི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བདག་ཡོད་དོ་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། ཁོང་དུ་མ་ཆུ་པས་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་ལྟར་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་འཁྱམ་མོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་དག་ཏུ་ཞེན་པས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་འཁྲུལ་སྣང་འདི་དག་གྲུབ་ཚུལ་་ཡང༌། པདྨ་རྣམ་པར་རོལ་པའི་མདོ་ལས། ལྷའི་བུ་པདྨ་རྣམ་པར་རོལ་པས་འཇམ་དཔལ་ལ་སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་འདི་དག་བྱེད་པ་པོས་བྱས་པའམ་ཇི་ལྟར་བལྟ་བར་བགྱི། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་འདི་རྣམས་ནི་བྱེད་པ་པོས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་སེམས་སམ་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། བག་ཆགས་ཇི་ལྟར་བརྟས་ཀྱང་རི་དང་རྒྱ་མཚོ་དང་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་སྲ་ཞིང་འཐས་པ་ལྟར་གྱུར་པ་སྣང་དུ་ག་ལ་རུང༌། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། སྣང་དུ་རུང་སྟེ། གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱི་ན་བྲམ་ཟེ་མེ་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བས་རང་གི་ལུས་སྟག་ཏུ་བསྒོམ་པས། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མི་རྣམས་ཀྱིས་་སྟག་ཏུ་མཐོང་ནས་བྲོས་པས་གྲོང་ཁྱེར་སྟོངས་པ་བྱུང་ངོ༌། །ཟད་པར་ས་དང་ཆུ་བསྒོམ་པས་ས་དང་ཆུར་སྣང་བ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དགེ་སློང་གིས་མི་གཙང་བ་དང་རུས་གོང་གི་འདུ་ཤེས་བསྒོམ་པས་དེར་སྣང་བ་ཡིན་ན་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་བརྟས་པས་ཅི་སྟེ་མི་སྣང༌། ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། བག་ཆགས་བརྟས་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དག་ཅིའི་ཕྱྀར་སྣང་བ་ཡིན་་འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། སྣང་བ་ཐམས་ཅད་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། ལ་ལའི་སྣང་བ་ནི་ལ་ལའི་མུན་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 此外，于無實義中執為我而迷惑，《聖寶云經》中說："此等雖無我，然愚凡夫執著我執者，于自蘊中執有我，以如是執著而不了知真實義。由不了知，如旋火輪般流轉于輪迴之輪。" 如是執著於心的習氣，成就種種迷亂顯現的方式，《蓮花遊戲經》中說： 天子蓮花遊戲對文殊師利說："文殊師利，這些外境是由作者所造還是應如何觀待？" 文殊師利說："天子，這些外境非由作者所造，而是心或分別習氣的顯現。" 天子說："習氣如何增長，山、海、日、月等堅實凝聚之物怎能顯現？" 文殊師利說："天子，能顯現。如在大城瓦拉納西，有一婆羅門名為施火，觀想自身為虎，城中人見為虎而逃跑，城中因此空無一人。修習地遍和水遍，則顯現為地和水。瑜伽行者比丘修習不凈觀和白骨想，則顯現為彼等。既然如此，無始以來增長的習氣為何不能顯現？" 天子說："由習氣增長力，為何顯現種種相？" 文殊師利說："一切顯現皆不定，有些人的顯現是其他人的黑暗。"

།འདི་ལྟར་ས་འབའ་ཞིག་ལའང༌། ས་ལ་སར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ས་ལ་མེར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དུ་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ས་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་འདུ་ཤེས་པའང་་ཡོད། མེ་ལ་མེར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། མེ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དུ་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། མེ་ལ་གནས་སུ་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། མེ་ལ་ཟས་སུ་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ཆུ་ལ་ཆུར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ཆུ་ལ་མེར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ཆུ་ལ་སར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ཆུ་ལ་བདུད་རྩིར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ཆུ་ལ་གནས་སུ་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ནམ་མཁའ་ལ་ནམ་མཁར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ནམ་མཁའ་ལ་གནས་སུ་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། ནམ་མཁའ་ལ་སར་འདུ་ཤེས་པའང་ཡོད། དེ་བས་ན་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་གང་ལྟར་ཡང་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །ཚུལ་དེས་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེར་མ་ཟད་མི་གཅིག་ལ་བལྟས་པ་ནའང་ཆ་ཤས་ཀྱིས་དུ་མར་སྣང་སྟེ། གཉེན་དང༌། དགྲ་དང༌། དགེ་སྦྱོང་དང༌། བྲམ་ཟེ་དང༌། སྐྱེས་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་མི་འགལ་བ་བཞིན་དུ། ཆོས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ལ་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དོ་ཧ་མཛོད་ལས། ཇི་ལྟར་རླུང་གིས་བརྒྱབ་བས་མི་གཡོ་བའི། །ཆུ་ཡང་གཡོ་བའི་དབའ་རླབས་རྣམས་སུ་འགྱུར། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་མདའ་བསྣུན་སྣང་བ་ཡང༌། ། གཅིག་ཉིད་ན་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད། །ཇི་ལྟར་རྨོངས་པས་ལོག་ནས་བལྟས་པ་ཡིས། །མར་མེ་གཅིག་ཉིད་གཉིས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་བལྟ་བྱ་ལྟ་བྱེད་གཉིས་མེད་ལ། །ཀྱེ་མ་བློ་ནི་གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོར་སྣང༌། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཆུ་གཅིག་ཉིད་རླུང་གིས་དབའ་རླབས་མང་པོར་སྣང་བ་དང༌། མར་མེ་གཅིག་ཉིད་མིག་བཙིར་བས་གཉིས་སུ་སྣང་བ་དང། ས་ར་ཧ་གཅིག་ཉིད་བཟང་ངན་གཉིས་སུ་མཐོང་བ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་གཉིས་སུ་་འཛིན་པས་བསླད་པ་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་སོ། །དེས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་ལ་སྣང་བ་རྨི་ལམ་ལྟར་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།

以下是完整的直譯： 如是，即便僅是地，也有： perceiving地為地者， perceiving地為火者， perceiving地為受用者， perceiving地為苦者。 有perceiving火為火者， 有perceiving火為受用者， 有perceiving火為住處者， 有perceiving火為食物者。 有perceiving水為水者， 有perceiving水為火者， 有perceiving水為地者， 有perceiving水為甘露者， 有perceiving水為住處者。 有perceiving虛空為虛空者， 有perceiving虛空為住處者， 有perceiving虛空為地者。 因此，由於無有確定，依習氣力而顯現種種。 以此方式，亦非一向確定，如夢般無自性。 不僅如此，即便觀看一人，也由部分而顯現多種。如親友、敵人、沙門、婆羅門、男人等顯現互不相違。應知諸法雖顯現種種，自性無二。 《道歌寶藏》中說： "如風吹動不動水， 成為動搖諸波浪。 如是國王箭所射， 雖是一體現種種。 如愚者以倒視力， 一燈顯現成兩個。 如是所見能見二， 嗚呼心現二體相。" 此外，如同一水因風顯現多波，一燈因擠壓眼睛而顯現為二，一薩拉哈被視為善惡二者。同樣，一切法實際無二，卻因執二而染污，與此相似。 因此，應知一切法雖無而顯，如夢般無二。

།«སྣང་བ་སེམས་་སུ་འདོད་པ་དགག་པ་ནི།» ད་ནི་རྣམ་པ་སེམས་ལ་སྣང་ཡང་སྣང་ཡུལ་སེམས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཚུལ། འདི་ལྟར་ཕྱིར་རོལ་སྣང་བའི་དངོས་པོ་ ཀུན། །སེམས་ལ་སྣང་ཡང་སེམས་སུ་གྲུབ་པ་མེད། །སེམས་ལས་གཞན་དུའང་གྲུབ་པ་འགའ་མེད་དེ། །བག་ཆགས་དབང་གི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྣང་ཡང༌། ། སྣང་དུས་ཉིད་ནས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་པ། བཞིན་དང་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མེ་ལོང་དུ་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་ན། མེ་ལོང་དངས་པའི་ངོས་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བའི་རྟེན་དུ་རུང་བ་དང༌། བཞིན་ལ་རྣམ་པ་འཆར་བའམ་བཏོད་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་ལས་རང་གི་བཞིན་ཇི་ལྟ་བར་སྣང་དུས། བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དེ་བྱད་ཀྱང་མ་ཡིན། བྱད་ལས་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་ཀྱང་མེད་པ་བཞིན་དུ་སྣ་ཚོགས་སུ་འཁྲུས་ངོར་སྣང་བ་འདི་དག་རྒྱུ་རྐྱེན་འཁྲུལ་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྣང་དུས་སྣང་ཡུལ་རི་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་འདི་དག་སེམས་ཀྱང་མ་ཡིན། སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་འཁྲུལ་པ་ལས་སྣང་བ་མ་གཏོགས་དོན་གཞན་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཡང་མེད་པས་འཁྲུལ་སྣང་གི་རྣམ་པ་སྟེ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྐྲ་ཤད་འཛག་པ་ལྟར་སྣང་བ་དང་མཚུངས་པ་མེད་བཞིན་སྣང་བའོ། །ད་དུང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ས་རྡོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་འདི་དག་ཕྱི་ནང་གཉིས་གང་ཡང་མ་ཡིན་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གཉིས་འཛིན་ལས་གྲུབ་པས་ཁོ་ནར་ཞེན་པ་ཁྱོད་ལ་ཕག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མོད་ཀྱི་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་་དུས་ནས་ཕྱི་ནང་བར་གསུམ་གང་དུའང་མ་གྲུབ་ལ་སྣང་བ་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བརྒྱད་་དང་མཚུངས་པར་བཤད་དེ། འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པཽ་ལས། མེ་ལོང་ངོས་སམ་འབྲུ་མར་སྣོད་དག་ཏུ། །བུད་མེད་ཁ་བཞིན་བརྒྱན་པས་བལྟས་པ་ན། །དེ་ན་བཞིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་སྣང་ཡང༌། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་མེད་པའང་མ་ཡིན་ལྟར། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །དེའང་མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་འདི་དག་ལས་དེར་འཛིན་པའི་གཟུང་་འཛིན་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ།

以下是完整的直譯： 《破斥顯現為心之主張》 現在解釋雖顯現於心，但顯現對像非心，如下： 如是外現諸事物， 雖現於心非成心， 亦非成立異於心， 習氣力現能所二， 現時即無能所二， 如面與鏡中影像。 如是，當鏡中顯現面容影像時，鏡子清凈面作為影像顯現的依處，面容具有顯現或投射形象的力量，因緣和合而如實顯現時，面容影像既非面容本身，也非異於面容的形象投射者。同樣，在迷亂境中顯現的這些種種，由迷亂因緣緣起而顯現時，所顯現的山等種種對像既非心，也非除心的習氣迷亂顯現外別有真實成立的他法，故為迷亂顯現的形象。如同眼翳者見毛髮飄落一般，無而顯現。 還有人問："顯現為地、石等的這些，既非外也非內，那是什麼？" 應答："執著二取所成立者為實有的你，這是豬。" 雖然如此，一切顯現、有為、輪迴、涅槃諸法，顯現時既不成立為外、內、中間任何一處，而顯現如幻八喻。《聖三摩地王經》中說： "鏡面或油器中， 婦女以妝觀面， 彼處雖現面輪， 非有亦非無有， 應知諸法皆然。" 此外，這些無而顯現者，產生執著為彼的能取所取迷亂。

།འདིར་གཟུང་བ་ནི་གཟུང་ཡུལ་ལས་སྐད་ཅིག་དང་པོར་སྐྱེས་པའི་རྟོག་པ་སྟེ་སེམས་ཉིད་གཟུང་བར་སྐྱེས་པ་ཅན་ཡིན་ལ། འཛིན་པ་ནི་རྗེས་ལས་སྐྱེས་ཀྱི་དཔྱོད་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ལས། དེ་ལ་གཟུང་བ་ནི་ཡུལ་དུ་འཛིན་པའི་སེམས་དང་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལ་དཔྱོད་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བའོ་ཞེས། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་གྲང་ཞེས་སོ། ། འདིར་མི་མཁས་ཤིང་རྨོངས་ལ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཕལ་ན་རེ། གཟུང་བ་ནི་རི་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ཡིན་ལ། འཛིན་པ་རང་གི་ཤེས་པའོ་ཞེས་འཛེར་ཏེ། བ་ལང་རྫི་ཁྱོད་ཀྱི་ལོག་པར་རྟོག་པ་དེས་ཆོག །འོ་ན་གཟུང་འཛིན་སྤངས་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ཡུལ་འདི་་དག་སྣང་ངམ་མི་སྣང༌། སྣང་ན་གཟུང་འཛིན་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་གཟུང་བ་དང་དེར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་འཛིན་པར་ཁས་བླངས་པས་དེ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྣང་ན་འཕགས་པའི་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བཤད་པ་དང། ཉན་་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་གྱིས་རི་དང་གཙུགས་ལག་ཁང་མཐོང་བ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇྀ་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་ཡུལ་ལ་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་བྱེད་དཔལ་ཏུ་མེད་དོ། །དེ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པ་དང་ལུང་མང་ཡང་ཧ་ཅང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མཐའ་མེད་པས་ཅི་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས། ལོག་པའི་ལམ་ལ་མཐའ་མེད་ཕྱིར། །དེ་དག་འདིར་ནི་སྤྲོ་བྱ་མིན། ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །སྣང་བ་སེམས་སུ་འདོད་པའང་སྔར་བཀག་ཟིན་མོད། འོན་ཀྱང་རི་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས། དེ་འཛིན་པའི་བློ་དང་པོ་ལ་སྣང་བ་ཞེས་བཤད་དེ༌། སྣང་བ་དང་སྣང་ཡུལ་མ་ཕྱེད་པ་རེ་བདེན། འོན་ཀྱང་སྐྱོད་བྱེད་དག་གི་བློ་གྲོས་དེ་ནི་མཛངས་པ་ཞིག་སྟེ། དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལའང་སྒྲོ་བཏགས་ནས་བདེན་པར་ཞེན་པས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་ཡུལ་ནི་སེམས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་མེད་པ་ནའང་ཡོད་པ་དང། རང་གཞན་དུ་སོང་དུས་མི་འཕོ་བ་དང༌། ཁ་དོག་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་སེམས་ཡིན་ན་རང་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ངེས་པས། རང་ཡོད་ན་ཡོད། མེད་ན་མེད་པར་འགྱུར་དགོས་པ་དང༌། སེམས་ལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་མེད་པ་ལྟར། དེ་དག་ལའང་དེར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་སྔར་བརྗོད་ཟིན་པ་བཞིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 此處，所取是從所取對像生起的第一剎那的分別，即心本身生起為所取。能取是隨後生起的思維，即心所。如《觀自在行》中說："其中所取是執為對象的心，能取是對此思維的心所。"應當了知。 此處，無知愚昧而自負者多說："所取是山等顯現，能取是自己的心識。"你這牧牛人，你的邪見就到此為止吧。那麼，對於斷除能取所取的聖者們，這些境是否顯現？若顯現，則成為能取所取顯現，因為你承認境為所取，了知它的心識為能取，故顯現。若不顯現，則與說聖者顯現如幻，聲聞阿羅漢見山和寺院，佛陀遍知所知境等證據相違。 雖有諸多類似的理證和教證，但對極度邪見者無窮無盡，何必多言。如法稱所說："邪道無邊際，此處不應廣。" 雖然前面已破斥顯現為心的主張，但有人解釋說，以山等為對境，最初緣取它的心識稱為顯現。這種混淆顯現與所顯對境的說法有些道理。然而，提出者的智慧卻是聰明的，因為他們對顛倒之義也增益執著為真實。 所顯對境並非心，因為自身不存在時它仍存在，自他轉換時它不移動，顯現為色等。若是自心，則應隨自存在而存在，不存在而不存在，如心無色無形，它們也應如是等，如前所述。

།སྣང་མི་སྣང་དུ་ངེས་པ་ནི། སེམས་ཡིན་པས་ན་སྣང་བ་ཙམ་སེམས་སུ་བཞག་པས་ཆོག་མོད། སྣང་ཡུལ་སེམས་སུ་རློམ་པ་ནི་ཧ་ཅང་ཡང་རྨོངས་པས་རྔམས་པོ་ཆེ་མི་རིགས་པར་སྨྲ་བ་དག་ཡིན་ནོ། ། སྣང་སྲིད་སྒྱུ་མ་ལྟར་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར་མེ་ལོང་དུ་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བར་སྣང་དུས་མེ་ལོང་གི་ནང༌། དེར་ནི་བྱད་ཉིད་སྣང་ཡང་མ་གྲུབ་ལ། །བྱད་ལས་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་མེད། །མེད་བཞིན་གཉིས་སུ་སྣང་བ་མངོན་སུམ་ལྟར། །སྣ་ཚོགས་ཆོས་རྣམས་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །འདི་ལྟར་མེ་ལོང་དུ་བྱད་མ་འཕོས་ཀྱང་སྣང་ལ། །སྣང་དུས་ནས་བྱད་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་པ་ལྟར། སྣང་སྲིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ལ་སྣང་དུས་ཉིད་ནས་སེམས་དང་སེམས་ལས་གཞན་དུའང་མ་གྲུབ་པ་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བརྒྱད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། རྨི་ལམ་ཇི་བཞིན་སྒྱུ་མ་བཞིན། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ཇི་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་སྐྱེ་དང་དེ་བཞིན་གནས། དེ་བཞིན་དུ་ནི་འཇིག་པའང་གསུངས། ། ཞེས་དང༌། ཏིང་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་་དྭངས་ལ་ཟླ་ཤར་བ། ། དེ་ཡི་གཟུགས་བརྙན་དངས་པའི་མཚོར་སྣང་ཡང༌། །ཟླ་བ་ཆུ་ཡི་ནང་དུ་འཕོས་པ་མེད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་གྱིས། །ཇི་ལྟར་མི་དག་བྲག་རིའི་ཁྲོད་འདུག་སྟེ། །གླུ་ལེན་སྨྲ་དང་ངུ་་དང་དགོད་པ་ལས། །རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྲག་ཅ་འབྱུང་མོད་ཀྱི། །སྒྲ་ལས་དབྱངས་དེ་ནམ་ཡང་འཕོས་པ་མེད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 顯現與否的確定是心，因此僅將顯現安立為心就足夠了。而妄執所顯對境為心，則是極其愚昧者無理誇大之說。 如是闡明顯現有為如幻： 如同鏡中現影像時，鏡中： "彼處雖現面容自身未成立， 亦無異於面容形象投射者。 無而顯現二相如現量， 應知諸法亦復如是。" 如是，雖面容未移至鏡中卻顯現，顯現時並非成立為異於面容的法。同樣，一切顯現有為諸法，顯現於心時既非心也非異於心，應知如幻八喻。如《中論》所說： "如夢亦如幻，如乾闥婆城， 如是說生住，如是說滅亦。" 《三摩地王經》中說： "如晴空中月升起， 其影像現澄凈湖， 月並未移入水中， 應知諸法皆如是。 如人處於山巖間， 歌唱言語哭與笑， 依緣而生回聲時， 聲音絕未移出去， 應知諸法皆如是。" 如是等教所說。

།སེམས་ངོ་བོ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་འདི་དག་རིགས་པས། མ་བརྟག་ཉམས་དགའ་བརྟགས་ན་ངོས་གཟུང་མེད། ། ཤིན་ཏུ་བརྟགས་ན་སྨྲ་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས། །ཡོད་མེད་མི་དམིགས་མཐའ་བྲལ་མ་བྲལ་མེད། །དེའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བརྟགས་ན་བདེན་པ་ལྟར་སྣང་ཡང༌། ཕྱི་སྣང་རྡུལ་ཕྲན་དུ་བརྟགས་ན་རང་བཞིན་མེད་པས་གཟུང་བའི་ཡུལ་མི་དམིགས། ནང་འཛིན་པ་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་པས་ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་ལས་འདས་པའི་འཛིན་པའི་སེམས་མི་དམིགས། གཉིས་མེད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བས་བརྗོད་བྱ་བརྗོད་བྱེད་ལས་འདས་པ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། འོད་སྲུངས། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྨན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟར་སེམས་ཡོངས་་སུ་ཚོལ་ཏེ། འདོད་ཆགས་པར་གྱུར་པའམ། ཞེ་སྡང་བར་གྱུར་པའམ། གཏི་མུག་པར་གྱུར་བའི་སེམས་དེ་གང་ཡིན། ཅི་གང་འདས་པའམ། མ་་འོངས་པའམ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ནམ། དེ་ལ་སེམས་འདས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགགས་ཤིང་ཟད་ པའོ། །མ་འོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་ཕྱིན་པའོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟེན་དང་གནས་མེད་པའོ། །འོད་སྲུངས། སེམས་ནི་ནང་ན་ཡང་མེད། ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མེད། དེ་གཉིས་ཀའི་བར་ན་ཡང་མེད། གཉིས་ཀ་མེད་པར་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །འོད་སྲུངས། སེམས་ནི་དཔྱད་དུ་མེད་པ། བརྟན་དུ་མེད་པ། སྣང་བ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ། གནས་པ་མེད་པའོ། ། འོད་སྲུངས། སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གཟིགས་གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོད་སྲུང༌། སེམས་ནི་ཀུན་ཏུ་བརྩལ་ན་མི་རྙེད་དོ། །གང་མི་རྙེད་པ་དེ་ནི་མི་དམིགས་སོ།

以下是完整的直譯： 示心無自性如下：如是種種顯現，以理： "未察悅意，察則無所得， 究竟觀察超言思， 不見有無，離邊無離。" 又，一切法未察時似真實顯現，然外顯分析為極微時無自性故，不見所取境；內能取無剎那分故，超越自性可得，不見能取心；二無別離戲論故，超越所詮能詮。如《寶積經》中說： "迦葉，出世間智慧藥為何？即是遍尋心的精進。如是遍尋心：貪心、嗔心或癡心是何？是過去、未來還是現在？其中，過去心已滅盡，未來心未生未至，現在心無依無住。迦葉，心不在內，不在外，不在兩者之間，亦不可得為無二者。迦葉，心不可察，不可定，無顯現，無了別，無住處。迦葉，心即使諸佛亦未見、不能見。迦葉，心遍尋不得。不得即不可得。"

།གང་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་མ་་ཡིན་ཏེ། གང་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དུས་གསུམ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའོ་ཞེས་དང༌། སེམས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་དམིགས་པས་གང་ན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་དང། བྱམས་པས་ཞུས་པ་ལས། སེམས་ནི་དབྱིབས་མེད་པ། ཁ་དོག་མེད་པ༌། གནས་མེད་པ། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་དང༌། ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། རྒྱལ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་འདི་ལ་གང་ཞིག་འཇུག་འདོད་པ། །དེས་ནི་བསམ་པ་ནམས་མཁའ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་་སྦྱཽངས། །རྟོག་དང་རྣམ་པར་རྟོག་དང་འདུ་ཤེས་འཛིན་སྤོངས་ལ། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ཡིད་ཀྱིས་འདི་ལ་འཇུག་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ། །རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་སྟེ། །སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལྡོག་པས་་སོ། །མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་འགགས་པ། །ཆོས་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་དང་མཚུངས། །ཞེས་པ་དང༌། ཀུན་བྱེད་ལས། བསྟན་དུ་མཚན་མའི་དངོས་པོར་མེད། །མཐོང་དུ་དམིགས་པའི་ཡུལ་དང་བྲལ། །ཤེས་སུ་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དུ་མེད། །རྒྱུ་ལས་མ་བྱུང་སྙིང་པཽ་འདི། །སྒྲོ་ཡིས་བཏགས་པ་ཀུན་་དང་བྲལ། །དོན་འདི་ངེས་པར་རྟོགས་འདོད་ན། །དཔེ་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་རྟག །དོན་ནི་ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད། ། རྟགས་ནི་སེམས་ཉིད་འགག་པ་མེད། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་དཔེ་ཡིས་མཚོན། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： "不可得者非過去，非未來，亦非現在。非過去、非未來、非現在者，即是真實超越三時。"又說："如心一般，一切法亦不可得，故無所有。" 《彌勒請問經》中說："心無形狀，無顏色，無住處，如虛空。" 《華嚴經》中說： "欲入此佛行境者， 應當清凈意如空， 舍離分別及妄想， 以空性心而趣入。" 《中論》中說： "所言說皆滅， 心行亦復然。 不生亦不滅， 法性如涅槃。" 《普作續》中說： "無相可示現， 離所緣可見， 不可言說知， 此精華非因生。 遠離一切增益， 欲定解此義者， 喻如虛空常， 義為法性無生。 相為心性不滅， 如空之法性中， 以空喻為表。"

།རང་བཞིན་མེད་པའི་དཔེས་བརྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར་མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཆ་ནས། སྒྱུ་མའི་ཚུལ་དུ་སྐྱེ་སོགས་སྣང་ན་ཡང༌། །སྣང་དུས་ཉིད་ནས་སྐྱེ་སོགས་རང་བཞིན་མེད། །སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་དང་རྫིང་བུའི་ཟླ་གཟུགས་བཞིན། །འདི་ལྟར་ཆུའི་ཟླ་བ་དང་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལྟར་སྐྱེ་བར་སྣང་དུས་ཉིད་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་རྟོག་པར་བྱ་སྟེ། གསང་སྙིང་ལས། ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ གསང༌། །སྐྱེ་བ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས། །སྐྱེས་པ་ཉིད་ན་སྐྱེ་བ་མེད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །འགག་པ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་འགག །འགག་པ་ཉིད་ན་འགག་པ་མེད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །གནས་པ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་གནས། །གནས་པ་ཉིད་ན་གནས་པ་མེད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང། །དམིགས་པ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་དམིགས། །དམིགས་པ་ཉིད་ན་དམིགས་པ་མེད༌། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །འགྲོ་འོང་མེད་ལས་འགྲོ་དང་འོང༌། །འགྲོ་འོང་ཉིད་ན་འགྲོ་འོང་མེད། །ཅེས་པ་དང༌། དོ་ཧ་མཛོད་ལས། ཆུ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡང་རྒྱ་མཚོར་གཅིག་པ་ལྟར། །བརྫུན་པ་དུ་མ་དག་ཀྱང་བདེན་པ་གཅིག་གིས་འཇོམས། །ཉི་མ་གཅིག་པུ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིས། ། མུན་པ་དུ་མ་དག་ཀྱང་འཇོམས་པར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་ཆུ་འཛིན་གྱིས་ནི་རྒྱ་མཚོ་ལས། །ཆུ་བླངས་ནས་ནི་ས་གཞི་གང་བྱས་ཀྱང༌། །དེ་ནི་མ་ཉམས་ནམ་མཁའ་དག་དང་མཉམ། །འཕེལ་བ་མེད་ཅིང་འགྲིབ་པ་དག་ཀྱང་མེད། །རྒྱལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཡོངས་གང་བ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་གཅིག་གི་རང་བཞིན་ ཉིད། །དེ་ལས་འགྲོ་བ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པ་སྟེ། དེ་ལ་དངོས་དང་དངོས་མེད་པ་ཡང་མེད། །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 以無自性的比喻來確立： 如是無而顯現的方面： "如幻化生等雖顯， 顯時即無生等自性， 如陽焰水與池月影。" 如此，應當了知如水月和陽焰之水般，顯現生起之時即無生等。 《密心經》中說： "奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無生中生一切， 生時即是無生。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無滅中滅一切， 滅時即是無滅。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無住中住一切， 住時即是無住。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無緣中緣一切， 緣時即是無緣。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無去來中去來， 去來時無去來。" 《道歌寶藏》中說： "如眾河流入海一， 諸多虛妄一實破。 如同一日光明現， 能破眾多黑暗障。 如雲從海取水來， 遍滿大地亦無損， 等同虛空無增減。 佛陀圓滿遍充滿， 俱生一性之自性， 從彼眾生生與滅， 彼中無有實非實。"

།ཆུ་ཕྲན་རྣམས་རྒྱ་མཚོར་གཅིག་པ་ལྟར། སྐྱེ་སོགས་་སུ་སྣང་བ་རྣམས་སྐྱེ་མེད་དུ་གཅིག་པ་དང༌། ཉི་མའམ་མར་མེ་གཅིག་གིས་མུན་པ་དུ་མ་འཇོམས་པ་ལྟར། སྐྱེ་མེད་གཅིག་ཤེས་པས་འཁྲུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་དུ་ཤེས་པ་དང༌། སྤྲིན་ལས་ཆར་ས་གཞི་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བབ་དུས་སྤྲིན་ལ་ཆེ་ཆུང་འཕཻལ་འགྲིབ་མེད་པ་ལྟར། ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ངང་ལས་ཆོས་ཅན་སྐྱེ་འགག་ཏུ་སྣང་ཡང་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ངང་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པ་དང༌། སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པའི་ངང་ལ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཞེན་་འཛིན་གྱིས་འཁྲུལ་ཡང༌། སེམས་ཉིད་ལས་གཡོས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་ཉིད་ཡེ་ནས་དག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དང༌། དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། སྔོན་བདག་དགོན་པ་ནགས་ཁྲོད་གཅིག་ན་མཆིས་པའི་ཚེ། དགེ་སྦྱོང་ཞིག་ཀྱང་མཆིས་ཏེ་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་དམིགས་པས་བརྡ་སྤྲོད་པར་བགྱིད་དེ། ཁ་ཅིག་ནི་ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་པས་སོ། ཁ་ཅིག་ནི་ཁམས་ལ་་དམིགས་པས་སོ། ཁ་ཅིག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་དམིགས་པས་སོ། ཁ་ཅིག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་དམིགས་པས་སོ། །བདག་གིས་ནི་ཆོས་གཅིག་གི་མཚན་ཉིད་བདག་མེད་པར་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་འཚལ་ལགས་སོ་ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 如小溪匯入大海成一體，生等諸相顯現皆歸於無生一體。如一日或一燈能破眾多黑暗，了知一無生即知一切幻相皆無生。如雲降雨遍滿大地時，雲中無大小增減，如是法性無生中現有法生滅，而無生之性無增無減。應知心性本自清凈中，一切眾生雖因執著而迷亂，但心性未曾動搖，因心性本來清凈故。 《解深密經》中說：須菩提白言："昔日我在一處山林靜處時，有一沙門以種種法為所緣而作詮釋。有些以蘊為所緣，有些以界為所緣，有些以處為所緣，有些以緣起及念住等為所緣。而我則知一法無我相，由此了知一切法亦復如是。"

།སྤྱི་དོན་གསུམ་པ་སྦྱང་བྱ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟར་མེད་བཞིན་སྣང་བའི་ཆོས་རྣམས་གཟོད་མ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལས། ཁྱད་པར་མ་དག་འགྲོ་དྲུག་སྣང་བ་འདི། །མེད་བཞིན་སྣང་བ་བག་ཆགས་འཁྲུལ་པའི་གཟུགས། ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྐྲ་ཤད་སྣང་བ་བཞིན། །དེ་བསལ་འདོད་པས་བད་ཀན་སྦྱོང་བ་ལྟར། །འཁྲུལ་སྣང་དག་འདོད་མ་རིག་ལིང་ཏོགས་བསལ། །འདི་ལྟར་བད་ཀན་གྱིས་བསྒྲིབས་པས་སྐྲ་ཤད་འཛག་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ན་བད་ཀན་སེལ་བའི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་པ་ལྟར། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བདག་་དང་བདག་གིར་འཛིན་པའི་བག་ཆགས་དང་མ་རིགས་པའི་ལིང་ཏོག་གིས་བསྒྲིབས་པས་སེམས་ཉིད་འོད་གསལ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཇི་ལྟར་རང་ལ་ཡོད་ཀྱང་མ་མཐོང་བར་མ་ཟད། ཕྱི་ས་རྡོ་རི་བྲག་ནང་ཉོན་མོངས་པའི་ཞེན་རྟོག་ལ་སོགས་པ་སྐྲ་ཤད་འབབ་པ་དང་མཚུངས་པར་སྣང་དུས་ཉིད་ནས་ཡོད་མ་མྱོང་བ་སླུ་བ་བྱིས་པ་འབྲིད་པའི་རང་བཞིན་དུ་བཤད་དེ། ཚིག་གསལ་ལས། མ་རིག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྗེས་སུ་སོང་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པས་ནི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ལ་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་རྣམས་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་ཉམས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པར་གྱུར་ནས་ཞེས་པ་དང༌། ལངྐར་གཤེགས་པ་ལས། ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་ཅན་དག་གིས། །སྐྲ་ཤད་ལོག་པར་་འཛིན་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དངོས་པོར་རྟོག་པ་འདི། །བྱིས་པས་ལོག་པར་རྣམ་པར་བརྟགས། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 第三總義，顯示所凈： 如是無而顯現的諸法本來無自性， 特別是不凈六道顯現， 無而顯現，習氣迷亂相， 如眼翳者見毛髮飄落， 欲除此者如凈除痰濁， 欲凈迷現除無明翳障。 如此，當痰濁遮蔽而見毛髮飄落等相時，精進于除痰的方法。同樣，眾生從無始以來被我執和我所執的習氣以及無明翳障所遮蔽，雖然自心光明佛性本自具足，卻不見之。不僅如此，外在山石巖壁，內在煩惱執著等，如同毛髮飄落般顯現之時，實為從未存在的欺誑，如同愚童之性。 《明句論》中說："由於隨順無明顛倒，世間于無自性的事物相上妄執為有自性。如同眼翳者于無自性的毛髮等，因眼翳緣故而執著為有自性。同樣，愚者因無明翳障使慧眼損壞，于無自性的事物相上執著為有自性。" 《楞伽經》中說： "如同眼翳者， 錯執毛髮相， 如是執實有， 愚者妄分別。"

།དེའང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་མེད་པར་གཟིགས་པས་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་དང་མཐུན་པར་དག་པ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་དགོངས་པར། སྔ་མ་ལས་གང་གི་ཚེ་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་དང་བྲལ་བས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་མངའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཟིགས་པ་ལ་ལྟོས་ན་ནི། དེའི་ཚེ་རབ་རིབ་དང་བྲལ་བ་དག་གིས་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པའི་སྐྲ་ཤད་མ་མཐོང་བ་ལྟར་འཕགས་པས་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོའི་བློས་བརྟགས་པ་བཞིན་མ་གཟིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་གསུང་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུང་པ་དང༌། དེ་ལ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་འབྲིད་པར་བྱེད་ཅིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པ་སྟེ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་བཞིན་ནོ། །གང་ཞིག་བདེན་པ་དེ་ནི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྟན་པའི་རིག་པ་དང་ལུང་འདི་ལས་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་གྲུབ་སྟེ་ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 此外，諸聖者見無自性，契合本性而清凈，唯見無自性。如前所說："當無明翳障消除，具清凈智慧眼者所見時，如同無翳障者不見眼翳者所見之毛髮，聖者不見如凡夫所執著。他們明確宣說：'這不是諸法的自性。'" 對此，欺誑法相能迷惑愚者，顛倒顯現，如旋火輪。因此，由於非自性，一切有為法皆虛妄，具欺誑性，如同陽焰之水。真實者非欺誑法相，如涅槃。因此，依此教理與教證，可證諸法無自性。

།སྤྱི་དོན་བཞི་པ་སྦྱོང་བྱེད་བསྟན་པ་ལ་བདུན་ལས། མཐའ་བྲལ་དབུ་མར་བསླབ་ཚུལ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་བུའི་མ་རིག་པའི་ལིང་ཏོག་དེ་གང་གིས་སེལ་ཞེ་ན་སྨྲས་པ། དེ་ཡི་གཉེན་པོར་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས༌། །འཁོར་བའི་བག་ཆགས་སྟོང་པར་ལ་བཟླ་ཞིང༌། །སྟོང་པའི་རང་བཞིན་སྣང་བར་ཐག་བཅད་དེ། །སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་བདེན་པ་གཉིས་དོན་ཤེས། །མཐའ་གཉིས་གནས་བསལ་དབུ་མར་བསླབས་པ་ཡིས། །སྲིད་ཞིར་མི་གནས་ནམ་མཁའི་ངང་དུ་གྲོལ། །འདི་ནི་ངེས་དོན་སྙིང་པོའི་དམ་པ་་སྟེ། །རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གནས་ལུགས་ཡིན། །འདི་ལྟར་ཡང་་དག་པའི་ཤེས་རབ་ནི་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་བལྟ་བ་ན། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བག་ཆགས་་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེད་བཞིན་སྣང་བ་སྤྲུལ་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་གྲོལ་བ་ཉིད། དབུ་མ་རྩ་བར། ཉོན་མོངས་ལས་དང་ལུས་རྣམས་དང༌། །བྱེད་པ་པོ་དང་འབྲལ་བུ་དག །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དང༌། །སྨིག་རྒྱུ་རྨི་ལམ་འདྲ་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང༌། ལས་་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་མདོ་ལས། ལས་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ་ཞེས་སོ། །དེའང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྟོང་སྟེ། མ་དྲོས་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། གང་ཞིག་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་མ་སྐྱེས། །དེ་ལ་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་མ་ཡིན། །རྐྱེན་ལ་རག་ལས་གང་དེ་སྟོང་པར་བཤད། །གང་གིས་སྟོང་ཉིད་ཤེས་དེ་བག་་ཡོད་ཡིན། ། ཞེས་སོ། །སྟོང་པའང་སྣང་བ་ཉིད་དེ་བདེན་པས་སྟོང་པའི་ཆ་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་བསྡུས་པ་ལས། གཟུགས་སྟོང་པའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་གཟུགས་སོ། །གཟུགས་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་དང༌། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་བཞིན་དུ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཟུགས་སུ་བརྗོད། །རང་བཞིན་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་པའོ།

以下是完整的直譯： 第四總義，顯示能凈，分七部分。首先，顯示修學離邊中觀之方法： 如是無明翳障，由何消除？答曰： 以對治智慧， 凈化輪迴習氣， 決定空性顯現， 了知顯空不二二諦義， 遠離二邊修中觀， 不住輪涅解脫于虛空， 此乃了義究竟要義， 自性大圓滿之實相。 如是，真實智慧即自證智慧。以此觀察諸法自性時，一切業、煩惱及習氣雖無而顯，了知為幻化等本性，以空性而得解脫。《中論》云："煩惱業及身，作者與果報，如同乾闥婆城，如陽焰如夢。"《凈除一切業障經》云："應觀彼業自性無體空。" 又因緣起故空，《無熱惱請問經》云："緣生故無生，彼無生自性，依緣故說空，知空者謹慎。" 空性亦是顯現，應知僅是離實有之分。《聖般若波羅蜜多攝義》云："色即是空，空即是色。色不異空，空不異色。"《寶積經》云："色之自性，即是空性，空性亦說為色，自性本來無生。"

།ཞེས་པ་དང༌། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད། ། གཏི་མུག་ང་རྒྱལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་བསྐྱེད། །རྟོག་པ་དེ་ཡང་མ་བྱུང་བྱུང་མེད་པར། །དེ་ལྟར་ཤེས་ན་འདྲེན་པ་རྣམས་སུ་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མེད་པའི་མདོ་ལས། འདོད་ཆགས་མི་དམིགས་དེ་བཞིན་ཞེ་སྡང་དང༌། །གཏི་མུག་འདི་ལ་ནམ་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་་དང་ནམ་མཁའ་འདྲའོ་ཞེས། །དེ་ལྟར་གང་ཤེས་དེ་ནི་རྒྱལ་བར་འགྱུར། །ལྷ་དང་ལྷ་མིན་གཉིས་ཀ་ཚུལ་གཅིག་སྟེ། །མཉམ་དང་མི་མཉམ་དེ་བཞིན་མཉམ་པ་ཡིན། ། སངས་རྒྱས་མེད་ཅིང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་མེད། །དེ་ལྟར་སུས་ཤེས་དེ་ནི་མཁས་པ་ཡིན། །སེམས་ཅན་རང་བཞིན་བྱང་ཆུབ་ཉིད་་དུ་གསུངས། །བྱང་ཆུབ་རང་བཞིན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ། །སེམས་ཅན་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་གཉིས་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ཤེས་ན་སྐྱེས་བུ་མཆོག་ཏུ་་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་པ་སྟེ་དབུ་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡེ་གདོད་མ་ནས་དག་པ་ལ་བསླབ་པས། རྟག་ཆད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆ་ལས་གྲོལ་བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

以下是完整的直譯： 又云： "貪嗔自性空， 癡慢由妄想， 妄想本無生， 如是知成導。" 《一切法無生經》云： "貪不可得，如是嗔恨， 愚癡亦永不可得， 諸法皆如虛空， 如是知者成勝者。 天與非天同一理， 平等不等亦平等， 無佛無法無僧伽， 如是知者為智者。 眾生自性即菩提， 菩提自性即眾生， 眾生菩提非二法， 如是知者成至尊。" 此外，世俗諦與勝義諦無二，即諦不可分。修學中觀實相無實體之本性本來清凈，則能解脫常斷輪涅之邊而證得涅槃。

།དེ་ཁོ་ན་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཆོས་ཉིད་བྱ་བཙལ་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་བྱེད་ལས། སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་ཀུན། །སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ང་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། །ཡེ་ནས་གཉིས་སུ་མེད་པར་ལ་ཡང་བཟླ། །ཞེས་པ་དང། དགོངས་འདུས་ལས། ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །མ་བཅོས་མ་བསླད་བྱས་པ་མེད༌། །ཇི་བཞིན་རང་བཞན་རྣམ་པར་དག །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །གཞི་རྩ་མེད་པའི་སེམས་ཉིད་ནི། ། ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་ཡིན། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །རང་བཞིན་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལས། །བདེ་བ་ཆེན་པོར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །དབུ་མའང་དམིགས་སུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེསསོ། །སེམས་ཀྱི་རྩ་བ་གཅད་པ་ནི། འདི་ལྟར། སྣང་བའི་དངོས་ཀྱིས་ཕན་གནོད་གཉིས་སུ་མེད། །དེར་འཛིན་ཞེན་པས་སྲིད་པར་འཆིང་བས་ན། །སྣ་ཚོགས་སྣང་ལ་བརྟག་དཔྱད་མི་དགོས་ཀྱི། །འཛིན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྩ་བ་གཅད་པར་མཛོད། འདི་ལྟར་སྣང་བས་འཆིང་བ་མ་ཡིན་ཏེ་དགག་སྒྲུབ་ཏུ་ཕར་མ་ཞེན་ན་ཚུར་མི་གོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཞེན་པས་འཆིང་བ་ཡིན་པས་ཞེན་པ་སྤང་བ་ནི། དོ་ཧ་ལས། གང་ལ་ཞེན་པ་ཡོད་ན་དེ་ཡང་་ཐོང༌། །རྟོགས་པར་གྱུར་ན་ཐམས་ཅད་དེ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལས་གཞན་ཞིག་སུས་ཀྱང་ཤེས་མི་འགྱུར། །ཀློག་པ་དེ་ཡིན་འཛིན་དང་བསྒོམ་པའང་དེ། །བསྟན་བཅོས་སྙིང་ལ་འཆང་བའང་དེ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 此即自性大圓滿之義，名為"法性超越作為"。《遍作續》云： "佛與眾生器情世間， 皆從我生菩提精華， 本來無二當如是修。" 《密意總集》云： "奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無造無染無作， 如實自性清凈。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無基心性即是， 一切諸法根本。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 無自性之自性， 任運成就大樂。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 非空亦非不空， 中觀亦不可得。" 斷心之根本者，如是： "顯現實質無利害， 執著繫縛于有， 無需觀察種種相， 當斷能執心根。" 如是，非顯現繫縛，若不執著于遮遣或成立，則不受染，因無關聯故。因此，執著繫縛，故應斷除執著。《道歌》云： "若有執著彼亦舍， 若能證悟一切是， 此外他人不能知， 誦讀即是執持修， 持論於心亦是此。"

།དེའང་སྣང་བའི་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་ལ་ཕར་རྟོག་དཔྱོད་ཀྱིས་རང་བཞིན་མེད་པ་དང༌། མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པར་ཞེན་པས་སྤོང་ཡང་སེམས་ཀྱི་ཞེན་མཁན་མ་གྲོལ་བས་འཛིན་པའི་རྩ་བ་མ་ཆོད་དེ་ཁྱི་ལ་རྡོ་འཕངས་པ་ན་རྡོ་རྡེག་མཁན་ལ་མི་འཇུ་བར་རྡོ་ལ་རྨུགས་པ་ལྟ་བུའི་ཆོས་སྤྱོད་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་མི་གྲོལ་བས། སེང་གེ་ལ་རྡོ་འཕངས་དུས་འཕེན་མཁན་གསོད་པ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཆགས་སྡང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་རང་གི་སེམས་ཡིན་པས་དེ་ནང་དུ་བརྟགས་ལ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཞི་བར་བྱ་སྟེ། དཀོན་བརྩེགས་ལས། འོད་སྲུངས༌། ནང་དུ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་མ་རྒྱུག་ཅིག །འོད་སྲུངས། མ་འོངས་པའི་དུས་ན་དགེ་སློང་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཁྱི་རྡོ་ལ་སྙེག་པ་དང་མཚུངས་པ་དག་འབྱུང་ངོ༌། །འོད་སྲུངས། ཇི་ལྟར་ཁྱི་རྡོ་ལ་སྙེག་པ་དང་མཚུངས་པ་དག་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱི་རྡོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིགས་པ་ལས། རྡོ་་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྙེག་གི་རྡོ་དེ་སུས་འཕངས་པ་ལ་མི་སྙེག་གོ །འོད་སྲུངས། འདི་ལྟར་དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་ཁ་ཅིག་གཟུགས་དང༌། སྒྲ་དང། དྲི་་དང། རོ་དང། རེག་བྱ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་ཏེ། མི་རྟག་པ་དང་སླུ་བ་དང༌། འཇིགས་པའི་ཆོས་སུ་རྟོག་ཀྱང་དེ་དག་གང་ལས་བྱུང་བ་མི་ཤེས་པས། གྲོང་དང༌། གྲོང་ཁྱེར་དང༌། གྲོང་རྡལ་དང༌། ལྗོངས་དང༌། ཡུལ་འཁོར་དང༌། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་སོང་ན་ཡང་གཟུགས་དང༌། སྒྲ་དང༌། དྲི་དང༌། རོ་དང༌། རེག་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་དགོན་པར་གནས་པ་ལས་འཆི་བའི་་དུས་བྱེད་པར་གྱུར་ན་ཡང༌། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་དེ་དག་མཐོ་རིས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་ཡང་དེ་དག་གི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པོ་དག་གིས་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལས་ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་ངན་སོང་ལས་ཡོངས་སུ་མི་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང༌། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་དང༌། གཤིན་རྗེའི་འཇིགས་རྟེན་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ ནོ། །འོད་སྲུངས། དེ་ལྟར་ན་དགེ་སྦྱོང་ཁྱི་རྡོ་ལ་སྙེག་པ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 此外，對於顯現的色聲香味觸，以觀察推理而執著無自性、不凈等，雖能斷除，但未解脫能執之心，未斷執著之根本，如同狗被石頭擊中時不咬扔石者而咬石頭一般。如此修法不能解脫煩惱。應如獅子被石頭擊中時殺死扔石者一樣，因為一切煩惱貪嗔之根本是自心，故應向內觀察，以無自性智慧令其平息。 《寶積經》云："迦葉，當向內尋求，勿向外馳求。迦葉，未來世將有增上慢比丘，如狗逐石。迦葉，何謂如狗逐石？狗因恐懼石頭而追逐石頭，不追逐扔石之人。迦葉，如是有些沙門婆羅門專注于觀察色聲香味觸，雖觀想無常、虛妄、可畏之法，卻不知其來源。即便前往村落、城邑、鄉鎮、地方、國土、王宮，仍為色聲香味觸所害。若彼等住于空閑處而命終，雖持世間戒律，亦生天界，然彼等仍為五欲功德所害。死後轉生亦不能解脫惡趣，即地獄、畜生、閻羅世界及阿修羅。迦葉，如是沙門如狗逐石。"

། དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཁྱི་ནི་རྡོ་བས་སྐྲག་གྱུར་ཀྱང༌། །སུས་འཕངས་མི་སྙེག་རྡོ་ལ་སྙེག་པར་བྱེད། །དེ་བཞིན་དགེ་སྦྱོང་བྲམ་ཟེ་ལ་ལ་ དག །གཟུགས་ལ་སོགས་པས་སྐྲག་ནས་དགོན་པར་གནས། །དེ་དག་དགོན་པ་དེ་ན་གནས་གྱུར་ཀྱང༌། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་མཐོང་གྱུར་ན། ། བཏང་སྙོམས་འདུག་ཅིང་ནང་གི་ཚུལ་མི་ཤེས། །དེ་ཡི་ཉེས་ལས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ། །མི་ཤེས་པ་ནི་སླར་་ཡང་གྲོང་དུ་གནས། །གཟུགས་ལ་སོགས་པས་དེར་ཡང་གནོད་པར་འགྱུར། །དེར་ཡང་ལྷ་ཡི་ལོངས་སྤྱོད་སྤྱད་གྱུར་ཏེ། །ལྷ་དང་མི་ལས་ཁ་ཅིག་ཤི་འཕོས་ནས། །དེ་དག་ངན་སོང་སར་ནི་ལྟུང་བར་འགྱུར། །བླུན་པོ་དེ་དག་ཤི་འཕོས་སྡུག་བསྔལ་འགྱུར། །དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་ལྡན་དེ་དག་ནི། ཁྱི་རྡོ་སྙེག་པ་འདྲ་ཞེས་བདེ་གཤེགས་གསུངས། འོད་གསུངས། ཕྱི་མའི་དུས་ན་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་ཁྱི་རྡོ་ལ་སྙེག་པ་མི་འདྲ་བ་དག་ནི། དཔེར་ན་སེང་གེ་ལ་རྡོ་འཕངས་ན། རྡོ་གང་ནས་བྱུང་ཤེས་པས་རྡོ་ལ་མི་སྙེག་པས་རྡོ་འཕང་བར་བྱེད་པ་དག་ལ་སྙེག་པས་ཕྱིས་རྡོ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་ནས་སེམས་ལ་བརྟགས་པས་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་ནས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སེང་གེ་མི་ལ་ཟ་བ་ལྟར། དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཡིས། །ཕྱི་རོལ་འདོད་ཡོན་མཐོང་གྱུར་ན། །སེམས་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་ནས་ནི། །སེམས་ཉིད་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ཡིས། དེས་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྲོལ་བར་འགྱུར། འོད་སྲུངས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རྟའི་འདུལ་སྦྱོང་ལ་མཁས་པས་རྟ་དེ་གང་དང་གང་དུ་གཡོ་བར་བྱེད་ཅིང་མ་བྱང་བ་དེ་སྲིད་དུ་སྤྱོད་ དོ། །འོད་སྲུངས། དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་ཡང་གང་དང་གང་དུ་སེམས་འགྱུར་བར་མཐོང་བ་དེ་དང་དེར་རབ་ཏུ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་ཅི་ནས་འཁྲུག་པར་མི་་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་སེམས་རབ་ཏུ་འཆོས་སོ།

以下是完整的直譯： 關於此，有如是偈： "譬如狗因石驚懼， 不逐扔者追石頭。 如是某些沙門婆羅門， 因色等驚而住空閑。 彼等雖住于空閑， 若見色等諸境時， 漠然而坐不知內行。 不知由此過所生， 復又返回住村落。 色等於彼亦為害。 復享天界諸欲樂， 有從天人中死後， 彼等墮入惡趣中。 愚者死後受苦痛。 如是具百苦彼等， 善逝說似狗逐石。" "迦葉，未來世有瑜伽行比丘不似狗逐石者，譬如向獅子投石，知石來源故不逐石，而追逐投石者，此後便不會再有石頭飛來。同樣，瑜伽行比丘見外界欲塵時，知其從心而生，觀察心無實體，了知后得解脫。" 關於此，有如是偈： "如獅子噬人般， 瑜伽行比丘， 若見外慾塵， 知從心所生。 了知心性空， 瑜伽得解脫。" "迦葉，譬如善於調馬者，馬往何處動搖未馴服，便往何處調教。迦葉，同樣，瑜伽行比丘見心往何處變化，便於何處修行，如此調伏心使其不亂。"

།དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་རྟ་ཡི་འདུལ་སྦྱོང་ལ་མཁས་པ་ཞིག །བྱང་ཞིང་གཡོ་མེད་ཚུལ་དུ་རབ་ཏུ་འདུལ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་སེམས་ནི་འགྱུར་མཐོང་ནས། །དེ་ལྟར་ཕྱིས་འཁྲུག་མི་འགྱུར་དེ་ལྟར་འཆོས། འོད་སྲུངས༌། འདི་ལྟར་སྟེ། དཔེར་ན་ལྐོག་ནད་ལྷ་གོར་གྱིས་ནི་སྲོག་གི་དབང་པོ་འགག་པར་བྱེད་དོ། །འོད་སྲུངས། དེ་བཞིན་དུ་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་བདག་ཏུ་འཛིན་པས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྲོག་གི་དབང་པོ་འགག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ལྷ་གོར་སྲོག་གི་དབང་པོ་ལ། །གནོད་ཅིང་དེ་ཡིས་བདེ་བ་སྦྱིན་པ་མེད། །དེ་བཞིན་ལྟ་གྱུར་ནང་ནས་བདག་བལྟ་བ། །དེས་ནི་ཆོས་སྲོག་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད། འོད་སྲུངས། དེ་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མི་ནི་གང་དང་གང་དུ་བཅིངས་བ་དེ་ཉིད་ལས་དགྲོལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འོད་སྲུངས། དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པའི་སེམས་གང་དང་གང་ལ་ཆགས་པ་དེ་དེ་དང་དེས་དགྲོལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་མི་ནི་གང་དུ་བཅིངས་གྱུར་པ། །དེ་དང་དེ་ལས་དགྲོལ་བར་བྱ་བ་ཡིན། །དེ་བཞིན་སེམས་རྨོངས་གང་དང་གང་ཆགས་ པ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པས་དེ་དང་དེ་ལས་དགྲོལ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་སེམས་ཀྱི་གསང་ཡིན་ཏེ། སྤྱཽད་འཇུག་ལས། སེམས་ཀྱི་གསང་འདི་མ་ཤེས་ན། །དེ་དག་དོན་མེད་གྱི་ནར་འཁྱམ། །ཞེས་སོ། །ཚོགས་དྲུག་ལ་འཆར་བའི་་སེམས་དངོས་མེད་དུ་བསྟན་པ་ནི། དེའང་ཚོགས་དྲུག་ཡུལ་ལ་འཆར་བའི། སེམས་ནི་སྣང་ལ་རང་བཞིན་འགའ་མེད་དེ། །བཙལ་བས་མི་རྙེད་བལྟས་པས་མཐོང་བ་མེད། ཁ་དོག་དབྱིབས་མེད་ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་མེད། །ཕྱི་དང་ནང་མེད་དུས་གསུམ་སྐྱེ་འགག་མེད། །ཕྱཽགས་དང་རིས་མེད་གཞི་རྩ་དངོས་པོ་མེད། །འདི་ཞེས་མི་མཚོན་བསམ་ཡུལ་འདས་པའི་སེམས། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། སེམས་ལ་སེམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བལྟས་ན་ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་གང་དུའང་མེད་པར་ཤེས་པ་ནི་གཉུག་མའི་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་སྟེ། དོ་ཧ་ལས། སེམས་ཀྱི་རྩ་བ་མི་མཚོན་ཏེ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་རྣམ་གསུམ་གྱིས། །གང་ལས་དེ་སྐྱེས་གང་དུ་ནུབ། །གང་དུ་གནས་གྱུར་མི་ཤེས་སོ།

以下是完整的直譯： 關於此，有如是偈： "譬如善於調馬者， 調至熟練無動搖。 瑜伽師見心變化， 如是調伏令不亂。" "迦葉，譬如喉癰會阻礙命根。迦葉，同樣，在一切見中，我執會阻礙法命根。" 關於此，有如是偈： "譬如喉癰害命根， 不能帶來任何樂。 如是諸見中我見， 能毀壞法命根。" "迦葉，譬如人在何處被縛，就應在何處解脫。迦葉，同樣，瑜伽行者的心對何處執著，就應從何處解脫。" 關於此，有如是偈： "譬如人在何處縛， 應當從彼處解脫。 如是愚昧心執著， 瑜伽行者從彼脫。" 這就是心的秘密。《入菩薩行論》云："若不知此心秘密，彼等徒勞而漂泊。" 關於六識現起的心無實體的教示： "六識現境之心， 雖顯現而無自性。 尋找不得視不見， 無色無形無實體。 非內非外三時無生滅， 無方無邊無基無實體。 此心不可言說超思維。" 以心觀察心時，了知無任何可執著的實體，這就是了知本性。《道歌》云： "心之根本不可言， 俱生三種不能知， 從何而生何處滅， 何處安住皆不知。"

། ཞེས་པ་དང༌། དམ་པ་སོམས་་དང་ཅིག་ཤོས་མི་ཤེས་ན། །གང་ནས་ཤར་ཞིང་གང་དུ་ནུབ་འགྱུར་བ། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ཇི་བཞིན་ནང་དེ་བཞིན། །ཞེས་པ་དང༌། གདོད་ནས་དག་པ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལ། །བལྟས་ཤིང་བལྟས་ཤིང་མཐོང་བ་འགག་པར་འགྱུར། །དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུས་སུ་འགོག་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ། དེའང་དམིགས་བསམ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་ཉིད། འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ཀྱི་མདོ་ལས། ཆོས་གང་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འབྱུང་བ་མེད། །འཆི་འཕོ་མེད་ཅིང་དགའ་བར་མི་འགྱུར་བ། །མི་ཡི་སེང་གེ་ཡིས་ནི་དེ་བསྟན་ཞིང༌། །སེམས་ཅན་བརྒྱ་ཕྲག་དག་ནི་དེ་ལ་བཀོད། །གང་ཡང་གང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་གང་མེད། །གཞན་ཡང་མ་ཡིན་སུས་ཀྱང་མི་རྙེད་པ། །ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་དག་ན་ཡང༌། །མ་རྙེད་དེ་དག་ལ་ནི་མགོན་པོས་བཀོད། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཞི་བའི་འགྲོ་གསུངས་ཀྱང༌། །འགྲོ་བ་གང་ཡང་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །དེ་དག་འགྲོ་ལས་གྲོལ་བར་རྣམ་པར་གསུང༌། །གྲོལ་ནས་སེམས་ཅན་མང་པོ་དགྲོལ་བར་མཛད། །བདག་མེད་པར་ནི་ཆོས་ཀུན་སྟོན་མཛད་ཅིང༌། །སེམས་ཅན་འཛིན་ལས་འཇིག་རྟེན་རྣམ་པར་གྲོལ། །བདག་ཉིད་འགྲོ་ལས་གྲོལ་ཞིང་འགྲོ་སྒྲོལ་བས། །དེ་ཡིས་ཕ་རོལ་གཤེགས་ཀྱང་བརྒལ་བ་མེད། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོས་སྲིད་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །ཕ་རོལ་གཤེགས་པ་གང་ཡང་རྙེད་མི་འགྱུར། །ཕ་རོལ་ཡོད་མ་ཡིན་ཞིང་ཚུར་ལོག་མེད། །ཕ་རོལ་སོང་ངོ་ཞེས་ཀྱང་ཚིག་ཏུ་ གསུང༌། །གང་གིས་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་དེ་ཡང་མེད། །གང་སྨྲས་དེ་ཡི་ཚིག་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ལ་སྨྲ་བ་དེ་ཡང་རྙེད་མི་འགྱུར། །གང་གིས་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ལོག་པར་རྟོག་པས་ཆགས་པའི་དབང་གིས་སུ། །འདིར་ནི་འགྲོ་བ་འདི་ཀུན་རབ་ཏུ་འཁྱམ། །སྐྱེས་བུ་གང་ཞིག་ཞི་བའི་ཆོས་རིག་པ། །དེས་ནི་རང་བྱུང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང༌། །ཆོས་མཆོག་ཞི་བ་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས། ། ཞེས་སོ། །གཞི་རྩ་མེད་པར་ཡང་གསང་སྙིང་ལས། གཞི་རྩ་མེད་པའི་སེམས་ཉིད་ནི། །ཕོ་མོ་མ་ཡིན་མ་ནིང་མིན། །མཚན་མེད་མ་ཡིན་རིགས་རྒྱུད་མིན། ཁ་དོག་མ་ཡིན་དབྱིབས་མ་ཡིན། །གནས་སུ་མ་ཡིན་གང་ཡང་མིན། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 又云： "聖者知而他不知， 從何處生何處滅。 如外在般內亦然。" 又云： "本來清凈如虛空， 觀察觀察見止息。 如是之時即寂滅。" 這超越一切所緣思維戲論。《聖寶源經》云： "無生無起法， 無死亦無喜。 人中獅子說， 安置百眾生。 無有何自性， 非他誰亦尋， 內外皆不得， 導師置彼等。 善逝說寂行， 然無行可得， 說彼脫諸行， 解脫眾多生。 說諸法無我， 世間脫執著， 自脫復度他， 彼度無所度。 大仙度有邊， 無得所度邊， 無邊亦無返， 言說度彼岸。 能說者亦無， 所說言亦無， 所說亦不得， 能知者亦無。 邪分別貪故， 眾生於此漂， 若人知寂法， 見自生如來。 亦知勝寂法。" 關於無基礎，《密嚴經》云： "無基礎之心性， 非男非女非中性， 非無相非種姓， 非顏色亦非形， 非處所非任何。"

« »།«སེམས་མ་བཅོས་པར་བསྟན་པ་ནི།« »དེ་ལྟ་བུ་ནི་དུས་གསུམ་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པས་འཆར་འཆར་འདྲ་ཡང་ངོ་བོ་མེད་པ་ནི་ཡུལ་དྲུག་ལ་འཆར་དུས་ནས། འདས་པའི་སེམས། འགག་པ་མི་དམིགས་མ་སྐྱེས་ཕྱོགས་ན་མེད། །ད་ལྟར་མི་གནས་རང་བཞིན་མཉམ་པའི་ངང༌། །སེམས་ཀྱིས་སེམས་མ་ཚོལ་བར་དལ་དུ་ཆུག །དེའང་འདས་པ་འགགས། མ་འོངས་པ་མ་སྐྱེས། ད་ལྟར་གྱི་སེམས་ལ་སྐྱེས་ཆ་གནས་ཆ་འགག་ཆ་གསུམ་དུ་མེད་དེ། སྐད་ཅིག་མ་མེད་པ་ཙམ་དུའང་མ་གྲུབ་པས། ལྟ་བ་དང་བལྟ་མཁན་གཉིས་སུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་བབས་སུ་བཞག་པ་ཉིད། ཀུན་བྱེད་ལས། སེམས་ཀྱིས་སེམས་ལ་བལྟ་རུ་མེད་པའི་ཕྱིར། །བལྟས་པས་མི་མཐོང་ཇི་བཞིན་ཉིད་དུ་ཞོག །ཅེས་སོ། །«སེམས་སྐད་ཅིག་མར་བསྟན་པ་ནི།» དེའང་འཕྲོ་དུས་ཉིད་ནས། དགག་སྒྲུབ་དྲན་རིག་སྐད་ཅིག་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ། །སྣང་ཙམ་ཉིད་ནས་ཕྱི་དང་ནང་ནའང་མེད། །བཙལ་བྱའི་དོན་གྱིས་ཚོལ་མཁན་བྱས་པས་བསླད། །རང་གིས་རང་བཙལ་ནམ་ཡང་རྙེད་མི་འགྱུར། །འདི་ལྟར་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་སྐྱེས་ནས་དེ་བཙལ་ཀྱང་མི་རྙེད་དེ། ཚོལ་མཁན་དེ་ཉིད་ཡིན་པས། རང་གིས་རང་བཙལ་བས་མི་རྙེད་པ་ནི་གཉིས་མེད་པས་སོ། །ངེས་པར་བརྟགས་ན་རང་ཡང་མེད་དེ་གང་དུའང་དམིགས་པ་་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཏེ། །ཀུན་བྱེད་ལས། ངང་ལ་གནས་པས་གཡོ་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །རང་བཞིན་གནས་པས་སུས་ཀྱང་བཅོས་སུ་མེད། །མ་བཅོས་ཇི་བཞིན་པ་རུ་གནས་པ་དེ། །བྱ་བ་མེད་པ་ལས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྟན། །ཞེས་པ་དང༌། གཅིག་ལ་གཉིས་སུ་བལྟས་པས་སྒོམ་པ་ནོར། །ངོ་བོ་གཅིག་ལ་གཉིས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་མེད། །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 關於教示心無造作： 這樣的心在三時中無增減，雖似不斷顯現，但無實體。當六境顯現時： "過去心已滅不可得，未生無所在， 現在不住自性平等中， 心莫尋心任其自然。" 過去已滅，未來未生，現在心無生住滅三相，連一剎那也不成立。因無能觀所觀二元，故安住自然。《普賢行愿品》云： "心不能觀心， 觀不見如是安住。" 關於教示心為剎那： 當心生起時： "遮遣成立憶知剎那意識境， 僅現而無內外， 所尋之義能尋者皆染， 自尋自永不可得。" 如是任何心念生起，尋找也不可得。因為能尋者即是所尋，自尋自不可得，這是因為無二。若詳細觀察，自身也不存在，因為一切所緣皆寂滅。《普賢行愿品》云： "安住自性無動自成就， 自性安住誰亦不能改， 無改如是而住， 無作是為最勝業。" 又云： "一中見二則修行錯， 一體二者不可得。"

།«གདོད་ནས་དག་ཅིང་སྐྱེ་འགག་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི།» དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ། ཡེ་ནས་སྐྱེ་མེད་རང་བཞིན་གཉུག་མའི་དོན། །མི་གནས་འགག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཉིད་ནི། ། དུས་གསུམ་གཞི་རྩ་མེད་པས་སྟོང་པའི་ངང༌། །སྣ་ཚོགས་འཆར་གཞི་མ་འགགས་སྣང་བ་ལ། །དངོས་པོ་མཚན་མར་མེད་པས་རྟག་པ་མེད། །རང་ཤར་འགག་པ་མེད་པས་ཆད་པ་མེད། །གཉིས་དང་གཉིས་མེད་མེད་པས་བརྗོད་དུ་མེད། །འདི་ཞེས་གྲུབ་པ་མེད་པས་ངོས་གཟུང་མེད། །རང་བཞིན་གདོད་ནས་དག་པར་ཤེས་པར་བྱ། །དེའང་སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལ་གཞི་དང་རྩ་བ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཞེས་བརྗོད་ལ། འཆར་ཚུལ་ཅིར་ཡང་མ་འགགས་པས་སྣང་བ་ཞེས་བརྗོད་ཅིང༌། བརྟགས་ཀྱང་དངོས་པོ་དང་མཚན་མར་མེད་པས་རྟག་པའི་མཐའ་དང་བྲལ། རིག་ཙམ་དུ་མ་འགགས་པས་ཆད་པའི་མཐའ་དང་བྲལ། དེ་གཉིས་དང་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་གཞན་མེད་པས་འདིའོ་ཞེས་ངོས་གཟུང་མེད་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་ལས་བརྗོད་པར་མེད་པ་ནི་མཐའ་ཡིས་མ་གོས་པའི་་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ས་ར་ཧས། མཐའ་ཡིས་མ་གོས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །བྱས་པ་རྣམས་དང་བྲལ་ཞིང་བསགས་པའི་ལས་མིན་ཞེས། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 關於教示本來清凈無生無滅： 如是義理： "本無生自性本初義， 無住無滅之心性， 三時無基故空性中， 種種顯基未滅而現。 無實相故無常， 自顯無滅故非斷， 無二無不二故不可說， 無所成故無可指認。 應知自性本來清凈。" 心性自性清凈，無基無根故稱為空；顯現方式無所阻礙故稱為顯。觀察亦無實相，故離常邊；僅為覺知未滅，故離斷邊。既非二者，亦非非二者，無第三蘊，故無可指認。因此，僅稱為自性清凈，不可言說，這是無邊垢染的本智。薩拉哈說： "無邊垢染清凈本智， 離諸所作非積聚業。"

།དེའི་ཚེ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པས་རྟག་པ་དང། ལོག་པར་རྟོག་པའི་དྲ་བ་ཆད་པ་་དང༌། སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆ་ཤས་དབྱེ་བ་ཡང༌། དགོངས་འདུས་ལས། ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །ངེས་པར་བརྟག་ན་རྟག་པ་ཉིད། །རྟག་ཆེན་དེ་ཉིད་གཉེན་པོ་མེད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་་ཀུན་གྱི་ གསང། །ངེས་པར་ཆད་ན་ཆད་པ་ཉིད། །བྱང་ཆུབ་ཉིད་དེ་ལོག་རྒྱུན་ཆད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང། །རབ་འབྱམས་མཐའ་ཡས་གང་ནས་ཀྱང༌། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྙེད་མི་འགྱུར། ། ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང། ། སེམས་ཉིད་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཏེ། །དེ་ལས་གཞན་དུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །སྲིད་གསུམ་ཡེ་ནས་སྙིང་པོ་ཉིད། །མ་ནོར་མ་བཅོས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དབྱིངས། །བཙལ་བ་མེད་པར་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །ཀུན་ནས་ཀུན་ཏུ་ངང་བཟང་པོ། །ཐམས་ཅད་ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་གྲགས། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་དེ་ཉིད་ལས། །མ་རྟཽགས་གང་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཡིན་པ་ལ། ། རྟོག་པས་བསྒྲིབས་པས་ངོ་མ་ཤེས། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང། །རྟོག་པ་ཉིད་ནས་རྟོག་མེད་ཕྱིར། །བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་གཞན་ན་མེད༌། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས༌། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །ཀུན་གྱི་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ། །ཡེ་ནས་དགོངས་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 此時無遷變故為常，斷除邪妄分別網，以及成佛等分別。《意集》中說： "奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 若定觀察即常， 大常即無對治。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 若定斷即斷性， 菩提即斷邪流。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 浩瀚無邊何處， 圓滿佛不可得。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 心性即圓滿佛， 此外別無他佛。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 三有本為心要， 無誤無造任成。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 自性任成之界， 無尋即圓滿佛。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 處處皆為善性， 一切本遍稀有。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 心要菩提自性， 無有不了知者。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 一切本為佛性， 分別障蔽不識。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 分別本無分別， 如來藏非他處。 奇哉稀有妙法， 圓滿諸佛之密， 一切心要菩提， 本來智慧任成。"

།གང་དུའང་བླང་དོར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཉིད་དེ་ཡང་རིག་པས་གཞིག་ཅིང༌། བརྟགས་པས་མེད་ལྟར་མ་བརྟགས་དུས་ནའང་མེད། །རང་བཞིན་གཉིས་མེད་གདོད་མའི་ངོ་བོ་ལ། །བཟང་ངན་བླང་དོར་རེ་དོགས་མི་དམིགས་པས། །བརྟག་དང་དཔྱད་པས་འདི་ལ་ཅི་བྱར་ཡོད། །དུས་གསུམ་ཡིད་ཀྱི་ཚོལ་ཁྲོ་མ་བྱེད་ཞོག །འདི་ལྟར་བརྟག་དཔྱད་དུ་མས་སེམས་བརྟག་ན་མ་གྲུབ་པ་ལྟར་མ་བརྟགས་པའི་དུས་ནའང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་རང་བཞིན་མེད་པ། བླང་དོར་་དང་རེ་དོགས་མེད་པ་བྲམ་ཟེ་བཀྲེན་པས་གླང་པོ་ཆེ་ལོམ་པས་བླཽ་བདེ་བ་ལྟར་ངང་གིས་རྟོག་དཔྱོད་དྲན་བསམ་ཚོལ་ཁྲོ་མེད་པའི་ངང་དེར་གདམས་པ་ནི། དོ་ཧ་ལས། གླང་ཆེན་ལོམ་ནས་སེམས་ཚགས་ཆུད་པ་ན། །དེར་ནི་འགྲོ་་འོང་བཅད་ན་དལ་བ་སྟེ། །འདི་ལྟར་རྟོགས་ན་གང་དུའང་དྲི་ས་མེད། །མཁས་པ་ངོ་ཚ་མེད་པས་དེ་མ་རྟོགས། །ཞེས་པ་དང༌། སེམས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་ནི་ཡན་དུ་ཆུག །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་བདག་ཉིད་ལ་དྲིས་ཤིག ། ནམ་མཁའི་རི་མོ་ལ་ནི་ཆུ་འཐུང་དང༌། །དེ་ཡི་འགྲམ་དུ་ཞོག་ཅིག་རང་ག་བར། ། ཡུལ་གྱི་གླང་པོའི་དབང་པོ་ལག་པས་བླངས་ནས་སུ། །ཇི་ལྟར་གསོད་པར་རང་དབང་སྣ་བར་འགྱུར། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་གླང་པོ་སྐྱོང་བ་བཞིན། ཞེས་་སོ།

以下是完整的直譯： 關於教示無論何處皆無取捨： 如是心性，以智慧分析時不存在，未分析時亦不存在。 自性無二本初體性中， 善惡取捨希懼不可得， 觀察思維於此何所為？ 三時意尋思亦當止息。 如是以多種觀察分析心時不成立，未分析時亦不成立，故無自性。無取捨、無希懼，如貧窮婆羅門放任大象而心安，自然無分別、無思維、無憶想、無尋思的狀態中教導。《道歌》中說： "大象放任心安時， 斷絕往來即安閑。 如是了知處處無污穢， 智者無慚故不了。" 又說： "心之大象任其去， 以此詢問自身吧。 虛空畫中飲水處， 安住其旁任自然。 國王大象以手擒， 豈能隨意殺戮之？ 瑜伽士當如是護大象。"

།«སྤྱྀ་དོན་ལྔ་པ་གྲུབ་མཐའི་ཚིག་གིས་མི་རྟོགས་པར་བསྟན་པ་ལ་བཞི་སྟེ། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གྱིས་མི་རྟོགས་པར་བསྟན་པ་ནི།» ད་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚིག་འབའ་ཞིག་འཇལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་མི་རྟོགས་པར་བསྟན་པ་ནི། ཕྱོགས་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་ཁྱབ་པ་བརྩི་ཞིང༌། རྟགས་མཐུན་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཞུགས་སམ་མ་ཞུགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པར་རང་རང་གི་ཀུན་རྟོག་གཡོ་ཞིང་ཉོན་མོངས་པའི་བུད་ཤིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྦུད་པས་སྦར་བས་སྡུག་བསྔལ་དུ་མའི་མེད་དཔུང་རབ་ཏུ་འབརཞིང༌། རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་བསྲེག་པ་མཁས་པ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་རི་བོ་དང་མཉམ་པའི་གང་ཟག །རྟོག་གེ་སྤྲོས་པའི་སྤུན་པས་བསྐྱོད་པའི་སེམས། །རྣམ་གཡེང་རླུང་ལྟར་གཡོ་བས་མི་རྟོགས་ཀྱི། ། བསལ་གཞག་་འགྲོ་འོང་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས། །ཀུན་བྱེད་ཡེ་ཤེས་དྲི་མེད་ངོ་བོ་ཉིད། །ཇི་བཞིན་བཞག་པས་དེ་བཞིན་མཐོང་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཤིས་སམ་བབས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ། ལངྐར་གཤེགས་པ་ལས། བྱིས་པ་ངན་པ་རྟོག་གེ་བ། །རོ་དང་འདྲ་བས་དེ་དག་བརྟགས། །ཞེས་པ་དག་གིས་བརྟགས་པའི་ཀུན་དུ་སྤྲོས་པའི་དྲ་བ་ཆེན་པོ་སྟོང་དུ་མཆེད་པའི་ཆོས་ལྟར་མ་ཡིན་གྱི། ཆོས་དང་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡེ་ནས་རྣམ་པར་དག་པས་གྲུབ་བསམ་མེད་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་རིན་པོ་ཆེའི་མདོ་དང་གཤེད་དམར་གྱི་རྒྱུད་ལས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པ་ཉིད་བྱམས་པས་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་རྒྱུད་བླར་བཀོད་པ་ལས། འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་བལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ན་རྣམས་པར་གྲོལ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའམ། དྲི་མ་ཡེ་ནས་མེད་པས་བྱང་བ་དང༌། ཡོན་ཏན་ཡེ་ནས་རྫོགས་པས་ཆུབ་པ་ དང༌། །འཆར་ཚུལ་ཅིར་ཡང་མ་འགག་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྐུ་གསུམ་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་བསྟན་པ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། བྱང་བའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ནི། །རང་བྱུང་ཡེ་ནས་རྣམ་དག་པས། ། ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོས་བྱས་པ་ཀུན། །ཀུན་བཟང་ཉིད་དུ་རྣམ་དག་པས། །བྱང་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་པ་་ཡིན། །ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། །

以下是完整的直譯： 第五總義，教示不能以宗派言詞了悟，分四。首先，教示傲慢者不能了悟： 現在教示僅以宗派言詞衡量者不能如實了悟真實義： 計算宗法、順遍及返遍，思考因是否存在於同品異品等，各自妄念動搖，顛倒邪見之風箱點燃煩惱薪柴，使眾多痛苦之火猛烈燃燒，焚燒自他相續。自詡智者、傲慢如山之人， 思維戲論塵埃所動之心， 散亂如風飄搖不能了悟。 無除立來去之菩提心， 遍行智慧無垢之本性， 如實安住即能如實見。 所謂本性或實相，非如《楞伽經》所說： "愚劣尋思者， 如屍體所思。" 他們所思維的廣大戲論網，而是法與心的實相本來清凈無造作。如《虛空寶經》和《紅閻魔續》所說，彌勒在《現觀莊嚴論》和《寶性論》中引用： "此中無所除， 亦無少可立， 于實性如實觀， 如實見得解脫。" 如是，或說因本無垢染故為"凈"，功德本圓滿故為"覺"，顯現方式無礙故為"菩提心"。關於三身本來任運成就的教示，《遍作續》中說： "凈之義如是， 心要菩提心， 自生本清凈， 遍作王所作， 皆普賢清凈， 故說名為凈。 覺之義如是，

བྱང་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་པ་་ཡིན། །ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྙིང་པོ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ དེས། །སྣང་བ་དང་ནི་སྲིད་པ་དང༌། །སྣོད་དང་བཅུད་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དང༌། །དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང༌། ཁམས་གསུམ་རྒྱུད་དྲུག་སེམས་ཅན་ དང༌། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་ལ། །ཀུན་ལ་ཆུབ་སྟེ་ཁྱབ་པར་གནས། ། དེས་ན་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བར་བཤད། །སེམས་ཀྱི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྙིང་པོར་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དེས། །སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་ལ། །འཇུག་ཅིང་དབང་སྒྱུར་གསལ་བར་སྤྱོད། །དེས་ན་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་བཤད། །ཅེས་སོ། །དེའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་དག་པས། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པའི་དགོངས་པ་ཤེས་ན་གཤིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། སེམས་ཉིད་ཀྱང་འོང་བ་དང་འགྲོ་བ་མེད་པར་རྟོགས་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གང་ལའང་སྐྱེ་འགག་མེད་པས་སྤང་གཉེན་གཉིས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་ནས་མ་སྤངས་རང་སར་དག་པ་སྟེ། མི་ཟད་པའི་གཏེར་མཛོད་མན་ངག་གི་གླུ་ལས། ཉོན་མོངས་གཉེན་པོ་གཉིས་སུ་བྱེད་པ་ག་ལ་ཡོད། །དེ་ལྟར་རྩོལ་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་འཁོར་བར་འཆིང༌། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟར། གནད་མཐོང་བས་གྲོལ་བ་ནི་ཡུལ་སྤང་བ་ལ་མི་ལྟོས་པར་གྲོལ་ཏེ། རྨི་ལམ་གྱི་ཡུལ་དང་དེར་འཛིན་པར་རང་ངོ་ཤེས་པས་སྐད་ཅིག་གིས་རང་གྲོལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ཡུལ་སྤངས་ནས་གྲོལ་བར་འདོད་པ་་ཡིན་ཀྱང༌། ཡུལ་དང་སེམས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་འཆིང་གི །དེ་ལ་ཞེན་ན་་འཆིང་བས་འཛིན་ཞེན་སྤང་བར་གདམས་པ་ནི། ཏིལླི་པས། སྣང་བས་མི་་འཆིང་ཞེན་པས་འཆིང༌། །ཞེན་པ་ཆོད་ཅིག་ནཱ་རོ་པ། །ཞེས་པ་དང༌། དོ་ཧ་ལས། གལ་ཏེ་ཡིད་དུ་འོང་ངོ་མཉམ་པའི་སེམས། །སྙིང་ལ་འབབ་ཅིང་གཅེས་པར་བྱས་ན་ནི། །ཏིལ་གྱི་ཤུན་པ་ཙམ་གྱི་ཟུག་རྔུས་ཀྱང༌། །ནམ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཟིག་བསྐྱེད་པར་ཟད། །ཅེས་སོ། །སྣང་ཙམ་ནི་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ངོ་བོར་མེད་པས་ཞེན་འཛིན་མི་བྱའོ།

以下是完整的直譯： 凈之義如是。 覺之義如是： 心要自生智慧， 于顯現及有， 器世間及有情， 三世一切佛， 三界六道眾生， 及一切真如， 遍及於一切。 故說名為覺。 心之義如是： 心要自生智慧， 于顯有器情一切， 入而主宰明瞭行。 故說名為心。 又，一切法自性無二清凈，若知無自性體性之密意，即知本性實相。了悟心性亦無來去，任何煩惱無生滅，故了悟無對治所治二元，不斷而自凈。如《無盡藏密要歌》所說： "煩惱對治豈有二？ 如是精進者繫縛輪迴。" 如是所說，見要義而解脫不依賴於斷除境，如夢中了知境及能取為自性，剎那自解脫。其他人雖欲斷除境而解脫，然僅顯現為境及心不能繫縛，執著則繫縛，故教導斷除執著，如帝洛巴說： "顯現不縛執著縛， 斷除執著那洛巴。" 又《道歌》云： "若於悅意等心， 入心珍愛， 即使芝麻殼微刺， 亦唯生苦。" 僅顯現無有遮遣或成立之體性，故不應執著。

།དེའང་སེམས་ཉིད་མ་སྐྱེས་པའི་ངོ་བོར་དང་པོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཙམ་ལས། དུས་ཐམས་ཅད་་དུ་བློས་རྟོག་དཔྱོད་འབའ་ཞིག་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་དཔྱོད་བྱས་ཀྱང་རང་བཞིན་སྔ་མ་ལས་ལྷག་པ་མེད་ལ། སྤྲོས་པས་ཀུན་ཏུ་འཆེལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བྱེད་ལས། རང་བཞིན་མ་བཅོས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ལ། །བརྟག་དང་དཔྱད་པ་མང་པོས་ཅི་ཞིག་བྱ། །ཞེས་པ་དང༌། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས། དཔེར་ན་མི་གཅིག་ལ་དུག་མདའ་ཕོག་ན་དེ་མྱུར་དུ་ཕྱུང་ན་ནད་ལས་ཐར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་ལས་བྱུང་ངམ། སྨྱུག་མ་ལས་བྱུང་ངམ། མདེའུ་ལས་བྱུང་ངམ་ཞེས་རྟོག་ན་ནད་དེ་རྒྱས་ནས་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་མང་པོ་ལ་རྟོག་དཔྱོད་བྱས་པས་སེམས་རྟོག་པའི་དབང་དུ་སོང་བས། དེས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མཆེད་ཅིང་ལྡང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམས་པར་མི་རྟོག་པར་སེམས་གནས་པར་བྱའོ་ཞེས་སོ། །དེའང་ཚིག་ཙམ་གྱིས་དོན་ལ་རྟོག་ཅིང་གོ་ཡུལ་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་གནས་ལུགས་རྟོགས་པར་རློམ་ལ། ཤེས་པས་སུ་ཞིག་འཚེངས་ཤིང་མི་ཤེས་པས་གང་ཞིག་་འཕུང་བའི་ཆོས་ལ་རྩོད་པ་དང་སྤྲོས་པ་འཆེལ་བས་ཡང་དག་པའི་དེ་ཉིད་ལས་རིང་སྟེ། དོ་ཧ་ལས། སྐྱེ་བོ་མ་ལུས་ལྷག་པར་སུན་འབྱིན་ཞིང༌། །ང་རྒྱལ་སྐྱོན་གྱིས་དེ་ཉིད་མཚོན་མི་ནུས། །ཞེས་པ་དང༌། ཀྱེ་ཧོ་བུ་ཉོན་རྩོད་པའི་རོ་ནི་དགའ་བས་ཡང་དག་གནས་ཤེས་པ། །འགྲོ་ལ་འཆད་ཅིང་འདོན་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་རྟོགས་པས་ནུས་མིན་ཏེ། །ཞེས་པ་དང༌། དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་འཕགས་ཀྱིས་གསོལ་པ། །བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲགས་པ་རྒྱ་ཆེན་གྱི་ཞིང་ཁམས་དྲེགས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་ཕྱིན་པའི་ཚེ་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམ་པ་མང་པོ་དོན་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་་སེམས་པར་བགྱིད། །འཇལ་བར་བགྱིད། རྟོག་པར་བགྱིད། ཚོལ་བར་བགྱིད་པ་ལས། ཡང་དག་པའི་དོན་མ་རྟོགས་ནས་བློ་གྲོས་ངན་པ་དེ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་རྩོད་པར་གྱུར། གཤེ་བར་གྱུར། ཞེར་འདེབས་པར་གྱུར། ཚར་གཅོད་པ་དག་མཐོང་ནས། ཀྱེ་མ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་་དོན་དམ་པ་ནི་རྟོག་གེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། བསྟན་ན་སྙམ་མོ།

這是完整的直譯： 此外，僅僅需要在最初就領悟心性本來不生的本質，而不是在任何時候都只用心智進行分析和觀察。即使進行分析和觀察，也不會超越原有的本性，反而會因為概念化而變得複雜。正如《遍作》中所說："對於如虛空般未經造作的自性，多加推測和觀察有什麼用？" 《法王經》中也說："比如一個人被毒箭射中，如果迅速拔出就能脫離疾病。如果不這樣做，而是思考'箭羽是從哪裡來的？是蘆葦做的嗎？箭頭是從哪裡來的？'這樣分析的話，毒性會擴散而導致死亡。同樣，對許多論證進行分析觀察，會使心陷入概念思維的掌控，由此會引發煩惱的增長和興起。因此，應當使心安住于無分別狀態。" 此外，僅憑文字就妄想理解意義，僅憑一點點理解就自以為領悟了實相。有誰因為知道而滿足，又有誰因為不知道而失敗呢？對法爭論和概念化會使人遠離真實的本質。正如《道歌》中所說："所有眾生都過分批評他人，因傲慢的過失而無法展示真實。" 還有："嘿，孩子聽著！爭論的味道雖然令人愉悅，但僅憑向眾生解說、誦讀等是無法通過領悟而獲得真實安住的。" 《解深密經》中說："菩薩法勝稟告：'我到如來廣大名稱的傲慢國土時，看到許多外道在思考、衡量、分析、尋求無意義的特徵，卻沒有領悟真實的意義。那些愚昧之人相互爭論、辱罵、誹謗、攻擊。看到這種情況，我想：如來們的勝義諦確實超越了一切戲論，應該宣說。'"

།བཀའ་སྩལ་པ། ཆོས་འཕགས། ད་ནི་ཡང་དག་པར་རྟོག་གེ་་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །སངས་རྒྱས་ནས་རྣམ་པར་ཕྱེའོ། །གསལ་བར་བྱས་སོ། །དོན་དམ་པ་ནི། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་ངས་བཤད་ལ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རིག་པར་བྱ་བ་ནི་རྟོག་གེའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་གེ་ནི་མཚན་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་གེ་ནི་རྩོད་པ་མངོན་པར་འཕེལ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་ནི་རྩོད་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པ་ནི་རྟོག་གེས་བརྟག་པའམ། རྗེས་སུ་དཔག་པའམ། གཞལ་བར་མི་ནུས་སོ། །སོ་སོ་རང་རིག་མཚན་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཐ་སྙད་ཡོངས་ཆད་ པས། །རྩོད་དང་བྲལ་བ་དོན་དམ་ཆོས་ཡིན་ཏེ། །དེ་ནི་རྟོག་གེའི་ཡུལ་ལས་འདས་པའོ། །ཞེས་པ་དང༌། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་བསྐུལ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང༌། བྱམས་པ། འདི་ལ་མང་དུ་ཐོས་པས་རྒྱགས་ཤིང་དྲེགས་པ་དག་ནི། ཡང་དག་པའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བྲལ་ནས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དམུ་རྒོད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་དང་བྲལ་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རབ་ཏུ་ཟབ་མོ་ལས་རིང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དེའང་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཤེས་པས་ནམ་དུའང་ཕན་པ་ཆེན་པོ་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། དཔེར་ན་འོན་པ་རོལ་མོ་མཁན། །གཞན་དག་དེ་ཡིས་དགའ་བྱེད་ཀྱང༌། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མི་ཐོས་ པ། །མ་བསྒོམ་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཆུ་བོ་དང་ནི་རྒྱ་མཚོ་ལ། །གྲུ་དང་གཟིངས་བཅས་མཉེན་པ་ཞིག །གཞན་དག་དེ་ཡིས་སྒྲོལ་བྱེད་ཀྱང༌། །བདག་ཉིད་དེ་ན་འཆི་བ་བཞིན། །མ་བསྒོམས་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་བུ་རམ་མངར་བའི་རོ། །བརྗོད་པས་རོ་ནི་མི་མྱོང་སྟེ། །མྱངས་པས་རོ་ནི་མྱོང་བར་འགྱུར། ། དེ་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རོ། །བརྗོད་པས་རོ་ནི་མི་མྱོང་སྟེ། །བསྒོམས་པས་རོ་ནི་མྱོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཚིག་གིས་་དོན་འཚོལ་བས་རྟོག་དཔྱཽད་འབའ་ཞིག་ལྷུར་ལེན་པའང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 佛陀回答說："法勝，現在我已經完全超越了所有戲論而成佛。成佛后，我已經分別、闡明了。我已經解釋說，勝義諦是聖者們各自親證的，而凡夫所能了知的是戲論的對象。戲論是有相的行境，而勝義諦是不可言說的。戲論會增長爭論，而勝義諦則平息爭論。真實性是無法通過戲論來推測、推理或衡量的。各自親證、無相的境界，不可言說且超越一切言語，遠離爭論，這就是勝義法，它超越了戲論的範疇。" 《勸發勝意樂經》中也說："彌勒，在這裡，那些因多聞而驕傲自滿的人，遠離如理作意，心續變得粗野，遠離止觀，也遠離佛陀甚深的法。" 僅僅通過言詞的瞭解永遠無法成就大利益。如《華嚴經》中說： "比如聾子音樂師，雖能使他人歡喜，自己卻聽不到。未修行的法也是如此。 如同在河流和大海上，有人乘船渡人，自己卻在那裡死去。未修行的法也是如此。 比如說糖的甜味，光說是無法品嚐到的，只有嘗過才能體會到味道。同樣，空性的滋味，光說是無法體會的，只有修行才能品嚐到。" 因此，僅僅通過文字尋求意義，只專注于分析推理，也不是真實智慧的因。

།དོ་ཧ་ལས། གང་ཞིག་བླ་མའི་མན་ངག་བདུད་རྩིའི་ཆུ། །གདུང་སེལ་བསིལ་བ་ངོམས་པར་མི་འཐུང་བ། །དེ་ནི་བསྟན་བཅོས་དོན་མང་མྱ་ངམ་གྱི། །ཐང་ལ་སྐོམ་པས་གདུངས་ཏེ་འཆི་བར་ཟད། །ཅེས་སོ། །དེའང་བླ་མ་དམ་པས་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོའི་དོན་མཚོན་པས་ཆོག་པ་ཉིད། དེ་ལས། རྩ་བ་བྲལ་བའི་དེ་ཉིད་གང་སེམས་པ། །བླ་མའི་མན་ངག་ཐོབ་པ་་དེ་ཡིས་ཆོག །ཅེས་སོ། །དེའང་ཟབ་མོ་སྙིང་པོའི་དོན་ལ་འཇུག་གི །ཚིག་ཙམ་གྲུབ་མཐའི་ཆོས་སམ་རྟོག་གེའི་སྦུན་སྐོགས་ཙམ་ལ་བྱང་ཆུབ་རེ་བར་མི་བྱའོ། །རྟོག་གེ་ཞེས་པའང་གཉིས་ལས། ས་མཚམས་གྱི་རྟོག་གེ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་སྟེ་མི་བདེན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བདེན་པར་ཞེན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གྲུབ་མཐའི་རྟོག་གེ་ནི་དངོས་པོར་སྨྲ་བའི་གཞུང་ཐམས་ཅད་དེ་གཤིས་ལ་མེད་ཀྱང་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །«གྲུབ་མཐའི་དབྱེ་བས་མི་རྟོགས་པར་བསྟན་པ་ནི།» དེས་ན་སྐབ། འདིར་ནི་སྣ་ཚོགས་གྲུབ་མཐའ་མང་པོ་དང༌། །བསམ་བརྗོད་རྟོག་པ་དུ་མས་ཅི་ཞིག་བྱ། །ངེས་པའི་དོན་ལ་གྲུབ་དང་མ་གྲུབ་མེད། །མཐའ་དང་དབུས་མེད་ཐེག་པའི་རྣམ་དབྱེ་མེད། ། མཁའ་བཞིན་རྣམ་དག་རྒྱ་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད། །དེལ་ཡོད་མེད་བླཽས་བརྟགས་འཁྲུལ་པས་ན། །བརྗོད་དུ་མེད་གང་ཇྀ་ལྟར་བཤད་དུ་ཡོད། །དོན་མེད་གནས་ལ་རབ་ཏུ་ངལ་བར་ཟད། །གཤིས་སེམས་ཉིད་རྣལ་མའི་དོན་ནི་སྨྲ་བསམ་བརྗོད་པ་ལས་འདས་པས་བསམ་བརྗོད་ཀྱི་གྲུབ་མཐས་མི་རྟོགས་ཏེ། གྲུབ་མ་གྲུབ་དང་མཐའ་དབུས་གཉིས་སུ་མེད་པས་གྲུབ་མཐའ་ཞེས་གདགས་སུ་མེད་པ་དང༌། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གང་དུའང་རྒྱ་མ་ཆད་པ་འདིའི་ལུགས་སོ་ཞེས་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བ་སྟེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཆོས་ཀུན་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ། །ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཅེས་སོ། །དོན་དེ་ལྟ་བུ་བློས་བསམ་དུ་མེད་པ་ལ་བསམ་པས་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཚིག་དང་ཡི་གེ་མེད་པ་ཉིད། དེ་ལས། ཚིག་དང་ཡི་གེའི་དོན་བརྟགས་པས། །ཚིག་ཡིག་དོན་ལ་བརྟགས་མེད་པས། །རྟོག་མེད་མཉམ་པ་དེ་བཞིན་ཉིད། །དེ་ཡང་ནམ་མཁའི་དགོངས་པར་གནས། ། བསམ་དུ་མེད་པའི་དོན་འདི་ནི། །ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཡེ་གནས་སོ།

以下是完整的直譯： 《道歌》中說： "有人不痛飲上師教誨的甘露水， 這清涼之水能消除煩惱的熱惱。 他只會在經論義理的荒漠中， 因口渴而死去。" 此外，只需由殊勝上師指出深奧法性的意義即可。同書中說： "思考無根本的真如， 獲得上師的口訣就足夠了。" 應該進入深奧的精要義理，而不應期望從僅僅文字、宗派教法或戲論的外殼中獲得覺悟。 所謂戲論有兩種：界限的戲論是指凡夫，因為執著顛倒不實為真實而得此名。宗派的戲論是指一切實在論的教義，雖然本質上不存在，卻加以臆測。 關於宗派的區分無法領悟的教導： "因此，在這裡有什麼必要用眾多不同的宗派， 以及諸多思維、言說和分別呢？ 在了義中沒有成立與不成立， 沒有邊和中，沒有乘的區分。 如虛空般清凈，無限制無偏袒。 由於有無是心的臆測而產生迷惑， 不可言說的如何能說？ 只是徒勞地疲憊于無意義的事物罷了。" 本來心性的真實意義超越言說思維，因此無法通過思維言說的宗派來領悟。因為沒有成立不成立、邊和中的二元性，所以無法安立為宗派。如虛空般的自性無所不包，不偏不倚，這就是此宗的觀點。《遍作》中說： "一切法都具有虛空的特性， 虛空的特性就是真如。" 對於這種無法用心思考的意義，用思考反而會產生迷惑，因此沒有文字和語言。同書中說： "通過推測文字語言的意義， 在文字語言的意義中無所推測， 無分別平等即是真如， 它安住于如虛空的境界。 這不可思議的意義， 如虛空般本來安住。"

།ཞེས་ སོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེ་ནི་བཤད་དུ་མི་ཤེས་པས་སྒྲས་བརྗོད་པ་དག་གི་རང་བཞིན་ལྡོག་པ་སྟེ་དེ་ཉིད་ལས། བརྗོད་དུ་མེད་གང་ཇི་ལྟར་བཤད་དུ་ཡོད། ཅེས་པ་དང༌། ང་དང་བདག་ཏུ་རྟོག་པ་མུ་སྟེགས་འཁྲུལ་པའི་ལམ། །བྱིས་པས་བསླུས་པའི་ཆོས་སྤྱོད་རྟོག་པའི་ལམ་བཙུད་པས། །ཕྱིན་པའི་དུས་མེད་རྟོགས་པའི་དུས་ཀྱང་མེད་པས་ན། །ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཚོལ་བ་ཡིས་རྙེད་པར་ག་ལ་འགྱུར། །ཞེས་ སོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཞི་བ་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་སྤྲོས་བའི་རང་བཞིན་ལས་འདས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་ཏ་ལ་ལའི་མདོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་མེད་ཆོས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་གཤེགས་དང་འདྲ། །བྱིས་པའི་བློ་ཅན་མཚན་མར་འཛིན་པ་རྣམས། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་མེད་པའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད། །ཅེས་སོ། །«གཞི་མ་གྲུབ་ལ་དཔྱད་པས་མི་རྟོགས་པར་དཔེར་བསྟན་པ་ནི།» དེས་ན་ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པཽ་ཡིན་པ་སོ་སོར་རྩོད་པ་ལྟར། གཤིས་མཐའ་དབུས་མེད་པའི་དོན་ལ་རྩོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱའོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན། དཔེ། ཇི་ལྟར་མཁའ་དབུས་དངས་པའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ། །མེ་ཏོག་འབྲས་མང་འབབ་ཆུས་བརྒྱན་པ་ཞིག །མངོན་དུ་བསམ་ནས་དེ་ཡི་རྣམ་དབྱེ་དང༌། །མཐུན་ཕྱོགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གང་རྩོད་པ་བཞིན། །རང་རང་གི་གྲུབ་མཐས་འཇལ་བ་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་བློ་མཐུན་དུ་བཞག་ནས། དེའི་མཐུན་ཕྱོགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྩོད་པ་ལྟར། ཤེས་བྱ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་སྤྱིར་རློམས་ནས་དངོས་པོ་དངོས་མེད་ལ་སོགས་པ་རང་རང་གི་རྟོག་པས་རློམས་པའི་་སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་ཕུང་པོ་དབྱེ་གཞི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཕ་རོལ་གྱི་གཤིས་ལ་མ་གྲུབ་པར་བློས་སྒྲོ་བཏགས་ནས་འཇལ་བ་སྟེ། འཁྲུལ་སྣང་གཞི་མེད་པ་ལ་རྣམ་དབྱེ་གཞི་བཅས་ཀྱི་གྲུབ་མཐས་སྒྲིབ་པ་ཀུན་བརྟགས་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་མེད་པས་དགོས་པ་མེད་དེ། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པར། ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་མེད་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བས་བཅིངས་པར་མ་ཟད། ད་དུང་ཡང་རང་གི་གྲུབ་མཐའ་ངན་པས་སྦྱར་བའི་འཆིང་བས་བཅིངས་པ་དར་གྱི་སྲིན་བུ་རང་གི་ཁ་ཆུས་འཆིང་བ་བཞིན་དུ་ཞེས་པ་ལྟར་ཡིན་ནོ།

以下是完整的直譯： 因此，不可言說的無法解釋，所以言語表達的自性是相反的。同書中說： "不可言說的怎麼能解釋呢？" 又說： "我和自我的分別是外道迷惑的道路， 愚者被欺騙而行持分別的法道， 既無到達之時，也無領悟之時， 法性怎麼可能通過尋求法而獲得呢？" 因此，應當了知一切法本來寂靜、自性清凈、超越戲論的自性。《寶髻經》中說： "如來常無生法， 一切法如善逝， 愚者執著相， 在世間行持不存在的法。" 因此，就像爭論虛空中的藍色或黃色蓮花一樣，對於本質上無邊無中的意義爭論有什麼用呢？ 從另一個角度來說，比如： "如同在晴朗的天空中想像一個花園， 有許多花果，裝飾著流水， 想像出這樣的景象后， 爭論它的分類、相同點和不同點。" 所有用各自宗派來衡量的，都像是在共同設立一個虛空中的花園，然後爭論它的相同點和不同點。比如假設有一個"所知"這樣的總體，然後用各自的分別心臆測實有、無實有等總體和個體的聚合，以色等為分類基礎進行細分，這一切都是在對方的本質上並不存在的情況下，用心識臆測後進行衡量。除了在無基礎的迷亂顯現上以有基礎的宗派來遮蔽，如遍計所執等之外別無他物，因此是無意義的。如《六十正理論釋》中所說："你們不僅被無始以來的煩惱束縛所束縛，而且還被自己惡劣宗派所造的束縛所束縛，就像蠶被自己的絲繭束縛一樣。"

།དེའང་གཤིས་ནམ་མཁའ་འདྲ་བས་རྣམ་དབྱེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཆོས་ཀུན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཡིན་དེ་དཔེ་ནི། །ཀུན་དཔེ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ དུ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དོན་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །«བློས་བྱས་ཀྱི་སྒོམ་པས་བསླད་པར་གདམས་པ་ནི།» དེས་ན་གློ་བུར་གྱི་སྒྲིབ་པའང༌། རང་བཞིན་གྱི་སྒྲིབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ། གང་ཡང་དྲི་མེད་སེམས་ཉིད་དག་པ་ལ། ། བཅོས་བསྒྱུར་དྲི་མས་ནམ་ཡང་མཐོང་བ་མེད། །དེ་ལ་བསྐྱེད་དང་རྫོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། དང་བའི་བསམ་གཏན་བསྒོམས་པས་བསླད་པར་ཟད། །འདི་ལྟར་གཟོད་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ལ་ནི་བསྐྱེད་པ་་དང་རྫོགས་པས་སྤྲོས་པ་འཆལ་བ་ལས་བླང་དོར་མེད་པའི་ངོ་བོ་མི་མཐོང་བས་ལྷུན་མཉམ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་ལ་བཟླ་བ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། མཚན་མ་གྲངས་ལ་དགའ་བའི་གདུལ་བྱ་ལ། །ཚོགས་དང་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་དུ་ཡོད་པར་བསྟན། །གང་ཞིག་སྐུ་གསུམ་ལམ་ལ་བརྟེན་བྱས་ནས། །མཚན་མ་གྲངས་ཀྱི་གོ་ནས་རྟོག་བྱེད་པ། །བསྐལ་པ་བྱེད་བ་བརྒྱ་ཕྲག་ཡུན་རིང་དུ། །དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་དུ་མེད་པའི་དོན་མི་རྟོགས། །ཀྱེ་དེ་བས་སྟོན་པ་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་ངས། །ཚོགས་དང་དཀྱིལ་འཁོར་རང་བཞིན་ལྷུན་རྫོགས་པས། །མ་བྱས་རང་བཞིན་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཉིད་ ལ། །བསྐྱེད་ཅིང་བསམ་དུ་མེད་པའི་་དོན་རྟོགས་ན། །ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྟོགས་པ་ཡིན། །ཞེས་་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཤིས་ལ་ལམ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་ཉིད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་་སེམས་ཉིད་ཆོས་ཉིད་ལ། །ལྟ་དང་བསྒོམ་མེ་དམ་ཚིག་བསྲུང་དུ་མེད། །འཕྲྀན་ལས་རྩོལ་མེད་ཡེ་ཤེས་སྒྲིབ་པ་མེད། །ས་ལ་སྦྱང་མེད་བགྲོད་པའི་ལམ་ཡང་མེད། །ཕྲ་བའི་ཆོས་མེད་གཉིས་མེད་འབྲེལ་པ་མེད། ། སེམས་ལ་ལུང་མེད་གཏན་ལ་འབེབས་པ་མེད། །སྒྲོ་སྐུར་འདས་པས་ཡང་དག་ལ་བཟླར་མེད། །རྫོགས་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ལྟ་བའོ།

以下是完整的直譯： 因此，本質如虛空，應當了知分別自性上是不存在的。《遍作》中說： "一切法是菩提心，其比喻是， 一切比喻如虛空的自性， 菩提心的意義也是如此。" 因此，暫時的障礙以及自性障礙等的形態， "任何無垢清凈的心性， 從未見到被造作改變的污垢。 對此，生起和圓滿有何用？ 只是被清凈禪定的修習所污染。" 如此，對於本來自然成就的自性，以生起和圓滿而妄加戲論，反而看不到無取捨的本質，因此應融入大圓滿中。《遍作》中說： "對喜歡相和數量的所化， 教導有資糧和壇城可生起。 某些依靠三身之道， 從相和數量的角度進行思維， 即使經過數百劫的長時間， 也不能瞭解壇城不可生起的意義。 啊！因此我遍作王如是教導： 資糧和壇城自性本圓滿， 若瞭解未造作自性成就的法性， 不可生起不可思議的意義， 即是了悟遍作佛的壇城。" 同樣，在本質上也沒有修道等。同書中說： "菩提心如虛空， 對如虛空的心性法性， 無有見、修、守誓， 事業無勤、智慧無障， 地道無需凈化，也無可行之道， 無有微細法，無二無關聯， 心無教言，無需抉擇， 超越增益損減，無需融入真實。 這是大圓滿菩提心的見解。"

།ཞེས་པ་དང༌། དོ་ཧ་ལས། བསམ་གཏན་བྲལ་བས་ཅི་ཞིག་བསམ་བྱར་ཡོད། །བརྗོད་དུ་མེད་གང་ཇི་ལྟར་བཤད་དུ་ཡོད། །སྲིད་པའི་ཕྱག་རྒྱས་འགྲོ་བ་མ་ལུས་བསླུས། །རང་བཞིན་གཉུག་མ་སུས་ཀྱང་བསླད་པ་མེད། །རྒྱུད་སྡེ་སྔགས་མེད་བསམ་བྱ་བསམ་གཏན་མེད། །དེ་ཀུན་རང་ཡིད་འཁྲུལ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ། །རང་བཞིན་དག་པའི་སེམས་ལ་བསམ་གཏན་དག་གིས་མི་བསླད་དེ། །བདག་ཉྀད་བདེ་ལ་གནས་བཞིན་དུང་བར་མ་བྱེད་ཅིག །ཅེས་དང༌། །ཀུན་བྱེད་ལས། མ་ཡེངས་ཏིང་ངེ་འཛིན་པའི་རྟོད་ཕུར་ཡིན། །ཡེ་ནས་ཡིན་ལ་ཡེང་མེད་ཤོར་བ་མེད། །མ་ཡེངས་ཏིང་འཛིན་རེ་བའི་བསླུ་མཁན་ཏེ། །རྒྱུ་འབྲས་ཐེག་ཆེན་དྲང་བའི་ལུང་བསྟན་ཡིན། །ཡེ་ནས་ཡིན་པའི་ཡེང་མེད་ཤོར་མེད་དེ། །རྩོལ་སྒྲུབ་གཉེན་པོ་རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་ ཞོག །ཅེས་སོ། །སྤྱི་དོན་དྲུག་པ་ལ་བཟླ་བ་ལ་བཞི་སྟེ། «གཤིས་མཁའ་མཉམ་དུ་ལ་བཟླ་བ་ནི། »དེའི་ཕྱིར་གཤིས་མཁའ་མཉམ་གཅིག་ཏུ་ལ་བཟླ་བ་ནི། གདོད་ནས་རང་བཞིན་དག་པའི་སེམས་ཉིད་ལ། །སྤང་གཉེན་བྲལ་ཐོབ་མེད་ཀྱིས་དམིགས་གཏད་ཤོལ། །ཕྱི་ནང་གཟུང་འཛིན་མེད་ཀྱིས་ཆེད་འཛིན་ཐོང༌། །འདི་ཞེས་ངོས་གཟུང་མེད་ཀྱིས་ཞེན་པ་ཆོད། །ཐོབ་དང་མ་ཐོབ་མེད་ཀྱིས་རེ་དོགས་སྤོངས། །དེའང་་སེམས་ཉིད་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ད་གཟོད་དག་པར་བྱར་མེད་པས་བླང་དོར་གྱི་ཞེན་པ་མི་དགོས་ཏེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཀྱེ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རང་སེམས་གྲུབ་འདོད་ན། །འདོད་པ་མེད་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ། རྟོག་མེད་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་གྱིས། །བླང་དོར་མེད་པའི་ཡུལ་ལ་རང་བཞིན་གནས། །གཡོས་པ་མེད་པའི་ངང་ལ་ངང་གིས་གནས། །ཞེས་སོ། །ཕྱི་ནང་གཟུང་འཛིན་གང་ཡང་མེད་པས་ཆེད་དུ་འཛིན་པ་མི་བྱ་བ་ཡང་དེ་ལས། ཕྱི་དང་ནང་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། ཟབ་མོ་ཆ་ཤས་རྟོག་ཡུལ་མེད། །ཅེས་་སོ། །འདིའོ་ཞེས་གཅིག་ཏུ་མེད་པས་ཞེན་པའི་འཁྲིས་གཞོམ་པ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། སེམས་ནི་ཇི་བཞིན་པ་ཡི་ངོ་བོ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གྲུབ། །ཇི་བཞིན་པ་ལ་འཆོས་པར་མ་བྱེད་ཅིག །ཅེས་སོ། །ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་མེད་པ་ཡང༌། དེ་ལས། ཐོབ་དང་མ་ཐོབ་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་པས། །རེ་དང་དོགས་པའི་གཟེབ་ཏུ་མ་འཆིང་ཞིག །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 《道歌》中說： "離開禪定，有什麼可思維的？ 不可言說的，怎麼能解釋？ 輪迴的手印欺騙了一切眾生， 自然本性誰也無法污染。 無有續部咒語，無有所思維的禪定， 這些都是使自心迷惑的因。 自性清凈的心不被禪定所污染， 安住于自性快樂中，不要執著。" 《遍作》中說： "不散亂是禪定的楔子， 本來如此，無散亂無失落。 不散亂禪定是希求的欺騙者， 是因果大乘權宜的教導。 本來如此的無散亂無失落， 放下勤作對治，安住自然本性。" 第六總義融入有四： 融入本質等同虛空： "本來自性清凈的心性， 無有斷除、對治、離、得，放下執著。 無內外能所取，放下刻意執取。 無有'這是'的指認，斷除執著。 無有得與未得，捨棄希望恐懼。" 心性本來是佛，無需現在才清凈，因此不需要取捨的執著。《遍作》中說： "啊！大菩薩，若欲成就自心， 因為無慾望才是成就， 應住于無分別平等性。 自然安住于無取捨的境界， 自然安住于不動搖的狀態。" 因為內外能所取都不存在，所以不應刻意執取。同書中說： "無內外的法界， 甚深無分別思維的對象。" 因為沒有"這是"的單一性，所以要摧毀執著的糾纏。同書中說： "心是如實的本性， 一切法如實成就。 對如實的不要造作。" 無有得與未得，同書中也說： "無有得與未得二者， 不要被希望和恐懼的網束縛。"

།«རྟོགས་དུས་ངེས་པས་ཕྱམ་གཅིག་ཏུ་ལ་བཟླ་བ་ནི། »ད་ནི་རང་གིས་རྟོགས་པའི་དུས་ངེས་པ་ཕྱམ་གཅིག་ནམ་མཁའི་ངང་དུ་ལ་བཟླ་བ་ནི། གཞི་ནས་འཕོ་འགྱུར་མེད་པས་རིག་པ་ལ། །སྣ་ཚོགས་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་ཅི་ཤར་ཡང༌། །ཤར་བ་དེ་ཉིད་རང་གི་ཐོག་ཏུ་གྲོལ། །ཆུ་དང་རླབས་བཞིན་ཆོས་སྐུར་ཕྱམ་གཅིག་གོ །རང་གི་སེམས་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་ངང་དུ་དགའ་མི་དགའ་བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅི་ཤར་ཡང་སྐད་ཅིག་དེ་ལ་དེར་འཛིན་མེད་པར་རང་གིས་རང་གྲོལ་བས་གཉེན་པོ་གཞན་མེད་ཅིང་དུས་ལ་སྔ་ཕྱི་མེད་པས་སྐད་ཅིག་རང་གྲོལ་བ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། གྲོལ་བ་རང་གྲོལ་གཞན་ལས་མིན། ཞེས་པ་དང༌། མི་ཟད་པའི་གཏེར་མཛོད་མན་ངག་གི་གླུ་ལས། སྐད་ཅིག་གྲོལ་བ་དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱ། །གྲོལ་བ་དེ་ལས་གཞན་པའི་བདེ་ཆེན་ས་ཡོད་ཅེས། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་ཀྱང་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་དང་མཚུངས། །ཞེས་པ་་དང༌། ཇི་སྲིད་སེམས་ལས་རྣམ་འཕྲཽས་ པ། །དེ་སྲིད་མགོན་པོའི་བདག་ཉིད་དེ། །ཆུ་དང་རླབས་དག་གཞན་ཡིན་ནམ། ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། ། «བལྟ་བྱ་ལྟ་བྱེད་དང་བྲལ་བར་ལ་བཟླ་བ་ནི། »དེའང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་ལྟར་ཤར་རོ། ། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་བློ་རྟོག་ཤར་བ། གང་དུ་བལྟས་ཚེ་བལྟ་མཁན་ངོ་བོ་སྟོར། ། བཙལ་བས་མི་རྙེད་ཡུལ་དང་ཕྱོགས་ན་མེད། །འཚོལ་མཁན་ཉིད་ཀྱང་མི་དམིགས་སྤྲོས་དང་བྲལ། །བྱེད་པོ་མི་གནས་བྱ་བའི་ཡུལ་གྱིས་་སྟོང༌། །ཇི་ལྟར་ཤར་བ་དེ་ལ་བལྟས་པས་བལྟ་མཁན་རང་སར་བོར་ནས་གང་དུ་བོར་བཙལ་བས་ཕྱོགས་དང་ཡུལ་ན་མེད་པར་མ་ཟད་འཚོལ་མཁན་དེ་ཉིད་ཀྱང་མི་དམིགས་པར་ཕྱམ་གདལ་བས་ཚོལ་བར་བྱེད་མཁན་ཤེས་པ་དང༌། བཙལ་བྱའི་དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་རྗེས་མེད་དུ། སོང་ནས་ཅི་ཡིན་ངོས་གཟུང་མེད་པ་ནི་ཁོ་ བོའི་སེམས་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། མ་གནས་མི་རྟོགས་ཅིར་ ཡང་དགོངས་མེད་པས། མི་རྟོག་མཉམ་པའི་ཡུལ་ལ་རང་བཞིན་གནས། ། ཡེ་ནས་བྱས་ཟིན་རྩོལ་བའི་སེམས་མི་འབྱུང༌། །བདེ་ཆེན་དེ་ལ་གང་སུ་གནས་པ་ནི། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་སྙིང་པོར་དེ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་པ་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་སོ།

以下是完整的直譯： 以證悟時確定而融入一體： 現在，自己證悟的時間確定，一併融入虛空境界： "基礎上無有遷變，于覺性中， 雖然顯現各種緣起的形態， 顯現即刻在自身上解脫。 如水與波浪，一併融入法身。" 在自心不變的狀態中，無論顯現何種喜不喜、樂苦等形態，當下無有執著，自然解脫，無需其他對治，無有時間先後，剎那自解脫。《遍作》中說： "解脫是自解脫，非來自他處。" 《無盡藏密續歌》中說： "剎那解脫即稱為法身， 除此解脫外別無大樂之地， 雖然愚者如此說，但如海市蜃樓。" 又說： "只要從心中生起， 即是怙主的本體， 水與波浪豈是他物？" 超越所見能見而融入： 這是如此體驗所顯現的。 生起肯定否定的分別念時： "當觀察時，能觀者的本性消失， 尋找不得，不在任何境界方向， 尋找者自身也不可得，離諸戲論， 造作者不住，空無所作之境。" 無論如何顯現，觀察時能觀者自然消失，尋找時不在任何方向境界中，不僅如此，尋找者自身也不可得而廣大平等，能尋找的意識和所尋找的肯定否定二者都無軌跡，無法指認這是什麼，這就是我的心，如同虛空。《遍作》中說： "無住、不分別、于任何都無意， 自然安住于不分別平等境， 本來已成就，不生勤作心， 安住於此大樂者， 即成為一切法之精華。" 這些話恰如其分。

།«གཞི་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་པས་བལྟ་བའི་གནས་མེད་པར་ལ་བཟླ་བ་ནི།» དེའི་ཚེ་སེམས་ཉིད་ནམ་མཁའ་དང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པའི་དགོངས་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་ཆོས་སྐུ་རང་གནས་ཀྱི་བཙན་ས་ཟིན་ཚུལ་ནི། དཔེ་་སྟོན་ཀའི། མཁའ་བཞིན་དྲི་མེད་གདོད་མའི་ངང་དུ་ཕྱིན། །ལྡོག་པའི་གནས་མེད་ད་ནི་གང་དུ་འགྲོ །ཟད་སར་ཐུག་སྟེ་འོང་བ་འགའ་ཡང་མེད། །སུས་ཀྱང་མི་མཐོང་ཁོ་བོ་གང་ན་འདུག །ཅེས་རྟོགས་པ་མཐའ་དབུས་མེད་པ་རྡོ་རྗེའི་གླུས་ངོམ་པའོ། །དེའང་གང་ཤར་གཞི་ཐོག་ཏུ་གྲོལ་བ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་་དེངས་པ་འདྲ་བའི་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཉིད་གདོད་མའི་དབྱིངས་དང་རང་ཤར་རང་གྲོལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་འདྲེས་པས། སེམས་ཉིད་གནས་ལུགས་ཀྱི་ངང་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་བའི་སའམ་གནས་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཟད་པའི་ས་ལ་ཐུག་པས་འཕྲལ་བྱུང་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མཚན་འཛིན་གྱི་འཕྲང་ལས་གྲོལ་ཏེ། ད་ནི་འགྲོ་འོང་མེད་པའི་ཆོས་སུ་ཕེབས་པའི་གང་དུ་འགྲོ་བར་བྱ་སྟེ་་འགྲོ་ས་མེད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ངང་དུ་ཕྱིན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ནི་་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་པས་འཁཽར་བའི་གྲོང་དུ་འོང་བ་འགའ་ཡང་མེད་དེ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་གཞི་ལ་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁོ་བོ་སེམས་ཉིད་དབྱིངས་སུ་ཕྱིན་པའི་དུས་འདི་ན་སྤྲིན་མཁའ་ལ་ཞི་བ་བཞིན་འཛིན་རྟོག་གདོད་མའི་གཞིར་དག་པས་སྒོ་གསུམ་རྩོལ་མེད་གྲོལ་ཏེ་ཁོ་བོ་གང་ན་འདུག་པའི་དོན་མཐོང་ངམ་སྟེ། སྐལ་པ་དམན་པ་དག་ལ་བཤད་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་མཐོང་བའི་དོན་རང་གིས་ངེས་པའི་དུས་སོ། །ཀུན་བྱེད་ལས། བདེ་ཆེན་ཆོས་སྐུ་སེམས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། །སྔ་ཕྱི་དུས་གསུམ་མེད་དེ་ཁྱབ་པར་ཅིག །ཅེས་པ་དང༌། དོ་ཧ་ལས། ཀྱེ་ལགས་དབང་པོས་ལྟོས་ཤིག་དང༌། །ངས་ནི་འདི་ལས་མ་རྟོགས་སོ། །ལས་ཟིན་པ་ཡི་སྐྱེས་བུ་ཡི། །དྲུང་དུ་སེམས་་ཐག་གཅད་པར་ བྱོས། །ཞེས་པ་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་བའི་དུས་སོ། ། «སྤྱི་དོན་བདུན་པ་རྟོགས་པས་ཐག་གཅད་པ་ནི། »ཚུལ། དེ་ཉིད་ཤེས་ན་གོ །

以下是完整的直譯： 融入無有觀察之處的基礎： 此時，心性與虛空不可分離的境界自然成就，安住法身的要塞的方式是： 如秋天的比喻： "如虛空無垢，抵達本初狀態， 無有返回之處，現在還往何處去？ 抵達盡處，再無來處， 誰也不見，我在何處？" 這是以無邊際中心的證悟金剛歌來炫耀。 當任何顯現都在基礎上解脫，如同雲彩消散於虛空般的證悟生起時，心性與本初境界以及自顯自解的智慧融合，從心性實相的狀態中無有返回之處或安住之處，抵達法盡之地，因此暫時生起的肯定否定的意識從執著實有相的險阻中解脫。現在已到達無來去的法中，還往何處去呢？即是說無處可去。 如是安住的瑜伽士們已超越迷惑境界，不會再來輪迴之城，因為已抵達如虛空般的基礎。因此，當我抵達心性境界之時，如同雲彩消散於虛空，執著分別在本初基礎中清凈，三門無勤解脫，你們看到我在何處嗎？這是說，即使向緣分淺薄者解釋，他們也無法如實了知，而是自己確定的時候。 《遍作》中說： "大樂法身圓滿於心故， 無有前後三時而遍滿。" 《道歌》中說： "啊！請用感官觀察， 我未曾了悟此外之事。 在已完成事業的人面前， 應當下定決心。" 這是抵達基礎的時候。 第七總義以證悟下定決心： 如果了知此理則可領會。

གཞན་ཞིག་དགོས་མི་འགྱུར། །གྲོལ་བ་རྣམས་ནི་ང་བཞིན་འཁྲུལ་པ་ཆད། །ད་ནི་མི་འདྲི་སེམས་ཀྱི་གཞི་རྩ་སྟོར། །གཏད་མེད་འཛིན་མེད་ངེས་མེད་འདི་ཡིན་མེད། ། ཕྱལ་པ་ལྷུག་པ་ཡེངས་པ་ཕྱམ་གཅིག་པ། །འདི་ལྟར་རྟོགས་ནས་ད་ནི་གླུ་ལེན་ཏེ། །དྲི་མེད་འོད་ཟེར་ཤར་བས་བསྟན་ནས་སོང༌། །ཞེས་པ་ནི་གནས་ལུགས་ཀྱི་ཕུ་ཐག་འཁྲུས་པས་གཞན་ལ་སྨོན་པ་མེད་པའི་དུས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་གཞན་དག་གྲོལ་བ་རྣམས་ཀྱང་ངས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཚུལ་འདི་རྟོགས་པས་གྲོལ་བས་ན། ད་ནི་འདྲི་བའི་ཐེ་ཚོམ་མེད་དེ་དེ་ལས་ལྷག་པ་སུས་ཀྱང་བསྟན་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོ་ཧ་ལས། མདུན་དང་རྒྱབ་དང་ཕྱོགས་བཅུ་རུ། །གང་གང་མཐོང་བ་དེ་དེ་ཉིད། །དི་རིང་མགོན་པོ་ང་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཆད། །ང་ནི་སུ་ལའང་དྲི་བར་མི་བྱའོ། །ཞེས་པ་དང༌། ཚུལ་གཅིག་གོ །སྔོན་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པའི་གོ་རིམས་དང་ཁྲིགས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པས་ས་ལམ་གོང་འོག་གི་རིམ་པ་སྐས་ཀྱི་གདང་བུ་ལྟ་བུ་ལ་བརྟེན་ཞིང༌། རྣལ་འབྱོར་གོང་འོག་གི་སྐྱེ་ཚུལ་ལ་བློ་གོམས་འདྲིས་སུ་བྱེད་པ་རྣམས་དུས་འདིར་སེམས་ཀྱི་གཞི་རྩ་སྟོར་བ་དང་མཉམ་དུ་སྟོར་བས། ད་ནི་གང་ལའང་གཏད་སོ་དང་འདིར་རྒྱག་མེད་དེ། ཇི་ལྟར་ཤར་ཡང་འཛིན་པ་མེད་པ་སྨྱོན་པ་ཆང་གིས་བཟི་བ་ལྟ་བུ་དང༌། སྣང་ལ་ངོས་གཟུང་མེད་པ་བུ་ཆུང་ལྟ་བུ་དང༌། བྱ་ཆའི་རིམ་པ་རྣམས་ལ་ཁྲིགས་སུ་མེད་པས་ཕྱལ་པ་དང། ལྷུག་པ་དང༌། ཡེངས་པ་དང༌། གཏད་སོ་མེད་པས་ཞེ་འཛིན་ལས་འདས་པར་ཕྱམ་གཅིག་པ་སྟེ་ཡ་ཆ་བའི་རྣམ་པ་ཞིག་བདག་ལ་ཤར་བ་ནི། དོ་ཧ་ལས། ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ལྟ་བུའི་དགོངས་པ་བཞིན། །འཁྲུལ་པ་ཞིག་པའི་མཁས་པ་ངོ་མཚར་ཆེ། །ཞེས་པའི་དུས་ཏེ། གང་ཤར་ཆོས་ཉིད་དུ་ཤར་བ་འཁྲུལ་པ་གཞི་ལ་སངས་པ་ཡུལ་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དགོངས་པར་ཕྱིན་པས་ལས་དང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་གྲོལ་བ་ནི། དོ་ཧ་ལས། འགྲོ་རྣམས་ལས་ཀྱིས་སོ་སོར་བཅིངས་གྱུར་ཏེ། །ལས་ལས་གྲོལ་ན་ཡིད་ནི་ཐར་པ་ཡིན། ། རང་རྒྱུད་གྲོལ་ན་ངེས་པར་གཞན་མེད་དེ། །མཆོག་གི་མྱ་ངན་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པའི་དུས་སོ།

以下是完整的直譯： 不需要其他。已解脫者如我般斷除迷惑。 現在不再詢問，心的根基已失。 無所依、無執著、無確定、無此是， 放鬆、自在、散漫、一體。 如此證悟后，現在唱歌： "無垢光芒升起，指示后離去。" 這是實相的根源已洗凈，不再羨慕他人的時候。其他已解脫的瑜伽士也如我所證悟的方式而證悟解脫，因此現在沒有疑問需要詢問，因為沒有人能教導比這更高的了。 《道歌》中說： "前後十方中， 所見皆是彼。 今日怙主如我斷迷惑， 我不再向任何人詢問。" 這是同一個道理。 以前觀修行為的次第和程式非常好，依靠如階梯般的地道高低次第，熟悉上下瑜伽的生起方式。在這個時候，隨著心的根基喪失而一同喪失。現在對任何事物都沒有依靠和執著，無論如何顯現都無執著，如同醉酒的瘋子；對顯現無法指認，如同小孩；對修行次第無有條理，所以放鬆、自在、散漫；無所依靠，超越執著而一體，呈現出一種不羈的狀態。 《道歌》中說： "如如意寶般的境界， 迷惑消除的智者真稀有。" 這是那樣的時候。任何顯現都顯為法性，迷惑在基礎上清凈，抵達無境如虛空的境界，一切業和造作都解脫。 《道歌》中說： "眾生被各自的業束縛， 從業解脫則心得解脫。 自相續解脫則必無他， 將獲得最高涅槃。" 這就是那個時候。

། དེའང་ཅི་བྱེད་གཏད་མེད་དུ་གྲོལ་བས་འཛིན་མེད་ཤུགས་ལ་བྱུང་བས་འཆིང་གྲོལ་མེད་པ་ཡང༌། དེ་ཉིད་ལས། བྱ་བ་བྱེད་དང་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ། །ངེས་པར་རྟོགས་ན་འཆིང་དང་གྲོལ་བ་མེད། །ཅེས་པ་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་དུས་བླ་མའི་དགོངས་པ་འཕོས་པས་གྲོལ་བ་ཡང༌། དེ་ལས། གདོད་ནས་སྐྱེ་མེད་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ལ། །དི་རིང་དཔལ་ལྡན་བླ་མས་བསྟན་པས་རྟོགས། །ཞེས་སོ། །ཚུལ་འདི་ལྟར་གྱུར་པས་སེམས་ཉིད་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་གཉུག་མ་དོན་གྱི་གླུ་ལེན་ཞིང༌། གནས་ལུགས་ཡིན་མིན་ལས་འདས་པ་རྒྱ་ཆད་ཕྱཽགས་བྲལ་ཆེན་པོའི་གནད་རྟོགས་པ་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་སྟོང་ཤར་བས་སྐལ་བཟང་གི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྣང་བར་བྱས་ཏེ་བློ་གསལ་ཐར་པ་འདོད་བའི་པད་ཚལ་དུ་བསྟན་ནས་བདེ་ཆེན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ས་ལ་སོང་ངོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །« » « སྤྱི་དོན་བརྒྱད་པ་སྣང་སེམས་ཡེ་གྲོལ་དུ་བཤད་པ་ལ། རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་ལ་བཟླ་བ། རྨད་བྱུང་ཆེན་པོར་འུབ་ཆུབ་པ། དེ་དག་གི་མཇུག་བསྡུ་བ་གསུམ་གྱི། དང་པོ་ལ་དྲུག་སྟེ། སྣང་བའི་ཡུལ་སྟོང་པར་བསྟན་བ་ནི། »ད་ནི་སྣང་སེམས་ཡེ་གྲོལ་དུ་གདམས་པ་འཆད་དེ། དེའང་གཤིས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་ལ་བཟླ་བ། ཀྱེ་ཧོ་གྲོགས་དག་སྣང་བའི་ཡུལ་ལ་ལྟོས། །ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་སྟོང་པར་མཉམ་པ་ཉིད། །མེ་ལོང་གཟུགས་བརྙན་སྣ་ཚོགས་ཅི་ཤར་ཡང༌། །མེ་ལོང་ངོས་ཡིན་དངས་པར་གཅིག་པ་བཞིན། །འདི་ལྟར་མེ་ལོང་དུ་ཤར་བའི་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་གི་ངོས་སུ་དངས་པར་གཅིག་གི །དོན་ལ་མེ་ལོང་གི་མདངས་ལས་གཟུགས་མེད་པ་བཞིན་དུ་སྣང་སྲིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་དེ། ལྗོན་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། །མེ་ལོང་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་དག་ལ། །བཞིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བ་ལྟར། །དེ་ལྟར་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པའི། །ཆོས་རྣམས་ལྗོན་པས་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 而且，由於無所依而解脫一切所作，無執著自然生起，因此無有束縛與解脫。同樣在《道歌》中說： "作為與不作為， 若確實了悟，則無束縛與解脫。" 當抵達這個境界時，由於上師意念轉移而解脫。同樣在《道歌》中說： "本來無生的自性中， 今日由具德上師指示而了悟。" 以這種方式，心性自生智慧本來的意義之歌唱起，超越實相是非的廣大離邊大要義得以了悟，如同千道無垢光芒的日輪升起，照耀有緣世界，指示給智慧清明、渴望解脫者的蓮花園，然後前往大樂普賢之地。應當如此了知。 第八總義解說顯現與心本來解脫： 分為三部分：歸結為大圓滿、融入大奇妙、總結。 第一部分有六點，首先解說顯現境界為空性： 現在解說顯現與心本來解脫的教授。這是歸結為本性大圓滿： "嗟呼！朋友們，請觀察顯現境界！ 一切無生，平等空性。 如鏡中現各種影像， 鏡面本質清凈如一。" 就像鏡中顯現的影像與鏡面清凈如一，實際上除了鏡子的光澤外沒有形象，同樣，一切顯現存在的法也不外乎自性空性。《樹問經》中說： "如同清凈圓鏡中， 顯現面容之圓相， 如是無有自性法， 樹啊！你當如是知。"

། « འབྱེད་པའི་སེམས་སྟོང་པར་བསྟན་པ་ནི།» སྣང་བ་རང་བཞིན་མེད་པར་སྤྱོད་དུས། སྣང་བ། དེ་ཉིད་འབྱེད་པའི་ཡིད་ལ་ཚུར་ལྟོས་དང༌། །སེམས་ནི་མཁའ་འདྲ་དགག་སྒྲུབ་ཀུན་དང་བྲལ། །མཁའ་ལ་སྤྲིན་རྣམས་བྱུང་ནས་ཞིག་ན་ཡང༌། །ནམ་མཁའི་ཆོ་འཕྲུལ་གཉིས་མེད་དག་པ་བཞིན། །རང་བཞིན་དྲི་མེད་གདོད་མའི་སངས་རྒྱས་ཏེ། །མ་བྱས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེའང་ལྟ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡུལ་ཐོག་ཏུ་གྲོལ་ཞིང་ཡུལ་སྣང་གི་རྣམ་པ་འཛིན་མེད་དུ་སངས་པ་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་བྱུང་ནས་དངས་པ་ན་སྤྲིན་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལས་གུད་དུ་མ་སོང་བཞིན་དུ་རང་ཐིམ་ནས་མི་སྣང་བ་ལྟར། ཤེས་པ་ཡུལ་ཐོག་ཏུ་གྲོལ་བས་དུས་གསུམ་ནམ་མཁའི་དགོངས་པར་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ཇི་ལྟར་བར་སྣང་ཅུང་ཟད་སྤྲིན་མེད་ལ། །སྐད་ཅིག་ཏུ་ནི་སྤྲིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང། །བྱུང་ནས་ཞིག་སྟེ་སྤྲིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་མེད། །ཐོག་མར་གང་ལས་བྱུང་བ་བརྟག་པར་བྱ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་པོ་ཡང་དབྱིངས་སྐྱེ་མེད་ལས་བྱུང། ད་ལྟ་ཡང་དེར་གནས། མཐར་ཡང་དེར་གྲོལ། གང་ཤར་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་དང་པོ་སེམས་ཉིད་སྟོང་པའི་ངང་ནས་བྱུང༌། ད་ལྟ་ཡང་དེར་གནས། མཐར་ཡང་དེར་འགག་ཅེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར། ཀུན་བྱེད་ལས། སེམས་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རང་བཞན་ ནི། །ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ། །རྩོལ་ཞིང་བསྒྲུབས་པས་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པ་མེད། །མ་བྱས་རང་བཞིན་དག་པའི་ངང་དེར་ཞོག །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 解說能分別的心為空性： 當體驗顯現無自性時，請向內觀察那能分別的心。 心如虛空，遠離一切否定與肯定。 如同虛空中雲生起又消散， 虛空的幻化無二清凈。 自性無垢，本初佛陀， 無為自成的法性。 能觀察的意識在境上解脫，境相無執著而清凈，就像虛空中雲生起后消散時，云並未離開虛空界而自然融入不見一樣。意識在境上解脫，達到三時虛空的境界。《三摩地王經》中說： "如同晴朗虛空中， 剎那出現雲團， 生起后消散無雲， 當觀最初從何來。 一切諸法當如是了知。" 從另一個角度說，一切法最初從無生界中生起，現在也安住其中，最後也解脫于其中。任何生起的意識，最初從空性心性中生起，現在也安住其中，最後也消融其中。應當如此了知。 這樣的自性本來就是佛，《遍作續》中說： "心性如虛空的自性， 本來是佛的精華菩提， 努力修行不能成佛， 安住于無為自性清凈中。"

། «ཡུལ་སེམས་གཉིས་མེད་སྟོང་པར་བསྟན་པ་ནི། »འདི་ལྟར། ཡུལ་སེམས་གཉིས་མེད་ཡེ་ནས་དག་པ་ལ། །སྤང་བླང་གཉིས་མེད་ཕྱོགས་རིས་དགག་སྒྲུབ་མེད། །གང་སྣང་བདེན་མེད་གང་ཤར་སྟོང་པ་ཉིད། །ཐམས་ཅད་མཉམ་ཉིད་གཟའ་གཏད་ཀུན་དང་བྲལ། །དེའང་སྣང་བའི་ཡུལ་དང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པའང་རྨི་ལམ་གྱི་ནང་ལྟར་དོན་ལ་གཉིས་སུ་མེད་ལ་སྣང་བས་ན་སྤང་བླང་དང་དགག་སྒྲུབ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡང༌། ཀུན་བྱེད་ལས། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གཅིག་པ་ཡིས། །ཆོས་ཉིད་ཡུལ་ནི་ལྔ་སྣང་ལ། །འདོད་དང་མི་འདོད་ལྔ་བྱུང་སྟེ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་བླང་དོར་བྱེད། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་སྟེ། །རང་གི་རྐྱེན་གྱིས་དོར་མི་བཏུབ། །མི་བཏུབ་དོར་བར་བྱེད་པས་འཁོར། །ཞེས་སོ། །དེས་ན་གང་སྣང་ཡང་བདེན་པས་སྟོང་པ་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལྟར་ཤེས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་མཉམ་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་བློ་གཟའ་གཏད་དང་བྲལ་བ་ལ་སྦྱང་བར་བྱའོ། ། «ཡུལ་ངེས་མེད་དང་བློ་གཏད་མེད་དུ་བསྟན་པ་ནི། »ཕྱིའི། ཡུལ་ལ་ངེས་མེད་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་ལྟར། །བློ་ལ་གཏད་མེད་ཕྱཽགས་བྲལ་ཆེན་པོ་ཉིད། །རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་ཤེས་པར་བྱ། །འདི་ལྟར་སྣང་བ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པར་སྣ་ཚོགས་པ་ལྟར། དེ་འཛིན་པའི་ཤེས་པའང་གཟའ་གཏད་མེད་པ་ཕྱོགས་བྲལ་ཉག་གཅིག་ཏུ་གྲོལ་བ་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་སྤྱད་པ་ཡང༌། ནམ་མཁའ་ཆེ་ལས། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ངེས་མེད་ལྟར། །བློ་ཡང་གཏད་མེད་ཕྱོགས་ལྷུང་བྲལ། །བཟོ་མེད་ནམ་མཁའ་ཆེན་པོ་ནི། །རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་འོ། །ཞེས་སོ། །« དེ་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ། རྒྱུ་མཚན་དགོད་པ་ནི། »འདི་ལྟར་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཆོས་རྣམས་ལ། །འདས་པའི་ཆོས་རྣམས་མི་དམིགས་མཉམ་པ་ཉིད། །མ་འོངས་ཆོས་རྣམས་མ་སྐྱེས་མཉམ་པ་ཉིད། །ད་ལྟའི་ཆོས་རྣམས་མི་གནས་མཉམ་པ་ཉིད། །དུས་གསུམ་དུས་མེད་གཞི་བྲལ་མཉམ་པ་ཉིད། །ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་རྫོགས་པའི་ངང་ཉིད་དོ།

以下是完整的直譯： 解說境與心無二為空性： 如是，境與心無二本來清凈， 無有取捨二元，無有偏執否定肯定。 任何顯現皆無實，任何生起即空性， 一切平等，遠離一切執著。 顯現的境界和能執著的意識，如同夢中一樣，實際上無二而顯現，因此應知無有取捨和否定肯定。《遍作續》中說： "如是一味故， 法性五境顯， 生起五欲不欲， 于如是性中取捨。 自生智慧顯現， 自因緣不可舍， 不可舍而舍故輪迴。" 因此，應了知任何顯現都如海市蜃樓般無實，修習於一切法如影像般平等顯現的本性中遠離心的執著。 解說境無定性與心無所依： 外境無定顯現種種， 心無所依大離邊， 應知自性大圓滿。 如是，顯現不確定為一而呈現種種，能執著的意識也無所依，解脫為離邊一味，體驗為自性大圓滿。《大虛空續》中說： "如同顯現無定性， 心亦無依離偏執， 無造作大虛空， 即是自性大圓滿。" 解釋其中的原因： 如是輪迴涅槃一切法， 過去諸法不可得平等， 未來諸法未生平等， 現在諸法不住平等， 三時無時離基平等， 一切本來圓滿之自性。

།འདི་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པས་བླང་དོར་བཟང་ངན་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། སྣང་སྲིད་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་སྔར་འདས་འགག་པས་འོང་བའམ་ཕྱིར་ལོག་ནས་མི་འོང་པར་མཉམ། མ་འོངས་པ་མ་སྐྱེས་པས་ཕྱོགས་ན་མེད་པར་མཉམ། ད་ལྟ་བ་ཕྱི་ནང་ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་རིག་པས་བརྟགས་ན་མི་རྙེད་ལ་མ་བརྟགས་ན་སྣང་བར་མཉམ་སྟེ། མཚན་བརྗོད་ལས། དུས་གསུམ་དུས་མེད་རྟོགས་པར་གནས། ། ཞེས་པ་ལྟར། དུས་གསུམ་ཡང་དུས་སུ་མ་གྲུབ་པར་འབྲེལ་པ་གཞི་ནས་མེད་པས་སྟོང་པར་མཉམ། ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ངང་ལས་བྱུང༌། ངང་དུ་གནས། ངང་དུ་འགག་པ་ལྟར་སྣང་དུས་ཉིད་ནས་གང་དུའང་མ་གྲུབ་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། །ཡུམ་བར་མ་ལས། རབ་འབྱོར། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་པ་དང། ཆོས་ཉིད་མི་གཡོ་བའི་མདོ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མི་གཡོ་བ། བྱ་བའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ། སྤྲོས་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ། གཟོད་མ་ནས་མཉམ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སོ། ། «སེམས་ཉིད་འགྱུར་མེད་དུ་བསྟན་པ་ནི།» དེའང་འདི་ལྟར། སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཏེ། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཆོས་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་ཆེ། ། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དུས་གསུམ་འཕོ་འགྱུར་མེད། །འགྱུར་མེད་རང་བཞིན་གཟོད་ནས་མྱ་ངན་འདས། གཞི་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཡིན། །དེའང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བག་ཆགས་འཁྲུལ་པའི་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་གི་ངོས་ལ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། སེམས་ནི་རི་མོ་མཁན་དང་འདྲ། །སེམས་ཀྱིས་ཕུང་པོར་བྱས་པ་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་དག་སེམས་ཀྱིས་བྲིས་པ་ཡིན། །ཞེས་པས། སྣོད་འཇིག་པ་ལ་བཅུད་འཇིག་པ་བརྟེན་པའི་སྣང་སྲིད་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པའི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་གོམས་པས་རྨི་ལམ་ལྟར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྣང་དུས་ཉིད་ན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྣང་བ་སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་སྣང་དུ་ཐག་བཅད་པའོ། །སྣང་བ་འཛིན་པའི་སེམས་སྟོང་པར་ཐག་བཅད་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ། དོ་ཧ་ལས། སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་གཟུང་བྱ་སྟེ། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་སེམས་གཟུང་བྱ། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 應當了知，如同平等性一樣，一切法平等，無有取捨好壞。這些顯現世間的法，過去已滅故不來不回而平等；未來未生故不存在而平等；現在內外本質若詳細觀察則不可得，若不觀察則顯現而平等。如《讚歎名號經》中說："三時無時而安住。"三時也未成立為時間，從根本上無關聯故空性平等。一切無生而從無生中生起，安住于無生，消失於無生中，如是顯現之時即不成立任何而平等。 《中般若經》中說："須菩提，一切法平等故，般若波羅蜜多也是平等。"《法性不動經》中說："一切法自性無生，本質不動，遠離作為邊際，超越戲論境界，本初平等。" 解說心性不變： 如是，顯現世間輪迴涅槃是心的影像， 心的自性是法界大虛空， 虛空的自性三時無變遷， 不變的自性本來涅槃， 本基菩提即是普賢。 這就像顯現是習氣迷亂的影像，如鏡面上顯現一樣。《華嚴經》中說： "心如畫師， 由心造蘊， 所有世界， 皆心所畫。" 因此，依託器世間毀壞而有情世間毀壞的一切顯現世間，都是由迷亂心的習氣熏習而如夢般顯現，一切顯現之時即不成立。 因此，確定顯現為心的迷亂顯現。確定執著顯現的心為空性，如同虛空。《道歌》中說： "應當執持心如虛空， 應當執持心為虛空自性。"

།ནམ་མཁའ་འགྱུར་མེད་ཐག་གཅད་པ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པ་བཞིན། །སེམས་ཉིད་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད། །ཅེས་སོ། །འགྱུར་བ་མེད་པའི་དོན་དེ་ཉིད་གཟོད་མ་ནས་ཞི་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། སེམས་ཉིད་མི་འགྱུར་གདོད་ནས་དག་པ་འདི། ། སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀུན་བྱེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཅེས་སོ། །« གཉིས་པ་ལྔ་སྟེ། སྣང་སྟོང་དབྱེར་མེད་གདོད་མར་མཉམ་པར་བསྟན་པ་ནི།» དེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་འུབ་ཆུབ་པ་ནི། སྣང་དང་སྟོང་པ་དབྱེར་མེད་གདོད་མའི་ངང༌། །གཅིག་དང་དུ་མར་མི་དམིགས་སྤྲོས་དང་བྲལ། །ཕྱོགས་དང་རིས་མེད་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད། །སྣང་མཉམ་སྟོང་མཉམ་བདེན་མཉམ་བརྫུན་པར་མཉམ། ཡོད་མཉམ་མེད་མཉམ་མཐའ་ལས་འདས་པར་མཉམ། །དབྱིངས་གཅིག་གདོད་ནས་དག་པའི་ངང་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་སྟོང་གཉིས་སུ་མེད་པ་གཅིག་དང་དུ་མའི་སྤྲོས་པ་ལས་འདས་པས་ཕྱོགས་ཆར་ཆད་པ་མེད་དེ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བྱེད་ལས། ཆོས་ཀུན་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཏེ། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་རང་བཞིན་མེད། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་དཔེ་ཡང་མེད། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་ཚད་ཀྱང་མེད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པའི། །དོན་ནི་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 確定虛空不變是：《遍作續》中說： "如同虛空無變遷， 心性虛空自性無變化。" 這個不變的意義即是本初寂靜、涅槃、普賢的自性。《遍作續》中說： "心性不變本來清凈， 精華菩提遍作任運成。" 第二，五個方面。解說顯空無別本初平等： 因此，一切法本來廣大稀有圓滿大圓滿的證悟是： 顯與空無別本初自性， 一多不可得離戲論， 無有偏執一切平等， 顯平等空平等真平等假平等， 有平等無平等超邊際平等， 一界本來清凈之自性。 如是，一切法顯空無二，超越一多戲論，無有偏執，因為是如虛空般的意義。《遍作續》中說： "諸法虛空自性， 虛空無有自性， 虛空亦無比喻， 虛空也無限量。 一切諸法無餘， 其義應如是知。"

།དེ་ལྟར་ནམ་མཁའ་དོན་དུ་མཉམ་པ་ལྟར་སྣང་བར་མཉམ་པ་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ། སྟོང་པར་མཉམ་པ་དེ་ལ་གཟུགས་རང་མཚན་དུ་མེད་པ་ལྟ་བུ། བློ་འཁྲུལ་ངོར་དོན་བྱེད་ནུས་ཙམ་དུ་བདེན་པར་མཉམ་པ་གཟུགས་དང་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་ཀ་མིག་ཤེས་ལ་གཟུགས་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་བསྐྱེད་ནུས་ལྟ་བུ། བརྫུན་པར་མཉམ་པ་གཤིས་མེད་པའི་ངང་དེར་འཁྲུལ་སྣང་དྷ་དུ་ར་ཟོས་པའི་སྣང་བ་ལྟ་བུ། ཡོད་པར་མཉམ་པ་སྣང་ཙམ་དོར་བ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ། མེད་པར་མཉམ་པ་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པས་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལྟ་བུ། མཐའ་འདས་སུ་མཉམ་པ་ནམ་མཁའ་ཡངས་པའི་ངང་ལྟ་བུ། གདོད་ནས་མཉམ་པ་ཆོས་ཉིད་དབྱེ་བསལ་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དཔེ་དང་བྲལ་བ་སྟེ་གཟོད་མ་ནས་སྟོང་པ་ནི། འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲྀན་གྱི་མདོ་ལས། གཟོད་མ་ཉིད་ནས་སྟོང་ཞིང་མ་འོངས་ཆོས། །སོང་བ་མེད་ཅིང་གནས་མེད་གནས་ཀྱིས་དབེན། །སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་རྟག་ཏུ་སྙིང་པོ་མེད། །ཐམས་ཅད་དག་ཅིང་རྣམ་དག་ནམ་མཁའ་བཞིན། །རྒྱལ་བའི་ཆོས་ནི་གང་དག་རབ་སྟོན་པ། །དེ་ཡང་མི་ཟད་པས་ན་མི་མཐོང་སྟེ། །ཆོས་འདི་སྔ་ནས་བདག་མེད་སེམས་ཅན་མེད། །དེ་དག་རབ་ཏུ་སྟོན་ཀྱང་ཟད་མི་འགྱུར། །རྟག་པ་ཙམ་དུ་བརྟག་ནས་བསྟན་པ་ཡིན། །འཁོར་བ་ལ་ནི་ཐ་སྙད་མི་རྙེད་དེ། །གང་དག་སྔོན་བྱུང་མཐའ་ནི་མཚན་ཉིད་མེད། །མ་འོངས་དུས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ། ལས་དང་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཞུགས་གྱུར་ཏེ། །རབ་དང་ཐ་མ་དག་ཏུའང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཆོས་རྣམས་རྟག་ཏུ་ཞི་ཞིང་རང་བཞིན་སྟོང༌། ། ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་ཡང་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ། །ཚུལ་འདི་ཟླ་བ་སྒྲོན་མ་ལས་ཀྱང་བཤད་དོ།

以下是完整的直譯： 如是，如同虛空意義平等，顯現平等如鏡中影像；空性平等如其中無有自相之形；在迷亂心前能起作用而真實平等，如形象與影像二者都能在眼識中產生執取色法的認知；虛妄平等，如在本無實質的狀態中產生迷亂顯現，如同食用曼陀羅花后的幻覺；存在平等，如僅有顯現的幻化；不存在平等，因自性不成立如陽焰之水；超越邊際平等，如廣闊虛空之境界；本初平等，法性超越分別的境界無可比喻，本來空性。 《聖寶云經》中說： "本來空寂未來法， 無去無住離所依， 幻化本性恒無實， 一切清凈如虛空。 所示勝者諸法門， 亦不可盡故不見， 此法本無我眾生， 雖廣宣說亦不盡。 僅為觀察而宣說， 輪迴中無可言說， 過去邊際無相狀， 未來時分應了知。 業與作為如是行， 上中下等皆將生。 諸法恒寂自性空， 應知一切無有我。" 這種方式在《月燈經》中也有闡述。

།« བླཽས་བཏགས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོས་སྟོང་པར་བསྟན་པ་ནི།» འདི་ལྟར། བློ་ཡིས་བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོས་སྟོང༌། །མིང་རྣམས་གློ་བུར་རང་མཚན་སྒྲོ་བཏགས་ཉིད། །བདེན་བརྫུན་གཉིས་མེད་ཡུལ་སེམས་འབྲེལ་པ་མེད། །གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མ་གོས་གཟུང་འཛིན་མེད། །དེ་ཡང་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་གྲུབ་མཐའ་ནི་བློས་བཏགས་ནས་བཤད་དེ། བློས་བཏགས་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་རྣམས་ལ་མེད་པས་ཀྱང་ངོ་བོས་སྟོང་ལ། མིང་དུ་བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་དེའི་ཕྱི་ནང་གང་ནའང་མེད་པས་གློ་བུར་བ་སྟེ་མ་གྲུབ་ལ། དོན་རང་མཚན་ནོ་ཞེས་བཏགས་པའང་མིང་དང་རྟོག་པའི་རི་མོར་ཟད་ཅིང༌། འདོགས་ཡུལ་བུད་ཤིང་ལས་སྐྱེས་པའི་མེ་ལྟ་བུ་ལ་འདོད་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་མེ་ལྟར་བག་ཆགས་འཁྲུལ་པའི་སྣང་གཟུགས་ལས་གཤིས་ལ་མ་གྲུབ་པས་སྣང་སྲིད་འཁྲུལ་ངོར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྒྲོ་བཏགས་ཉིད་དུ་སྣང་ཞིང། ཡུལ་ཇི་ལྟར་སྣང་དུས་ནས་བརྫུན་མཉམ་འབའ་ཞིག་ལས། བདེན་པ་དང་བརྫུན་པ་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང༌། སྣང་བའི་ཡུལ་དང་དེར་འཛིན་གྱི་ཤེས་པའང་དཔྱད་ན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མ་གོས་པས་འབྲེལ་བ་མེད་དེ། །ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དཔྱད་ན་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་འབྲེལ་ཡུལ་དང་འབྲེལ་བོར་མེད་པའི་འབྲེལ་པ་དོན་ལ་མེད་དོ། ། འབྲེལ་པ་མེད་པར་མ་ཟད་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་ཅེས་བློས་བཀོད་པའང་དོན་རང་མཚན་ལ་མེད་དེ་སྤྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་མ་བརྟགས་སམ་བརྟགས་པས་འཕེལ་འགྲིབ་མི་བྱེད་པར་མཉམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དཔྱད་པས་བརྗོད་དོན་འབྲེལ་མེད་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་བཅས་སུ་འཛིན་དོན་མེད་པ་ལ་རྨོངས་པས་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའང་བུ་ཆུང་གི་དུས་ན་དེ་ལྟ་བུའི་གྲུབ་མཐའ་དང་རྣམ་དབྱེ་སྒྲོ་བཏགས་མེད་པ་ལས། ཕྱིས་སྒྲོ་བཏག་གོམས་པ་ནི་གྲུབ་མཐའ་ངན་པའི་དོན་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་པའི་སྒྲིབ་པ་སྟེ། རྣམ་ངེས་ལས། སྐྱེ་བོ་རེང་བུར་སྐྱེ་འགྱུར་ཞིང༌། །ཡོན་ཏན་ཉེས་པ་མ་མཐོང་ལ། །ཀྱེ་མ་གྲུབ་མཐའ་མི་བཟད་པའི། །གདོན་འདི་སུ་ཡིས་བགོས་པ་ཡིན། ། ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡུམ་བར་མ་ལས། རབ་འབྱོར། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བརྡ་ཙམ་བཏགས་པ་ཙམ་མོ།

以下是完整的直譯： 解說心識所假立的一切本性空： 如是，心識所假立的一切本性空， 名稱偶然，自相遍計， 無有真妄二分，境心無關， 互不相染，無有能所執。 這是說，蘊界等的宗義是由心識假立而說的。由心識假立的這些，在諸法中並不存在，故本性空。一切名言假立，在所指事物的內外都不存在，故是偶然的，即不成立。所謂的"自相"也只是名言和分別的影像而已。即使認為所假立的對象如從柴生火一樣，但如夢中之火，只是習氣迷亂的顯現形象，實質上並不存在，因此顯現的一切現象在迷亂心前都只是遍計。 對境如何顯現時，只是虛妄平等，無有真妄二分。若觀察所顯現的對境和能執取的心識，二者互不相染，無有關聯。若觀察對境和有境，如同虛空，無有能關聯和所關聯，故實際上無有關聯。 不僅無有關聯，即使心識安立為總和別，在自相上也不存在。因為無論是否觀察為總別，都不會增減，故是平等的。如此觀察，所詮義無關聯，執著能取所取二者是無意義的，由於愚癡而執著，故說一切執著都是迷亂。 幼童時期沒有這樣的宗義和分別遍計，後來熟習遍計是由於聽聞惡劣宗義而產生的障礙。如《決定論》中說： "眾生生來愚鈍， 不見功德過失， 嗚呼！不堪忍受， 宗義魔誰所施？" 《中般若經》中說："須菩提，一切法唯是名言，唯是假立。"

།བརྡ་ཙམ་བཏགས་པ་ཙམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གློ་བུར་བ་སྟེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། ། «སེམས་འཕོས་པ་མེད་ཅིང་ཡུལ་ཤར་བ་མེད་པ་བསྟན་པ་ནི། »འབྲེལ་པ་མེད་པ་མ་འཛིན་ཅིག་པར་གདམས་པའི་དཔེ་ནི། ཇི་ལྟར་མེ་ལོང་གཟུགས་བཞིན་སྣང་བ་ནི། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དབང་པོའི་ཤེས་ལ་ཤར། །དེ་ཉིད་གཟུང་བས་ཆགས་སྡང་སྲིད་པར་འཁྲུལ། །ནན་ལྟར་གཏུགས་ན་སེམས་ནི་མ་འཕོས་ཤིང༌། །ཡུལ་གྱི་རྣམ་པའང་སེམས་ལ་ཤར་བ་མེད། །ངོ་བོ་མེད་ཕྱིར་གཉྀས་སུ་མ་གྲུབ་བོ། །རེ་ཞིག་གོ་སླ་བས་གྲགས་པ་དང་སྦྱར་ན། མེ་ལོང་དུ་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་དུས་རང་གི་བྱད་དང་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་སུ་སོང་བའམ་བྱད་ལས་གཟུགས་བརྙན་ཡུལ་ལ་མ་འཕཽས་བཞྀན་དུ་སྣང་བ་ལྟར་སྣ་ཚོགས་སུ་དབང་པོའི་ཡུལ་ཚོགས་དྲུག་སོ་སོར་སྣང་བ་ལ་ནི། སེམས་དེ་ཕར་ཡུལ་དེ་ལ་འཕོས་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དབང་ཤེས་ལ་སྣང་བ་སྟེ། བྱད་མེ་ལོང་དུ་སྣང་བའང་འཕོས་པ་མ་ཡིན་གྱི། བྱད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ནམ་རྣམ་པ་དེར་སྣང་བ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་ཤར་དུས་བློས་གཟུང་བས་སྲིད་པར་འཁྲུལ་ལོ། །དེའང་དོན་དུ་དཔྱད་ན་སེམས་ཕར་མ་འཕོས་རྣམ་པ་ཚུར་ལ་ཤར་ཞེས་པའང་མ་གྲུབ་སྟེ། ཤར་བའི་སེམས་ཕྱི་ནང་བར་གསུམ་དུ་མ་གྲུབ་པས་ཀྱང་རྣམ་པ་འཛིན་བྱེད་མེད་པ་དང༌། རྣམ་པ་དེའང་དཔྱད་ན་ངོ་བོ་མེད་པས་ཤར་མཁན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་བཅས་སུ་མ་གྲུབ་པ་འཐད་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། རྩ་ཤེས་ལས། གང་ལ་བརྟེན་ཏེ་གང་འབྱུང་བ། ། དེ་ནི་རེ་ཞིག་དེ་ཉིད་མིན། །དེ་ལས་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ཕྱིར། །དེ་ཕྱིར་ཆད་མིན་རྟག་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： "唯是名言，唯是假立"的，就是偶然的，本性空。 解說心不轉移且境不顯現： 教誡不執無關聯的比喻是： 如同鏡中現影像， 境相顯現於根識， 執取彼而迷有愛， 細究則心未轉移， 境相亦未現於心， 無自性故二不成。 暫且結合易懂的常識來說，如同鏡中顯現面容影像時，自己的面容和影像似乎成為二者，或者面容並未轉移到鏡中而顯現影像。同樣，六根各自顯現種種對境時，心並非轉移到那些對境，而是對境的相貌顯現於根識。如同面容顯現在鏡中並非轉移，而是面容的影像或相貌顯現於彼處，應當如是了知。 因此，當相貌顯現時，心識執取而迷惑于輪迴。若究其實，心並未轉移，相貌也未顯現於心，這也不成立。因為顯現的心在內外中三處都不成立，故無能取相貌者；若觀察那相貌，也無自性，故無所顯現者。因此，有理由說對境和有境二者都不成立。如《中論》所說： "若法因待成， 是法不即因， 亦復不異因， 是故知無常。"

། «ཡུལ་སེམས་རང་བཞིན་མེད་པས་རང་གྲོལ་དུ་བསྟན་པ་ནི།» ཚུལ་དེ་ལྟར་ན་སྣང་བའི། ཡུལ་རྣམས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་གཅིག །བློ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ངོས་གཟུང་མེད་པར་གཅིག །སྣང་སེམས་གཉིས་མེད་གདོད་ནས་དག་པར་ གཅིག །བརྟག་དཔྱད་མི་དགོས་གཞི་ནས་གྲོལ་བར་གཅིག །འདི་ལྟར་ སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའི་ངང་དུ་གཅིག་པ་རྨི་ ལམ་སྣ་ཚོགས་གཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་གཅིག་པ་ལྟ་བུ་དང༌། སྣང་བ་ལ་འཆར་ འཆར་འདྲ་བའི་བློ་རྣམས་ངོ་བོ་ངོས་གཟུང་མེད་པའི་ངང་དུ་གཅིག་པ་ དབའ་རླབས་ཆུའི་ངང་དུ་གཅིག་པ་ལྟ་བུ་དང༌། སྣང་སེམས་གཉིས་སུ་མེད་ པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་གཅིག་པ་རབ་རིབ་དང་དེ་འཛིན་པའི་མིག་ཤེས་ འཁྲུལ་པར་གཅིག་པ་ལྟ་བུ་དང་གང་ལའང་བརྟག་དཔྱད་མི་དགོས་པ་ ནམ་མཁའི་སྐྱེད་ཚལ་བརྟག་དཔྱད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་ ནི་གཤིས་ནམ་མཁའི་ངང་དུ་བསྟན་པ་ཉིད། ཏིང་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ཇི་ ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་བདག་གི་འདུ་ཤེས་ནི། །ཤེས་པ་དེ་བཞིན་ཀུན་ལ་བློ་སྦྱང་ བྱ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། ། རྣམ་པར་དག་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང༌། ཀུན་བྱེད་ལས། འདི་ལྟར་སྣང་སྲིད་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀུན། །སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ངང་དུ་གཅིག་པས་ན། གཟུང་འཛིན་མི་དམིགས་རྟོག་པའི་སྨྲ་བསམ་འདས། །དབྱིངས་གཅིག་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །« གང་ཤར་རང་གྲོལ་དུ་རྟོགས་ན་མཁས་པར་བསྟན་པ་ནི། »ཡང་འདི་ལྟར། འཁོར་འདས་གཉིས་མེད་སེམས་ཀྱི་ངང་དུ་གཅིག །ཆུ་བོ་སྣ་ཚོགས་རྒྱ་མཚོའི་ངང་དུ་གཅིག ། ཐམས་ཅད་རོ་མཉམ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་གཅིག །འབྱུང་བཞིའི་འཕོ་འགྱུར་ནམ་མཁའི་ངང་དུ་གཅིག །སེམས་ཀྱི་དགག་སྒྲུབ་སྟོང་པའི་ངང་དུ་གཅིག ། གང་ཤར་རང་གྲོལ་གཉིས་མེད་དག་པར་གཅིག །དབའ་རླབས་རོལ་པ་ཆུ་བོའི་ངང་དུ་གཅིག །དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་སྐྱེས་བུ་མཁས་པ་ཡིན། །དེའང་ཕྱོགས་བཞི་ནས་འབབ་པའི་ཆུ་རྣམས་རྒྱ་མཚོར་གཅིག་པ་ལྟར། འཁོར་འདས་སེམས་ཀྱི་ངང་དུ་གཅིག་པ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་ཀུན། །སེམས་ཀྱིས་བྱས་ཤིང་སེམས་ཀྱི་ངང་དུ་གཅིག །ཅེས་སོ།

以下是完整的直譯： 解說境心無自性故自解脫： 如此，顯現的： 一切境無自性故為一， 一切心無可執故為一， 顯心無二本來清凈為一， 無需觀察本來解脫為一。 這樣，一切種種顯現無自性而為一，如同種種夢境在睡眠中為一。對顯現似乎生起的諸心，無有本質可執而為一，如同波浪在水中為一。顯現與心無二，在法性中為一，如同眼翳與執取眼翳的眼識迷亂為一。對任何事物都無需觀察，如同虛空花園超越觀察對象，這些都是在本性虛空中顯示。 《三摩地王經》云："如你對我的認知，應當如是修習一切智。一切法皆空性，清凈如虛空。" 《遍作續》云："如是一切顯現世間諸法，在無生的狀態中為一，故無能取所取，超越分別言思，唯一界如虛空自性。" 解說若了悟任何顯現為自解脫即為智者： 複次如是： 輪涅無二在心性中為一， 種種河流在大海中為一， 一切等味俱生為一， 四大變化在虛空中為一， 心的遮遣與成立在空性中為一， 任何顯現自解脫無二清凈為一， 波浪遊戲在河流中為一， 如是了悟者即為智者。 又如四方流水匯入大海為一，輪迴涅槃在心性中為一。《遍作續》云："器世間眾生諸佛菩薩，皆由心造在心性中為一。"

། འབྱུང་བཞིའི་འཕོ་འགྱུར་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་ངང་ལས་མ་གཡོས་པ་ལྟར། ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་འབྲས་ཉམས་མྱོང་གི་རྣམ་པ་ཅི་ཤར་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་གཅིག་པ་སྟེ། །ཏོག་རྩེ་པས། གང་ལས་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། ། ཐམས་ཅད་རོ་མཉམ་ངང་དེར་གཅིག །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །སེམས་ལ་དགག་སྒྲུབ་ཤར་བ་སྟོང་པར་གཅིག་པའང་དེ་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་མ་གཡོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབའ་རླབས་ཆུར་གཅིག་པ་ལྟར་གང་ཤར་སྐྱེ་མེད་དུ་གཅིག་པ་ཡང་སེམས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་སེམས་ཉིད་ཀྱི་ངང༌། སེམས་ཉིད་ཡེ་ནས་སྤྲོ་བསྡུ་མེད་བའི་ངང་སྟེ། དགོངས་འདུས་ལས། སྤྲོས་པ་ཉིད་ནས་སྤྲོས་པ་མེད། ། ཅེས་ སོ། །དེའང་རྣམ་རྟོག་གཞི་ཐིམ་ལ་སོང་བ་ཆུ་འདྲེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དོ་ཧ་ལས། ཇི་ལྟར་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་ན། །དེ་སྙེད་ཆུ་རུ་རོ་མཉམ་འགྱུར། །སྐྱོན་དང་ཡོན་ཏན་རྣམ་ལྡན་སེམས། །མགོན་པོ་སུས་ཀྱང་མཐོང་མི་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ། མགོན་པོ་སེམས་ཉིད་སྤྲོས་པ་མེད་པ་སྟེ་མཐོང་ཡུལ་ལས་འདས་པའོ།

以下是完整的直譯： 如同四大的變化都不離虛空的狀態，見修行果以及任何顯現的體驗相都在本初俱生中為一。如《頂髻經》所說："一切從本初俱生而生，皆等味于彼境中為一。" 心中顯現的遮遣與成立在空性中為一，這也是因為未離開俱生智慧。 如同波浪與水為一，任何顯現都在無生中為一，這是因為心的戲論在心性中，而心性本來無有增減。《密意總集》云："戲論本身無有戲論。" 這就像分別念融入基礎，如水融入水一般。《道歌》云："如水注入水中，彼量水成等味。具有過失功德之心，誰也無法見到怙主。" 怙主即是無戲論的心性，超越所見境界。

།ཚུལ་དེ་ལྟར་ཤེས་ན་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕལ་པཽ་ཆེ་ལས། དོན་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ནི་མཁས་པ་ཡིན་གྱི་ཚིག་ལ་རྟོག་པས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ ནོ། ། « གསུམ་པ་ལ་གཉིས་ལས། བླང་དོར་མེད་པའི་དོན་གཟུང་འཛིན་མེད་པར་གདམས་པ་ནི།» ད་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་ནི། སྣ་ཚོགས་ངོས་གཟུང་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཏེ། །བཟང་ངན་བླང་དོར་མེད་པའི་རོལ་པ་ལ། །བློ་ཡིས་གཉིས་སུ་མ་འཛིན་གང་བདེར་ཞོག །ཇི་ལྟ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་ནས་དག་པའི་རོལ་པར་ཤར་བས་བྱ་བཙལ་དྲན་བསམ་ལས་འདས་པ་གཉིས་མེད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་གཞག་པ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། མ་སྐྱེས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །སྐྱེ་བ་དངོས་པོར་སྣང་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཤར། །ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པ་རང་བཞིན་གཉིས་མེད་པས། །ཇི་བཞིན་རྩོལ་བྲལ་བདེ་བ་ཆེན་པོར་ཞོག །ཅེས་ སོ། ། « འཛིན་མེད་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་བསྟན་པ་ནི།» དེ་ལྟར་བཞག་དུས། གཏད་མེད་ཡུལ་ལ་ངེས་མེད་སྣང་བ་ཤར། །འཛིན་མེད་རིག་པ་རྣམ་ཡན་ཆེན་པོ་ནི། །རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གནས་ལུགས་ཡིན། །གང་ལའང་དགག་པ་དང་བསྒྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་འཛིན་མེད་ཀྱི་རིག་པ་རང་ཡན་དུ་ཤར་བས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ངང་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཀྱེ་ང་ནི་ཀུན་བྱེད་རྒྱལ་པོ་བྱང་ཆུབ་ སེམས། །ང་ལ་སྒྲོ་དང་སྐུར་པའི་ཡུལ་མེད་པས། །གང་ལ་སེམས་པར་མ་བྱེད་སྒོམ་མ་བྱེད། །སྒོ་གསུམ་མ་བཅོས་ཇྀ་བཞིན་ལྷུག་པར་ཞོག །ཇི་ལྟར་ཤར་བ་རང་བཞིན་ངང་གིས་གྲོལ། སྐྱེ་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་ཕྱོགས་འདས་པས། ། རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་སོ།

以下是完整的直譯： 如此了知者稱為智者。如《華嚴經》所說："于義詳細觀察者為智者，而非於詞推度者。" 第三分為兩部分，其中無取捨之義教誡無能取所取： 現在總結如下： 一切無可執的種種法， 自性無二的影像， 于無善惡取捨的遊戲， 心不執二邊，隨意安住。 如實本來清凈的遊戲顯現，超越造作、尋求、憶念、思維，安住于無二大樂中。《遍作續》云："無生清凈法性中，顯現生起事物影像。如何生起自性無二，如是離勤大樂中安住。" 教示無執自性大圓滿： 如是安住時： 無所緣境中顯現不定相， 無執覺性大自在， 即是自性大圓滿的實相。 于任何事物無有遮遣與成立時，無執覺性自然顯現，故自然成就於大圓滿境界中。《遍作續》云："嗚呼，我是遍作王菩提心，我無增益損減之境，故於任何不思維不修習，三門無造作如實自然安住。任何顯現自性中解脫，無生如虛空超越方所，當知為自性大圓滿。"

།སྤྱི་དོན་དགུ་པ་སྐབས་ཀྱི་དགེ་བ་བསྔོ་བ་ནི། ད་ནི་དགེ་བ་བསྔཽ་བ། དེ་ལྟར་ཆོས་ཀུན་མཉམ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས། །བློ་བྲལ་ངང་དུ་འཛིན་མེད་ལ་བཟླས་ནས། ། ཕྱོགས་བྲལ་རིག་པ་ཁོལ་བུར་བཅིངས་པ་ཡིས། །དུབ་པའི་སེམས་ཉིད་དི་རིང་ངལ་སོས་ཤིག །ཅེས་སྨོན་པ་ནི། སྙིང་པོའི་དོན་ཅིག་ཅར་དུ་གྲོལ་པའི་ཆོས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཕྲེང་བ་བཀོད་ལེགས་པའི་དགེ་བས། འགྲོ་བ་གང་དག་དབྱིངས་ཕྱོགས་བྲལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་རང་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་ལྟ་སྒོམ་གྱི་ར་བར་བཅིངས་ཏེ། གཤིས་བཅིངས་གྲོལ་མེད་པའི་དགོངས་པར་མ་རེག་པས་དགག་སྒྲུབ་ལ་སོགས་པའི་འཆིང་བ་དང༌། བདེན་ཞེན་གྱིས་དུབ་པ་དག་གིས་བླཽ་བྲལ་གྱི་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཀུན་བྱེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ཡངས་པར་ངལ་སོས་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་པའོ། །སྐྱེ་མེད་མཁའ་ལ་སྙིང་པོའི་སྤྲིན་འཁྲིགས་ཏེ། །ཇི་བཞིན་རྩོལ་བྲལ་སྟོང་ཉིད་འབྲུག་སྒྲོགས་པས། །སེམས་ཉིད་མི་གཡོ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་ས། །བརྗོད་མེད་མཉམ་རྫོགས་སྙིང་པོའི་དོན་མཐོང་ཤོག །འགྲོ་བའི་སེམས་གང་གཟུང་འཛིན་རྒྱར་ཆུད་དེ། །མཁའ་མཉམ་ཡངས་པ་ཆེན་པོའི་གནས་བྲལ་བ། །དེ་ཀུན་ཡེ་རྫོགས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཞིང༌། །མ་ལུས་རང་བཞིན་དག་པ་བགྲོད་པར་ཤོག །རྟོག་པས་སྦྱར་བའི་རླུང་གིས་དཀྲུགས་པའི་ཆུ། །ཟབ་མོའི་གཟུགས་བརྙན་འཛིན་པས་རིང་བ་ཀུན། །མི་རྟོག་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་མཚོ་བསིལ་བས། །དངས་ལ་མི་གཡོ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཤོག །རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་སེམས་ཉིད་ངལ་གསོ་ལས། གཞི་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་མཐའ་གཉིས་ལ་མི་གནས་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་པའི་འགྲེལ་པའོ།

以下是完整的直譯： 第九總義，迴向此處的善業： 現在迴向善業： 如是一切法平等自性， 離心境中無執而誦讀， 離方覺性被束縛， 今日疲憊心性得休息。 如此發願：以精華義一時解脫的稀有法門善妙串連的善業，愿那些未能領悟基界為大離方向的眾生，被各自的宗派和見修之網束縛，未觸及本性無束縛解脫的密意，被遮遣、成立等束縛和執著真實而疲憊者，能在離心的自性大圓滿、遍作菩提心的廣闊虛空中得以休息。 愿在無生虛空中精華云聚集， 如實離勤空性雷鳴響， 心性不動菩提最勝地， 無言平等圓滿見精華義。 眾生心被能取所取網羅住， 遠離等同虛空廣大處， 愿彼等皆本圓滿普賢剎， 無餘自性清凈而趣入。 分別念所造風攪動之水， 遠離甚深影像執著者， 無分別自生智慧清涼湖， 愿成澄明不動自然成就。 這是《大圓滿心性休息》中，了悟基礎的智慧不住二邊品第十的註釋。